Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

II OSK 2327/23

Wyrok NSA z 3 marca 2026 r., II OSK 2327/23 – pozwolenie na budowę

Wynik

Oddalono skargę kasacyjną

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia
3 marca 2026
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jerzy Stankowski Sędziowie: sędzia NSA Anna Żak (sprawozdawca) sędzia del. WSA Magdalena Dobek-Rak Protokolant: starszy asystent sędziego Joanna Pietraś-Skobel po rozpoznaniu w dniu 3 marca 2026 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej R. sp. z o.o. z siedzibą w K., od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, z dnia 19 kwietnia 2023 r. sygn. akt II SA/Kr 1136/22, w sprawie ze skargi R. sp. z o.o. z siedzibą w K., na decyzję Wojewody Małopolskiego, z dnia 18 lipca 2022 r. nr WI-I-7840.8.21.2022.JC, w przedmiocie odmowy zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę, oddala skargę kasacyjną.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Wojewódzki Sąd Administracyjny (WSA) w Krakowie wyrokiem z 19 kwietnia 2023 r. w sprawie II SA/Kr 1136/22 oddalił skargę R. sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Wojewody Małopolskiego z dnia 18 lipca 2022 r. znak WI-I-7840.8.21.2022.JC uchylającą decyzję Starosty [...] z 25 października 2018 r. o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu R. sp. z o.o. pozwolenia na budowę dla inwestycji pn.: budowa nowego budynku usługowo-mieszkalnego, z wewnętrznymi instalacjami: elektryczną, wodociągową, kanalizacji sanitarnej, gazową, centralnego ogrzewania i wentylacji mechanicznej oraz wewnętrznym układem komunikacyjnym, na działce nr [...], obr. [...], w [...], przy ulicy [...] i odmawiającą zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia R. sp. z o.o. pozwolenia na budowę dla zamierzenia budowlanego jw. Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Starosta [...] i ("Starosta") decyzją z 25 października 2018 r. zatwierdził projekt budowlany i udzielił R. sp. z o.o. z siedzibą w K. ("Spółka", "inwestor", skarżąca kasacyjnie ) pozwolenia na budowę w/w inwestycji na działce nr [...], obr. [...], w [...], przy ulicy [...]. Odwołanie od tej decyzji wniósł B. L. właściciel sąsiedniej działki nr [...], (którego organ l instancji nie uznawał za stronę postępowania) podnosząc, że w dniu [...] października 2018r. Rada Miejska [...] podjęła uchwałę nr [...] o uchwaleniu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru w mieście [...] pn. "[...]" (dalej jako "m.p.z.p.") na obszarze którego położna jest działka inwestycyjna nr [...]. Zamierzenie budowlane, którego dotyczy wydane pozwolenie na budowę jest sprzeczne z postanowieniami przedmiotowego planu, ponieważ plan miejscowy przeznacza teren, na którym znajduje się nieruchomość inwestycyjna, pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną. Decyzją z 27 sierpnia 2019 r. Wojewoda Małopolski (Wojewoda) umorzył postępowanie odwoławcze odmawiając odwołującemu się przymiotu strony w tym postępowaniu. WSA w Krakowie wyrokiem z 21 lutego 2020 r. w sprawie II SA/Kr 1196/19 uchylił w/w decyzję Wojewody. Sąd stwierdził, że właściciel sąsiedniej do inwestycyjnej działki nr 814, wobec faktu zacieniania jego nieruchomości, miał prawo do brania udziału w postępowaniu o pozwolenie na budowę działki nr [...], ponieważ jego nieruchomość znalazła się w obszarze oddziaływania inwestycji (z urzędu Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu - NSA, wiadomo, że wyrokiem z 25 września 2025r. NSA w sprawie II OSK 540/23 oddalił skargę kasacyjną inwestora od w/w WSA w Krakowie). Ponownie rozpoznając sprawę, Wojewoda Małopolski wydał obecnie zaskarżoną decyzję (opisaną na wstępie) o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia skarżącej spółce pozwolenia na budowę dla przedmiotowej inwestycji. Wojewoda wskazał, że inwestycja jest niezgodna z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (m.p.z.p.) obowiązującymi dla tego terenu, bowiem obejmuje realizację budynku usługowo - mieszkalnego wielorodzinnego, podczas gdy ustalenia m.p.z.p. dla tego terenu przewidują wyłącznie możliwość realizacji budynku jednorodzinnego - zgodnie z § 6 ust. 1 m.p.z.p.. Z uwagi na powyższe, organ wydał decyzję odmawiającą zatwierdzenia projektu budowlanego oraz udzielenia pozwolenia na budowę dla Inwestycji. Działka inwestycyjna usytuowana jest na terenie oznaczonym symbolem [...] – m.p.z.p. - tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z podstawowym przeznaczeniem pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną wolnostojącą i bliźniaczą, a planowane do realizacji zamierzenie polega na budowie budynku usługowo-mieszkalnego (Kategoria XIII - pozostałe budynki mieszkalne). W ocenie organu, powyższe czyni bezcelową dalszą analizę zgodności zamierzenia z przepisami prawa powszechnie obowiązującego i prawa miejscowego, gdyż powyższa niezgodność jest nieusuwalna (aby ją wyeliminować należałoby zaprojektować inny obiekt budowlany o innym przeznaczeniu). Z tych też względów organ uznał, że również niecelowym jest wydanie postanowienia w trybie art. 35 ust. 3 ustawy z 7 lipca 1994r. Prawo budowlane (Dz. U. z 2018r., poz.1202 ze zm.), dalej "pr.bud.", nakładającego na inwestora obowiązek usunięcia stwierdzonej niezgodności inwestycji z planem, co oznaczałoby w istocie zaprojektowanie obiektu budowlanego o innym przeznaczeniu. Gdy organ stwierdzi niezgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przepis art. 35 ust. 3 pr.bud. ma zastosowanie. Tryb ten umożliwia inwestorowi doprowadzenie do zgodności projektu z ustaleniami planu. Jednak wtedy, gdy takie doprowadzenie nie jest możliwe, z uwagi na zasadniczą sprzeczność planowych robót z planem, organ jest uprawniony i zobowiązany do odmowy udzielenia pozwolenia na te roboty, na podstawie art. 35 ust. 1 pkt 1 pr. bud., bez wyczerpywania trybu określonego w art. 35 ust. 3 tej ustawy. Nie można od organu wymagać, aby wzywał inwestora do usunięcia braku nieusuwalnego. Skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wniosła R. sp. z o.o. z siedzibą w K.. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie, w pełni podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko w sprawie. Uczestnik postępowania B. L. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie. Odnosząc się do zarzutów skargi wskazał, że wniosek o zawieszenie postępowania do czasu zakończenia postępowania w sprawie m.p.z.p. nie ma uzasadnionych podstaw, bowiem zaskarżenie planu miejscowego, zgodnie z ugruntowanym stanowiskiem sądów administracyjnych, nie stanowi zagadnienia wstępnego w sprawie o zatwierdzenie projektu budowlanego. Wskazano przy tym, że WSA w Krakowie wyrokiem z 8 listopada 2022 r., sygn. akt II SA/Kr 985/22, oddalił skargę na ww. m.p.z.p. Nadto uczestnik podniósł, że istniejąca w sprawie niezgodność planowej inwestycji z m.p.z.p. jest nieusuwalna, bowiem postanowienia planu przewidują w obszarze działki inwestycyjnej wyłącznie lokalizację zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę inwestora. Wskazał, że powodem uchylenia decyzji organu I instancji i orzeczeniu o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę była okoliczność, że przedmiotowe zamierzenie inwestycyjne jest sprzeczne z m.p.z.p. "[...]". Nie jest , kwestionowane w sprawie, że działka inwestycyjna znajduje się w terenie, który w w/w m.p.z.p. jest oznaczony symbolem 16MN – tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej z podstawowym przeznaczeniem pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną wolnostojącą i bliźniaczą. Zgodnie z § 6 ust. 1 m.p.z.p. "[...]" tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej oznaczone są na rysunku planu symbolem od 1MN do 22MN z podstawowym przeznaczeniem pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną wolnostojącą i bliźniaczą. W myśl § 6 ust. 2 m.p.z.p. w terenach wyznaczonych w ust. 1 poza podstawowym przeznaczeniem dopuszcza się: 1) przeznaczenie 30% powierzchni działki lub powierzchni użytkowej budynku mieszkalnego pod usługi;2) obiekty handlu o powierzchni sprzedaży nie przekraczającej 100 m2; 3) obiekty gastronomii o powierzchni użytkowej nie przekraczającej 100 m2; 4) wiaty, zadaszenia; 5) dojazdy i dojścia natomiast w § 6 ust. 3 m.p.z.p. na terenach wyznaczonych w ust. 1 ustalono zasady zagospodarowania terenu i kształtowania zabudowy. Sąd stwierdził, że zaprojektowana inwestycja nie mieści się on ani w podstawowym, ani w dopuszczalnym przeznaczeniu określonym w m.p.z.p. Jest to budynek usługowo-mieszkalny (zabudowa wielorodzinna, obejmująca 26 lokali mieszkalnych, k. 74-79 projektu budowlanego). Brak zgodności zamierzenia inwestycyjnego z m.p.z.p. "[...]" nie budzi w ocenie Sądu wątpliwości. Następnie, nawiązując do zarzutów skargi, Sąd stwierdził, że brak było w tym stanie faktycznym i prawnym podstaw do uznania, że organ był w świetle art. 35 ust. 3 p.b. zobligowany do wezwania inwestora do usunięcia braku zgodności projektu budowlanego z ustaleniami m.p.z.p., a nie orzeczenia o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę. W tym kontekście Sąd wskazał na stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, zgodnie z którym "gdy organ stwierdzi niezgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przepis art. 35 ust. 3 p.b. ma zastosowanie. Tryb ten umożliwia inwestorowi doprowadzenie do zgodności projektu z ustaleniami planu. Jednak wtedy, gdy takie doprowadzenie nie jest możliwe, z uwagi na zasadniczą sprzeczność planowych robót z planem, organ jest uprawniony i zobowiązany do odmowy udzielenia pozwolenia na te roboty, na podstawie art. 35 ust. 1 pkt 1 p.b., bez wyczerpywania trybu określonego w art. 35 ust. 3 tej ustawy. Nie można od organu wymagać, aby wzywał inwestora do usunięcia braku nieusuwalnego."( wyrok NSA z 16 października 2020 r., sygn. akt II OSK 729/18). Sąd stwierdził, że nie sposób przyjąć, że budynek usługowo-mieszkalny wielorodzinny mieści się w pojęciu zabudowy mieszkalnej jednorodzinnej, o której mowa w § 6 ust. 1 m.p.z.p. Dodatkowo stwierdził, że przedmiotowy m.p.z.p. "[...]" na całym obszarze planu nie przewiduje zabudowy mieszkalnej wielorodzinnej. W konsekwencji organ II instancji, który stwierdził brak zgodności z postanowieniami m.p.z.p., który ma charakter oczywisty nie był zobowiązany w tym wypadku do wydania decyzji kasatoryjnej na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. (jak podniesiono w skardze) zważywszy, że z uwagi na oczywisty charakter niezgodności z m.p.z.p. brak było potrzeby prowadzenia postępowania wyjaśniającego w zakresie wynikającym z tego przepisu. W okolicznościach przedmiotowej sprawy to właśnie wydanie decyzji kasatoryjnej oznaczałoby naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. Następnie Sąd odniósł się do kolejnej kwestii podniesionej w skardze, to jest zarzutu braku zawieszenia przez organ postępowania na podstawie art.97 § 1 pkt 4 k.p.a., do czasu rozstrzygnięcia postępowania sądowego ze skargi inwestora w sprawie stwierdzenia nieważności w/w miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru w mieście [...] pn. "[...]" w części odnoszącej się do terenu inwestycji toczącego się przed WSA w Krakowie sygn. akt II SA/Kr 985/22. Sąd stwierdził, że pomiędzy rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, będącej przedmiotem postępowania, a zagadnieniem wstępnym musi istnieć związek przyczynowy, to jest sytuacja, gdy bez uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd wydanie decyzji byłoby niemożliwe. O takiej zależności przesądza treść przepisów prawa materialnego, stanowiących podstawę prawną decyzji administracyjnej. Istota kwestii prejudycjalnej wyraża się w tym, że brak jej uprzedniego rozstrzygnięcia wyklucza każde, to jest zarówno pozytywne, jak i negatywne dla strony zakończenie postępowania administracyjnego (zob. ostatnio Wyrok NSA z dnia 26 kwietnia 2023 r. sygn. akt II OSK 1470/20, wyrok NSA z 4 kwietnia 2023 r. sygn. akt I OSK 861/22). W ocenie Sądu tego rodzaju związek nie zachodzi między toczącym się postępowaniem w sprawie stwierdzenia nieważności m.p.z.p a rozstrzygnięciem w przedmiocie zgodności zamierzenia inwestycyjnego z tym planem. Owszem wynik postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności m.p.z.p może mieć wpływ na to rozstrzygnięcie, jednak to ostatnie rozstrzygnięcie może nastąpić niezależnie od wyniku tego pierwszego postępowania. Dopóty, dopóki m.p.z.p. pozostaje w obrocie stanowi akt prawa powszechnie obowiązującego i jest stosowany. Dodatkowo Sąd wyjaśnił, że WSA w Krakowie wyrokiem z dnia 8 listopada 2022 r. oddalił skargę R. spółka z o.o. w K. na uchwałę [...] Rady Miasta Miejskiej [...] z dnia [...] października 2018 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru w Mieście [...] pn. "[...]" (wyrok nie jest prawomocny). Z powodów przytoczonych powyżej Sąd nie znalazł podstaw do zawieszenia postępowania sądowoadministracyjnego na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. W tym stanie sprawy, Sąd oddalił skargę na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła R. sp. z o.o. z siedzibą w K. zarzucając naruszenie przepisów postępowania : 1.art.151 p.p.s.a. w zw. z art.145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a. przez oddalenie skargi mimo, że zaskarżona decyzja została wydana z obrazą przepisów postępowania mających wpływ na wynik sprawy t.j.: - art.97 § 1 pkt 4 k.p.a. przez jego niezastosowanie i nie zawieszenie postępowania do czasu rozstrzygnięcia sprawy ze skargi inwestora w sprawie stwierdzenia nieważności miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru w mieście [...] pn. "[...]" przyjętego uchwałą nr [...] Rady Miejskiej w części odnoszącej się do terenu inwestycji - obecnie toczącego się przed WSA w Krakowie sygn. akt II SA/Kr 985/22, podczas gdy rozstrzygnięcie w przedmiocie nieważności tego planu stanowiło kwestię wstępną w przedmiotowym postępowaniu, skoro rozstrzygnięcie o odmowie zatwierdzenia projektu budowlanego oraz udzielenia pozwolenia na budowę dla inwestycji nastąpiło w wyniku stwierdzenia niezgodności Inwestycji z ustaleniami m.p.z.p. kwestionowanymi przez inwestora jako nieważne; 2. art.35 ust.3 w zw. z art. 35 ust.1 pkt 1 lit a pr.bud. w zw. z art.138 § 1 pkt 2 k.p.a. , w zw. z art.10 ust.1 k.p.a. i art. 107 § 3 k.p.a. przez wydanie zaskarżonej decyzji gdy ani Starosta ani Wojewoda nie wydał postanowienia na podstawie art.35 ust.3 pr.bud. nakładającego obowiązek usunięcia przez inwestora stwierdzonej nieprawidłowości polegającej na niezgodności inwestycji z ustaleniami m.p.z.p., a w konsekwencji uniemożliwienie inwestorowi czynnego udziału w postępowaniu i ustosunkowania się do nieprawidłowości lub przedstawienia zmian do projektu budowlanego objętego wnioskiem; 3. wydanie decyzji reformatoryjnej przez Wojewodę w warunkach, w których wobec braku wydania postanowienia z art.35 ust.3 pr.bud. przez Starostę, organ był zobowiązany wydać decyzję kasatoryjną z art.138 § 2 k.p.a., a także zaniechanie wyjaśnienia w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji przyczyn, dla których organ uznał stwierdzoną niezgodność projektu budowlanego z ustaleniami m.p.z.p.za nieusuwalną i odstąpił od wydania postanowienia z art.35 ust.3 pr.bud.; 4. art.15 k.p.a. w zw. z art. 138 § 2 k.p.a. przez wydanie decyzji odmawiającej zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenia pozwolenia na budowę przez organ II instancji, czym pozbawiono inwestora prawa do dwukrotnego rozpoznania sprawy przez organy dwóch różnych instancji, a w konsekwencji naruszenie art. 138 § 2 k.p.a. w zw. z art.35 ust.5 pkt 1 pr.bud. Zaniechanie wydania postanowienia nakładającego na inwestora obowiązek usunięcia stwierdzonych nieprawidłowości powoduje, że zaskarżona decyzja została wydana przedwcześnie; 5. art.151 p.p.s.a. w zw. z art.145 § 1 pkt 1 lit c p.p.s.a., art.138 § 1 pkt 2 k.p.a., art. 138 § 2 k.p.a., art.15 k.p.a. oraz art.141 § 4 p.p.s.a. w zw. z art.151 p.p.s.a. przez wydanie zaskarżonej decyzji jako reformatoryjnej w warunkach, w których przez wzgląd na niedopuszczenie do udziału w postępowaniu jako strony odwołującego się B. L. organ II instancji był zobligowany uchylić decyzję organu I instancji i skierować sprawę do ponownego rozpoznana przez ten organ na podstawie art.138 § 2 k.p.a. Organ odwoławczy nie był uprawniony orzekać reformatoryjnie w warunkach, w których brak jest tożsamości podmiotowej między postępowaniem odwoławczym a postępowaniem przed organem I instancji. Sąd I instancji nie odniósł się do tego zarzutu podnoszonego w skardze; 6. art.125 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. przez wydanie zaskarżonego wyroku w warunkach, w których "prejudycjalność przyszłego prawomocnego wyroku w postępowaniu m.p.z.p. stanowiła podstawę do zawieszenia postępowania", zatem wydanie zaskarżonego wyroku przez prawomocnym zakończeniem w/w postepowania było przedwczesne. W oparciu o powyższe zarzuty wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi oraz uchylenie zaskarżonej decyzji lub uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz wniesiono o zasądzenie kosztów postępowania. Na podstawie art.125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. w zw. z art.192 i 193 p.p.s.a. wniesiono o zawieszenie postępowania do czasu prawomocnego zakończenia "postępowania m.p.z.p.", które aktualnie się toczy przed Naczelnym Sądem Administracyjnym w sprawie II OSK 540/23. Zarzuty skargi kasacyjnej zostały uzasadnione. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje. W myśl art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. W rozpoznawanej sprawie nie zachodzą okoliczności skutkujące nieważnością postępowania, określone w art. 183 § 2 pkt 1 - 6 p.p.s.a., należy zatem ograniczyć się do zagadnień wynikających z zarzutów wyartykułowanych w podstawach skargi kasacyjnej. Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ podniesione w niej zarzuty są nieusprawiedliwione. Skarżąca kasacyjnie oparła swój środek zaskarżenia na naruszeniu przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy. Sens tych zarzutów sprowadza się do twierdzenia, że Sąd pierwszej instancji dokonał nieprawidłowej kontroli legalności zaskarżonej decyzji, wadliwie uznając, że niezastosowanie przez organy administracji architektoniczno-budowlanej art. 35 ust.3 pr.bud. i odmowa wydania pozwolenia na budowę przez organ II instancji zamiast zastosowania art.138 § 2 k.p.a. i uchylenia decyzji organu I instancji jest zgodne z prawem. Odnosząc się do powyższego stwierdzić należy, że w świetle ustalonego, niepodważonego stanu faktycznego sprawy stanowisko Sądu pierwszej instancji jest trafne. W myśl art. 35 ust. 1 pkt 1 pr.bud. organ administracji architektoniczno-budowlanej jest zobligowany do sprawdzenia zgodności projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Zgodność ta musi być rozumiana ściśle i nie może budzić wątpliwości. Z art.35 ust.3 pr.bud. wynika, że w razie stwierdzenia nieprawidłowości w zakresie określonym w ust. 1 organ administracji architektoniczno-budowlanej nakłada postanowieniem obowiązek usunięcia wskazanych nieprawidłowości, określając termin ich usunięcia. W rozpoznawanej sprawie teren inwestycji, oznaczony na rysunku planu symbolem 16 MN, został przeznaczony pod zabudowę mieszkaniową jednorodzinną, wolnostojącą i bliźniaczą co stanowi jego przeznaczenie podstawowe (§ 6 ust.1 m.p.z.p.). Plan ten, poza przeznaczeniem podstawowym dopuszcza również realizację obiektów handlu o powierzchni sprzedaży nie przekraczającej 100 m kw., obiekty gastronomii o powierzchni użytkowej nie przekraczającej 100 m kw., wiaty, zadaszenia. Sąd pierwszej instancji słusznie skonstatował akceptując tym samym stanowisko organu odwoławczego, że z przywołanych regulacji jednoznacznie wynika, że przedmiotowy projekt budowlany dotyczący realizacji budynku usługowo-mieszkalnego wielorodzinnego obejmującego 28 lokali mieszkalnych nie mieści się ani w podstawowym, ani dopuszczalnym przeznaczeniu określonym w m.p.z.p. Wskazać należy, że tak jak podnosi się to w uzasadnieniu skargi kasacyjnej i co wynika z uzasadnienia decyzji organu I instancji, że kwestia zgodności projektu budowlanego z ustaleniami m.p.z.p. nie była badana przez organ I instancji, ponieważ organ ten wydał pozytywną decyzję o udzieleniu pozwolenia na budowę na rzecz inwestora po stwierdzeniu zgodności projektu budowlanego przedmiotowej inwestycji z wymaganiami decyzji Burmistrza [...] z 15 września 2016r. ustalającej warunki zabudowy dla tej inwestycji. Ta decyzja o warunkach zabudowy została wygaszona decyzją w/w organu z 17 lutego 2000r i utrzymana w mocy przez SKO w Krakowie decyzją z 3 sierpnia 2020r. WSA w Krakowie wyrokiem z 12 stycznia 2021r. w sprawie II SA/Kr 1188/20 oddalił skargę inwestora na w/w decyzję SKO w Krakowie a NSA wyrokiem z 12 marca 2024r. w sprawie II OSK 1557/21 oddalił skargę kasacyjną inwestora od w/w wyroku WSA w Krakowie w sprawie stwierdzenia wygaśnięcia w/w decyzji o ustaleniu warunków zabudowy. Jak wynika z powołanych wyżej orzeczeń Sądów decyzja ta została wygaszona decyzją Burmistrza [...] z 17 lutego 2000r. na podstawie art.65 ust.1 pkt 2 ustawy z 27 marca 2003r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U z 2018r., poz.1945 ze zm.) z uwagi na uchwalenie [...] października 2018 r. uchwałą Rady Miejskiej [...] nr [...]. w/w miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, który został ogłoszony w Dzienniku Urzędowym Województwa Małopolskiego [...]. w pozycji [...] i wszedł w życie 9 listopada 2018r. Z powyższej sekwencji dat wynika, że rozpatrywanie przez organ I instancji wniosku o pozwolenie na budowę przedmiotowej inwestycji odbywało się w trakcie procedowania w sprawie m.p.z.p. i po jego uchwaleniu. Decyzja Starosty z dnia 25 października 2018 r. udzielająca pozwolenia na budowę została zatem wydana po uchwaleniu planu i była nieostateczna w dniu jego wejścia w życie z dniem 9 listopada 2018r. jednak organ I instancji nie odniósł się w żadnym zakresie do ustaleń planistycznych. Taki stan rzeczy w ocenie skarżącej kasacyjnie obligował organ odwoławczy do uchylenia decyzji organu I instancji, który nie zastosował przepisu art.35 ust.3 pr. bud. nakładającego na inwestora obowiązek usunięcia niezgodności pomiędzy projektem budowlanym, a ustaleniami m.p.z.p., a nie wydawania przez organ II instancji decyzji merytorycznej w oparciu o art.138 § 1 pkt 2 k.p.a. Odnosząc się do powyższego stanowiska Spółki, stwierdzić należy, że w zaskarżonym wyroku Sąd pierwszej instancji zasadnie wywiódł, że nie sposób przyjąć wykładni, że budynek usługowo-mieszkalny wielorodzinny mieści się w pojęciu zabudowy mieszkalnej jednorodzinnej, o której mowa w § 6 ust. 1 m.p.z.p. Sąd wskazał, że m.p.z.p. "[...]" na całym obszarze nim objętym nie przewiduje zabudowy mieszkalnej wielorodzinnej. Brak zgodności projektu budowlanego z ustaleniami m.p.z.p. jest w tej sprawie oczywisty. Bez wątpienia w sytuacji ujawnienia stwierdzonych nieprawidłowości projektu budowlanego organ architektoniczno-budowlany w pierwszej kolejności obowiązany jest na podstawie art. 35 ust. 3 pr. bud. wezwać inwestora do ich usunięcia. Dopiero niewykonanie tego obowiązku może stanowić podstawę do wydania decyzji o odmowie udzielenia pozwolenia na budowę. Jednak w stanie faktycznym i prawnym rozpoznawanej sprawy nie sposób uczynić organowi II instancji zarzutu naruszenia art. 138 § 1 pkt 2 k.p.a. w powiązaniu z art.35 ust.3 pr.bud. Wpływ uchwalenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego na projekt budowlany należy rozpatrywać indywidualnie w okolicznościach danej sprawy. Słusznie w tym kontekście Sąd pierwszej instancji powołał się na wyrok NSA z 16 października 2020 r., sygn. akt II OSK 729/18, w którym wskazano, że "gdy organ stwierdzi niezgodność projektu budowlanego z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego, przepis art. 35 ust. 3 pr. bud. ma zastosowanie. Tryb ten umożliwia inwestorowi doprowadzenie do zgodności projektu z ustaleniami planu. Jednak wtedy, gdy takie doprowadzenie nie jest możliwe, z uwagi na zasadniczą sprzeczność planowych robót z planem, organ jest uprawniony i zobowiązany do odmowy udzielenia pozwolenia na te roboty, na podstawie art. 35 ust. 1 pkt 1 pr.bud., bez wyczerpywania trybu określonego w art. 35 ust. 3 tej ustawy. Nie można od organu wymagać, aby wzywał inwestora do usunięcia braku nieusuwalnego". Z taką sytuacją mamy do czynienia w niniejszej sprawie. Obowiązujący m.p.z.p. wyklucza na terenie działki inwestycyjnej realizację budynku wielorodzinnego. Jest to okoliczność nie wymagająca przeprowadzania dodatkowego postępowania wyjaśniającego i przesądzająca o wyniku tej sprawy bez konieczności rozpatrywania jej ponownie przez organ I instancji. Niezgodność przedmiotowego projektu budowlanego z m.p.z.p. jest oczywista i nieusuwalna, ponieważ doprowadzenie do stanu zgodnego z ustaleniami m.p.z.p. musiałoby prowadzić do złożenia nowego projektu budowlanego, nie dotyczącego tej samej inwestycji, a więc dla inwestycji nie będącej tożsamą z objętą wnioskiem o pozwolenie na budowę. Prowadzi to do wniosku, że w okolicznościach tej sprawy nie doszło do naruszenia art.15 k.p.a. wyrażającego zasadę dwuinstancyjności postępowania administracyjnego. Istotą postępowania odwoławczego jest merytoryczne rozpoznanie sprawy po raz drugi. Obowiązujący model postępowania odwoławczego nie ma zatem charakteru kasacyjnego. Jego istotą nie jest uchylenie decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia w sytuacji kiedy, jak w tej sprawie, nie ma potrzeby ponownego wyjaśnienia okoliczności sprawy dla podjęcia końcowego rozstrzygnięcia. W konsekwencji organ II instancji, w tym wypadku nie miał podstaw do wydania decyzji kasatoryjnej na podstawie art. 138 § 2 k.p.a., zważywszy, że z uwagi na oczywisty charakter niezgodności projektu budowlanego z m.p.z.p. i niemożliwość doprowadzenia tego projektu do zgodności z ustaleniami m.p.z.p. brak było potrzeby prowadzenia postępowania wyjaśniającego w zakresie wynikającym z tego przepisu. Nie można także zgodzić się ze skarżącą kasacyjnie, że doszło do naruszenia art.15 k.p.a. przez brak tożsamości podmiotowej między postępowania przez organem I instancji, a postępowaniem odwoławczym z uwagi na brak udziału odwołującego się B. L. w postępowaniu przez organem I instancji. Brak udziału tej strony w postępowaniu przed organem I instancji sam w sobie nie uzasadnia jeszcze przekazania temu organowi sprawy do ponownego rozpatrzenia, gdy jak to wyżej wskazano, nie ma potrzeby ponownego wyjaśnienia zakresu okoliczności sprawy dla podjęcia końcowego rozstrzygnięcia, a uchybienie w postaci braku udziału strony zostało sanowane w postępowaniu odwoławczym. Taka sytuacja miała miejsce w niniejszej sprawie, ponieważ Wojewoda umożliwił pominiętej stronie czynny udział w postępowaniu odwoławczym z czego odwołujący w pełni skorzystał, natomiast Wojewoda w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy dokonał kontroli legalności wszystkich aspektów decyzji o pozwoleniu na budowę. Nie jest także uzasadniony zarzut naruszenia art.97 § 1 pkt 4 k.p.a. Sąd pierwszej instancji wyczerpująco i trafnie wywiódł, że nie ma podstaw do zawieszenia postępowania administracyjnego do czasu rozstrzygnięcia postępowania sądowego ze skargi inwestora w sprawie stwierdzenia nieważności w/w miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru w mieście [...] pn. "[...]" w części odnoszącej się do terenu inwestycji toczącego się przed WSA w Krakowie sygn. akt II SA/Kr 985/22. Słusznie stwierdził, że w tej sprawie nie ma związku przyczynowego między rozstrzygnięciem sprawy administracyjnej, a zagadnieniem wstępnym tj. sytuacji, gdy bez uprzedniego rozstrzygnięcia zagadnienia wstępnego przez inny organ lub sąd wydanie decyzji byłoby niemożliwe. Dopóki m.p.z.p. pozostaje w obrocie prawnym stanowi akt prawa powszechnie obowiązującego i jest stosowany. Stanowisko to jest prawidłowe. Dodać jeszcze należy, że organ rozstrzyga sprawę według stanu faktycznego i prawnego istniejącego w dniu ferowania decyzji, wobec tego należy stwierdzić, że organ odwoławczy w czasie podejmowania zaskarżonej decyzji dysponował obowiązującym w tej dacie m.p.z.p. brak zatem było podstaw do zawieszenia postępowania administracyjnego w oczekiwaniu na prawomocne zakończenie sprawy toczącej się przed WSA w Krakowie w przedmiocie stwierdzenia nieważności miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru w mieście [...] pn. "[...]" w części odnoszącej się do terenu inwestycji. Uzupełniająco wskazać trzeba jeszcze, że WSA w Krakowie wyrokiem z dnia 8 listopada 2022 r. oddalił skargę R. spółka z o.o. w K. na uchwałę Nr [...] Rady Miasta Miejskiej [...] z dnia [...] października 2018 r. w sprawie miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla obszaru w [...] pn. "[...]". Aktualnie wyrok ten jest prawomocny, ponieważ wyrokiem z 25 września 2025r. NSA w sprawie II OSK 540/23 oddalił skargę kasacyjną Spółki od w/w wyroku WSA w Krakowie. W konsekwencji wobec braku zagadnienia wstępnego w tej sprawie, z oczywistych względów nie był także uzasadniony zgłoszony w skardze kasacyjnej wniosek o zawieszenie postępowania na podstawie art.125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. i dlatego postanowieniem z 3 marca 2026r. wydanym na rozprawie, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wniosek o zawieszenie postepowania. Sąd I instancji nie naruszył art. 141 § 4 p.p.s.a. Zarzut naruszenia tego przepisu może być skutecznie postawiony w dwóch przypadkach, tj. gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów wymienionych w tym przepisie i gdy w ramach przedstawienia stanu sprawy wojewódzki sąd administracyjny nie wskaże, jaki i dlaczego stan faktyczny przyjął za podstawę orzekania. Naruszenie to musi być przy tym na tyle istotne, aby mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Usprawiedliwiony będzie zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. tylko wówczas, gdy pomiędzy tym uchybieniem, a wynikiem postępowania sądowoadministracyjnego będzie istniał potencjalny związek przyczynowy, gdy wskazana w uzasadnieniu relacja jest niepełna, niejasna, niespójna lub zawierająca innego rodzaju wadę, która nie pozwala na dokonanie kontroli kasacyjnej. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku takich wad nie zawiera. Choć istotnie zabrakło w nim odniesienia się do zarzutu związanego z brakiem udziału w postępowaniu przed organem I instancji B. L., co zdaniem Spółki wykluczało wydanie decyzji reformatoryjnej z uwagi na brak tożsamości podmiotowej między postępowaniem odwoławczym a postępowaniem przed organem I instancji, to nie miało to wpływu na wynik tej sprawy, ponieważ jak to wyżej wyjaśniono brak uczestnictwa strony przed organem I instancji sam w sobie nie oznacza, że nie ma tożsamości podmiotowej sprawy rozpoznawanej przed organem I i II instancji. Z tych wszystkich względów, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. oddalił skargę kasacyjną.

Informacje o sprawie

Data wpływu
8 listopada 2023
Skarżony organ
Wojewoda
Sędziowie
Anna Żak /sprawozdawca/ Jerzy Stankowski /przewodniczący/ Magdalena Dobek-Rak

Inne orzeczenia w tej sprawie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny