II OSK 2501/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Maria Czapska - Górnikiewicz Sędziowie: sędzia NSA Marzenna Linska - Wawrzon sędzia del. WSA Mirosław Gdesz (spr.) Protokolant starszy asystent sędziego Paweł Konicki po rozpoznaniu w dniu 9 listopada 2017 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej J. S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 23 czerwca 2016 r. sygn. akt IV SA/Po 78/16 w sprawie ze skargi J. S. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z dnia [...] listopada 2015 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji w sprawie zezwolenia na zmianę gruntu leśnego na grunt rolny oddala skargę kasacyjną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu wyrokiem z 23 czerwca 2016 r. oddalił skargę J. S. (dalej skarżący) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Poznaniu z [...] listopada 2015 r., nr [...] utrzymującą w mocy decyzję Starosty Wrzesińskiego z [...] lipca 2015 r. nr [...] o odmowie uchylenia w ramach wznowionego postępowania ostatecznej decyzji tego Starosty z [...] listopada 2011 r. nr [...], wyrażającej zgodę na zmianę 0,3993 ha gruntu leśnego położonego w miejscowości [...], gmina [...] na działce o nr ewid. [...], stanowiącego współwłasność K. S. i S. S., na grunt rolny. W wyroku tym Sąd I instancji uznał za prawidłowe stanowisko organów obu instancji o braku interesu prawnego skarżącego. Skarżący wniósł od powyższego wyroku skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie: 1) przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy: a) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2017 r. poz. 1369 ze zm., dalej Ppsa) w zw. z art. 28 ustawy z 14 czerwca 1960 r. - Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2013 r. poz. 1409 ze zm., dalej: Kpa), poprzez uznanie, że skarżący nie miał przymiotu strony w postępowaniu o zmianę lasu położonego na ww. działce na grunt rolny oraz, że stroną postępowania jest wyłącznie właściciel, użytkownik wieczysty, posiadacz samoistny, użytkownik, zarządca lub dzierżawca lasu; b) art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i c w zw. z art. 135 Ppsa w zw. z art. 145 § 1 pkt 4 Kpa poprzez stwierdzenie barku podstaw do uchylenia zaskarżonej decyzji i poprzedzającej ją decyzji organu I instancji w sytuacji, gdy skarżący posiadający status strony nie ze swojej winy nie brał udziału w postępowaniu w przedmiocie zmiany lasu na użytek rolny, o wznowienia którego wnosił; 2) naruszenie prawa materialnego poprzez jego niewłaściwe zastosowanie, to jest naruszenie art. 13 ust. 2 ustawy z dnia 28 września 1991 r. o lasach (Dz. U. z 2011 r. Nr 12, poz. 59; dalej: uol) poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, w sytuacji gdy nie zachodziły żadne szczególnie uzasadnione potrzeby właściciela lasu pozwalające na zmianę lasu na grunt rolny. W związku z powyższym w skardze kasacyjnej wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i wydania rozstrzygnięcia co do istoty sprawy poprzez uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji ewentualnie zaś o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. W odpowiedziach na skargę kasacyjną, Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Poznaniu oraz uczestniczka postępowania S. S. wnieśli o jej oddalenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna jest nieuzasadniona. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę tylko w granicach skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 Ppsa), z urzędu biorąc pod uwagę jedynie nieważność postępowania, co oznacza związanie przytoczonymi w skardze kasacyjnej jej podstawami, określonymi w art. 174 Ppsa. Przy tym zgodnie z art. 193 zdanie drugie Ppsa uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną ogranicza się wyłącznie do oceny zarzutów skargi kasacyjnej w oparciu o stan faktyczny przyjęty w orzeczeniu przez sąd pierwszej instancji. Pierwszy, a zarazem kluczowy zarzut naruszenia prawa procesowego, jest w ogóle błędnie skonstruowany ponieważ wskazuje jako przepis prawa procesowego art. 28 Kpa, który to przepis ma charakter materialnoprawny. Stanowi on, że "Stroną jest każdy, czyjego interesu prawnego lub obowiązku dotyczy postępowanie albo kto żąda czynności organu ze względu na swój interes prawny lub obowiązek". Naruszenia tego przepisu można wywieść tylko łącznie z regulacją zawartą w ustawach materialnoprawnych. Zarzucanie jego naruszenia w związku z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 Ppsa jest całkowitym nieporozumieniem. Odnosząc się do natomiast kwestii interesu prawnego skarżącego, Naczelny Sąd Administracyjny w całości podziela stanowisko przedstawione w zaskarżonym wyroku, co do jego braku w odniesieniu do skarżącego jako właściciela nieruchomości sąsiedniej. Dokonana w trybie art. 13 ust. 2 uol zmiana ma wyłącznie charakter formalny i w żaden sposób nie oddziałuje na interes prawny właściciela nieruchomości sąsiedniej, brak tu bezpośredniości oddziaływania na sytuację prawną skarżącego. Jego wyobrażenia o hipotetycznym zagospodarowaniu ww. działki i potencjalnym oddziaływaniu sąsiedzkim w żaden sposób nie kreują po stronie skarżącego interesu prawnego do udziału jako strony w postępowaniu mającym na celu wydanie decyzji w trybie art. 13 ust. 2 uol. Jak zasadnie wskazał Sąd I instancji dopiero w postępowaniach administracyjnych służących przeprowadzeniu owej zmiany zagospodarowania – jak np. w przedmiocie ustalenia warunków zabudowy lub udzielenia pozwolenia na budowę ewentualnego procesu inwestycyjnego może zaktualizować się interes prawny skarżącego uprawniający go do udziału w postępowaniach administracyjnych (lokalizacyjnym budowlanym) w charakterze strony. W świetle powyższego drugi z zarzutów naruszenia prawa procesowego jest również nieuzasadniony, ponieważ skoro skarżący nie mógł być stroną postępowania zakończonego ww. decyzją Starosty Wrzesińskiego o zmianie lasu na użytek rolny, to bezprzedmiotowymi są wszelkie rozważania o naruszeniu przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 4 Kpa , art. 145 § 1 pkt 1 lit. b i c w zw. z art. 135 Ppsa. Natomiast zarzut naruszenia prawa materialnego jest niezasadny, ponieważ nie dotyczy on w ogóle istoty sprawy. Nie sposób bowiem mówić o naruszeniu przez Sąd I instancji art. 13 ust. 2 uol przez jego niewłaściwe zastosowanie, skoro przepis ten nie był w ogóle stosowany w postępowaniu sądowoadministracyjnym, a zaskarżona decyzja została wydana w ramach wznowionego postępowania na podstawie art. 151 § 1 pkt 1 Kpa z uwagi na brak interesu skarżącego, i tym samym kwestia prawidłowości zastosowania art. 13 ust. 2 uol nie była tak przez organ jak i Sąd I instancji badana. Wobec tego, skoro skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach, na mocy art. 184 Ppsa, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku