II OZ 1093/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Tomasz Zbrojewski po rozpoznaniu w dniu 22 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Z. R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 9 kwietnia 2025 r., sygn. akt VII SA/Wa 1125/24 odrzucające skargę kasacyjną Z. R. od wyroku Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Warszawie z 23 sierpnia 2024 r., sygn. akt VII SA/Wa 1125/24 oddalającego skargę Z.R. na postanowienie Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z 28 marca 2024 r., nr 538/24 w przedmiocie sprostowania decyzji postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 9 kwietnia 2025 r., sygn. akt VII SA/Wa 1125/24, odrzucił skargę kasacyjną Z R. (skarżący) od wyroku tego Sądu z 23 sierpnia 2024 r., o wskazanej sygnaturze akt. Sąd wskazał, że ww. wyrok wraz uzasadnieniem został pierwotnie przesłany -pełnomocnikowi skarżącego - r.pr. K. J. pocztą tradycyjną, przy piśmie z 6 listopada 2024 r. Wyrok ten został w sposób niewłaściwy przesłany pełnomocnikowi - wysyłka powinna nastąpić za pośrednictwem platformy e-PUAP. Przesyłka z ww. wyrokiem została zwrócona do Sądu, a następnie po informacji pełnomocnika skarżącego - pismo z 3 grudnia 2024 r. - ponownie, już za pośrednictwem platformy e-PUAP, przesłano skarżącemu ww. wyrok wraz z uzasadnieniem. Ponowne wysłanie wyroku nastąpiło 30 grudnia 2024 r. Wyrok ten wraz z uzasadnieniem został doręczony 13 stycznia 2025 r. Skarżący skargę kasacyjną od wyroku Sądu z 23 sierpnia 2024 r. złożył przed datą doręczenia, gdyż 24 grudnia 2024 r. Sąd przywołał art. 177 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935 ze zm., zwana dalej: "p.p.s.a."), oraz stwierdził, że z przepisu tego wynika, że termin do złożenia skargi kasacyjnej nie może się rozpocząć jeżeli doręczenie, o jakim mowa, nie nastąpi. Doręczenie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem jest niezbędnym warunkiem skutecznego wniesienia skargi kasacyjnej. Podkreślił, że w przypadku niedokonania doręczenia legitymowanemu podmiotowi odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem, termin na wniesienie skargi kasacyjnej w ogóle nie rozpoczął biegu, a więc skargę kasacyjną złożoną w takiej sytuacji jako złożoną przedwcześnie należy traktować jako niedopuszczalną. W ocenie Sądu, nie ulega wątpliwości, że skarga kasacyjna skarżącego złożona w jego imieniu przez r.pr. K. J. została wniesiona przedwcześnie, gdyż w dacie złożenia skargi kasacyjnej (24 grudnia 2024 r.) pełnomocnikowi nie został jeszcze doręczony odpis wyroku z 23 sierpnia 2024 r. wraz z uzasadnieniem (doręczenie nastąpiło 13 stycznia 2025 r.). W związku z powyższym Sąd, na podstawie art. 178 p.p.s.a., orzekł o odrzuceniu skargi kasacyjnej. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący reprezentowany przez pełnomocnika zarzucając naruszenie: art. 178 p.p.s.a., poprzez jego zastosowanie, gdy przepis ten nie znajduje zastosowania w sprawie; art. 134 p.p.s.a., poprzez nierozstrzyganie na podstawie akt sprawy; art. 6 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności. Pełnomocnik wskazał, że wbrew temu, o czym pisze Sąd, doręczenie korespondencji nie miało miejsca w dacie wskazanej przez Sąd, lecz w dacie, gdy pełnomocnik skarżącego zapoznał się z aktami sprawy odbierając je z rąk upoważnionej do tego osoby, w tym z treścią wyroku z uzasadnieniem. Miało to miejsce 6 grudnia 2024 r. (vide: akta sprawy), co umknęło Sądowi, w związku z czym nie ma żadnej wątpliwości, że z tą datą (a nie późniejszą) pełnomocnik zapoznał się z treścią skarżonego orzeczenia i wniósł skargę w terminie (a nie przed terminem). Pełnomocnik dodał, że został zmuszony do zapoznania się z treścią ww. orzeczenia z akt, gdyż mimo złożonego wniosku Sąd nie doręczał orzeczenia w sposób wskazany przez pełnomocnika (elektroniczny), co może tworzyć wrażenie, że Sąd grając na czas chciał wydać w istocie takie samo orzeczenie tyle, że odrzucenie miało nastąpić z innych przyczyn, a mianowicie, że doręczenie pocztowe było skuteczne (wbrew temu co obecnie pisze Sąd). Pełnomocnik stwierdził, że Sąd nie zarządził zwrotu pisma strony (skargi kasacyjnej) i nie zwrócił jej fizycznie przed 30 grudnia 2024 r., w którym to (nawet przyjmując narrację Sądu) rozpoczął bieg termin na jej wniesienie. Oznacza to, że skarga kasacyjna znajdowała się w aktach w dniu otwarcia terminu na jej wniesienie i jako niezwrócona wywołuje skutki co najmniej od 30 grudnia 2024 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest niezasadne. Zgodnie z art. 177 § 1 p.p.s.a., skargę kasacyjną wnosi się do sądu, który wydał zaskarżony wyrok lub postanowienie, w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Stosownie do art. 178 p.p.s.a., wojewódzki sąd administracyjny odrzuca na posiedzeniu niejawnym skargę kasacyjną wniesioną po upływie terminu lub z innych przyczyn niedopuszczalną, jak również skargę kasacyjną, której braków strona nie uzupełniła w wyznaczonym terminie. Przyczyny niedopuszczalności skargi kasacyjnej mogą mieć charakter podmiotowy (np. wniesienie skargi przez nieuprawniony podmiot czy też sporządzenie jej przez podmiot niewymieniony w art. 175 - por. post. NSA z 2 lutego 2004 r., GSK 9/04, LexPolonica nr 365879 (M.Pr. 2004, nr 4, s. 155) albo przedmiotowy, tzn. jeżeli skarga kasacyjna nie przysługuje na dane orzeczenie (np. na postanowienie niekończące postępowania w sprawie lub zaskarżalne w drodze zażalenia czy wyrok nieistniejący) lub została wniesiona przed doręczeniem orzeczenia wraz z uzasadnieniem (tzw. skarga kasacyjna przedwczesna) – zob. J.P. Tarno [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. V, Warszawa 2011, art. 178. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, słusznie uznał Sąd Wojewódzki, że złożona 24 grudnia 2024 r. skarga kasacyjna została wniesiona przedwcześnie, albowiem przed tą datą nie nastąpiło skuteczne doręczenie pełnomocnikowi skarżącego odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem. Pierwotne doręczenie nastąpiło w sposób wadliwy (pocztą tradycyjną) wbrew wyraźnemu żądaniu zawartemu we wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku (pismo z 6 października 2024 r.) i dyspozycji art. 74a § 1 p.p.s.a. Sam pełnomocnik skarżącego nie uznaje tego doręczenia jako prawidłowego, o czym świadczy, nie tylko jego pismo z 3 grudnia 2024 r., w którym domaga się przesłania wyroku z uzasadnieniem poprzez "epuap tj. zgodnie z wnioskiem zawartym we wniosku o uzasadnienie" i w którym wskazuje, że "UP[...] działa w sposób nieprawidłowy i nie dokonuje awizacji lub dokonuje je częściowo (np. drugą po terminie), co uzasadniało ww. wniosek o doręczenie korespondencji przez epuap", lecz także okoliczność, że termin na złożenie skargi kasacyjnej został przez pełnomocnika liczony od momentu zapoznania się z treścią uzasadnienia wyroku w czytelni akt, co nastąpiło 6 grudnia 2024 r. Naczelny Sąd Administracyjny stoi także na stanowisku, że samo zapoznanie się w czytelni akt z treścią uzasadnienia wyroku (nawet przez stronę, która wnioskowała o jego sporządzenie), nie otwiera terminu do jego zaskarżenia skargą kasacyjną. Nie jest to bowiem "oficjalne" doręczenie, o którym mowa w art. 65 § 1 p.p.s.a. Na marginesie, pełnomocnik nie wnioskował o wydanie zawartości przesyłki przesłanej do niego za pośrednictwem Poczty Polskiej. Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem, zgodnie z obowiązującą procedurą, został natomiast doręczony pełnomocnikowi skarżącego 13 stycznia 2025 r., w następstwie zarządzenia Przewodniczącego Wydziału VII z 19 grudnia 2024 r. i wystosowanego pisma z 30 grudnia 2024 r. Rozstrzygnięcie Sądu I instancji odpowiada prawu. Nie doszło do naruszenia art. 178, art. 134 p.p.s.a., jak również art. 6 Konwencji. Skarżący nie był pozbawiony możliwości obrony swoich praw, gdyż miał możliwość, po uprzednim (niewadliwym) doręczeniu odpisu orzeczenia z uzasadnieniem, zaskarżenia orzeczenia Sądu Wojewódzkiego. Wbrew zapatrywaniu pełnomocnika skarżącego p.p.s.a. nie przewiduje możliwości zwrotu pisma, będącego skargą kasacyjną, stronie je wnoszącej (autor zażalenia nie wskazał możliwej podstawy prawnej w tym zakresie). W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.