II OZ 1092/17

Naczelny Sąd Administracyjny, w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Gliniecki po rozpoznaniu w dniu 13 października 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia J. R. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 11 lipca 2017 r. sygn. akt II SAB/Bk 8/17 odrzucające wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku w sprawie ze skargi J. R. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Hajnówce w przedmiocie budowy instalacji odprowadzającej wody opadowe postanawia: oddalić zażalenie

Wyrokiem z dnia 9 maja 2017 r. WSA w Białymstoku oddalił skargę J. R. na przewlekłe prowadzenie postępowania przez Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Hajnówce w przedmiocie budowy instalacji odprowadzającej wody opadowe. W dniu 9 maja 2017 r. J. R. złożył wniosek o sporządzenie i doręczenie uzasadnienia wyroku, które to uzasadnienie otrzymał w dniu 22 maja 2017 r. W dniu 16 maja 2017 r. skarżący złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w postaci zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Postanowieniem z dnia 22 maja 2017 r. referendarz sądowy umorzył postępowanie w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych oraz przyznał prawo pomocy w zakresie obejmującym ustanowienie adwokata. Jak wynika z pisma Okręgowej Rady Adwokackiej w Białymstoku z dnia 24 maja 2017 r. wyznaczono skarżącemu pełnomocnika z urzędu w osobie adwokata P. C. W piśmie z dnia 28 czerwca 2017 r. ustanowiony z urzędu adwokat wniósł o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie i doręczenie wyroku wraz z uzasadnieniem. Wyjaśnił, że o wyznaczeniu go pełnomocnikiem dowiedział się w dniu 27 czerwca 2017 r. Z uwagi na to, że upłynął już ustawowy termin do złożenia wniosku o uzasadnienie, by móc dalej rozważać kwestię wniesienia skargi kasacyjnej wnosi o przywrócenie terminu. Podkreślił, że niedokonanie czynności w ustawowym terminie nie wynikało z jego winy jako pełnomocnika. W odpowiedzi na wezwanie Sądu w piśmie z dnia 29 czerwca 2017 r. pełnomocnik wyjaśnił, że informację o przydzielonej niniejszej sprawie uzyskał w dniu 27 czerwca 2017 r. z panelu adwokata na stronie www.adwokatura.bialystok.pl. Dochował zatem 7-dniowego terminu na złożenie wniosku o przywrócenie terminu. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku postanowieniem z dnia 11 lipca 2017 r., na podstawie art. 86 § 2 w zw. z art. 88 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2016 r. poz. 718), zwanej dalej "p.p.s.a.", odrzucił wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku. W uzasadnieniu postanowienia Sąd wskazał, że zgodnie z art. 177 § 3 p.p.s.a., w razie ustanowienia w ramach prawa pomocy adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego po wydaniu orzeczenia, na wniosek złożony przez stronę, której doręcza się odpis orzeczenia z uzasadnieniem sporządzony z urzędu, albo przez stronę, która zgłosiła wniosek o sporządzenie uzasadnienia orzeczenia, termin do wniesienia skargi kasacyjnej biegnie od dnia zawiadomienia pełnomocnika o jego wyznaczeniu, jednak nie wcześniej niż od dnia doręczenia stronie odpisu orzeczenia z uzasadnieniem. Zatem, w sytuacji gdy wyrok z uzasadnieniem został stronie doręczony na jej wniosek, gdy ustanowiono jej pełnomocnika co miało miejsce na skutek wniosku złożonego po wydaniu wyroku i po jego doręczeniu – termin na złożenie skargi kasacyjnej biegnie od dnia zawiadomienia pełnomocnika o jego wyznaczeniu do tej konkretnej sprawy. Tym samym, bez jakiegokolwiek znaczenia dla sytuacji prawnej strony i możliwości wniesienia przez jej pełnomocnika skargi kasacyjnej jest składanie przez tegoż pełnomocnika wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o uzasadnienie. Tym samym, przywrócenie tego terminu lub odmowa przywrócenia pozostaje neutralna dla biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, bowiem ten liczy się od dnia zawiadomienia pełnomocnika o wyznaczeniu. Pismem z dnia 18 lipca 2017 r. pełnomocnik skarżącego wniósł zażalenie na postanowienie Sądu z dnia 11 lipca 2017 r. zarzucając naruszenie art. 177 § 3 w zw. z art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a. wyrażające się odrzuceniem wniosku pełnomocnika o przywrócenie terminu i przyjęciem, iż wniosek pozostaje neutralny dla biegu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej gdyż termin ten liczony się od dnia zawiadomienia pełnomocnika o jego wyznaczeniu podczas gdy: • brak jest jednoznacznych danych dla stwierdzenia, w jakiej dokładnie dacie nastąpiło wyznaczenie pełnomocnika; • brak jest dowodu doręczenia pełnomocnikowi pisma wyznaczającego jego osobę pełnomocnikiem w sprawie; • o wyznaczeniu pełnomocnik dowiedział się dopiero z chwilą zapoznania z informacją zamieszczoną na stronie internetowej w dniu 27 czerwca 2017 r. , a zatem po upływie ustawowego terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, wcześniej nie otrzymawszy żadnego zawiadomienia w trybie przepisów o doręczeniach wskazanych w rozdziale 4 p.p.s.a. co czyni zasadnym wniosek o przywrócenie terminu do sporządzenia i doręczenia uzasadnienia wyroku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy przypomnieć, że stosownie do art. 86 § 1 p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi o przywróceniu terminu. Zgodnie natomiast z brzmieniem art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Przywrócenie terminu może nastąpić, gdy spełnione zostały łącznie następujące przesłanki: uchybiono terminowi do dokonania czynności, wniosek o przywrócenie terminu został złożony w ciągu 7 dni od dnia ustania przyczyny uchybienia terminu; zainteresowany uprawdopodobnił, że uchybił terminowi bez swojej winy; dopełniona została czynność, dla której określony był termin. Brak jednej z tych przesłanek uniemożliwia przywrócenie terminu. Spóźniony lub z mocy ustawy niedopuszczalny wniosek o przywrócenie terminu sąd odrzuci na posiedzeniu niejawnym (art. 88 p.p.s.a.). Niedopuszczalność wniosku o przywrócenie terminu zachodzi m.in. gdy nie uchybiono terminowi do dokonania czynności (por. H. Knysiak-Molczyk [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, 2008, s. 387). Należy podkreślić, iż jak sam pełnomocnik skarżącego wskazuje, o wyznaczeniu go pełnomocnikiem z urzędu dowiedział się w dniu 27 czerwca 2017 r. i od tego terminu należy liczyć 30 dniowy termin do sporządzenia skargi kasacyjnej zgodnie z art. 177 § 3 p.p.s.a. Dodatkowo skarżący wystąpił w ustawowym terminie z wnioskiem o sporządzenie uzasadnienia wyroku i uzasadnienie to otrzymał w dniu 22 maja 2017 r. Informację o tym została zawarta w piśmie Okręgowej Rady Adwokackiej w Białymstoku z dnia 24 maja 2017 r. informującym pełnomocnika adwokata P. C. o wyznaczeniu go pełnomocnikiem z urzędu skarżącego w przedmiotowej sprawie. Jednocześnie należy podkreślić, iż wskazane przez pełnomocnika skarżącego przesłanki uzasadniałyby wniosek o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sporządzenie uzasadnienia wyroku tylko w sytuacji, gdyby strona nie wystąpiła samodzielnie z takim wnioskiem w ustawowym terminie. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.