II OSK 3026/20

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Miron po rozpoznaniu w dniu 4 marca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku W. B. o uzupełnienie postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 stycznia 2021 r. sygn. akt II OSK 3026/20 w sprawie ze skargi kasacyjnej [...] sp. z o.o. z siedzibą w N. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 23 lipca 2020 r. sygn. akt II SA/Po 152/20 w sprawie ze skargi W. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] grudnia 2019 r. nr [...] w przedmiocie warunków zabudowy postanawia: odmówić uzupełnienia postanowienia.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z dnia 23 lipca 2020 r. sygn. akt II SA/Po 152/20, po rozpoznaniu skargi W. B., uchylił zaskarżoną decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w K. z dnia [...] grudnia 2019 r. nr [...] i poprzedzającą ją decyzję Prezydenta Miasta O. z dnia [...] listopada 2019 r. nr [...], a także zasądził od organu na rzecz skarżącego zwrot kosztów postępowania sądowego. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła [...] sp. z o.o. z siedzibą w N. Pismem z dnia 16 grudnia 2020 r. skarżąca kasacyjnie spółka cofnęła skargę kasacyjną. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 27 stycznia 2021 r. sygn. akt II OSK 3026/20 umorzył postępowanie kasacyjne (pkt 1) i zwrócił skarżącej kasacyjnie uiszczony wpis od skargi kasacyjnej (pkt 2). W piśmie z dnia 12 lutego 2021 r. pełnomocnik W. B. wniósł o uzupełnienie postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 stycznia 2021 r. co do zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Uzasadniając wniosek pełnomocnik podniósł, że pismem z dnia 15 października 2020 r. wniósł on odpowiedź na skargę kasacyjną, w której zawarł wniosek o zasądzenie na jego rzecz niezbędnych kosztów postępowania kasacyjnego w kwocie 480 zł, tj. wynagrodzenia profesjonalnego pełnomocnika za sporządzenie odpowiedzi na skargę kasacyjną. W postanowieniu z dnia 27 stycznia 2021 r. o umorzeniu postępowania Naczelny Sąd Administracyjny nie rozstrzygnął wniosku strony o zwrot kosztów, a według przepisów ustawy powinien był zamieścić w orzeczeniu rozstrzygnięcie w tym przedmiocie. W ocenie strony, podobne jak w przypadku uwzględnienia skargi kasacyjnej, także w razie umorzenia postępowania na skutek cofnięcia skargi kasacyjnej strona skarżąca kasacyjnie powinna zostać obciążona koniecznością zwrotu niezbędnych kosztów postępowania kasacyjnego poniesionych przez drugą stronę. Pełnomocnik wyraził też przekonanie, że to za sprawą odpowiedzi na skargę kasacyjną skarżący kasacyjnie wycofał skargę kasacyjną i uwolnił Naczelny Sąd Administracyjny od obowiązku jej rozpoznania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 157 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) strona może w ciągu czternastu dni od doręczenia wyroku z urzędu – a gdy wyroku nie doręcza się stronie od dnia ogłoszenia – zgłosić wniosek o uzupełnienie wyroku, jeżeli sąd nie orzekł o całości skargi albo nie zamieścił w wyroku dodatkowego orzeczenia, które według przepisów ustawy powinien był zamieścić z urzędu. Orzeczenie uzupełniające wyrok zapada w formie wyroku, chyba że uzupełnienie, jak w niniejszej sprawie, dotyczy wyłącznie kosztów (art. 157 § 3 p.p.s.a.). Orzeczenie uzupełniające wyrok co do zwrotu kosztów może zapaść na posiedzeniu niejawnym (art. 157 § 2 p.p.s.a.). Na mocy art. 193 p.p.s.a. unormowania te mają zastosowanie również w postępowaniu kasacyjnym. Do postanowień stosuje się odpowiednio przepisy o wyrokach, jeżeli ustawa nie stanowi inaczej (art. 166 p.p.s.a.). Stosownie do art. 199 p.p.s.a. strony ponoszą koszty postępowania związane ze swym udziałem w sprawie, chyba że przepis szczególny stanowi inaczej. Przepisy regulujące zwolnienie od kosztów (art. 239 – 263) oraz przepisy o zwrocie kosztów postępowania (art. 200 – 204) należy traktować jako wyjątki od zasady ponoszenia przez stronę kosztów postępowania, związanych z jej udziałem w sprawie. Podstawę prawną zwrotu kosztów postępowania od strony przeciwnej stanowią przepisy art. 200, art. 201, art. 203 i art. 204 p.p.s.a. Tylko w przypadkach wskazanych w tych przepisach przysługuje stronie prawo żądania zwrotu kosztów postępowania. Zgodnie z art. 209 p.p.s.a. wniosek strony o zwrot kosztów sąd rozstrzyga w każdym orzeczeniu uwzględniającym skargę oraz w orzeczeniu, o którym mowa w art. 201, art. 203 i art. 204. Naczelny Sąd Administracyjny rozstrzyga wniosek strony o zwrot kosztów postępowania wyłącznie w przypadkach wymienionych w art. 203 i 204 p.p.s.a. Prawo do zwrotu kosztów służy tylko w przypadku, gdy orzeczenie sądu kasacyjnego wypowiada się w kwestii dotyczącej zasadności samej skargi. (por. uzasadnienie uchwały składu 7 sędziów NSA z 4 lutego 2008 r., I OPS 4/07; publ. ONSAiWSA 2008/2/23 a także CBOSA: orzeczenia.nsa.gov.pl). Przepis art. 203 p.p.s.a. reguluje rozliczenie kosztów na zasadzie rezultatu pomiędzy stroną, która wniosła skargę kasacyjną a organem albo skarżącym w sytuacji, w której Naczelny Sąd Administracyjny uwzględnia skargę kasacyjną. Natomiast art. 204 p.p.s.a. reguluje zasady rozliczenia kosztów postępowania pomiędzy wskazanymi stronami w przypadku oddalenia skargi kasacyjnej. W obu przypadkach orzeczenie o kosztach postępowania powinno zostać zawarte w wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego, w którym w sposób merytoryczny orzeczono o zasadności skargi kasacyjnej. Takiej merytorycznej oceny zasadności skargi nie zawiera postanowienie o umorzeniu postępowania kasacyjnego w związku z cofnięciem skargi kasacyjnej, wydane na podstawie art. 161 § 1 pkt 1 w zw. z art. 193 p.p.s.a. Unormowania zawarte w art. 203 i art. 204 p.p.s.a. nie odnoszą się do tego rodzaju postanowienia, a tylko w tych przypadkach Naczelny Sąd Administracyjny może rozstrzygać wniosek o zwrot kosztów postępowania (art. 209 p.p.s.a.). Brak jest zatem podstawy prawnej do orzekania o zwrocie kosztów w postanowieniu o umorzeniu postępowania kasacyjnego (por. postanowienia NSA z 21 marca 2019 r.: I OSK 2199/17, I OSK 2200/17, II OSK 336/19; publ. CBOSA). W postanowieniu tym Naczelny Sąd Administracyjny może jedynie orzec o zwrocie wpisu od cofniętej skargi kasacyjnej na podstawie art. 232 § 1 pkt 1 p.p.s.a. W związku z powyższym należało uznać, że Naczelny Sąd Administracyjny nie miał podstaw prawnych do orzekania o zwrocie kosztów postępowania kasacyjnego w postanowieniu o umorzeniu tego postępowania. Wniosek o uzupełnienie postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 27 stycznia 2021 r. sygn. akt II OSK 3026/20 nie mógł zatem zostać uwzględniony. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, w oparciu o art. 157 § 1 w zw. z art. 166 oraz art. 193 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.