II OSK 3181/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Aleksandra Łaskarzewska po rozpoznaniu w dniu 5 grudnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej [...] Sp. z o.o. w W. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 sierpnia 2014 r., sygn. akt II SA/Bd 755/14 odrzucającego skargę [...] Sp. z o.o. w W. na decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta B. z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie samowolnej zmiany sposobu użytkowania lokalu postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie i sprawę przekazać do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 20 sierpnia 2014 r., sygn. akt II SA/Bd 755/14 odrzucił skargę [...] Sp. z o.o. w W. na decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta B. z dnia [...] lipca 2014 r. nr [...] w przedmiocie wstrzymania użytkowania pomieszczeń oraz nałożenia obowiązku dostarczenia określonych dokumentów. Decyzją z [...] lipca 2014 r., nr [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego dla Miasta B. nakazał [...] Sp. z o.o. z siedzibą w W. – użytkownikowi wieczystemu budynku handlowo-usługowego, usytuowanego na terenie dz. o nr ewid. [...] przy ulicy G. w B., przywrócenie pomieszczeniom znajdującym się na drugiej kondygnacji budynku (I piętro), aktualnie użytkowanym w charakterze lokalu dyskontowego funkcji lokalu restauracyjnego. Decyzja ta zawierała pouczenie, że od niniejszej decyzji służy stronom prawo wniesienia odwołania do K.-P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B., za pośrednictwem Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta B., w terminie 14 dni od daty jej otrzymania. Natomiast strona złożyła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Bydgoszczy na powyższą decyzję. Wojewódzki Sąd Administracyjny wskazał, że zgodnie z treścią art. 52 § 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.), zwanej dalej P.p.s.a., skargę można wnieść po wyczerpaniu środków zaskarżenia, jeżeli służyły one skarżącemu w postępowaniu przed organem właściwym w sprawie. Przez wyczerpanie środków zaskarżenia należy rozumieć sytuację, w której stronie nie przysługuje żaden środek zaskarżenia, taki jak zażalenie, odwołanie lub wniosek o ponowne rozpatrzenie sprawy, przewidziany w ustawie. Sąd I instancji zaznaczył, że zaskarżona decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta B. jest decyzją wydaną w pierwszej instancji. Czyniąc natomiast zadość zasadzie dwuinstancyjności postępowania, która wynika wprost z art. 15 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. Nr 98 z 2000 r., poz. 1071 ze zm., zwanej dalej kpa), od decyzji wydanej w pierwszej instancji służy zgodnie z treścią art. 127 § 1 kpa odwołanie. Z powyższego wynika, że skargę do sądu administracyjnego można wnieść od decyzji wydanej przez organ II instancji po rozpatrzeniu środka odwoławczego od decyzji wydanej przez organ I instancji. Decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla Miasta B. zawierała prawidłowe pouczenie o trybie i terminie wniesienia odwołania. Pomimo takiego pouczenia strona skarżąca wniosła jednak skargę na decyzję wydaną przez organ I instancji, a od takiej decyzji skarga do sądu administracyjnego nie przysługuje. Wobec powyższego złożenie niniejszej skargi do Sądu nie może skutkować rozpatrzeniem sprawy w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Sąd administracyjny nie jest, bowiem uprawniony do kontroli legalności decyzji organu administracji pierwszej instancji. Mając na względzie powyższe Sąd I instancji stwierdził, że wniesienie skargi na decyzję organu I instancji jest niedopuszczalne, co skutkuje jej odrzuceniem na podstawie art. 58 § 1 pkt 6 i § 3 P.p.s.a. Skargę kasacyjną od powyższego postanowienia wniósł skarżący i zaskarżając postanowienie w całości zarzucił: 1. naruszenie art. 58 § 1 P.p.s.a. poprzez jego bezzasadne zastosowanie, 2. naruszenie art. 134 § 1 P.p.s.a. i art. 135 P.p.s.a. poprzez ich niezastosowanie. Powołując się na powyższe podstawy wniesiono o uchylenie w całości zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez WSA jak również o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi wskazano, że przedmiotem skargi do WSA było i jest postanowienie PINB z [...] marca 2014 r. a nie decyzja PINB z [...] lipca 2014 r. Sprawa powinna wrócić do ponownego rozpoznania, aby WSA mógł rozpatrzyć skargę na skarżone postanowienie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do brzmienia art. 183 § 1 ppsa Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpatrywaniu sprawy na skutek wniesienia skargi kasacyjnej związany jest granicami tej skargi, a z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania, która zachodzi w wypadkach określonych w § 2 tego przepisu. Podstaw nieważnościowych w rozpoznawanej sprawie nie stwierdzono. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego orzeczenia determinują zakres kontroli dokonywanej przez Naczelny Sąd Administracyjny. Podstawy, na których można oprzeć skargę kasacyjną, zostały określone w art. 174 ppsa. Przepis art. 174 pkt 1 tej ustawy przewiduje dwie postacie naruszenia prawa materialnego, a mianowicie błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie. Przez błędną wykładnię należy rozumieć nieprawidłowe zrekonstruowanie treści normy prawnej wynikającej z konkretnego przepisu, natomiast przez niewłaściwe zastosowanie dokonanie wadliwej subsumcji przepisu do ustalonego stanu faktycznego. Również druga podstawa kasacyjna wymieniona w art. 174 pkt 2 P.p.s.a. - naruszenie przepisów postępowania - może przejawiać się w tych samych postaciach, co naruszenie prawa materialnego, przy czym w tym wypadku ustawa wymaga, aby skarżący nadto wykazał istotny wpływ wytkniętego uchybienia na wynik sprawy. Zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia art. 58 § 1 P.p.s.a. i art. 134 § 1, art. 135 P.p.s.a., kwestionujące prawidłowość wydanego orzeczenia znajdują usprawiedliwione podstawy. W niniejszej sprawie wbrew ustaleniom sądu I instancji stwierdzić należało, że skarga została złożona na postanowienie PINB z dnia [...] marca 2014 r. znak [...] Na taką okoliczność wskazuje treść skargi, sprecyzowanej pismem skarżącego z dnia 8 lipca 2014 r., które złożono w ślad za skargą (k.-4 akt sądowych). W tej sytuacji wobec nierozpoznania przez sąd I instancji sprawy zgodnie z pismem inicjującym postępowanie sądowe należało postanowienie WSA z dnia 20 sierpnia 2014 r. uchylić, nie przesądzając jednocześnie zasadności skargi na postanowienie PINB z dnia [...] marca 2014 r., znak [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Bydgoszczy, ponownie rozpoznając sprawę winien przedmiotem kontroli uczynić kwestionowane postanowienie organu nadzoru budowlanego I instancji. Mając na uwadze powyższe okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 182 § 1 i § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.