II OSK 2379/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Masternak-Kubiak po rozpoznaniu w dniu 10 października 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku A. J. o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej A. J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Kielcach z dnia 22 marca 2018 r. w sprawie o sygn. akt II SA/Ke 91/18 w sprawie ze skargi A.J. i A. J. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania postanawia: oddalić wniosek.

Wyrokiem z dnia 22 marca 2018 r., sygn. akt II SA/Ke 91/18, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Kielcach oddalił skargę A. J. i A. J. na postanowienie Wojewody [...] z dnia [...] grudnia 2017 r. znak: [...] w przedmiocie stwierdzenia uchybienia terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty [...] z dnia [...] listopada 2017 r. znak: [...] zatwierdzającej projekt budowlany i udzielającej P. K. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego jednorodzinnego z instalacjami wewnętrznymi: wodno-kanalizacyjną, centralnego ogrzewania i elektryczną na działce nr ew.[...]. W wywiedzionej przez A. J. skardze kasacyjnej wniesiono o wstrzymanie wykonania decyzji. Uzasadniono go ważnym interesem skarżącej i prawem weryfikacji błędnych decyzji do czasu jej faktycznej realizacji. Decyzja jest błędna również pod względem merytorycznym, bowiem z drugiej strony inwestycji prowadzonej przez P. K. istnieje dogodny, płaski wjazd i szeroka droga oraz bliskie podłączenie do mediów i do działki nr ew.[...], gdy tymczasem działka nr [...] jest wąska około 5 metrów, prowadzi pod górę i znajdują się na niej drzewa i nie może stanowić drogi dojazdowej do nieruchomości inwestora. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nie zasługiwał na uwzględnienie. Po oddaleniu skargi, skarżący, który wniósł skargę kasacyjną może wystąpić z wnioskiem o wstrzymanie wykonania zaskarżonego do sądu aktu administracyjnego (por. uchwała składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 16 kwietnia 2007 r., sygn. akt I GPS 1/07; ONSAiWSA z 2007 r., Nr 4, poz. 77). Uwzględnienie takiego wniosku jest możliwe, jeżeli spełnione są przesłanki określone w art. 61 § 3 P.p.s.a. Stosownie do art. 61 § 3 zdanie trzecie P.p.s.a., wstrzymanie wykonania może dotyczyć także aktów wydawanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. W pojęciu sprawy, o jakiej mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. w szczególności mieścić się będzie zarówno zaskarżona decyzja, jak i decyzja organu I instancji wydana w postępowaniu o stwierdzenie nieważności, jak również decyzje organów obu instancji, wydane w postępowaniu zwykłym, które będąc postępowaniem pierwotnym stanowiło jedynie jego przedłużenie lub powtórzenie. Decyzjami wydawanymi "w granicach tej samej sprawy", w rozumieniu art. 61 § 3 P.p.s.a. są również decyzja organu pierwszej instancji zatwierdzająca projekt budowlany oraz udzielająca pozwolenia na budowę, jaki i decyzje wydawane przez organ wyższej instancji na skutek wniesienia środków odwoławczych. Postanowienie Wojewody stwierdzające uchybienie terminu do wniesienia odwołania od decyzji Starosty w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę pozostaje w ścisłym związku z decyzją organu pierwszej instancji, albowiem w przypadku stwierdzenia, że postanowienie o stwierdzeniu uchybienia terminu do wniesienia odwołania było wadliwe, konieczne będzie merytoryczne rozpoznanie odwołania skarżącej od decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę. Zgodnie z ogólną zasadą wynikającą z treści art. 61 § 1 P.p.s.a. wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu, ani czynności. Od powyższej zasady są wyjątki. Przepis art. 61 § 3 P.p.s.a. stanowi, że po przekazaniu skargi sądowi, sąd może, na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub części aktu lub czynności o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, za wyjątkiem wskazanym w tym przepisie. Z konstrukcji tej normy prawnej wynika, iż ciężar dowodu w zakresie wykazania powyższych okoliczności, stanowiących podstawę do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu spoczywa na wnioskodawcy i sprowadza się do przedstawienia konkretnych zdarzeń, które mogłyby uprawdopodobnić, że wykonanie kontrolowanego aktu faktycznie spowoduje znaczną szkodę lub powstanie trudnych do odwrócenia skutków. Innymi słowy warunkiem wydania postanowienia o wstrzymaniu wykonania aktu lub czynności jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków i ich konkretyzacja w przedstawionym przez stronę materiale dowodowym. Uzasadnienie wniosku powinno się odnosić do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymywanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. Pojęcie wyrządzenia znacznej szkody należy rozumieć w taki sposób, że chodzi o taką szkodę (majątkową, a także niemajątkową), która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego świadczenia lub jego wyegzekwowanie ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego. Będzie to miało miejsce w takich wypadkach, gdy grozi utrata przedmiotu świadczenia, który wskutek swych właściwości nie może być zastąpiony jakimś innym przedmiotem lub gdy zachodzi niebezpieczeństwo poniesienia straty na życiu i zdrowiu. Trudne do odwrócenia skutki to z kolei takie prawne lub faktyczne skutki, które – raz zaistniałe – powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Przekładając powyższe na realia sprawy należy wskazać, że wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nie mógł zostać uwzględniony. Skarżąca we wniosku o wstrzymanie nie wykazała okoliczności wskazujących na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody albo zaistnienia trudnych do odwrócenia skutków w wyniku wykonania decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę. Nie przedstawiła żadnych argumentów, które wskazywałyby na spełnienie przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. Skarżąca opisała okoliczności wskazujące na nieprawidłowość decyzji o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu pozwolenia na budowę, które nie podlegają ocenie na etapie rozpoznawania wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej, zatem nie mogą prowadzić do jego uwzględnienia. Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 P.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.