II OSK 1871/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Robert Sawuła Sędziowie: sędzia NSA Marzenna Linska - Wawrzon sędzia del. WSA Piotr Broda (spr.) po rozpoznaniu w dniu 30 lipca 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej A.S. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 25 kwietnia 2024 r. sygn. akt III SA/Gd 598/23 w sprawie ze skargi S.S. na decyzję Wojewody [...] z dnia 2 sierpnia 2023 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wpisania do aktu małżeństwa adnotacji o prawomocnym rozwiązaniu małżeństwa oddala skargę kasacyjną.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku wyrokiem z 25 kwietnia 2024 r., sygn. akt III SA/Gd 598/23 oddalił skargę S. S. na decyzję Wojewody Pomorskiego z dnia 2 sierpnia 2023 r. nr SO-IX.6231.5.2023.EG w przedmiocie odmowy wpisania do aktu małżeństwa adnotacji o prawomocnym rozwiązaniu małżeństwa. Wyrok zapadł w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy. Decyzją z dnia 7 czerwca 2023 r. nr USC-V.5351.254.2023.AH, wydaną na podstawie art. 104 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2023 r. poz. 775, ze zm.) dalej: k.p.a., art. 1145 w zw. z art. 1146, art. 1147 § 1 i § 2 oraz art. 1148 ustawy z dnia 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania cywilnego (Dz. U. z 2021 r. poz. 1805, ze zm.), dalej: k.p.c. w zw. z art. 108 ustawy z dnia 28 listopada 2014 r. Prawo o aktach stanu cywilnego (Dz. U. z 2022 r. poz. 1681, ze zm.), dalej: p.a.s.c., Kierownik Urzędu Stanu Cywilnego w Gdańsku (dalej: Kierownik USC) odmówił S. S. wpisania do aktu małżeństwa S. S. i A. S. z domu W., zawartego w dniu 23 września 2006 r. w P. - USA, a wpisanego do Urzędu Stanu Cywilnego w Gdańsku w dniu 12 października 2009 r. za numerem 2544/2009, adnotacji o prawomocnym rozwiązaniu małżeństwa przez rozwód w dniu 17 października 2022 r. w Sądzie Stanu New Jersey Wydział Kanclerski - Część Rodzinna, Hrabstwa M. Organ I instancji wskazał, że wnioskiem z dnia 20 marca 2023 r. S. S. wystąpił o wpisanie wskazanej wyżej adnotacji do aktu małżeństwa. Pismem z dnia 14 kwietnia 2023 r. Kierownik USC wystąpił do wnioskodawcy o przedłożenie dokumentacji potwierdzającej, że dołączone do wniosku dokumenty spełniają przesłanki z art. 1146 oraz 1147 k.p.c., a w szczególności, że spełniona została przesłanka wynikająca z art. 1147 § 2 k.p.c., zgodnie z którym, jeżeli orzeczenie zostało wydane w postępowaniu, w którym pozwany nie wdał się w spór co do istoty sprawy, należy przedstawić dokument stwierdzający, że pismo wszczynające postępowanie zostało mu doręczone. W odpowiedzi wskazano, że nie jest możliwe załączenie dokumentu stwierdzającego, że pismo wszczynające postępowanie zostało doręczone pozwanej, która nie wdała się w spor co do istoty spraw, dlatego organ uznał, że nie są spełnione przesłanki wynikające z art. 1146 § 1 pkt 3 i pkt 4 w zw. z art. 1147 § 2 k.p.c., dlatego brak jest podstaw prawnych do wpisania do aktu małżeństwa żądanej adnotacji. Kierownik USC powołując się na art. 108 ust. 4 p.a.s.c. wyjaśnił, że kierownik urzędu stanu cywilnego, który odmawia na podstawie art. 1146 k.p.a. dokonania czynności na podstawie orzeczenia organu państwa obcego, zawiadamia na piśmie utrwalonym w postaci papierowej lub w postaci elektronicznej wnioskodawcę o przyczynach odmowy, informując o prawie wystąpienia w trybie art. 1148 tego Kodeksu do sądu powszechnego o rozstrzygnięcie, czy orzeczenie organu państwa obcego podlega albo nie podlega uznaniu. W wyniku rozpoznania odwołania Wojewoda Pomorski decyzją z dnia 2 sierpnia 2023 r. nr SO-IX.6231.5.2023.EG utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. W uzasadnieniu wskazano, że ze zgromadzonej w postępowaniu dokumentacji wynika, iż S. S., za pośrednictwem firmy przewozowej [...], skierował do A. S. pozew rozwodowy, który nie został przez pozwaną odebrany. Pomimo powyższego Sąd Stanu New Jersey Wydział Kancelarski - Część Rodzinna, Hrabstwa M. w uzasadnieniu wydanego wyroku wskazał, że pozwana otrzymała pozew rozwodowy z wezwaniem do Sądu. Organ odwoławczy, nie zgadzając się z tym, wyjaśnił, że Polska i Stany Zjednoczone są stronami umowy, która została podpisana 15 listopada 1965 r. w Hadze. Konwencja ta określa między innymi sposób doręczenia za granicą dokumentów sądowych w sprawach cywilnych. W zaistniałej sytuacji trudno jest mówić o prawidłowej formie doręczenia pozwu A. S. Jak jasno wynika z postanowień Konwencji, aby prawidłowo doręczyć pozew S. S. powinien złożyć w sądzie w USA wniosek o zlecenie międzynarodowego doręczenia dokumentów. Dopiero po dokonaniu doręczenia powódce, polski sąd lub organ doręczający powinien dostarczyć potwierdzenie doręczenia, które jest przekazywane do odpowiedniego sądu w Stanach Zjednoczonych. Skargę na decyzję Wojewody wniósł S. S. zarzucając jej naruszenie: 1) art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. poprzez niewłaściwe rozpoznanie materiału dowodowego, dowolną, przekraczającą swobodną ocenę dowodów i wybiórczą, a przez to błędną ocenę materiału dowodowego i przekroczenie granic uznania administracyjnego; 2) art. 6 w zw. z art. 7a § 1 w zw. z art. 8 § 1 i 2 w zw. art. 75 § 1, art. 78, art. 80 w zw. z art. 81a § 1 k.p.a. poprzez ich błędne niezastosowanie skutkujące pominięciem wniosków dowodowych pełnomocnika wnioskodawcy z pkt 1-3 odwołania z dnia 27 czerwca 2023 r.; 3) art. 1145 w zw. z art. 1146, art. 1147 § 1 i 2, art. 1148 k.p.c. w zw. z art. 108 p.a.s.c. poprzez ich błędne zastosowanie. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. W piśmie procesowym z dnia 6 listopada 2023 r. uczestniczka postępowania A. S. także wniosła o oddalenie skargi. Na rozprawie w dniu 25 kwietnia 2024 r. pełnomocnik skarżącego złożył do akt sprawy postanowienie Sądu Apelacyjnego w Gdańsku z dnia 22 grudnia 2023 r. o sygn. akt I ACz 692/23 jako dowód na okoliczność, że sąd powszechny stwierdził, że pozew rozwodowy został uczestniczce postępowania doręczony prawidłowo. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku uznał, że skarga zasługiwała na uwzględnienie, ale z innych przyczyn, niż w niej wskazane. W ocenie Sądu analiza sprawy prowadzi do wniosku, że zaskarżona decyzja oraz decyzja ją poprzedzająca zostały wydane w warunkach, o których mowa w art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. Sąd I instancji wyjaśnił, że przepisy ustawy p.a.s.c. nie przewidują formy decyzji administracyjnej dla odmowy dokonania czynności w akcie małżeństwa w oparciu o orzeczenie organu państwa obcego, która to czynność związana jest z ustaleniem przez organ zaistnienia przesłanki z art. 1146 k.p.c. Wydanie decyzji administracyjnej o odmowie zamieszczenia adnotacji przez organ administracji o rozwiązaniu małżeństwa w takim przypadku oznacza zatem wydanie decyzji administracyjnej bez podstawy prawnej. Dalej wskazano, że w piśmiennictwie przyjmuje się, że ustawodawca w przepisach p.a.s.c. dookreślił procedurę postępowania w razie nieuznania orzeczenia organu obcego państwa. Z kolei w orzecznictwie podkreśla się, że organ administracji publicznej jest uprawniony do analizy we własnym zakresie, czy orzeczenie sądu państwa obcego podlega uznaniu. W tym miejscu Sąd I instancji wskazał na wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 października 2022 r. sygn. akt II OSK 3373/19, w którym Sąd uznał, że instytucja uznawania orzeczeń sądów zagranicznych jest zaliczana do zagadnień międzynarodowego postępowania cywilnego. W prawie polskim podstawowe unormowanie instytucji uznania można znaleźć w Kodeksie postępowania cywilnego, część IV, księga III, art. 1145 i nast. Obecnie funkcjonująca konstrukcja przewiduje co do zasady uznawanie orzeczeń z mocy samego prawa, chyba że zachodzą przeszkody określone w art. 1146 k.p.c. O tym, czy rozstrzygnięcie podlega uznaniu, każdorazowo decyduje zatem odpowiedni organ krajowy, przed którym pojawił się problem skuteczności obcego rozstrzygnięcia. W niniejszej sprawie – Kierownik USC, który jest zobowiązany do dokonania stosownej oceny, ilekroć zagraniczne rozstrzygnięcie ma stanowić podstawę czynności z zakresu rejestracji stanu cywilnego. Tylko wyjątkowo, jeżeli uznanie było już przedmiotem oceny sądu powszechnego w ramach fakultatywnego postępowania, o którym stanowi art. 1148 i nast. k.p.c., kierownik USC jest związany postanowieniem sądu. W pozostałych przypadkach musi przeprowadzić własną ocenę sytuacji. W przypadku niestwierdzenia przeszkód z art. 1146 k.p.c., kierownik USC dokonuje czynności materialno-technicznej - dołączenia wzmianki do aktu stanu cywilnego. Natomiast jeżeli kierownik USC doszedł do przekonania, że w danej sprawie zachodzi jedna z negatywnych przesłanek uznania zagranicznego orzeczenia wymienionych w art. 1146 § 1 pkt 1-7 k.p.c., powinien poinformować o tym zainteresowanego w formie pisemnej, bez wydawania decyzji administracyjnej. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego przepis art. 108 ust. 4 p.a.s.c. jest przepisem szczególnym w stosunku do art. 2 ust. 6 tej ustawy. Dotyczy bowiem odmowy dokonania konkretnej czynności z zakresu rejestracji stanu cywilnego - takiej, której podstawą jest orzeczenie sądu państwa obcego, a przyczyną odmowy - wystąpienie jednej z negatywnych przesłanek uznania orzeczenia zagranicznego sądu, wymienionych w art. 1146 k.p.c. W takiej sytuacji ustawa przewiduje odmienną aniżeli decyzja administracyjna formę działania Kierownika USC - pisemne powiadomienie. Sąd wojewódzki podzielając przytoczone stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego, a nadto mając na uwadze także konstytucyjną zasadę domniemania właściwości sądów powszechnych (art. 177 Konstytucji RP), doszedł do przekonania, że organ pierwszej instancji błędnie orzekł w przedmiocie odmowy dokonania adnotacji o rozwiązaniu małżeństwa przez rozwód na podstawie orzeczenia sądu stanu New Jersey z powodu, o którym mowa w art. 1146 § 1 pkt 3 i 4 k.p.c. w formie decyzji administracyjnej, od której stronie służyło odwołanie. W niniejszej sprawie Kierownik USC winien był zawiadomić strony pismem o odmowie dołączenia takiej adnotacji, podać powody swojego rozstrzygnięcia, a także pouczyć o prawie złożenia wniosku do sądu powszechnego. Skargę kasacyjną wniosła A. S. zaskarżając wyrok w całości i stosownie do art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r. poz. 1634 ze zm.), dalej: p.p.s.a. zarzuciła naruszenie przepisów prawa materialnego i przepisów postępowania tj.: 1) art. 108 ust. 4 p.a.s.c. poprzez dokonanie nieprawidłowej wykładni i uznanie, że niniejszy przepis nie stanowi podstawy do wydania decyzji administracyjnej w przedmiocie odmowy wpisu wzmianki w akcie stanu cywilnego o orzeczeniu państwa obcego na podstawie art. 1146 k.p.c. podczas, gdy w art. 108 p.p.s.a. nie wskazano wprost w jakiej formie organ odmawia dokonania wpisu a jedynie, że organ zawiadamia na piśmie utrwalonym w postaci papierowej lub w postaci elektronicznej wnioskodawcę o przyczynach odmowy dokonania wzmianki w akcie stanu cywilnego, które to uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, albowiem skutkowało naruszeniem przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 2, art. 135 p.p.s.a. oraz art. 156 § 1 i § 2 k.p.a. polegającego na stwierdzeniu nieważności decyzji w sytuacji, w której nie zachodziły do tego podstawy; 2) art. 145 § 1 pkt 2 w zw. z art. 130 p.p.s.a. oraz w zw. z art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a. poprzez stwierdzenie nieważności decyzji w sytuacji, kiedy nie zachodziły przesłanki wskazujące na wydanie rozstrzygnięcia bez podstawy prawnej oraz występowania tym samym rażącego naruszenia prawa; 3) art. 104 k.p.a. poprzez jego niezastosowanie i uznanie, że organ nie był uprawniony do wydania decyzji w zakresie odmowy wpisu wzmianki o rozwodzie w akcie małżeństwa., które to naruszenia doprowadziły do nienależytego wykonania przez WSA w Gdańsku kontroli zaskarżonej decyzji i błędnego przyjęcia, że w niniejszej sprawie zachodzą przesłanki uzasadniające stwierdzenie jej nieważności. Z uwagi na powyższe skarżąca kasacyjnie wniosła o uwzględnienie skargi kasacyjnej w całości, uchylenie zaskarżonego wyroku w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego, zrzekając się jednocześnie rozpoznania skargi kasacyjnej na rozprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a., przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznawaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Skarga kasacyjna okazała się niezasadna. Odnosząc się do zarzutów kasacyjnych w pierwszej kolejności wskazać należy, że instytucja uznawania orzeczeń sądów zagranicznych jest zaliczana do zagadnień międzynarodowego postępowania cywilnego. W prawie polskim podstawowe unormowanie instytucji uznania można znaleźć w Kodeksie postępowania cywilnego, część IV, księga III, art. 1145 i nast. Obecnie funkcjonująca - począwszy od 1 lipca 2008 r. - konstrukcja przewiduje co do zasady uznawanie orzeczeń z mocy samego prawa, chyba że zachodzą przeszkody określone w art. 1146 k.p.c. O tym, czy rozstrzygnięcie podlega uznaniu, każdorazowo decyduje zatem odpowiedni organ krajowy, przed którym pojawił się problem skuteczności obcego rozstrzygnięcia. W niniejszej sprawie jest to kierownik urzędu stanu cywilnego, który jest zobowiązany do dokonania stosownej oceny, ilekroć zagraniczne rozstrzygnięcie ma stanowić podstawę czynności z zakresu rejestracji stanu cywilnego. Tylko wyjątkowo, jeżeli uznanie było już przedmiotem oceny sądu powszechnego w ramach fakultatywnego postępowania, o którym stanowi art. 1148 i nast. k.p.c., kierownik USC jest związany postanowieniem sądu. W pozostałych przypadkach - tak jak to miało miejsce w niniejszej sprawie - musi przeprowadzić własną ocenę sytuacji. W przypadku niestwierdzenia przeszkód z art. 1146 k.p.c., kierownik USC dokonuje czynności materialno-technicznej - dołączenia wzmianki do aktu stanu cywilnego. Natomiast jeżeli kierownik USC doszedł do przekonania, że w danej sprawie zachodzi jedna z negatywnych przesłanek uznania zagranicznego orzeczenia wymienionych w art. 1146 § 1 pkt 1-7 k.p.c., powinien poinformować o tym zainteresowanego w formie pisemnej, bez wydawania decyzji administracyjnej. Za takim stanowiskiem przemawia wykładnia przepisów ustawy - Prawo o aktach stanu cywilnego. Zawarta w art. 2 ust. 6 tej ustawy zasada ogólna przewiduje, że odmowa dokonania czynności z zakresu rejestracji stanu cywilnego następuje w formie decyzji administracyjnej. Natomiast zgodnie z art. 108 ust. 4 ww. ustawy kierownik urzędu stanu cywilnego, który odmawia na podstawie art. 1146 Kodeksu postępowania cywilnego dokonania czynności na podstawie orzeczenia organu państwa obcego, zawiadamia wnioskodawcę pisemnie o przyczynach odmowy, informując o prawie wystąpienia w trybie art. 1148 tego Kodeksu do sądu powszechnego o rozstrzygnięcie, czy orzeczenie organu państwa obcego podlega albo nie podlega uznaniu. Znajduje tu zastosowanie reguła wykładni prawa, zgodnie z którą przepis szczególny wyłącza stosowanie przepisu ogólnego. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie budzi wątpliwości, że cytowany przepis art. 108 ust. 4 p.a.s.c. jest przepisem szczególnym w stosunku do art. 2 ust. 6 p.a.s.c. Dotyczy bowiem odmowy dokonania konkretnej czynności z zakresu rejestracji stanu cywilnego - takiej, której podstawą jest orzeczenie sądu państwa obcego, a przyczyną odmowy - wystąpienie jednej z negatywnych przesłanek uznania orzeczenia zagranicznego sądu, wymienionych w art. 1146 k.p.c. W takiej sytuacji ustawa przewiduje odmienną aniżeli decyzja administracyjna formę działania kierownika USC - pisemne powiadomienie (por. Kotowicz Bartosz, Kurzawa Angelika, Opaliński Bartłomiej, Prawo o aktach stanu cywilnego. Komentarz Opublikowano: WKP 2022). Zauważyć należy, że ustawodawca przewidział również inne wyjątki od ww. zasady ogólnej przewidującej dla odmowy dokonania czynności formę decyzji administracyjnej - por. art. 64 ustawy (odmowa przyjęcia oświadczeń koniecznych do uznania ojcostwa) i art. 89 ustawy (odmowa: przyjęcia oświadczeń o wstąpieniu w związek małżeński, wydania zaświadczenia o braku okoliczności wyłączających zawarcie małżeństwa, wydania zezwolenia na zawarcie małżeństwa, sporządzenia aktu małżeństwa czy wydania zaświadczenia stwierdzającego, że zgodnie z prawem polskim można zawrzeć małżeństwo). Wymienione wyżej regulacje zamiast formy decyzji administracyjnej przewidują pisemne powiadomienie stron wraz z informacją o prawie do złożenia wniosku o stosowne rozstrzygnięcie do sądu powszechnego. Co ważne, wszystkie te przepisy dotyczą sytuacji, w których istota problemu dotyczy zagadnień z zakresu prawa cywilnego (uznawanie zagranicznych orzeczeń) czy rodzinnego i opiekuńczego (uznawanie ojcostwa, zawieranie małżeństwa), zastrzeżonych do kompetencji sądów powszechnych. Nie sposób uznać, że ustawodawca przewidział w tych przypadkach dwie odrębne drogi kwestionowania działań kierownika USC - jedną administracyjną i sądowoadministracyjną, poprzez wniesienie odwołania, a następnie skargi do sądu administracyjnego, a drugą polegającą na złożeniu wniosku do sądu powszechnego. Podzielić należy również pogląd, że odmowa dokonania wzmianki do aktu urodzenia ze względu na zaistnienie jednej z przesłanek wymienionych w art. 1146 § 1 pkt 1-7 k.p.c. następuje w formie decyzji administracyjnej w zupełnie nieuzasadniony sposób przenosiłoby kwestię uznania orzeczenia sądu państwa obcego wydanego w sprawie cywilnej (w niniejszej sprawie - orzeczenie o rozwiązaniu małżeństwa) na grunt postępowania administracyjnego i sądowoadministracyjnego. Nie ulega wątpliwości, że kwestia dopuszczalności uznania zagranicznych orzeczeń sądowych w sprawach cywilnych (a taką sprawą jest rozwód) została zastrzeżona do kompetencji sądów powszechnych. Ponadto gdyby w sprawie, w której kierownik USC wydał decyzję odmowną, a sąd cywilny stwierdził następnie, że rozstrzygnięcie jednak podlega uznaniu, pojawiłby się problem wyłączenia wydanej decyzji z obrotu prawnego (por. M. Wojewoda, Kolizyjnoprawne aspekty rejestracji stanu cywilnego (w:) M. Pazdan (red.) System Prawa Prywatnego. Prawo prywatne międzynarodowe, t. 20C, Warszawa 2015, s. 531-567, a także T. Strumiłło, Wzmianki dodatkowe dołączane do aktu stanu cywilnego na podstawie rozstrzygnięć organów państw obcych, Metryka. Studia z zakresu prawa osobowego i rejestracji stanu cywilnego, Rok 2016, Nr 1). Problem pojawiłby się również w sytuacji, gdy strona niezadowolona z odmowy dołączenia wzmianki, zaskarży taką decyzję w drodze odwołania, a następnie skargi do sądu administracyjnego, a jednocześnie złoży do sądu powszechnego wniosek w trybie art. 1148 k.p.c. o ustalenie, czy orzeczenie sądu państwa obcego podlega albo nie podlega uznaniu. Może się zdarzyć, że orzeczenia te będą odmienne - np. sąd cywilny ustali, że orzeczenie zagraniczne podlega uznaniu, a sąd administracyjny, że odmowa dokonania wzmianki na podstawie jednej z negatywnych przesłanek uznania z art. 1146 k.p.c. była zgodna z prawem. Powstanie wówczas problem, które orzeczenie - sądu powszechnego czy administracyjnego - będzie w danej sprawie wiążące, zwłaszcza że - jak podnosi się w doktrynie - zgodnie z zasadą uznawania orzeczeń sądów zagranicznych z mocy prawa, każdy organ państwowy decyduje o uznaniu takiego orzeczenia samodzielnie, jednak stanowisko tego organu nie jest wiążące dla innych uczestników obrotu prawnego. Takie wiążące stanowisko przesądzające o tym, czy orzeczenie sądu obcego państwa podlega lub nie podlega uznaniu, może wydać jedynie sąd cywilny w postępowaniu, o którym mowa w art. 1148 k.p.c. Powstałby zatem kolejny problem związany z powagą rzeczy osądzonej w wyroku sądu administracyjnego i stosowania art. 171 p.p.s.a. (por. T. Ereciński (red.), Kodeks postępowania cywilnego. Komentarz, t. IV Międzynarodowe postępowanie cywilne. Sąd polubowny (arbitrażowy), Warszawa 2017, art. 1145, pkt 11). Możliwość wydania orzeczenia w tej samej sprawie cywilnej przez sąd powszechny oraz sąd administracyjny doprowadziłaby zatem do chaosu prawnego i niepewnej sytuacji prawnej jednostki (por. wyrok NSA z dnia 4 października 2022 r. sygn. akt II OSK 3373/19, LEX nr 3439917). Mając na uwadze powyższe rozważania, a także konstytucyjną zasadę domniemania właściwości sądów powszechnych (art. 177 Konstytucji RP), Naczelny Sąd Administracyjny doszedł do przekonania, że prawidłowe jest stanowisko Sądu pierwszej instancji, zgodnie z którym odmowa dokonania wzmianki o rozwiązaniu małżeństwa przez rozwód na podstawie orzeczenia sądu Stanu New Jersey z powodu, o którym mowa w art. 1146 § 1 pkt 3 i 4 k.p.c., dokonana w formie decyzji, rażąco narusza prawo, gdyż zgodnie z art. 108 ust. 4 p.a.s.c. kierownik urzędu stanu cywilnego, który odmawia na podstawie art. 1146 Kodeksu postępowania cywilnego dokonania czynności na podstawie orzeczenia organu państwa obcego, zawiadamia wnioskodawcę pisemnie o przyczynach odmowy, zatem wbrew twierdzeniom skargi kasacyjnej, nie wydaje decyzji. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. skargę kasacyjną oddalił. Jednocześnie na mocy art. 182 § 2 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznał skargę kasacyjną na posiedzeniu niejawnym, gdyż strona, która ją wniosła, zrzekła się rozprawy, a pozostałe strony, w terminie czternastu dni od dnia doręczenia skargi kasacyjnej, nie zażądały przeprowadzenia rozprawy.