Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

II OSK 97/26

Wyrok NSA z 7 maja 2026 r., II OSK 97/26 – miejscowy plan zagospodarowania przestrzennego

Wynik

Oddalono skargę kasacyjną

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia
7 maja 2026
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Zdzisław Kostka Sędziowie: sędzia NSA Małgorzata Miron sędzia del. WSA Anna Szymańska (sprawozdawca) Protokolant starszy asystent sędziego Anita Lewińska-Karwecka po rozpoznaniu w dniu 7 maja 2026 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Rady Miasta Ustka od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 24 września 2025 r. sygn. akt II SA/Gd 388/25 w sprawie ze skargi Wojewody Pomorskiego na uchwałę Rady Miasta Ustka z dnia 30 grudnia 2013 r. nr XLI/357/2013 w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "Wczasowa i okolice" w Ustce oddala skargę kasacyjną.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Wyrokiem z 24 września 2025 r., sygn. akt II SA/Gd 388/25, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku (dalej: WSA w Gdańsku, sąd wojewódzki, sąd pierwszej instancji) po rozpoznaniu skargi Wojewody Pomorskiego (dalej: Wojewoda, organ nadzoru) na uchwałę Rady Miasta Ustka z 30 grudnia 2013 r. nr XLI/357/2013 (dalej: uchwała, plan, plan miejscowy) w przedmiocie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego: stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w części obejmującej postanowienia § 18 karta terenu nr 05 (pkt 1.) oraz orzekł w przedmiocie kosztów postępowania (pkt 2.). Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Rada Miasta Ustka (dalej: Rada) podjęła 30 grudnia 2013 r. uchwałę w sprawie: miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego "Wczasowa i okolice" w Ustce. W skardze do WSA w Gdańsku, Wojewoda zarzucił istotne naruszenie zasad sporządzania planu poprzez pominięcie w planie ustaleń określonych w art. 15 ust. 2 pkt 6 ustawy z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz. U. z 2012 r. poz. 647 ze zm.; dalej: u.p.z.p.). W uzasadnieniu wskazano, że w § 18 uchwały na karcie terenu numer: 05 sporządzonej dla terenów usług związanych z uzdrowiskiem w punkcie 2 określającym parametry i wskaźniki kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu w pozycji wysokości projektowanej zabudowy zawarto m.in. przepisy: - gabaryty projektowanej zabudowy - nie określa się, - wysokości projektowanej zabudowy - ustala się dla nowo projektowanej zabudowy nie mniej, niż 3 kondygnacje nadziemne z wyłączeniem obiektów typu: basen, hala sportowa itp.. Zdaniem Wojewody z postanowienia dotyczącego wysokości wynika, że określono wysokość minimalną, wysokości maksymalnej nie określono (również w § 10 uchwały). W ocenie Wojewody, Rada nie określiła w planie jego obligatoryjnych elementów, co stanowi istotne naruszenie zasad sporządzania planu w rozumieniu art. 28 ust. 1 u.p.z.p.. Wojewoda w części obejmującej postanowienia § 18 karta terenu nr 05 wniósł o stwierdzenie nieważności tej uchwały w tym zakresie. W odpowiedzi na skargę Rada wniosła o jej oddalenie. Wyrokiem z 13 lipca 2022 r., sygn. akt II SA/Gd 3/22, WSA w Gdańsku stwierdził nieważność zaskarżonej uchwały w części dotyczącej § 18 odnoszącego się do karty terenu 05 pkt 2 tiret 5 - wysokość projektowanej zabudowy (pkt 1.) oraz orzekł w przedmiocie kosztów (pkt 2.). Sąd wojewódzki uznał za zasadny zarzut naruszenia zasad sporządzania planu w zakresie obligatoryjnych ustaleń, jakie - zgodnie z art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p. oraz § 4 pkt 6 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (Dz. U. nr 164, poz. 1587; dalej: rozporządzenie), powinny się w nim znaleźć. Podano, że zawarcie wskaźnika maksymalnej wysokości zabudowy było obowiązkowe, bowiem karta terenu nr 05 dotyczy terenów usług związanych z uzdrowiskiem, na których może być realizowana zabudowa kubaturowa usługowa – niewątpliwie w postaci budynków. Dalej, że w takim przypadku określenie w planie maksymalnej wysokości zabudowy jest bez wątpienia obowiązkiem organu gminy i nie zastępuje go określenie minimalnej wysokości zabudowy ("nie mniej niż 3 kondygnacje"). Ponadto, że, postanowienie planu, który dopuszcza zabudowę kubaturową o nieokreślonej maksymalnej wysokości, a więc w wysokości dowolnej, minimum 3 kondygnacje - pozostaje w sprzeczności z podstawową zasadą uwzględniania w planowaniu przestrzennym ładu przestrzennego (art. 1 ust. 1 u.p.z.p.). Za niezasadne sąd wojewódzki uznał odwołanie się do ogólnych postanowień planu, tj. § 13 ust. 7 - wprowadzającego obowiązek uzgodnienia inwestycji o wysokości równej i większej niż 50 m nad poziomem terenu z Szefem Służby Ruchu Lotniczego Sił Zbrojnych – jako regulacji uzupełniającej postanowienie dotyczące maksymalnej wysokości zabudowy w karcie terenu 05. W ocenie WSA w Gdańsku wymóg uzgodnienia zabudowy o określonej wysokości nie zastępuje określenia jego maksymalnej wysokości. Zaznaczono, że w pozostałych kartach terenu (poza kartą nr 05) organ planistyczny określił maksymalną wysokość zabudowy, mimo obowiązywania § 13 ust. 7 planu w odniesieniu do wszystkich kart terenu. Tym samym § 13 ust. 7 uchwały nie ma charakteru komplementarnego wobec postanowienia dotyczącego wysokości zabudowy w odniesieniu do karty terenu nr 05. Na skutek rozpoznania skarg kasacyjnych Gminy Ustka oraz Wojewody, Naczelny Sąd Administracyjny (dalej: NSA) wyrokiem z 24 kwietnia 2025 r., sygn. akt II OSK 2349/22, uchylił wyrok WSA w Gdańsku z 13 lipca 2022 r., sygn. akt II SA/Gd 3/22. W uzasadnieniu NSA stwierdził, że mimo iż Wojewoda wnosił o stwierdzenie nieważności całej karty 5, czyli jednostek 10.U, 14.U, 17.U i 21.U i wszystkich norm regulujących ten teren, sąd pierwszej instancji nie objął zakresem rozstrzygnięcia całości skargi. Sąd wojewódzki uwzględnił żądanie w części, bowiem stwierdził nieważność § 18 odnoszącego się do karty terenu 05 pkt 2 tiret 5 (czyli regulacji odnoszącej się do wysokości zabudowy), do czego był uprawniony w świetle art. 147 § 1 p.p.s.a., jednak powinno to się wiązać z obowiązkiem rozstrzygnięcia pozostałej części skargi, zmierzającej do wyeliminowania przepisów planu z karty nr 05 w całości. Wskazano, że ponownie rozpoznając skargę WSA w Gdańsku powinien stwierdzić nieważność § 18 odnoszącego się do karty terenu 05 pkt 2 tiret 5 planu, a w pozostałej części przeprowadzić sądową kontrolę legalności planu. Dalej, że należy ustalić, czy w świetle art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p., brak określenia obligatoryjnego ustalenia dotyczącego maksymalnej wysokości zabudowy pozostaje - czy też nie - bez znaczenia dla obowiązywania pozostałych postanowień dla danej jednostki planistycznej. WSA w Gdańsku, we wskazanym na wstępie wyroku stwierdził, że Wojewoda, słusznie kwestionuje zgodność z prawem § 18 - karta terenu 05, domagając się stwierdzenia nieważności postanowień całej tej karty. Wyjaśniono, że brak określenia obligatoryjnego elementu, jakim jest maksymalna wysokość nowo projektowanej zabudowy, wpływa na ważność pozostałych ustaleń karty. Następnie WSA w Gdańsku, zgodnie ze wskazaniami NSA zawartymi w wyroku z 24 kwietnia 2025 r., sygn. akt II OSK 2349/22, tj. w zakresie pozostałych postanowień karty terenu 05 planu - uznał, że regulacje pkt 2 tiret 4 i 6 karty terenu nr 05 również istotnie naruszają zasady sporządzania planu, zaś zakres tego naruszenia - w powiązaniu z naruszeniem stwierdzonym prawomocnie w pkt 2 tiret 5 tej karty – powoduje, że bez nich pozostałe postanowienia karty nie mogą się ostać. Wobec tego uznano za zasadne stwierdzenie nieważności § 18 odnoszącego się do karty 05 w całości. W kontrolowanej uchwale, w karcie terenu 05, sąd pierwszej instancji dopatrzył się istotnych naruszeń zasad sporządzania planu określonych w art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p.. Podano, że przepis ten wyraźnie wskazuje, że w planie organ zobowiązany jest ustalić maksymalną wysokość zabudowy i wskaźnik ten jest istotnym narzędziem kształtowania ładu przestrzennego. Dalej, że § 4 pkt 6 rozporządzenia, zgodnie z którym ustalenia dotyczące parametrów i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu powinny zawierać w szczególności określenie linii zabudowy, wielkości powierzchni zabudowy w stosunku do powierzchni działki lub terenu, w tym udziału powierzchni biologicznie czynnej, a także gabarytów i wysokości projektowanej zabudowy oraz geometrii dachu. Wskazano, że w zaskarżonej uchwale w karcie 05 pkt 2 tiret piąte ustalono wysokość nowo projektowanej zabudowy nie mniej niż 3 kondygnacje nadziemne z wyłączeniem obiektów typu: basen, hala sportowa itp., co - jak przesądził NSA w wyroku sygn. akt II OSK 2349/22 - jest sprzeczne z przepisem art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p. Następnie zaznaczono, że plan w karcie terenu 05 pkt 2 tiret 4 odnosi się do gabarytów projektowanej zabudowy poprzez wskazanie "nie określa się". Zauważono, że plan miejscowy dla terenów objętych jednostką planistyczną: 10.U, 14.U, 17.U i 21.U przewiduje jako funkcję "tereny usług związanych z uzdrowiskiem", które w § 4 ust. 3 pkt 19 planu są rozumiane jako usługi nie wykluczone przez art. 38a ustawy o lecznictwie uzdrowiskowym, uzdrowiskach i obszarach ochrony uzdrowiskowej oraz gminach uzdrowiskowych (Dz. U. z 2012 r. poz. 651 ze zm.; dalej: ustawa o uzdrowiskach). Wskazano, że w chwili uchwalania planu przepis ten wprowadzał ograniczenia obowiązujące w poszczególnych strefach ochrony uzdrowiskowej (art. 38a ust. 1-3 tej ustawy). W ocenie sądu wojewódzkiego mając na uwadze fakt, iż teren objęty omawianą kartą położony jest na terenie uzdrowiskowym, a te co do zasady podlegają większej ochronie i rygorom w zakresie zabudowy w celu ochrony walorów przyrodniczych i leczniczych, na co wskazują ww. zapisy ustawy o uzdrowiskach, uznano, iż w planach miejscowych umożliwiających zabudowę tych terenów prawodawca lokalny – będąc zobowiązany nie tylko przepisem art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p., ale także wskazanymi wartościami przestrzennymi, winien na tyle szczegółowo, na ile pozwala mu jego władztwo planistyczne, ustalić wskaźniki kształtujące zabudowę tak, aby możliwe było odkodowanie z tych zapisów norm ją określających, i aby przez zbytnią swobodę i dowolność w kształtowaniu zabudowy nie doszło do naruszenia walorów uzdrowiskowych terenu. Podkreślono, że w karcie terenu 05 pkt 2 tiret 4 nie określono żadnych gabarytów zabudowy, jak i nie ustalono w sposób wystarczający pozostałych wskaźników kształtujących zabudowę i pozwalających jednoznacznie określić wielkość dopuszczalnej zabudowy. W szczególności, ze względu na brak wyznaczenia wysokości maksymalnej, nie jest możliwe odkodowanie też maksymalnej i minimalnej intensywności zabudowy, o której mowa w art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p. Intensywność ta wyznaczana jest poprzez zsumowanie powierzchni kondygnacji i podzielenie jej przez powierzchnię działki, zaś w planie podano wyłącznie minimalnie 3 kondygnacje ("nie mniej niż"). Dalej, że organ wskazuje, że dla całego terenu planu – a więc i karty 05 – obowiązuje ustalony w § 13 ust. 7 obowiązek uzgodnienia projektowanych inwestycji o wysokości równej i większej od 50 m nad poziomem terenu z Szefostwem Służby Ruchu Lotniczego Sił Zbrojnych RP - co stanowi wystarczające ograniczenie wysokości zabudowy. Zdaniem sądu wojewódzkiego, zapis ten pozwala przyjąć, że na terenie podlegającym ocenie dopuszczono możliwość usytuowania zabudowy o wysokości równej lub powyżej 50 m, a więc o wysokości niedoprecyzowanej, o nieustalonej liczbie kondygnacji i tym samym nieustalonej intensywności zabudowy, a więc zabudowy dowolnie wysokiej i intensywnej. W ocenie WSA w Gdańsku, taka zabudowa nie może zostać uznana za wpisującą się w ład przestrzenny terenów uzdrowiskowych i nienaruszającą walorów krajobrazu tych szczególnych terenów, te zaś wartości – zgodnie z art. 1 ust. 2 u.p.z.p. – należy uwzględniać w planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. Podano, że zapisy karty terenu 05, pkt 2 tiret 4, w powiązaniu z tiret 5, nie spełniają wymogów ustawowych i wynikających z rozporządzenia, tj. nie ustalają gabarytów i wysokości nowej zabudowy oraz świadczą o tym, że w procesie planowania przestrzennego tego terenu nie uwzględniono należycie wymagań ładu przestrzennego. Sąd pierwszej instancji, dostrzegł także, że w pkt 2 tiret 6 omawianej karty terenu nie ustalono geometrii dachów, jakie na tym terenie powinny występować. Podsumowując uznano, że konieczne jest stwierdzenie nieważności całej karty terenu nr 05 kontrolowanego planu, bowiem wyeliminowanie jedynie zapisu pkt 2 tiret piąte (wysokość) spowodowałoby, że w zakresie gabarytów zabudowy obowiązywałyby jedynie takie zapisy: linia zabudowy, powierzchnia zabudowy i minimalna ilość kondygnacji. Dalej, że parametry te nie wystarczają aby prawidłowo kształtować zabudowę na tym terenie, zachowując ład przestrzenny, a nadto – aby odkodować inne kluczowe wskaźniki zabudowy, jak np. intensywność tej zabudowy. W konsekwencji zabudowa realizowana na podstawie tych zapisów mogłaby mieć dowolny kształt, w szczególności wysokość i gabaryty, zaś stan taki nie jest zgodny z regulacją art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p., która nakłada na organy gminy obowiązek stworzenia ram dla możliwej zabudowy, w ramach ciążącego na nich obowiązku dbania o ład przestrzenny, uniemożliwiając tym samym inwestorom dowolne kształtowanie przyszłej zabudowy na danym terenie. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła Gmina Ustka, zaskarżając go w całości, zarzucając: - zgodnie z art. 174 pkt 2 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2024 r. poz. 935 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) naruszenie następujących przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy: 1) art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p. poprzez błędne uznanie, iż w treści zaskarżonej uchwały, brak jest zapisów dotyczących wyznaczenia wysokości maksymalnej dla terenu, do którego odnosi się § 18 karta terenu nr 05 planu, oznaczenia gabarytów projektowanej zabudowy oraz geometrii dachów, podczas gdy nie jest koniecznym określanie wysokości maksymalnej, gabarytów projektowanej zabudowy oraz geometrii dachu dla tego terenu, a ponadto wartości te można wywieść z pozostałych postanowień przedmiotowej uchwały; - zgodnie z treścią art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie następujących przepisów prawa materialnego: 2) art. 28 ust 1. w zw. z art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p. oraz w związku z § 5, § 6 oraz § 143 rozporządzenia Prezesa Rady Ministrów w sprawie "Zasad techniki prawodawczej" (Dz. U. nr 100 poz. 908; dalej: rozporządzenie ZTP) poprzez ich niewłaściwą wykładnię i ustalenie, że § 13 ust. 7 uchwały nie ma charakteru komplementarnego w stosunku do postanowień § 18 karty terenu 05, podczas gdy prawidłowa wykładnia syntetyczności oraz systematyczności całości aktu prawnego, z uwzględnieniem dyrektywy jego komunikatywności oraz precyzyjności, powinna była doprowadzić sąd orzekający do przekonania, iż postanowienie § 13 ust. 7 stanowi regulację o charakterze ogólnym, rozciągającym się także na postanowienia karty terenu nr 05; 3) art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p. w zw. z § 8 ust. 4 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. nr 75 poz. 690 ze zm.; dalej: rozporządzenie WT) poprzez ich błędną wykładnię, polegającą na odmowie stwierdzenia, iż w przypadku braku limitu wysokości przewidzianego w warunkach technicznych stawianym budynkom, stosowanie wskaźnika maksymalnej wysokości zabudowy nie jest zarówno potrzebne, jak i konieczne w akcie planowania przestrzennego przy uwzględnieniu okoliczności faktycznych sprawy, a ponadto poprzez pominięcie spójności ustalenia w karcie terenu oznaczonej nr 05 ilości kondygnacji w sposób tożsamy z regulacją rozporządzenia; 4) art. 15 ust 2 pkt 6 u.p.z.p. w zw. z art. 21 ust. 1 oraz art. 64 ust. 1 i 3 Konstytucji RP w zw. z art. 140 k.c. poprzez ich niewłaściwą wykładnię, polegającą na braku ustalenia, iż przy obecnym stanie techniki, wiedzy oraz doświadczenia życiowego, ustalenie maksymalnej wysokości zabudowy, gabarytów projektowanej zabudowy oraz geometrii dachu stanowiłoby w istocie przekroczenie władztwa planistycznego gminy, skutkujące niezasadnym ograniczeniem wolności zagospodarowania terenu objętego planem, podczas gdy samo powołanie się na "zbytnią swobodę i dowolność w kształtowaniu zabudowy" nie stanowi per se o uchybieniu ochrony terenów uzdrowiskowych oraz naruszeniu ich walorów krajobrazowych. Na podstawie przywołanych zarzutów, skarżąca kasacyjnie Gmina wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i oddalenie skargi oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa radcy prawnego, według norm prawem przepisanych; ewentualnie uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Gdańsku oraz zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa radcy prawnego, według norm prawem przepisanych. Ponadto o rozpoznanie sprawy na rozprawie. Naczelny Sąd Administracyjny (dalej: "NSA") zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 p.p.s.a. w niniejszej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez NSA. Skarga kasacyjna jest nieusprawiedliwiona. Jako nieusprawiedliwione należało ocenić zarzuty naruszenia przepisów prawa materialnego tj. art. 28 ust 1. w zw. z art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p. oraz w związku z § 5, § 6 oraz § 143 rozporządzenia ZTP oraz art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p. w zw. z § 8 ust. 4 rozporządzenia WT. Zarzuty te koncentrują się na wywiedzeniu, że: - po pierwsze maksymalna wysokość zabudowy została ustalona w planie, tj. w § 13 ust. 7, - po drugie - ewentualnie nie występuje konieczność ustalenia tego parametru zabudowy. Z tym ostatnim zagadnieniem wiąże się nadto zarzut naruszenia art. 15 ust 2 pkt 6 u.p.z.p. w zw. z art. 21 ust. 1 oraz art. 64 ust. 1 i 3 Konstytucji RP w zw. z art. 140 k.c. poprzez ich niewłaściwą wykładnię, polegającą na braku ustalenia, iż przy obecnym stanie techniki, wiedzy oraz doświadczenia życiowego, ustalenie maksymalnej wysokości zabudowy, gabarytów projektowanej zabudowy oraz geometrii dachu, stanowiłoby w istocie przekroczenie władztwa planistycznego Gminy. Odnośnie do wysokości zabudowy i konsekwentnej koncepcji Gminy, że maksymalna wysokość została określona w § 13 ust. 7 planu należy stanowczo stwierdzić, że kwestia ta została definitywnie wyjaśniona w wyroku NSA z 24 kwietnia 2025 r., sygn. akt II OSK 2349/22. Otóż wskazany przepis planu ustala jedynie obowiązek uzgodnienia przez właściwy organ inwestycji o wysokości równej lub przekraczającej 50 m nad poziomem morza. Nie kreuje zaś normy planu ustalającej maksymalną wysokość zabudowy w jednostce planistycznej karta nr 05. Zgodnie z art. 190 p.p.s.a. sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny (zd. drugie). Związanie dokonaną przez Naczelny Sąd Administracyjny wykładnią prawa w rozumieniu art. 190 p.p.s.a. odnosi się zarówno do prawa materialnego, jak i przepisów postępowania, przy czym ocena ustaleń faktycznych jest pochodną oceny wykładni (a w konsekwencji zastosowania) przepisów postępowania. Należy z całą mocą podkreślić, że w wyroku z 24 kwietnia 2025 r. sygn. akt II OSK 2349/22, NSA przesądził w sposób wiążący, że plan dla karty nr 05 nie ustalił parametru maksymalnej wysokości zabudowy, co pozostaje w sprzeczności z art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p. Oznacza to, że formułowanie ponownie tego zarzutu, w sprzeczności z wykładnią przedstawioną w w/w wyroku NSA jest wadliwe i w sposób oczywisty narusza art. 190 zd. drugie p.p.s.a. Tożsama kwestia odnosi się do naruszenia § 5, § 6 oraz § 143 rozporządzenia ZTP. NSA w poprzednim wyroku omówił kwestionowaną normę planu (karta nr 05) w granicach przepisów rozporządzenia ZTP i uznał, że zasady prawidłowej legislacji nie zostały tutaj dochowane. W procesie uchwalania planu miejscowego znajdują zastosowanie przepisy u.p.z.p., rozporządzenia Ministra Infrastruktury z 26 sierpnia 2003 r. w sprawie wymaganego zakresu projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego oraz rozporządzenia ZTP. Z aktu rangi ustawy wyraźnie wynika, że w planie miejscowym określa się obowiązkowo maksymalną wysokość zabudowy (art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p.). Skoro plan przewiduje możliwość zabudowy terenu opisanego w karcie nr 05, to obowiązkiem gminy było ustalenie nie tylko minimalnej wysokości zabudowy, lecz także maksymalnej. Zastępowanie normy planistycznej innym aktem prawa jakim jest rozporządzenie WT, stanowi niedopuszczalną ingerencję w proces planistyczny, autonomicznie uregulowany konkretnymi aktami prawa powszechnie obowiązującego. Ustalenie parametrów zabudowy (w tym maksymalnej wysokości) nie tylko, że jest potrzebne, ale jest niezbędne i konieczne w celu prawidłowego zastosowania przepisów prawa, które mają na celu efektywne stosowanie tych norm w procesie inwestycyjnym. W konsekwencji jako bezsprzecznie niezasadny i podważający istotę planowania i zagospodarowania przestrzennego okazał się zarzut sformułowany w pkt 4 petitum skargi kasacyjnej. Skarżący kasacyjnie stawia tezę, że stosowanie przepisów prawa powszechnie obowiązującego stanowi nadużycie władztwa planistycznego przez Gminę. Tymczasem obowiązek zamieszczenia w planie przepisów kreujących podstawowe parametry zabudowy takie jak: maksymalna wysokość zabudowy, gabaryty projektowanej zabudowy oraz geometria dachu wynika bezpośrednio z przepisów u.p.z.p. oraz rozporządzenia. Gmina nie przydaje sobie dodatkowych i niewynikających z przepisów prawa kompetencji, przyjmując w planie parametry planowanej zabudowy lecz realizuje ustawowy obowiązek. Trudno zatem kwalifikować te obowiązki jako nadużycie władztwa planistycznego. Nadużycie władztwa mogłoby mieć miejsce, gdyby Gmina wprowadziła te paramenty jako nadmierne, nieuzasadnione, nie mające żadnego odniesienia do istniejących uwarunkowań. Tymczasem nie określono w planie maksymalnej zabudowy oraz gabarytów projektowanej zabudowy, a regulacja odnosząca się do dachów nie jest kompletna, precyzyjna i tym samym nie spełnia warunku normy prawa. Gmina zatem nie nadużyła władztwa planistycznego, lecz uchwaliła plan niezgodnie z przepisami prawa. Jako niezasadny okazał się także zarzut naruszenia art. 133 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p. poprzez błędne uznanie, iż brak jest zapisów dotyczących wyznaczenia wysokości maksymalnej dla terenu, do którego odnosi się § 18 karta terenu nr 05 planu, oznaczenia gabarytów projektowanej zabudowy oraz geometrii dachów, podczas gdy nie jest koniecznym określanie wysokości maksymalnej, gabarytów projektowanej zabudowy oraz geometrii dachu dla tego terenu. Sąd wojewódzki nie naruszył tych przepisów bowiem podczas procesu kontroli zaskarżonego planu w oparciu o kryterium legalności oraz na podstawie akt planistycznych doszedł do w pełni uprawnionego wniosku, że plan nie zawiera obligatoryjnych elementów, wymaganych przez u.p.z.p. oraz rozporządzenie. Jak już wskazano kwestia maksymalnej wysokości zabudowy została przesądzona prawomocnym wyrokiem NSA i w tym zakresie skutki odnosi art. 190 p.p.s.a. Zabrakło w planie także gabarytów planowanej zabudowy, w tym jak celnie wskazał WSA w Gdańsku maksymalnej i minimalnej intensywności zabudowy (art. 15 ust. 2 pkt 6 u.p.z.p.) powiązanej ściśle z wysokością zabudowy oraz wskaźnika powierzchni zabudowy. W pełni zasadnie WSA w Gdańsku przydał tym elementom charakter obligatoryjności. Obligatoryjnie należy także ustalić geometrię dachów i rację ma sąd wojewódzki, że odczytanie normy planu prowadzi do wniosku, że dopuszczono w planie dachy zarówno płaskie, jak i dwu - lub wielospadowe, nie określając jednocześnie ich kąta nachylenia. Powyższe nie spełnia wymogu prawidłowo skonstruowanej normy planu, gdyż nie wyczerpuje w całości zagadnienia merytorycznego. Odczytując natomiast przepis planu nie można jego normy uzupełniać, co miałoby miejsce w przypadku dachów stromych. Poza wszystkim już choćby brak maksymalnej wysokości zabudowy powoduje, że cała jednostka planistyczna nie może pełnić funkcji przepisów, na podstawie których byłoby możliwe realizowanie nowej zabudowy. W konsekwencji prawidłowo WSA w Gdańsku przyjął, że stwierdzone naruszenia przepisów prawa materialnego oznaczają istotne naruszenie zasad uchwalenia planu (art. 28 ust. 1 u.p.z.p.), co skutkowało stwierdzeniem nieważności karty 05 w całości na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a., jak wnioskował Wojewoda w skardze do tego sądu. Mając powyższe na uwadze skarga kasacyjna jako bezzasadna podlegała oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a.

Informacje o sprawie

Data wpływu
15 stycznia 2026
Hasła tematyczne
Zagospodarowanie przestrzenne Planowanie przestrzenne
Skarżony organ
Rada Miasta~Rada Gminy
Sędziowie
Anna Szymańska /sprawozdawca/ Małgorzata Miron Zdzisław Kostka /przewodniczący/

Powołane przepisy

Inne orzeczenia w tej sprawie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny