II OSK 1895/20

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Roman Ciąglewicz (spr.) Sędziowie Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński Sędzia del. WSA Mirosław Gdesz Protokolant asystent sędziego Sebastian Juszczak po rozpoznaniu w dniu 6 czerwca 2023 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej sprawy ze skargi kasacyjnej B. C. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 24 stycznia 2020 r. sygn. akt II SA/Gl 1445/19 w sprawie ze skargi B. C. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 28 sierpnia 2019 r. nr WINB-WOA.7721.260.2019.AJ w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie usytuowania otworu okiennego niezgodnie z warunkami technicznymi oddala skargę kasacyjną.

Uzasadnienie. Wyrokiem z dnia 24 stycznia 2020 r., sygn. akt II SA/Gl 1445/19, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę B. C. na decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w Katowicach, z dnia 28 sierpnia 2019 r., nr WINB-WOA.7721.260.2019.AJ, w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie usytuowania otworu okiennego niezgodnie z warunkami technicznymi. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła B. C. Wyrok zaskarżyła w całości. Zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego, a to § 12 ust. 1 pkt 1 i 2 w zw. z § 232 ust. 4, 5 i 6 i w zw. z § 272 ust. 2 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002 r. w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, poprzez niewłaściwe zastosowanie cytowanych przepisów powołanego rozporządzenia, a to poprzez błędne uznanie, iż w przypadku, kiedy ściana budynku zaopatrzona jest w otwór okienny, którego lico usytuowane jest w odległości mniejszej niż 4 metry od granicy działki, wystarczającym do przywrócenia stanu zgodnego z prawem jest wstawienie w wyżej wymieniony otwór okna przeciwpożarowego, a to atestowanej przegrody szklanej przejrzystej o odporności ogniowej El 60, podczas gdy przywrócenie tego otworu okiennego do stanu zgodnego z prawem mogłoby nastąpić jedynie poprzez jego zamurowanie lub wypełnienie materiałem przepuszczającym światło, acz nieprzejrzystym o odpowiedniej klasie odporności ogniowej. Skarżąca wniosła o uchylenie w całości zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach; rozpoznanie sprawy na rozprawie, dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów wskazanych w treści skargi na okoliczności tam powołane, przyznanie Skarżącej kasacyjnie prawa pomocy w zakresie częściowym, poprzez zwolnienie jej w całości od obowiązku ponoszenia opłat oraz wydatków sądowych, albowiem nie jest ona w stanie ponieść powyższych bez uszczerbku dla koniecznego utrzymania swojego oraz swojej rodziny oraz o kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Przepis art. 193 zdanie drugie P.p.s.a. wyłącza odpowiednie stosowanie do postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym wymogów dotyczących koniecznych elementów uzasadnienia wyroku, które przewidziano w art. 141 § 4 w zw. z art. 193 zdanie pierwsze P.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia więc w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę kasacyjną opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej podawanej przez organy administracji i Sąd pierwszej instancji. W myśl art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak pod rozwagę nieważność postępowania. Nie zachodzą okoliczności skutkujące nieważność postępowania, określone w art. 183 § 2 pkt 1 – 6 P.p.s.a., należy zatem ograniczyć się do zagadnień wynikających z zarzutów wyartykułowanych w podstawie skargi kasacyjnej. Zgodnie z § 12 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 12 kwietnia 2002r., w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie (Dz. U. z 2019 r., poz. 1065, dalej: rozporządzenie), jeżeli z przepisów § 13, 19, 23, 36, 40, 60 i 271-273 lub przepisów odrębnych określających dopuszczalne odległości niektórych budowli od budynków nie wynikają inne wymagania, budynek na działce budowlanej należy sytuować w odległości od granicy tej działki w odległości nie mniejszej niż: 1) 4 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą z oknami lub drzwiami w stronę tej granicy; 2) 3 m - w przypadku budynku zwróconego ścianą bez okien i drzwi w stronę tej granicy. W myśl § 2 ust. 1 rozporządzenia w sprawie warunków technicznych jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie, przepisy rozporządzenia stosuje się przy projektowaniu, budowie i przebudowie oraz przy zmianie sposobu użytkowania budynków oraz budowli nadziemnych i podziemnych spełniających funkcje użytkowe budynków, a także do związanych z nimi urządzeń budowlanych, z zastrzeżeniem § 207 ust. 2. Nie jest sporne, że otwór okienny wykonano w użytkowanym budynku. Sprawa nie dotyczy więc projektowania, budowy, przebudowy czy też zmiany sposobu użytkowania budynku. Jak jednak stanowi § 207 ust. 2, przepisy rozporządzenia dotyczące m.in. bezpieczeństwa pożarowego, stosuje się, z uwzględnieniem § 2 ust. 2, również do użytkowanych budynków istniejących, które na podstawie przepisów odrębnych uznaje się za zagrażające życiu ludzi. W odniesieniu do wykonanego okna, na zasadzie § 207 ust. 2, znajdują więc zastosowanie przepisy Działu VI rozporządzenia pt. "Bezpieczeństwo pożarowe". Zgodnie z § 272 ust. 2 rozporządzenia, budynki mieszkalne jednorodzinne, rekreacji indywidualnej oraz budynki mieszkalne zagrodowe i gospodarcze, ze ścianami i dachami z przekryciami nierozprzestrzeniającymi ognia, powinny być sytuowane w odległości nie mniejszej od granicy sąsiedniej, niezabudowanej działki, niż jest to określone w § 12. Natomiast w myśl § 272 ust. 3, budynek usytuowany bezpośrednio przy granicy działki powinien mieć od strony sąsiedniej działki ścianę oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności ogniowej określonej w § 232 ust. 4 i 5 . Sąd pierwszej instancji trafnie zatem uznał, że ściana, w której zamontowano okno, powinna być traktowana jako ściana oddzielenia przeciwpożarowego o klasie odporności ogniowej określonej w § 232 ust. 4 i 5 rozporządzenia. Jest bezsporne, że stosowanie § 232 ust. 4 i 5 nie może być oderwane od unormowania § 232 ust. 6 rozporządzenia, według którego, dopuszcza się wypełnienie otworów materiałem przepuszczającym światło, takim jak luksfery, cegła szklana lub inne przeszklenie, w ścianie oddzielenie przeciwpożarowego, pod warunkiem, że powierzchnia wypełnionych otworów nie przekracza 10 % powierzchni ściany, przy czym klasa odporności ogniowej wypełnień powinna odpowiadać klasie odporności ogniowej, zgodnie z tabelą podaną w tym przepisie. W przypadku ściany będącej przedmiotem niniejszej sprawy jest to klasa odporności ogniowej EI 60. Skoro sporny otwór został wypełniony przeszkleniem spełniającym wymóg odporności ogniowej EI 60, to zarzut kasacji jest bezzasadny w aspekcie bezpieczeństwa pożarowego. Nie jest także zasadny analizowany zarzut w zakresie w jakim podnosi naruszenie interesów skarżącej innych, niż związane z bezpieczeństwem pożarowym. Zgodnie z art. 5 ust. 1 pkt 9 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane, obiekt budowlany, jako całość oraz jego poszczególne części, wraz ze związanymi z nim urządzeniami budowlanymi należy, biorąc pod uwagę przewidywany okres użytkowania, projektować i budować w sposób określony w przepisach, w tym techniczno-budowlanych, oraz zgodnie z zasadami wiedzy technicznej, zapewniając poszanowanie, występujących w obszarze oddziaływania obiektu, uzasadnionych interesów osób trzecich. Jakkolwiek w art. 5 ust. 2 Prawa budowlanego, w odniesieniu do wymagań związanych z użytkowaniem obiektu budowlanego nawiązano wprost do art. 5 ust. 1 pkt 1-7, to nie jest to wyliczenie enumeratywne. Świadczy o tym określenie "w szczególności". Normy odległościowe ustanowione w przepisach § 12 ust. 1 i 2 rozporządzenia, niezależnie od ich aspektu bezpieczeństwa pożarowego, a także elementu stosunków sąsiedzkich z zakresie prawa cywilnego, mają także za zadanie ochronę uzasadnionych interesów właścicieli sąsiedniej nieruchomości, wynikających z innych, niż przepisy przeciwpożarowe, norm materialnego prawa administracyjnego. Skarżąca nie wykazała jednak aby wypełnienie otworu w ścianie przeszkleniem w jakikolwiek sposób ograniczyło jej prawa jako właściciela sąsiedniej nieruchomości. Nie ogranicza jej uprawnień związanych z zabudową i użytkowaniem nieruchomości. Pamiętać trzeba, że usytuowanie otworu w określonej odległości od granicy działki jest zdeterminowane usytuowaniem ściany. Legalności tego usytuowania w niniejszej sprawie nie podważono. Nie była ona zresztą przedmiotem postępowania organów nadzoru budowlanego w rozpatrywanej sprawie. Jak zauważono w orzecznictwie, do ograniczenia mogłoby dojść w sytuacji, gdyby w ścianie usytuowanej w granicy umieszczono przeszklenie. Wówczas bowiem nie byłoby możliwe ewentualne usytuowanie budynku sąsiedniego w granicy, a więc przyleganie nowego obiektu do spornej ściany (patrz: wyrok NSA z dnia 3 października 2007 r., sygn. akt II OSK 1292/06; wyrok NSA z dnia 19 grudnia 2012 r., sygn. akt II OSK 1509/11). Taka sytuacja w niniejszej sprawie nie ma miejsca. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 P.p.s.a., oddalił skargę kasacyjną.