II OSK 985/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak, Sędziowie: sędzia NSA Marzenna Linska – Wawrzon (spr.), sędzia WSA (del.) Grzegorz Antas, , po rozpoznaniu w dniu 22 maja 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej F. S.R.O. z siedzibą w O. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 17 stycznia 2024 r. sygn. akt II SA/Gl 1603/23 w sprawie ze skargi F. S.R.O. z siedzibą w O. na postanowienie Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia 17 lipca 2023 r. nr ... w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym obowiązku dokonania rozbiórki budynków oddala skargę kasacyjną.

Wyrokiem z dnia 17 stycznia 2024 r., sygn. akt II SA/Gl 1603/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (dalej p.p.s.a.), oddalił skargę F. S.R.O. z siedzibą w O. na postanowienie Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach z dnia 17 lipca 2023 r. nr WINB.WOA.7722.147.2023.KC w przedmiocie zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym obowiązku dokonania rozbiórki budynków. F. S.R.O. z siedzibą w O. złożyła skargę kasacyjną, którą zaskarżyła powyższy wyrok w całości, zarzucając Sądowi I instancji naruszenie: - przepisu prawa procesowego, tj. art. 33 § 2 pkt 6 lit. c) ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przez jego niewłaściwe zastosowanie i nieuwzględnienie zarzutu braku wymagalności obowiązku co do zobowiązanego; - przepisu prawa procesowego, tj. art. 34 § 2 pkt 1 ustawy o postępowaniu egzekucyjnym w administracji przez jego niewłaściwe zastosowanie przez organy egzekucyjne, prowadzące do wydania rozstrzygnięcia nieprzewidzianego przepisami prawa. Wskazując na powyższe zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku oraz postanowienia z dnia 17 lipca 2023 r. Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach oraz poprzedzającego go postanowienia nr 121/2023 Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Sosnowcu z dnia 1 czerwca 2023 r. oraz zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, że zgodnie z art. 193 zd. 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r. poz. 935; dalej: p.p.s.a.) uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia więc w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę kasacyjną opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podawanej przez organy administracji oraz Sąd pierwszej instancji. Stan faktyczny i prawny sprawy rozstrzygniętej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny przedstawiony został w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę wyłącznie nieważność postępowania, której przesłanki określone zostały w § 2 wymienionego przepisu. Wobec niestwierdzenia przyczyn nieważności, skargę kasacyjną należało rozpoznać w granicach przytoczonych w niej podstaw. Skarga kasacyjna nie podlegała uwzględnieniu, bowiem nietrafne okazały się zarzuty dotyczące naruszenia art. 33 § 2 pkt 6 lit. c) oraz art. 34 § 2 pkt 1 ustawy z 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (dalej: u.p.e.a.). Sąd Wojewódzki zasadnie orzekł o oddaleniu skargi, przyjmując za zgodne z prawem rozstrzygnięcia organów obu instancji w przedmiocie wniesionego przez skarżącą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Wbrew stanowisku strony skarżącej prawidłowa była ocena orzekających w sprawie organów co do bezzasadności zarzutu wniesionego na podstawie art. 33 § 2 pkt 6 lit. c) u.p.e.a., zgodnie z którym podstawą zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej jest brak wymagalności obowiązku w przypadku wystąpienia innej przyczyny niż określona w lit. a (odroczenie terminu wykonania obowiązku) i b (rozłożenie na raty spłaty należności pieniężnej). W uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia organ wojewódzki wyjaśnił, że obowiązki wynikające z aktów indywidualnych (decyzji) stają się wymagalne w dwóch przypadkach: po pierwsze – jeżeli decyzja, którą został nałożony obowiązek, stała się ostateczna i nie doszło do wstrzymania jej wykonania i po drugie – jeżeli decyzja, którą został nałożony obowiązek, wprawdzie nie jest ostateczna, ale nadano jej rygor natychmiastowej wykonalności lub podlega natychmiastowemu wykonaniu z mocy prawa. W niniejszej sprawie nie było sporne, że decyzja PINB z 22 czerwca 2022 r. nakładająca na skarżącą obowiązek rozbiórki oznaczonych obiektów budowlanych była ostateczna, a jej wykonanie nie zostało wstrzymane. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego stwierdził prawidłowo, że o braku wymagalności nie mogły świadczyć podnoszone przez skarżącą problemy organizacyjno-techniczne spowodowane stanem zagrożenia epidemicznego oraz niesprzyjające warunki atmosferyczne. Sąd Wojewódzki akceptując ocenę organu wojewódzkiego trafnie zaznaczył, iż wynikające ze stanu epidemii (od 20 marca 2020 r. do 15 maja 2022 r.) i stanu zagrożenia epidemicznego (od 16 maja 2022 r. do 30 czerwca 2023 r.) utrudnienia w zakresie przekraczania granicy, ograniczonej aktywności gospodarczo-społecznej i trudności w dostępie do usług rozbiórkowych nie miały wpływu na wymagalność obowiązku nakazanego egzekwowaną decyzją. Zaakcentować należy, że wskazywane przez skarżącą okoliczności związane ze stanem zagrożenia epidemicznego nie miały charakteru trwałej przeszkody uniemożliwiającej wykonanie przedmiotowego obowiązku. Oczywiście wspomniane ograniczenia mogły mieć wpływ na opóźnione wykonanie obowiązku rozbiórki, jednak nie stanowiły o braku wymagalności obowiązku objętego ostateczną decyzją. Zauważyć trzeba, że tytuł wykonawczy wystawiono 30 marca 2023 r., a więc sześć miesięcy od upływu terminu wyznaczonego na wykonanie obowiązku rozbiórki. Ponadto strona wnosząc zarzut w kwietniu 2023 r. powołała się na "niesprzyjające warunki atmosferyczne", co z oczywistych względów nie mogło być skuteczne. Słusznie zatem Sąd Wojewódzki wskazał w uzasadnieniu wyroku, że ewentualne utrudnienia pogodowe mają charakter czasowy i przemijający, a więc nie są trwałą przeszkodą do wykonania rozbiórki obiektu budowlanego. Trafnie również przyjął Sąd Wojewódzki, że składana przez skarżącą deklaracja wykonania przedmiotowego obowiązku w drugiej połowie 2023 r. nie mogła być przesłanką do odstąpienia od czynności egzekucyjnych. Dopiero wykonanie egzekwowanego obowiązku prowadziłoby do odstąpienia od stosowania środków egzekucyjnych. W konsekwencji na akceptację zasługiwało zajęte w sprawie stanowisko co do bezzasadności zarzutu opartego na art. 33 § 2 pkt 6 lit. c) u.p.e.a. Zgodzić się należało z wnioskowaniem Sądu Wojewódzkiego, że dostrzeżone naruszenie art. 34 § 2 pkt 1 u.p.e.a. nie miało wpływu na wynik sprawy. Rzeczywiście organ pierwszej instancji w wydanym postanowieniu orzekł o odmowie uwzględnienia zarzutu z uwagi na bezzasadność, podczas gdy w myśl art. 34 § 2 pkt 1 u.p.e.a. powinien podjąć rozstrzygnięcie o oddaleniu zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej. Sama jednak wadliwość sformułowania zawartego w rozstrzygnięciu organu powiatowego nie mogła być potraktowana jako naruszenie art. 34 § 2 pkt 1 u.p.e.a. mające wpływ na wynik sprawy (art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a.), skoro treść postanowienia w całokształcie odpowiada w istocie rozstrzygnięciu o "oddaleniu zarzutu w sprawie egzekucji administracyjnej" wobec jego bezzasadności. Z tych wszystkich względów orzeczono o oddaleniu skargi kasacyjnej, zgodnie z art. 184 p.p.s.a. ----------------------- 4