II OSK 2450/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński Sędziowie Sędzia NSA Robert Sawuła Sędzia del. WSA Mirosław Gdesz (spr.) po rozpoznaniu w dniu 25 maja 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej D. L. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 2 lutego 2018 r. sygn. akt III SA/Kr 1452/17 w sprawie ze skargi K. w K. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia [...] września 2017 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wymeldowania oddala skargę kasacyjną

1. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie wyrokiem z 2 lutego 2018 r. sygn. akt III SA/Kr 1452/17 uwzględnił skargę K. (dalej: skarżący) na decyzję Wojewody Małopolskiego z [...] września 2017 r. nr [...] i uchylił zaskarżoną decyzję oraz utrzymaną nią w mocy decyzję Prezydenta Miasta K. z [...] sierpnia 2017 r . nr [...] o odmowie wymeldowania D. L.(dalej: uczestniczka) wraz z małoletnią K. L. z pobytu stałego w lokalu przy ul. [...] w K. (dalej: lokal). W uzasadnieniu orzeczenia Sąd I instancji podniósł, że postępowanie wyjaśniające dotyczące przesłanek wymeldowania nie zostało przeprowadzone w sposób wyczerpujący, a decyzje wydane zostały z naruszeniem art. 7, art. 77 § 1, art. 75 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 ustawy z 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2017 r. poz. 1257 ze zm.; dalej: Kpa). Jak wynika z uzasadnienia zaskarżonej decyzji, rozstrzygający dla odmowy wymeldowania uczestniczki i jej córki z pobytu stałego był fakt, iż opuszczenie przez nią lokalu nie nastąpiło w sposób definitywny. Tymczasem zgromadzony w sprawie materiał dowodowy wskazuje, że uczestniczka opuściła lokal wiele lat temu po zawarciu związku małżeńskiego. Wydając decyzję o odmowie wymeldowania, organ I instancji nie ustosunkował się do tego oświadczenia. Podobnie organ odwoławczy uznając, że D. L. nie opuściła miejsca pobytu stałego także nie dokonała, na podstawie powołanych dowodów, wystarczającej analizy co do ustalenia okoliczności przemawiających za brakiem spełnienia przesłanek wymeldowania. 2. Uczestniczka wniosła od powyższego wyroku skargę kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaskarżając go w całości. W skardze kasacyjnej zarzucono naruszenie przepisów postępowania mające wpływ na wynik sprawy, tj. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.; dalej: Ppsa) poprzez ich błędne zastosowanie i uchylenie decyzji organów obu instancji, w sytuacji gdy nie doszło do stwierdzonych przez Sąd Wojewódzki naruszeń art. 87 i art. 77 § 1 Kpa oraz innych regulacji Kpa, które rzekomo miały doprowadzić do braku wystarczającego wyjaśnienia okoliczności sprawy – ponieważ Sąd Wojewódzki pominął w uzasadnieniu swojego wyroku oraz przy analizie sprawy fakt, iż 9 czerwca 2017 r. organ przeprowadził oględziny w lokalu, podczas których potwierdzono, że skarżąca wraz z córką zamieszkuje w lokalu i potwierdziły to dodatkowo wyjaśnienia M. T. z maja 2017 r. W oparciu o wskazane zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i oddalenie skargi, ewentualnie uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia przez Wojewódzki Sąd Administracyjny, a także zasądzenie zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm prawem przepisanych. 3. W odpowiedzi na skargę kasacyjną, skarżący wniósł o jej oddalenie i zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. 4. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 4.1. Skarga kasacyjna jest niezasadna. 4.2. Skarga kasacyjna została rozpoznana na posiedzeniu niejawnym w składzie trzech sędziów na podstawie art. 15zzs4 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz.U. poz. 374 ze zm.). W ocenie NSA rozpoznanie sprawy było konieczne, gdyż przeprowadzanie rozpraw w okolicznościach związanych z obowiązującym stanem epidemii zwiększyłoby zagrożenie dla osób biorących w nich udział. Jednocześnie ze względów technicznych nie można przeprowadzić wszystkich rozpraw na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. 4.3. W postępowaniu przed NSA prowadzonym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej obowiązuje generalna zasada ograniczonej kognicji tego Sądu (art. 183 § 1 Ppsa). NSA rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, wyznaczonych przez przyjęte w niej podstawy, określające zarówno rodzaj zarzucanego zaskarżonemu orzeczeniu naruszenia prawa, jak i jego zakres. Z urzędu bierze pod rozwagę tylko nieważność postępowania. Ta jednak nie miała miejsca w rozpoznawanej sprawie. Przy tym zgodnie z art. 193 zd. drugie Ppsa uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną ogranicza się wyłącznie do oceny zarzutów skargi kasacyjnej w oparciu o stan faktyczny przyjęty w orzeczeniu przez Sąd I instancji. 4.4. Odnosząc się do zarzutu skargi kasacyjnej, w pierwszej kolejności stwierdzić należy, że powołany w niej art. 87 Kpa jest przepisem odnoszącym się do przeprowadzenia postępowania dowodowego przed organem kolegialnym i nie miał on w sprawie zastosowania. Tym samym i nie mógł on zostać naruszony w niniejszej sprawie. Natomiast zawarte w zarzucie sformułowanie "innych regulacji Kpa" nie spełnia minimalnego wymogu jaki stawia się przytoczeniu podstawy kasacyjnej (art. 176 § 1 pkt 1 Ppsa). Przytoczenie podstawy kasacyjnej musi być bowiem precyzyjne i jednoznaczne, gdyż - z uwagi na związanie sądu kasacyjnego granicami skargi kasacyjnej - Naczelny Sąd Administracyjny może uwzględnić tylko te przepisy, które zostały wyraźnie wskazane w skardze kasacyjnej jako naruszone. 4.5. W skardze kasacyjnej nie zakwestionowano naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 Ppsa w zw. z art. 7, art. 75 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 Kpa, które to przepisy - oprócz art. 77 § 1 Kpa - stanowiły podstawę uchylenia zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji, co już z tej przyczyny uniemożliwiałoby uchylenie zaskarżonej decyzji, ponieważ nie zostało zakwestionowane zastosowanie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c w zw. z art. 135 Ppsa w odniesieniu do pozostałych naruszeń. Natomiast oceniając ten zarzut w relacji do art. 77 § 1 Kpa, Naczelny Sąd Administracyjny w całej rozciągłości podziela stanowisko Sądu I instancji. Okoliczność przeprowadzenia oględzin nie zwalniała w żaden sposób organu z obowiązku rozpatrzenia w sposób wyczerpujący materiału dowodowego. Nie skonfrontowano wyniku oględzin z tym, że uczestniczka po zawarciu małżeństwa i wyprowadzeniu się ze spornego lokalu nie przejawiła woli powrotu pod wskazany adres. Błędem organów było nieustosunkowanie się do jej oświadczenia złożonego do protokołu z 16 stycznia 2017 r. Konieczne było też w sprawie wnikliwie zbadanie czy oględziny nie miały charakteru inscenizacji, szczególnie w świetle wcześniejszych oświadczeń i oczywistego faktu niezerwania całkowicie więzi z rodziną. Nie zostały nadto wyjaśnione w sposób wszechstronny kwestie jakie konkretnie dowody przemawiają za uznaniem, że centrum życiowe strony nadal znajduje się w miejscu zameldowania na pobyt stały oraz, że opuszczenie miejsca pobytu po wyjściu za mąż nie spowodowało w istocie dobrowolnego i trwałego jego opuszczenia. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie doszło więc do naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. a i c w zw. z art. 135 Ppsa poprzez ich błędne zastosowanie, ponieważ oczywistość naruszenia m.in. art. 77 § 1 Kpa oznaczała konieczność uchylenia decyzji organów obu instancji. 4.6. Zarzuty skargi kasacyjnej są zatem niezasadne. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na mocy art. 184 Ppsa, skargę kasacyjną oddalił. Z uwagi na wniesienie przez skarżącego odpowiedzi na skargę kasacyjną w dniu 2 lipca 2018 r. tj. po terminie określonym w art. 179 Ppsa brak było podstaw do zasądzenia zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.