II OSK 1885/18

Dnia 18 marca 2021 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Paweł Miładowski (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Maciej Dybowski Sędzia del. NSA Jerzy Stankowski po rozpoznaniu w dniu 18 marca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej L. Ż. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 24 stycznia 2018 r., sygn. akt IV SA/Gl 742/17 w sprawie ze skargi L. Ż. na decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego [...] z dnia [...] czerwca 2017 r., nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej oddala skargę kasacyjną.

Wyrokiem z dnia 24 stycznia 2018 r., sygn. akt IV SA/Gl 742/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach oddalił skargę na zaskarżoną decyzję [...] Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego, zwanego dalej "PWIS", [...] w przedmiocie choroby zawodowej. Stan faktyczny i prawny sprawy przedstawia się następująco. Decyzją z dnia [...] marca 2017 r., nr [...], Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny, zwany dalej "PPIS", w G. orzekł o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej: zatrucie ostre albo przewlekłe lub ich następstwa wywołane przez substancje chemiczne, wymienionej w poz. 1 wykazu chorób zawodowych określonego w przepisach w sprawie chorób zawodowych, wydanych na podstawie art. 237 § 1 pkt 3-6 i § 11 ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. – Kodeks pracy (Dz. U. z 2016 r. poz. 1666 ze zm.). Wymienione wyżej rozstrzygnięcie zapadło w oparciu o dwa orzeczenia lekarskie. Ponadto organ ustalił, że skarżący w latach 1980-1983 oraz od 21 listopada 1983 do 31 sierpnia 1996 w miejscu pracy miał kontakt z minimalną ilością gazu koksowniczego. Od 1996 r. wykonywał prace biurowe – bez narażenia na substancje chemiczne. Zarazem organ stwierdził, że lekarze specjaliści dwóch placówek diagnostycznych w konkluzjach orzeczeń wykluczyli u niego istnienie choroby – zatrucie ostre albo przewlekłe lub ich następstwa wywołane przez substancje chemiczne. Odwołanie od ww. decyzji wniósł skarżący. Zaskarżoną decyzją [...] PWIS utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. Organ odwoławczy wskazał na ustalenia stanu faktycznego, w tym wyniki przeprowadzonych badań, które stanowiły podstawę do wydania przez Wojewódzki Ośrodek Medycyny Pracy w K. – Poradnia Chorób Zawodowych w S. orzeczenia lekarskiego z [...] listopada 2016 r. nr [...]. W oparciu o dane z wywiadu chorobowego, badania, konsultację neurologiczną, analizę udostępnionej dokumentacji z lat 2015-2016 aktualne wyniki badań dodatkowych nie znaleziono podstaw do stwierdzenia ww. choroby zawodowej, zwłaszcza przy braku potwierdzenia narażenia na czynniki o działaniu toksycznym w środowisku pracy powyżej dopuszczalnych stężeń. Ponadto z kolejnego orzeczenia lekarskiego z [...] lutego 2017 r. wydanego przez Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. wynika, że przeprowadzone tam badania nie dały podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej. Wyniki dotychczasowej diagnostyki różnicowej – przemawiają przeciwko etiologii zawodowej stwierdzonych zaburzeń. W ocenie organu II instancji, powołane opinie obu placówek diagnostycznych są zgodne w swoich konkluzjach, a strona nie przedstawiła dowodów podważających ich zasadność. Orzeczenia te organ uznał więc za uzasadnione w stopniu pozwalającym na przyjęcie ich za podstawę swojego rozstrzygnięcia. Powyższą decyzję zaskarżył do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach skarżący, wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji. W skardze sformułowano zarzuty dotyczące naruszenia: - art. 7, art. 11, art. 77, art. 80 K.p.a. oraz § 8 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. z 2013 r. poz. 1367) przez niepodjęcie wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego oraz do załatwienia sprawy, niewyjaśnienie zasadności przesłanek, którymi kierował się organ przy załatwieniu sprawy, niezebranie w sposób wyczerpujący materiału dowodowego, dokonanie dowolnej oceny dowodów, zgromadzenie niewystarczającego materiału dowodowego; błąd w ustaleniach faktycznych polegający na wadliwym przyjęciu, iż skarżący mimo kontaktu przez co najmniej 16 lat ze szkodliwymi dla zdrowia gazami, w tym gazem koksowniczym oraz węglanem sodu, nie cierpi na chorobę zawodową; nierozpatrzenie całokształtu okoliczności sprawy i pominięcie przy diagnostyce skarżącego kwestii stwierdzonych już u niego licznych zmian drobnoguzkowych obu płuc oraz zmian włóknistych w płucach, co może mieć bezpośredni związek z wdychaniem przez skarżącego w trakcie wykonywania obowiązków zawodowych szkodliwych dla zdrowia gazów. W odpowiedzi na skargę [...] PWIS wniósł o jej oddalenie, podtrzymując w pełnym zakresie stanowisko i argumentację prezentowane w zaskarżonej decyzji. Na rozprawie w dniu 24 stycznia 2018 r. pełnomocnik skarżącego przedłożył dodatkowo zaświadczenie lekarskie z [...] stycznia 2018 r., w którym wskazano na podejrzenie pylicy płuc, a także zaświadczenie z konsultacji laryngologicznej z [...] stycznia 2018 r. gdzie stwierdzono przewlekłe zapalenie błony śluzowej gardła i krtani oraz perforację przegrody nosa. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gliwicach wyrokiem z dnia 24 stycznia 2018 r., sygn. akt IV SA/Gl 742/17, oddalając skargę, wskazał, że przedmiotem badania organów inspekcji sanitarnej jest ustalenie takich okoliczności istotnych dla rozstrzygnięcia sprawy, jak: stwierdzenie u danej osoby choroby wymienionej w wykazie chorób zawodowych, określenie rodzaju pracy i warunków, w jakich osoba ta wykonywała bądź wykonuje pracę, wskazujących na występowanie w środowisku pracy obiektywnych czynników wpływających (narażających) na powstanie choroby zawodowej oraz wykazanie związku przyczynowo-skutkowego pomiędzy istniejącą chorobą, a tymi warunkami pracy. Ponadto w postępowaniu o stwierdzenie choroby zawodowej organy inspekcji sanitarnej są związane rozpoznaniem choroby podanym w orzeczeniu lekarskim i nie są uprawnione do samodzielnej oceny zebranej w sprawie dokumentacji medycznej. Zakwestionowania orzeczenia lekarskiego (mającej walor opinii biegłego) można dokonać tylko pod względem formalnym (np. wydanie przez nieuprawnionego lekarza, czy w nieprawidłowej formie), nie zaś w zakresie dotyczącym jego merytorycznej treści. Zatem nie dysponując przeciwdowodami, które mogłyby orzeczenia te podważyć, organy nie mają podstaw do przyjęcia, że rzeczywisty stan zdrowia danej osoby kształtuje się odmiennie od wyników badań stanowiących ich postawę. Organ jest zatem związany opinią lekarską w zakresie wiedzy medycznej. Takiej wiedzy nie posiadają organy administracyjne czy sądy, zatem nie mogą samodzielnie podważać opinii specjalistów. W przypadku, gdy orzeczenie lekarskie jest prawidłowe pod względem formalnym, zawiera wyczerpujące uzasadnienie i jest zgodne z prawem organ administracyjny jest takim orzeczeniem związany. W tej zaś sprawie zostały wydane dwa orzeczenia lekarskie, w których wykluczono, aby stwierdzone u skarżącego schorzenia mogły być skutkami ostrego lub przewlekłego zatrucia spowodowanego czynnikami chemicznymi. Oceniono, że występujące u skarżącego liczne schorzenia nie pozostają natomiast w związku z warunkami pracy. Ocena narażenia zawodowego nie potwierdziła narażenia na gazy koksownicze oraz kondensaty pogazowe i odpady (żur naftalenowy, odpad siarkowy) w stężeniu przekraczającym normatywy higieniczne. W szczególności lekarze instytutu w wyniku przeprowadzonej specjalistycznej diagnostyki stwierdzili, że całokształt obrazu klinicznego – brak uchwytnych obiektywnie stwierdzonych objawów zatrucia chemicznego w czasie wykonywania pracy w narażeniu na związki chemiczne, brak biochemicznych wykładników upośledzenia narządów miąższowych, jak również wyniki diagnostyki różnicowej – przemawiają przeciwko etiologii zawodowej stwierdzonych zaburzeń. W ocenie Sądu, nie kwestionując poważnego stanu zdrowia skarżącego, wywołanego licznymi i zaawansowanymi schorzeniami, należy mieć jednak na uwadze, iż kwestia powiązania ich z jednostką chorobową wymienioną pod poz. 1 wykazu chorób zawodowych i to po ok. 20 latach od ustania narażenia na czynniki szkodliwe wymaga specjalistycznej wiedzy medycznej. Podmioty nią dysponujące i powołane w myśl przepisów prawa do dokonywania oceny w tym zakresie nie znalazły podstaw rozpoznania u skarżącego wskazanego schorzenia zawodowego i jego związku z warunkami pracy. Można tylko wskazać, że zgodnie z poglądem orzecznictwa podzielonym w pełni przez Sąd w rozpoznawanej sprawie, wskazanie w przepisach jednostek uprawnionych do stwierdzania choroby zawodowej powoduje, że gdy ich opinie nie stwierdzają istnienia choroby zawodowej, opinia innej jednostki służby zdrowia niespełniająca wymogów formalnych nie może być uznawana za podstawę kwestionowania opinii podmiotów uprawnionych (por. wyrok NSA z 12 maja 2005 r. sygn. OSK 148/04). Orzeczenia jednostek orzeczniczych I i II stopnia w sposób rzeczowy, logiczny i wszechstronny wyjaśniły istotne dla rozstrzygnięcia sprawy kwestie wymagające wiedzy specjalistycznej. Z orzeczeń lekarskich wyraźnie wynika, że rozpoznane u skarżącego dolegliwości zdrowotne nie mają związku z wykonywaną pracą zawodową. Rozstrzygnięcia organów oparte na tych orzeczeniach obu instancji należy zatem uznać za odpowiadające prawu. Tym samym Sąd nie podzielił zarzutu skarżącego dotyczącego naruszenia art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 K.p.a. oraz § 8 ust. 1 ww. rozporządzenia. Odnosząc się do zaświadczeń przedłożonych na rozprawie Sąd podkreślił, że prowadzenie postępowania administracyjnego w kierunku stwierdzenia określonej choroby zawodowej nie jest równoznaczne z prowadzeniem postępowania w kierunku stwierdzenia wszelkich chorób zawodowych wymienionych w wykazie. W analizowanej sprawie odmówiono stwierdzenia choroby zawodowej – zatrucia ostre albo przewlekłe łub ich następstwa wywołane przez substancje chemiczne. Powyższe nie wyklucza prowadzenia postępowań w kierunku stwierdzenia innych chorób zawodowych. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku opartą na przesłankach z art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", złożył skarżący, wnosząc o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gliwicach. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa procesowego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj. - art. 80 K.p.a. przez stwierdzenie, iż organ w sposób swobodny ocenił zebrany w sprawie materiał dowodowy, w zgodzie z wydanym w sprawie orzeczeniem lekarskim jednostki właściwej do rozpoznania choroby zawodowej, gdy tymczasem organ dokonał tejże oceny w sposób dowolny, a nie swobodny, a samo orzeczenie lekarskie budziło uzasadnione wątpliwości, jako sprzeczne z dokumentacją medyczną przedłożoną przez skarżącego, nie sposób zatem uznać orzeczenia lekarskiego za wystarczające i wiążące organ prowadzący postępowanie, jak to przyjął Sąd; - art. 77 § 1 i 3 K.p.a. przez przyjęcie, iż organ w sposób wyczerpujący zebrał i rozpatrzył w niniejszej sprawie cały materiał dowodowy, gdy tymczasem organ zaniecha! tych obowiązków, jako że orzeczenie lekarskie jednostki właściwej do rozpoznania choroby zawodowej budziło uzasadnione wątpliwości w świetle dokumentacji medycznej przedłożonej przez skarżącego, nie sposób zatem uznać przedmiotowego orzeczenia lekarskiego za wystarczające i wiążące organ prowadzący postępowanie, jak to przyjął Sąd, tym bardziej, że organ miał możliwość zażądać od lekarza, który wydał orzeczenie lekarskie, dodatkowego uzasadnienia tego orzeczenia, wystąpić do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację lub podjąć inne czynności niezbędne do uzupełnienia materiału dowodowego; - art. 3 § i w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. przez niezbadanie wszystkich istotnych okoliczności sprawy mieszczących się w granicach rozpatrywanej sprawy, a to sprzeczności pomiędzy dokumentacją medyczną przedłożoną przez skarżącego, a stanowiskiem wyrażonym w orzeczeniu lekarskim jednostki właściwej do rozpoznania choroby zawodowej; - art. 141 § 4 p.p.s.a. przez niedostateczne wyjaśnienie podstawy prawnej rozstrzygnięcia Sądu I instancji, a to w kontekście § 8 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych. Ponadto zarzucono naruszenie prawa materialnego, tj. art. 2351 K.p. i art. 2352 K.p. w zw. z § 8 ust. 2 ww. rozporządzenia przez ich niewłaściwe zastosowanie i pominięcie w niniejszej sprawie okoliczności uchybienia przez organ prowadzący postępowanie obowiązku zażądania od lekarza, który wydal orzeczenie lekarskie, dodatkowego uzasadnienia tego orzeczenia, wystąpienia do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację oraz podjęcia innych czynności niezbędnych do uzupełnienia materiału dowodowego. W związku z zarządzeniami z 19 listopada 2020 r. i z 14 stycznia 2021 r. Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 15zzs4 ust. 3 z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 374 ze zm.), poinformował strony postępowania o skierowaniu sprawy ze skargi kasacyjnej na posiedzenie niejawne z uwagi na intensyfikację rozwoju epidemii, w związku z czym przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można jej przeprowadzić na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazaniem obrazu i dźwięku. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej z urzędu biorąc pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Wobec tego, że w rozpoznawanej sprawie nie zachodzi żadna z okoliczności skutkujących nieważnością postępowania, o jakich mowa w art. 183 § 2 p.p.s.a., a nadto nie zachodzi również żadna z przesłanek, o których mowa w art. 189 p.p.s.a., które Naczelny Sąd Administracyjny rozważa z urzędu dokonując kontroli zaskarżonego skargą kasacyjną wyroku Sądu pierwszej instancji, Naczelny Sąd Administracyjny dokonał takiej kontroli zaskarżonego wyroku jedynie w zakresie wyznaczonym podstawami skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w niniejszej sprawie za niezasadne uznał zarzuty skargi kasacyjnej naruszenia prawa procesowego i materialnego. W pierwszej kolejności wskazania wymaga, że skarga kasacyjna zarzucając Sądowi I instancji naruszenie prawa procesowego w części sformułowanych zarzutów nie przywołuje żadnego przepisu procedury sądowoadministracyjnej, na podstawie których sądy administracyjne prowadzą postępowanie i wydają orzeczenia. Wbrew sformułowanym zarzutom takimi przepisami nie są przepisy Kodeksu postępowania administracyjnego, które to przepisy odnoszą się wyłącznie określenia reguł postępowania przed organami administracyjnymi. Te przepisy wyłącznie mogą stanowić przedmiot oceny sądu administracyjnego, ale tylko w odniesieniu do legalności zaskarżonego do sądu aktu administracyjnego (w tym decyzji administracyjnej). Jeżeli strona dostrzega w tym zakresie jakieś wady w tak dokonanej ocenie przez sąd administracyjny I instancji, to tego rodzaju uchybienia powinna powiązać z konkretnymi przepisami ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Zgodnie z art. 1 tej ustawy, prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi normuje postępowanie sądowe w sprawach z zakresu kontroli działalności administracji publicznej oraz w innych sprawach, do których jego przepisy stosuje się z mocy ustaw szczególnych (sprawy sądowoadministracyjne). Wynika to z tego, że skarga kasacyjna jest sformalizowanym środkiem zaskarżenia, a zgodnie z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. może być oparta na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. A więc nie chodzi tutaj o wszelkie naruszenia przepisów proceduralnych, w tym także przepisów K.p.a., stosowanego przez organy administracji publicznej, ale o naruszenie przez wojewódzki sąd administracyjny konkretnych przepisów procedury sądowoadministracyjnej, uregulowanej przepisami p.p.s.a., co oczywiście może pozostawać z zarzutami naruszenia K.p.a. w sposób pośredni. Oznacza to, że brak powiązania w skardze kasacyjnej zarzutów naruszenia przepisów K.p.a. z naruszeniem przepisów p.p.s.a., jak również brak ich odniesienia do postępowania przed sądem I instancji w uzasadnieniu skargi kasacyjnej, prowadzić musi do uznania tego zarzutu za niezasadny (por. wyroki NSA: z 14 lutego 2013 r., II OSK 2535/12; z dnia 8 stycznia 2015 r., II GSK 2620/14). Ponieważ zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia prawa procesowego powiązano wyłącznie z art. 77 § 1 i 3 oraz art. 80 K.p.a., już chociażby z tej przyczyny tak sformułowane zarzuty należało uznać za niezasadne. Świadczy to o błędnym rozumieniu przez autora skargi kasacyjnej istoty środka zaskarżenia jakim jest skarga kasacyjna. Ponadto Naczelny Sąd Administracyjny nie może za stronę domyślać się o jakie naruszenie prawa procesowego stronie chodziło. Takiej kompetencji Sądu nie można wywieść na podstawie obowiązujących przepisów, a wręcz odwrotnie – sformalizowanie skargi kasacyjnej oznacza, że to na stornie spoczywa właściwe jej skonstruowanie także w zakresie stawianych zarzutów; co jednak w świetle uchwały Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 października 2009 r., sygn. akt I OPS 10/09, nie zwalnia z obowiązku odniesienia się do wszystkich zarzutów przytoczonych w podstawach kasacyjnych. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego nie zawierają usprawiedliwionych podstaw zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące naruszenia art. 3 § 1 w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. oraz art. 141 § 4 p.p.s.a., jak i argumentacja dotycząca naruszenia art. 80 oraz art. 77 § 1 i 3 K.p.a. W sprawie uwzględniono wyniki wszystkich przeprowadzonych w postępowaniu wyjaśniającym u skarżącego badań lekarskich. Sąd I instancji ocenił, że orzeczenia jednostek orzeczniczych I i II stopnia w sposób rzeczowy, logiczny i wszechstronny wyjaśniły istotne dla rozstrzygnięcia sprawy kwestie wymagające wiedzy specjalistycznej. Z orzeczeń lekarskich wyraźnie wynika, że rozpoznane u skarżącego dolegliwości zdrowotne nie mają związku z wykonywaną pracą zawodową. Rozstrzygnięcia organów oparte na tych orzeczeniach obu instancji należy zatem uznać za odpowiadające prawu. Jednocześnie tego rodzaju ocena stanowi podstawę do stwierdzenia, że Sąd I instancji dostatecznie wyjaśnił podstawę prawną rozstrzygnięcia, ponieważ wynika z niej, że w sprawie brak było dowodów na potwierdzenie twierdzeń skarżącego, co do zaistnienia choroby zawodowej. Pomimo niekwestionowanych schorzeń u skarżącego, przeprowadzone postępowanie wyjaśniające nie dało podstawy do stwierdzenia u skarżącego wskazanego schorzenia zawodowego i jego związku z warunkami pracy. Takiego kontrdowodu skarżący nie przedstawił. W tym miejscu należy wskazać stronie skarżącej, że w orzecznictwie sądowym przyjęto, iż bez orzeczenia lekarskiego – opinii, bądź sprzecznie z nim, organ nie może dokonać rozpoznania choroby. Oznacza to, że ustalenie jednego z ważnych elementów zaliczenia schorzenia do choroby zawodowej uzależnione jest od treści specjalistycznego orzeczenia lekarskiego. Takie stanowisko zostało przedstawione w uchwale składu 7 sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 20 maja 2002 r. i zachowuje nadal aktualność (sygn. akt OPS 3/02, ONSA 2003/1/4). Przyjęto zatem, że organ administracji publicznej prowadzący postępowanie w przedmiocie choroby zawodowej nie ma prawa do samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do odmiennego rozpoznania choroby zawodowej, jeśli nie budzi wątpliwości w świetle pozostałych dowodów. Organ powinien zatem ocenić orzeczenie jako dowód w postępowaniu z zachowaniem kanonów wyznaczonych przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, co w tej sprawie miało miejsce, a w świetle spójnych orzeczeń lekarskich brak jest podstaw do stwierdzenia, że w sprawie wystąpiły wątpliwości, które uzasadniłyby zażądanie od lekarza, który wydał orzeczenie lekarskie, dodatkowego uzasadnienia tego orzeczenia, jak również do wystąpienia do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację, czy też do podjęcia innych czynności niezbędnych do uzupełnienia materiału dowodowego, a które w niniejszej sprawie uznać należałoby za niezbędnie konieczne. Co istotne, w tej sprawie oceniono, że w miejscu pracy nie zaistniały czynniki, które wywołały u skarżącego określoną jednostkę chorobową. Gołosłowne twierdzenia skarżącego w skardze kasacyjnej, że przez ponad 15 lat skarżący pracował przy stałym kontakcie ze szkodliwymi dla zdrowia gazami, w tym gazem koksowniczym oraz węglanem sodu, a co istotne, nigdy nie spotykał się w swoim życiu z innymi czynnikami zagrożenia czy też szkodliwymi warunkami (poza ww. w miejscu pracy) – nie są wystarczające do skutecznego podważenia stwierdzonego braku wystąpienia czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy albo w związku ze sposobem wykonywania pracy wywołujących przedmiotową chorobę zawodową. Dodatkowo zauważono, że warunki pracy nie przekraczały ustalonych normatywów higienicznych. Jednoznacznie oceniono, że brak jest uchwytnych obiektywnie stwierdzonych objawów zatrucia chemicznego w czasie wykonywania pracy w narażeniu na związki chemiczne, brak biochemicznych wykładników upośledzenia narządów miąższowych, jak również niepotwierdzające rozpoznanie choroby zawodowej wyniki diagnostyki różnicowej. A zatem pomimo, że istnieje prawna i faktyczna możliwość podważania orzeczeń lekarskich, jednak brak przeciwdowodu, a twierdzenie, że spostrzeżenia strony skarżącej nie wymagają posiadania wiadomości specjalnych z zakresu medycyny – nie są przekonujące i musiały prowadzić do nieuwzględnienia zarzutów dotyczących naruszenia art. 3 § 1 w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a. oraz art. 141 § 4 p.p.s.a. W konsekwencji powyższego brak jest podstaw do uwzględnienia zarzutu skargi kasacyjnej naruszenia art. 2351 K.p. i art. 2352 K.p. w zw. z § 8 ust. 2 ww. rozporządzenia. Nie wykazano w skardze kasacyjnej aby w okolicznościach tej sprawy istniały podstawy do przeprowadzenia dodatkowego postępowania wyjaśniającego w zakresie obowiązku zażądania od lekarza, który wydal orzeczenie lekarskie, dodatkowego uzasadnienia tego orzeczenia, wystąpienia do jednostki orzeczniczej II stopnia o dodatkową konsultację oraz podjęcia innych czynności niezbędnych do uzupełnienia materiału dowodowego. O czym już wyżej była mowa, uzyskane w sprawie dowody były spójne i logiczne, zaś skarżący tej oceny nie podważył skutecznie na żadnym z etapów postępowania administracyjnego i sądowoadministracyjnego. Z tych względów, na podstawie art. 184 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji wyroku.