II OZ 1081/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Małgorzata Dałkowska-Szary po rozpoznaniu w dniu 11 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia A.K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 lipca 2016 r., sygn. akt VII SA/Wa 1107/16 oddalające wniosek o wyłączenie sędziego w sprawie ze skargi A. K. na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego zamiennego i udzielenia pozwolenia na wznowienie robót budowlanych postanawia: oddalić zażalenie.

W piśmie z dnia 14 lipca 2016 r. A. K. wniosła o wyłączenie sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie Izabeli Ostrowskiej od orzekania w sprawie z jej skargi na decyzję Mazowieckiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] marca 2016 r. nr [...]. Motywując wniosek skarżąca podniosła, że ww. sędzia orzekała w innych sprawach skarżącej prowadzonych pod sygn. akt: VII SA/Wa 1778/09 i VII SA/Wa 1966/09. Zdaniem skarżącej sędzia ta nie powinna orzekać w niniejszej sprawie, bowiem jest stronnicza i będzie przedłużać postępowanie sądowe. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 26 lipca 2016 r., sygn. akt VII SA/Wa 1107/16, oddalił powyższy wniosek. W uzasadnieniu powyższego postanowienia Sąd stwierdził, że podnoszone przez skarżącą zarzuty nie wywołują uzasadnionych wątpliwości co do bezstronności sędziego i w konsekwencji nie uzasadniają jego wyłączenia. Sam fakt, że sędzia sądu administracyjnego, którego wyłączenia domaga się skarżący, był sprawozdawcą w innej jego sprawie, z jego udziałem, nie stanowi wystarczającej przesłanki uzasadniającej w myśl art. 19 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi wyłączenie sędziego. Również niezadowolenie skarżącego z wydawanych przez takiego sędziego orzeczeń w innych sprawach zainicjowanych jego skargami ani też niezadowolenie odnoszące się do sposobu prowadzenia innych postępowań sądowych nie stanowi automatycznej przesłanki wyłączenia tego sędziego. Sąd podkreślił dodatkowo, że z treści oświadczenia złożonego przez sędziego Izabelę Ostrowską wynika, iż nie zachodzą żadne okoliczności określone w art. 18 i art. 19 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, które dawałyby podstawy do wyłączenia od rozpoznania sprawy. W ocenie Sądu prawdziwość tego oświadczenia nie budzi żadnych wątpliwości, zatem przedmiotowy wniosek o wyłączenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zażaleniem A. K. zaskarżyła powyższe postanowienie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Instytucja wyłączenia sędziego zarówno z mocy prawa, jak i na wniosek strony, jest istotną gwarancją procesową, która ma zapewnić rozpoznanie sprawy przez sąd w takim składzie orzekającym, którego sędziowie nie pozostają w relacjach osobistych ze stronami oraz nie mieli określonych wcześniej związków z rozpoznawaną sprawą. Ratio legis przepisów o wyłączeniu sędziego we wszystkich procedurach sądowych sprowadza się do eliminowania pozaprawnych przyczyn, które mogą skutkować wątpliwościami, co do bezstronności i obiektywizmu sędziego w rozpoznaniu określonej sprawy. Poza wypadkami wyłączenia z mocy samego prawa zawartymi w art. 18 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r. poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.) wyłączenie sędziego następuje na wniosek strony, jeżeli zachodzą takie okoliczności, które mogłyby wywołać wątpliwości, co do jego bezstronności (art. 19 p.p.s.a.). Wydanie postanowienia w przedmiocie wyłączenia sędziego musi więc być poprzedzone złożeniem wyjaśnień przez sędziego, którego wniosek dotyczy. W niniejszej sprawie bez wątpienia nie występują okoliczności określone w art. 18 § 1 p.p.s.a. Powyższe stwierdzenie potwierdza także oświadczenie złożone przez sędziego WSA Izabelę Ostrowską, okoliczność ta nie była także podważana przez skarżącą. Odnosząc się zaś do okoliczności określonych w art. 19 p.p.s.a. należy podzielić stanowisko Sądu I instancji, że sam fakt orzekania przez sędziego w innej sprawie skarżącej nie świadczy o braku bezstronności tego sędziego. Przyczyny wyłączenia muszą mieć charakter obiektywny i znajdować potwierdzenie w podnoszonych przez stronę okolicznościach faktycznych. Wniosek skarżącej o wyłączenie sędziego sprowadzał się przede wszystkim do wykazania niezadowolenia ze sposobu prowadzenia przez ww. sędziego innych postępowań sądowych. Poczucie niesprawiedliwości, jakie odczuwa skarżąca po zakończeniu postępowań niezgodnie z jej przewidywaniami i nadziejami, nie wskazuje w żaden sposób, że postępowania te zostały przeprowadzone wbrew zasadom obowiązującego porządku prawnego, a sędzia orzekająca w tych sprawach nie dochowała obiektywizmu. Sama podejrzliwość strony, brak zaufania do bezstronności sędziego, czy też przeświadczenie o prowadzeniu przez sędziego postępowania w sposób wadliwy i nieobiektywny, nie może stanowić podstawy wyłączenia sędziego stosownie do art. 19 p.p.s.a. Instytucja wyłączenia sędziego nie może być traktowana jako możliwość eliminowania w postępowaniu sędziów, których strona uznaje za nieodpowiadających subiektywnemu pojmowaniu jej interesów (por. postanowienie NSA z 20 maja 2014 r., I OZ 342/14). Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie.