II OW 73/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Miron (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Leszek Kiermaszek Sędzia NSA Mirosław Gdesz po rozpoznaniu w dniu 15 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie o wskazanie sądu do rozpoznania sprawy o sygn. akt VII SA/Wa 713/25 ze skargi Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z dnia 10 lutego 2025 r., nr HŚ.NZ.510.1.2025.MP w przedmiocie stwierdzenia nieważności postanowienia postanawia: wyznaczyć Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi do rozpoznania sprawy.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wniósł 27 lutego 2025 r. skargę na postanowienie Głównego Inspektora Sanitarnego z 10 lutego 2025 r. w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności postanowienia Mazowieckiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z 26 lipca 2024 r. w sprawie uzgodnienia projektu decyzji polegającej na ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dla inwestycji, polegającej na budowie szkoły podstawowej z oddziałami przedszkolnymi, filia biblioteki miejskiej, przychodnia i garażem podziemnym wraz z zagospodarowaniem terenu na dz. ewid. nr [...] w obrębie [...] przy ul. [...]. Skarga ta została zarejestrowana w WSA w Warszawie pod sygn. akt VII SA/Wa 713/25. Pismem z 26 czerwca 2025 r. Prezes WSA w Warszawie zwrócił się do Naczelnego Sądu Administracyjnego z wnioskiem o wyznaczenie innego wojewódzkiego sądu administracyjnego do rozpoznania ww. sprawy. W uzasadnieniu tego wniosku powołano się na art. 14a ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r., poz. 935; dalej: "p.p.s.a.") i wyjaśniono, że sprawa jest generalnie związana z zamierzeniem budowlanym polegającym na budowie szkoły w bezpośrednim sąsiedztwie siedziby WSA w Warszawie przy ul. [...]. Podkreślono, że w zaistniałej sytuacji procesowej WSA w Warszawie musiałby rozpoznawać własną skargę. Zdaniem Prezesa WSA w Warszawie byłoby to sprzeczne z zasadą zakazującą orzekania we własnej sprawie (nemo iudex in causa sua), która jest fundamentem zaufania do sądów i sprawowanego przez nie wymiaru sprawiedliwości. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 14a p.p.s.a. jeżeli wojewódzki sąd administracyjny nie może z powodu przeszkody rozpoznać sprawy lub podjąć innej czynności, Naczelny Sąd Administracyjny wyznaczy na posiedzeniu niejawnym, w składzie trzech sędziów, inny wojewódzki sąd administracyjny. Przepis powyższy dotyczy takiej przeszkody, która wyklucza możliwość rozpoznania sprawy lub podjęcia czynności przez sąd właściwy. Do przeszkód takich należy zaliczyć np. wyłączenie wszystkich sędziów i asesorów sądowych tego sądu od rozpoznawania sprawy, jak również zakaz orzekania we własnej sprawie. W demokratycznym państwie prawnym wojewódzki sąd administracyjny nie powinien rozstrzygać spraw, które go dotyczą (nemo iudex in causa sua), a więc takich, gdzie da się wykazać związek pomiędzy wynikiem postępowania a sferą przynależnych mu praw lub obowiązków. W zaistniałym stanie faktycznym taki związek występuje – skarga Sądu związana jest z zamierzeniem budowlanym, które ma być zrealizowane w bezpośrednim sąsiedztwie jego siedziby. Tym samym rozpoznanie przedmiotowej (własnej) sprawy przez WSA w Warszawie mogłoby u postronnego obserwatora wzbudzić wątpliwości co do obiektywności wydanego w tej sprawie rozstrzygnięcia. Konkludując sytuacja, gdy właściwy miejscowo i rzeczowo wojewódzki sąd administracyjny, jest stroną postępowania, którego skarga dotyczy, stanowi przeszkodę do jej rozpoznania przez ten sąd, o której mowa w art. 14a p.p.s.a. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 14a p.p.s.a., wyznaczył do rozpoznania sprawy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi.