II OSK 1937/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Anna Łuczaj po rozpoznaniu w dnia 7 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A. T. i Ł. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 21 marca 2014 r., sygn. akt II SA/Kr 150/14 o odrzuceniu skargi w sprawie ze skargi A. T. i Ł. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia [...] listopada 2013 r., [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie

Postanowieniem z dnia 21 marca 2014 r., sygn. II SA/Kr 150/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę A. T. i Ł. S. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie z dnia [...] listopada 2013 r., [...] w przedmiocie odmowy wznowienia postępowania administracyjnego oraz zwrócił na rzecz skarżących uiszczony solidarnie wpis od skargi w kwocie 200 zł. W uzasadnieniu postanowienia podano, że A. T. i Ł. S. wniosły do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie skargę na powyższe postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Krakowie. Pełnomocnik skarżących został wezwany do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie 2 egzemplarzy odpisów skargi poświadczonych za zgodność z oryginałem, w terminie 7 dni od daty doręczenia zarządzenia pod rygorem odrzucenia skargi. W/w wezwanie zostało doręczone pełnomocnikowi skarżących w dniu 19 lutego 2014 r., natomiast w dniu 10 marca 2014 r. na dzienniku podawczym Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego złożono odpisy skargi. Od skargi został uiszczony wpis w kwocie 200 zł. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U.2012 r., poz. 270 ze zm), dalej p.p.s.a, zgodnie z którym odrzuceniu podlega skarga, której braków formalnych nie uzupełniono w wyznaczonym terminie. Brak odpisów skargi stanowi brak formalny. Sąd wskazał, iż wezwanie do uzupełnienia braków formalnych zostało doręczone pełnomocnikowi skarżących 19 lutego 2014 r., a więc siedmiodniowy termin mijał w dniu 26 lutego 2014 r. W niniejszej sprawie pełnomocnik skarżących uzupełnił braki formalne skargi w dniu 10 marca 2014 r. , a więc po upływie terminu. W skardze kasacyjnej A. T. i L. S., reprezentowane przez radcę prawnego M. M., zaskarżyły powyższe postanowienie w całości. Postanowieniu zarzuciły naruszenie przepisów postępowania, tj.: art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 47 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - poprzez niezasadne przyjęcie, jakoby skarga w postępowaniu była dotknięta brakami formalnymi, a w konsekwencji niezasadne uznanie, jakoby owych braków nie uzupełniono. Wskazując na powyższe zarzuty skarżące wniosły o uchylenie skarżonego postanowienia. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej skarżące podniosły, że zaskarżone postanowienie wydano na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, w oparciu o założenie jakoby skarga była dotknięta brakami formalnymi w postaci zbyt małej ilości odpisów skargi. Tymczasem skarga została złożona na postanowienie wydane w postępowaniu administracyjnym w którym, prócz skarżących brały udział jeszcze 23 strony i stosownie do tego skargę złożono w jednym egzemplarzu i 25 odpisach (na 1. stronie skargi omyłkowo umieszczono liczbę 24 jako ilość odpisów). Wynika to z rozdzielnika skarżonego postanowienia, liczącego 25 pozycji, z których pierwsza dotyczy skarżących, zaś ostatnia - egzemplarza przeznaczonego do akt postępowania. Wprawdzie pobieżna analiza owego wykazu może prowadzić do wniosku, że pełnomocnik winien dołączyć dwa dodatkowe odpisy skargi, skoro w postępowaniu bierze udział 26 stron (łącznie ze skarżącymi) a więc prima facie egzemplarzy skargi należy do sądu wnieść 26 (25 dla stron i jeden dla organu) oraz oryginał do akt sądowoadministracyjnych - to jednak szczegółowa analiza rozdzielnika wskazuje, że należało złożyć wyłącznie skargę wraz z 24. odpisami, tak jak to zostało uczynione. W tym stanie rzeczy – zdaniem skarżących - wezwanie pełnomocnika do przedłożenia dwóch dodatkowych odpisów skargi nie znajdowało podstaw prawnych w art. 58 § 1 pkt 3 w zw. z art. 47 § 1 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, skoro skarga nie była dotknięta brakiem formalnym w postaci zbyt małej ilości odpisów. W ocenie skarżących zaskarżone postanowienie wydano w oparciu o nietrafną konstatację, jakoby pełnomocnik nie usunął braków formalnych skargi - co w istocie nie miało miejsca. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270) - p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności określone w art. 183 § 2 p.p.s.a., zatem Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Skarga kasacyjna zawiera usprawiedliwione podstawy zaskarżenia. Zgodnie z art. 47 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi do pisma strony należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich stronom, a ponadto, jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych. Stosownie zaś do art. 49 § 1 powołanej ustawy jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba, że ustawa stanowi inaczej. W myśl art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Sąd odrzuca skargę gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. W rozpoznawanej sprawie zarządzeniem z dnia 28 stycznia 2014 r., wezwano pełnomocnika skarżących do uzupełnienia braków formalnych skargi poprzez nadesłanie dwóch egzemplarzy odpisu skargi poświadczonego za zgodność z oryginałem lub własnoręcznie podpisanego - w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Pełnomocnik skarżących pismem z dnia 26 lutego 2013 r. uchybiając przepisanemu terminowi nadesłał dwa odpisy skargi w dniu 10 marca 2014 r. (data prezentaty WSA w Krakowie) podnosząc, że skarga została złożona za pośrednictwem organu łącznie w 25 egzemplarzach zgodnie z wykazem stron postępowania jurysdykcyjnego. Zauważyć należy, iż okoliczność tą zdaje się potwierdzać pierwsza strona skargi, na której znajduje się informacja, że skargę złożono wraz z 24 odpisami skargi. Sąd pierwszej instancji odrzucił skargę bez dokonania należytej oceny zarządzenia wzywającego do uzupełnienia braków formalnych skargi i bez zweryfikowania ilości osób uczestniczących w postępowaniu. Sąd pierwszej instancji nie rozważył zatem czy zasadnym było wydanie zarządzenia o wezwaniu do uzupełnienie braków formalnych skargi przez złożenie 2 odpisów skargi. Dokonując tej oceny należy też mieć na uwadze specyfikę postępowania sądowoadministracyjnego, tj. wnoszenie skargi za pośrednictwem organu. W przypadku, gdy organ zapoznał się z treścią skargi, nadesłał odpowiedź na skargę, a w sprawie nie występują, poza organem i skarżącym, inni uczestnicy postępowania, to wówczas brak odpisu skargi dla organu nie stanowi przeszkody do nadania skardze dalszego biegu (por. postanowienie NSA z dnia 15 czerwca 2005 r., sygn. akt FSK 2583/04, publ. ONSAiWSA 2006, nr 2, poz. 42 oraz wyrok NSA z dnia 22 września 2005 r., sygn. akt II GSK 117/05, Lex nr 195035). W tej kwestii zgodne stanowisko prezentowane jest także w piśmiennictwie prawniczym (por. Komentarz pod red. R. Hausera i M. Wierzbowskiego, Wyd. CH. Beck. Warszawa 2011, str.258 i 259; Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka – Medek. Lex/el 2013), na co zwrócił uwagę Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 18 grudnia 2013 r., sygn. akt I OPS 13/13, ONSA i WSA 2014/3/39. Jeżeli bowiem odpisu skargi zażądano w celu doręczenia jedynie organowi, to należałoby wówczas rozważyć, czy brak odpisu skargi dla organu nie jest brakiem, który uniemożliwiałby nadanie biegu sprawie. W sytuacji bowiem, gdy skarga wnoszona jest za pośrednictwem organu, organ ten ma możliwość zapoznania się z jej treścią i złożenia odpowiedzi na skargę, co uczynił w niniejszej sprawie (por. wyrok NSA z dnia 22 września 2005 r., sygn. akt II GSK 117/05; postanowienie NSA z dnia 24 maja 2012 r., sygn. akt II OSK 1166/12 – CBOSA). W zaskarżonym postanowieniu Sąd pierwszej instancji nie przedstawił swojego stanowiska odnośnie ilości stron niniejszego postępowania i w jakim celu strona skarżąca została wezwana do nadesłania dwóch odpisów skargi. Jak słusznie podniósł Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu 7 sędziów, z dnia 18 grudnia 2013 r., sygn. akt I OPS 13/13, aby uczynić zadość wymogom rzetelnej procedury obowiązkiem sądu, przed odrzuceniem skargi, jest dokładne zwrócenie uwagi komu ma być doręczony odpis skargi, w jakim celu zażądano odpisu bądź odpisów skargi, czy żądana ilość odpisów odpowiada ilości uczestniczących w postępowaniu osób. Jak już bowiem wyżej zaznaczono wezwanie strony do uzupełnienia braków formalnych skargi może mieć miejsce, gdy wskutek niezachowania warunków formalnych nie można nadać skardze prawidłowego biegu. A tym samym tylko nieuzupełnienie takich braków formalnych stanowi przesłankę odrzucenie skargi na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Wobec powyższego Sąd pierwszej instancji winien dokonać oceny w powyższym zakresie. Mając na uwadze przedstawione okoliczności Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżone postanowienie na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 182 p.p.s.a.