II OZ 1120/25

Dnia 12 sierpnia 2025 roku Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Robert Sawuła po rozpoznaniu w dniu 12 sierpnia 2025 roku na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia M.S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 listopada 2024 r., sygn. akt VII SA/Wa 756/24 o odmowie przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 21 czerwca 2024 r. w sprawie ze skargi M.S. na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z dnia 18 stycznia 2024 r. znak: DOZ-OAiK.650.806.2023.SW w przedmiocie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy budynku postanawia: oddalić zażalenie.

1. Wojewódzki Sąd Administracyjny (dalej WSA) w Warszawie postanowieniem z 20 listopada 2024 r., sygn. akt VII SA/Wa 756/24, odmówił M.S. przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. 2.1. W uzasadnieniu w/w postanowienia sąd pierwszej instancji wskazał, że wyrokiem z 21 czerwca 2024 r. WSA w Warszawie oddalił skargę M.S. na decyzję Ministra Kultury i Dziedzictwa Narodowego z 18 stycznia 2024 r. znak: DOZ-OAiK.650. 806.2023.SW, w przedmiocie uzgodnienia projektu decyzji o warunkach zabudowy. Pismem z 23 lipca 2024 r. skarżący złożył wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku, odpis wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony skarżącemu 18 września 2024 r. Jak dalej wskazuje sąd pierwszej instancji, w dniu 19 października 2024 r. skarżący złożył skargę kasacyjną od ww. wyroku w formie elektronicznej, następnie w dniu 25 października (data stempla pocztowego) skarżący złożył wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej, jednocześnie z wnioskiem ponownie wniósł skargę kasacyjną. Jako przyczynę niezłożenia skargi kasacyjnej w terminie skarżący wskazał niespodziewane problemy ze stabilnością połączenia internetowego oraz problemy techniczne na platformie ePUAP, na dowód czego załączył wydruk ekranu komputera z komunikatem o błędzie przy łączeniu z adresem elektronicznym oraz wydruk z potwierdzeniem logowania. 2.2. Wskazując na powyższe sąd pierwszej instancji zwrócił uwagę, że generowanie skargi kasacyjnej nastąpiło z datą 18 października 2024 r. o godzinie 23:55, natomiast podpisanie - co jest równoznaczne z jej złożeniem - nastąpiło z datą 19 października 2024 r. o godzinie 00:05, a więc z uchybieniem 30 dniowego terminu do jej wniesienia. Sąd ten wskazał przy tym, że z załączonych wydruków do wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej nie wynika, aby trudność techniczna, która nastąpiła 19 października 2024 r. o godzinie 00:23, miała wpływ na niedochowanie przez skarżącego terminu. Sąd pierwszej instancji stwierdził w następstwie, że dla wniesienia skargi kasacyjnej obowiązuje termin, który wynosi 30 dni, o czym skarżący będący adwokatem miał świadomość, w związku z czym powołane we wniosku okoliczności wskazują na brak należytej staranności strony przy załatwianiu swoich spraw. Konkluzja ta uzasadniała – zdaniem tegoż sądu – odmowę uwzględnienia wniosku. 3.1. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący, zaskarżając je w całości i wnosząc o jego uchylenie w całości oraz przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej, ewentualnie uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez sąd pierwszej instancji, a także zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania według norm przepisanych. Zdaniem skarżącego kasacyjnie, wbrew temu co podnosił sąd pierwszej instancji, w zaistniałych warunkach uczynił on wszystko, co w jego mocy, aby skarga kasacyjna została złożona w terminie. Twierdzi, że do jego przekroczenia o 5 minut doszło wyłącznie z powodów technicznych, w tym błędach w funkcjonowaniu publicznej platformy ePUAP, czego nie można było wcześniej przewidzieć, ani temu przeciwdziałać. 3.2. Z akt sprawy wynika, że skarżący zwrócił się ponadto o przywrócenie terminu do wniesienia zażalenia na postanowienie z 20 listopada 2024 r., postanowieniem z 12 marca 2025 r. WSA w Warszawie odmówił przywrócenia tego terminu, w wyniku zażalenia skarżącego NSA postanowieniem z 10 czerwca 2025 r., II OZ 848/25 uchylił w/w postanowienie odmowne sądu wojewódzkiego i przywrócił termin do wniesienia zażalenia na postanowienie tegoż sądu z 20 listopada 2024 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje. 4.1. Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. 4.2. Zgodnie z art. 85 Ppsa czynność w postępowaniu administracyjnym podjęta po upływie terminu jest bezskuteczna. Stosownie jednak do art. 86 § 1 Ppsa, sąd na wniosek strony postanowi o przywróceniu terminu, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy. Jak stanowi art. 87 § 1 Ppsa pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 Ppsa). 4.3. Bez powtarzania argumentacji sądu pierwszej instancji – z którą Naczelny Sąd Administracyjny się zgadza – należy przypomnieć, że przywrócenie terminu może mieć miejsce wtedy, gdy jego uchybienie nastąpiło wskutek przeszkody, której strona nie mogła usunąć, nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Do niezawinionych przyczyn uchybienia terminu zalicza się m.in.: stany nadzwyczajne, takie jak problemy komunikacyjne, klęski żywiołowe (powódź, pożar), czy nagłą chorobę strony lub jej pełnomocnika, która nie pozwoliła na wyręczenie się inną osobą (zob. postanowienie NSA z 10 września 2010 r., II OZ 849/10, LEX nr 743939). Przy ocenie winy lub jej braku w uchybieniu terminowi do dokonania czynności procesowej, należy brać pod rozwagę także okoliczności świadczące o podjęciu lub nie podjęciu przez stronę działań mających na celu zabezpieczenie się w dotrzymaniu terminu (por. postanowienie Sądu Najwyższego z 6 października 1998 r., II CKN 8/98, LEX nr 50679; postanowienie NSA z 30 listopada 2023 r., II GZ 413/23, publ. CBOSA). 4.4. W ocenie Sądu Naczelnego w tym konkretnym przypadku skarżący nie uprawdopodobnił, że uchybienie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej miało charakter przezeń niezawiniony, wskazana przezeń przyczyna nie mogła być podstawą do uwzględnienia wniosku o przywrócenie terminu. Zdaniem Sądu nie ulega bowiem wątpliwości, że skarżący, który jest adwokatem, wykonując określoną czynność – w tym przypadku przesłanie korespondencji za pośrednictwem platformy ePUAP, ponosi odpowiedzialność za to, aby czynność ta została dokonana z zachowaniem wymaganej staranności. Nie ulega wątpliwości, że skarżący nie uprawdopodobnił twierdzenia, jakoby nieprzesłanie korespondencji elektronicznej w terminie wynikało z awarii platformy ePUAP. Jak bowiem wynika z załączonych wydruków do wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, trudność techniczna, która nastąpiła 19 października 2024 r. o godzinie 00:23, nie miała wpływu na niedochowanie terminu w dniu 18 października 2024 r. Data podjętej czynności (podpisania skargi kasacyjnej) nastąpiło bowiem wcześniej, tj. 19 października o godz. 00:05, a więc z uchybieniem 30-dniowego terminu do jej wniesienia. Jakkolwiek dokonanie czynności procesowej tuż przed upływem terminu jest uprawnieniem strony, to strona podjęła ryzyko, że próba dokonania tej czynności może nie być skuteczna w ostatnim dniu terminu oraz w ostatnich minutach jego upływu (18 października 2024 r., godz. 23:54, kiedy nastąpiło logowanie do platformy ePUAP). Zdaniem Sądu nie ulega bowiem wątpliwości, że skarżący, w dodatku profesjonalista, wykonując określoną czynność – w tym przypadku wysłanie korespondencji zawierającej skargę kasacyjną za pośrednictwem platformy ePUAP, ponosi odpowiedzialność za to, aby czynność ta została dokonana z zachowaniem wymaganej staranności. Dodatkowo wskazać należy, że skarżący w istocie sam sobie przeczy, z jednej strony wskazując we wniosku na problemy techniczne związane z funkcjonowaniem platformy ePAUP, a z drugiej na stabilność łącza internetowego. 4.5. Nadto, jak wskazuje się w orzecznictwie, kwestie ewentualnych problemów technicznych podlegają reklamacji. W celu potwierdzenia wadliwości działania platformy ePUAP w zakresie skrzynki skarżącego, należało złożyć stosowny wniosek do właściwego podmiotu publicznego, czego w tym przypadku nie uczyniono. Tymczasem skarżący powinien był w tym zakresie dokonać reklamacji, której ewentualne rozpatrzenie dałoby możliwość stwierdzenia zaistnienia okoliczność związanych z sugerowaną we wniosku awarią systemu ePUAP. Na tę okoliczność brak – poza oświadczeniem strony zawartym w zażaleniu – przekonującego argumentu, w przeciwieństwo chociażby do sytuacji ujętej w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego II OZ 848/25, a dotyczącej przywrócenia terminu skarżącemu do złożenia zażalenia na postanowienie odmawiające przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, gdzie skarżący złożył skuteczną reklamację odnośnie działania systemu ePUAP. Co za tym idzie, Sąd Naczelny nie może przyjąć, że skarżący podjął odpowiednie środki w celu uprawdopodobnienia okoliczności wskazujących na nieprawidłowe działanie skrzynki ePUAP, a tym samym nie uprawdopodobnił w należyty sposób braku winy w niedochowaniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej. 5. Z uwagi na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 Ppsa, orzekł jak w sentencji.