Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

II OZ 1104/26

Postanowienie NSA z 27 października 2026 r., II OZ 1104/26

Wynik

Oddalono zażalenie

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia
27 października 2026
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Wojciech Mazur po rozpoznaniu w dniu 27 października 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia S. H. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 lipca 2026 r. sygn. akt VII SA/Wa 19/26 o odmowie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi S. H. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Siedlcach z dnia 30 października 2025 r. nr SKO.4000-1161/2025 w przedmiocie nakazu wstrzymania użytkowania terenu postanawia oddalić zażalenie.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 14 lipca 2026 r. o sygn. VII SA/Wa 19/26, odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Siedlcach (dalej SKO) z 30 października 2025 r. nr SKO.4000-1161/202 w przedmiocie nakazu wstrzymania użytkowania terenu. W uzasadnieniu powołanego postanowienia Sąd stwierdził w szczególności, że wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zasługuje na uwzględnienie, skarżący nie wskazał bowiem okoliczności, których wystąpienie przemawiałoby za wstrzymaniem jej wykonania, nie wykazał, na czym polegałaby ewentualna znaczna szkoda, lub nieodwracalne skutki. Ogólnikowe powoływanie się przez skarżącego na wystąpienie "znacznej szkody" oraz powstanie trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające do uwzględnienia rozpatrywanego wniosku. Sąd wskazał, że zawarta we wniosku argumentacja powinna być poparta faktami oraz ewentualnie odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie zaskarżonej decyzji. Argumentacja wniosku przede wszystkim akcentuje skutki finansowe nakazu, jednak nie wykazano w nim, aby skutki te miały charakter nieodwracalnych bądź wywoływały znaczną szkodę. Skarżący we wniosku nie przedstawił żadnych danych ani też nie załączył do wniosku żadnych dokumentów obrazujących jego sytuację finansową, które umożliwiłyby ocenę, czy istotnie zachodzi przesłanka wyrządzenia mu znacznej szkody. Jak podał Sąd, nie jest bez znaczenia w kontekście sytuacji finansowej skarżącego, że strzelnica – co wynika z wniosku – nie jest jedynym źródłem utrzymania skarżącego. Wprawdzie nałożony nakaz wstrzymania użytkowania działek jako strzelnicy oraz nakaz zainicjowania procedury planistycznej niewątpliwie ingerują w bieżącą działalność gospodarczą skarżącego, jednakże z reguły skutki finansowe nie mają charakteru nieodwracalnego, ponieważ w związku z wykonaniem wadliwych decyzji administracyjnych przysługuje roszczenie odszkodowawcze. W zażaleniu na powołane postanowienie Sądu skarżący, reprezentowany przez adwokata, zarzucił naruszenie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r. poz. 143 ze zm.; dalej "p.p.s.a."), poprzez: a) jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na błędnym uznaniu, że w sprawie nie zachodzi niebezpieczeństwo powstania trudnych do odwrócenia skutków uzasadniających wstrzymanie wykonania decyzji SKO z 30 października 2025 r. utrzymującej w mocy decyzję Burmistrza Miasta i Gminy Maciejowice (dalej organ I instancji), podczas gdy: i. z okoliczności przedstawionych we wniosku wynika, że wykonanie zaskarżonej decyzji doprowadzi do zakończenia prowadzenia działalności strzelnicy stanowiącej jedno ze źródeł utrzymania skarżącego, utraty klientów, renomy oraz możliwości organizacji zaplanowanych zawodów strzeleckich i szkoleń dla osób uzyskujących uprawnienia związane z bronią, co spowoduje powstanie trudnych do odwrócenia skutków, które nie będą mogły zostać usunięte przez późniejsze uchylenie zaskarżonej decyzji, ii. pojęcie trudnych do odwrócenia skutków na gruncie niniejszej sprawy Sąd utożsamił wyłącznie z następstwami majątkowymi, a w konsekwencji pominął, że wskazane przez skarżącego skutki obejmują szereg następstw niemajątkowych, w tym dotyczących innych osób uzyskujących uprawnienia związane z bronią, których nie sposób odwrócić poprzez ewentualne odszkodowanie, iii. Sąd błędnie przyjął, że ewentualne skutki majątkowe mają charakter odwracalny z uwagi na możliwość dochodzenia odszkodowania od Skarbu Państwa, podczas gdy możliwość roszczeń odszkodowawczych nie eliminuje ryzyka powstania znacznej szkody ani trudnych do odwrócenia skutków, lecz jedynie stwarza możliwość prowadzenia odrębnego, długotrwałego postępowania odszkodowawczego, wiążącego się z konieczności uprzedniego poniesienia kosztów, którego to postępowania wynik trudny jest do przewidzenia, b) dokonanie wybiórczej i niepełnej oceny okoliczności przedstawionych przez skarżącego, poprzez pominięcie znaczenia charakteru prowadzonej działalności, wpływu wykonania decyzji na funkcjonowanie klubu strzeleckiego, zaplanowanych zawodów strzeleckich oraz skutków dla osób trzecich korzystających ze strzelnicy. Zarzucono ponadto zaskarżonemu postanowieniu naruszenie art. 141 § 4 w zw. z art. 166 p.p.s.a. poprzez sporządzenie uzasadnienia, które nie zawiera odniesienia do wszystkich argumentów podniesionych przez skarżącego we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji, w szczególności dotyczących skutków organizacyjnych, gospodarczych i wizerunkowych wykonania decyzji, co uniemożliwia kontrolę instancyjną prawidłowości rozstrzygnięcia. Mając na uwadze tak postawione zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz wstrzymanie wykonania decyzji SKO z 30 października 2025 r., utrzymującej w mocy decyzję organu I instancji do czasu prawomocnego zakończenia postępowania sądowoadministracyjnego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy wyjaśnić, że instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu została powołana w celu ochrony tymczasowej przed negatywnymi i nieodwracalnymi skutkami, jakie mogłoby dla strony wywołać wykonanie takiego aktu, zanim zostanie on zbadany przez sąd administracyjny pod kątem jego legalności. Ochrona tymczasowa ma służyć temu, aby w okresie do rozpatrzenia skargi strona, z uwagi na skutki, jakie może wywołać wykonanie zaskarżonego aktu, nie poniosła znacznej szkody lub by nie doszło do wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków (tak: postanowienie NSA o sygn. II OZ 1129/18, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie https://cbois.nsa.gov.pl/cbois/query, dalej: "CBOSA") . Ochrona tymczasowa w toku postępowania sądowoadministracyjnego ma charakter wyjątkowy i jest stosowana tylko w przypadku zaistnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. W każdej tego typu sprawie musi być zatem zbadana kwestia zaistnienia przesłanek do zastosowania ochrony tymczasowej w kontekście konkretnych okoliczności sprawy i argumentacji skarżącego na rzecz zaistnienia przesłanek określonych powołanym przepisem. Z konstrukcji tej normy prawnej wynika, że ciężar dowodu w zakresie wykazania okoliczności, o których w niej mowa, stanowiących podstawę do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu spoczywa na wnioskodawcy i sprowadza się do przedstawienia konkretnych zdarzeń, które mogłyby uprawdopodobnić, że wykonanie kontrolowanego aktu faktycznie spowoduje znaczną szkodę lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków. Okoliczności wskazane we wniosku muszą mieć charakter konkretny i zindywidualizowany, pozwalający ustalić, iż wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do danego wnioskodawcy. Podkreślenia wymaga, że wniosek powinien zawierać spójną argumentację, popartą faktami oraz ewentualnie odnoszącymi się do nich dowodami, które uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Zaznaczyć przy tym należy, że samo powołanie się na skutki wymienione w art. 61 § 3 p.p.s.a. nie stanowi uprawdopodobnienia ich wystąpienia. Wniosek i zażalenie nie zawierają argumentów, które przemawiałyby za koniecznością udzielenia skarżącemu ochrony tymczasowej. W ramach oceny wystąpienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji analizie podlega to, czy we wniosku uprawdopodobniono, że jej wykonanie, jeszcze przed prawomocnym skontrolowaniem w aspekcie zgodności z prawem, może doprowadzić do sytuacji wyjątkowych, zagrażających chronionym dobrom skarżącego. Nie chodzi tutaj przy tym o niebezpieczeństwo wyrządzenia jakiejkolwiek szkody, ale takiej, która może przybrać znaczne rozmiary, a także o sytuację taką, w której powrót do stanu poprzedniego, zmienionej w sposób istotny i trwały rzeczywistości będzie w zasadzie niemożliwy lub będzie wymagał znacznych nakładów sił i środków. W niniejszej sprawie Sąd I instancji zasadnie uznał, że skarżący takich okoliczności nie wykazał. Przywołana w zażaleniu argumentacja także nie pozwala wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest na tyle zasadne, że przemawia za czasowym wstrzymaniem jej wykonania. Wprawdzie słusznie Sąd zauważył, że nałożony nakaz wstrzymania użytkowania działek jako strzelnicy oraz zainicjowania procedury planistycznej niewątpliwie ingerują w bieżącą działalność gospodarczą skarżącego, niemniej skarżący nie przedstawił żadnych wyliczeń związanych z realizacją nałożonego obowiązku, czy możliwości poniesienia ewentualnych strat, na tle swojej sytuacji materialnej, mogących stanowić podstawę analizy, czy rzeczywiście zachodzą przesłanki do udzielenia ochrony. Bez porównania tych dwu wartości – sytuacji finansowej i kosztów realizacji obowiązku – nie jest możliwe zweryfikowanie twierdzenia o zaistnieniu przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Nie przedstawiono choćby szacunkowego kosztorysu przeniesienia działalności gospodarczej do innej lokalizacji, widmo zaś zaprzestania prowadzenia strzelnicy w dotychczasowym miejscu nie musi wiązać się z zakończeniem działalności, czy jej likwidacją, a w takiej sytuacji nie sposób ocenić stopnia szkody, która mogłaby być wyrządzona wykonaniem zaskarżonej decyzji. Co ważne, strzelnica nie stanowi jedynego źródła utrzymania skarżącego, choć i ta wiedza nie może wpłynąć w zasadniczy sposób na dokonanie odmiennej od poczynionej przez Sąd I instancji oceny spełnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a., gdyż również w zakresie pozostałej działalności prowadzonej przez skarżącego, nie zobrazowano jej, by mogła posłużyć analizie w ramach spełnienia warunków przyznania ochrony tymczasowej. Pozostałe kwestie, jak wpływ decyzji SKO na osoby trzecie, czy utrata renomy prowadzonej działalności, w kontekście kilkuset członków klubu strzeleckiego, co do części których funkcjonowanie strzelnicy jest istotne ze względu na uzyskiwanie uprawnień związanych z bronią, nie stanowią skutecznego uzasadnienia na rzecz złożonego wniosku, gdyż wobec braku ich zobrazowania stosowną dokumentacją oraz ich naturą, nie poddają się ocenie z punktu widzenia zaistnienia przesłanek stojących za przyznaniem ochrony. Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że jak w wynika z załączonej do zażalenia dokumentacji obejmującej wydarzenia na terenie strzelnicy, zawody wyznaczono, poza już odbytymi, na 20 grudnia 2026 r., ostatnie szkolenie przygotowujące do egzaminu na "Patent Strzelecki" wyznaczono na 31 lipca 2026 r., w ramach eventów zaplanowano na 11 listopada 2026 r. Piknik Patriotyczny. Trudno w tych warunkach mówić, w związku z deficytem argumentacji charakteryzującym zarówno sam wniosek, jak i zażalenie, by wykonanie decyzji SKO stanowiło dla skarżącego zagrożenie, o którym mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Z całą pewnością nie wykazano wystąpienia przesłanki znacznej szkody. Znaczna szkoda zachodzi wówczas gdy wykonanie decyzji wywołuje szkody, które w zestawieniu z sytuacją majątkową zobowiązanego mogą doprowadzić do np. uniemożliwienia mu prowadzenia działalności z uwagi na niewypłacalność lub do wydatków, które pozbawią zobowiązanego środków podstawowego utrzymania. Skarżący nie wykazał choćby szacunkowych kosztów związanych z reorganizacją strzelnicy, czy też czasowego zawieszenia jej prowadzenia. Nie przedstawił też własnej sytuacji majątkowej. Wobec tego nie sposób stwierdzić, dla przykładu, że nakaz orzeczony w niniejszej sprawie doprowadzić może działalność skarżącego do niewypłacalności. Wobec powyższego, skonstruowanej przez skarżącego argumentacji nie można uznać za skuteczne uzasadnienie złożonego przez niego wniosku, skoro de facto nie wykazał zaistnienia zagrożenia określonego powołanym przepisem p.p.s.a., w zażaleniu zaś niejako podtrzymał dotychczas prezentowane stanowisko i nie przywołał takich okoliczności, które pozwoliłyby na dokonanie korzystnej dla niego oceny ubiegania się o ochronę tymczasową. Sąd I instancji słusznie odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji albowiem przedstawiona przez skarżącego argumentacja oraz okoliczności wynikające z przedłożonych przez niego pism, do oceny których Sąd był zobligowany rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania, nie dawały podstaw do stwierdzenia, że skarżący wykonując orzeczone nakazy może doznać znacznej szkody lub wystąpić mogą w jego przypadku trudne do odwrócenia skutki. Nie wystąpiły zatem przesłanki warunkujące zastosowanie art. 61 § 3 p.p.s.a. i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że przy rozpatrywaniu wniosku o wstrzymanie wykonania aktu objętego skargą, nie bierze się pod uwagę argumentów merytorycznych skierowanych wobec samej decyzji, jako wydanej, w przekonaniu skarżącego, z naruszeniem prawa. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a. w zw. z art. 197 § 2 i art. 61 § 3 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.

Informacje o sprawie

Data wpływu
18 września 2026
Hasła tematyczne
Inne Wstrzymanie wykonania aktu
Skarżony organ
Samorządowe Kolegium Odwoławcze
Sędziowie
Wojciech Mazur /przewodniczący sprawozdawca/

Powołane przepisy

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny