II OSK 1842/21

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Tomasz Bąkowski (spr.) Sędziowie: sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak sędzia del. WSA Jan Szuma Protokolant: asystent sędziego Paweł Chyliński po rozpoznaniu w dniu 11 kwietnia 2024 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skarg kasacyjnych M.R. oraz P.P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 marca 2021 r., sygn. akt IV SA/Wa 3051/19 w sprawie ze skarg M.R. oraz P.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Płocku z dnia 24 października 2019 r., nr KO-756/4102/68/19 w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego oddala skargi kasacyjne.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 23 marca 2021 r., sygn. akt IV SA/Wa 3051/19, oddalił skargi M.R. oraz P.P. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Płocku z 24 października 2019 r., nr KO-756/4102/68/19 w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego. Zaskarżoną decyzją Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Płocku utrzymało w mocy, wydaną na wniosek inwestora E. S.A. z siedzibą w G., decyzję Wójta Gminy S. z 9 września 2019 r., nr 5/2019 o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego dla przedsięwzięcia pod nazwą: budowa linii kablowej SN, wymiana stanowiska słupowego wraz z rozłącznikiem, przewidzianej do realizacji na działkach o numerach ewidencyjnych gruntów: [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] – obręb D.; [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...], [...] – obręb [...] G., gmina S., powiat p., województwo mazowieckie. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w pierwszej kolejności wniósł M.R., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika. Wyrok zaskarżono w całości. Wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie naruszenie: 1. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 z późn. zm., dalej: "p.p.s.a.") oraz art. 151 p.p.s.a. w zw. art. 77 § 1, art. 107 § 3 oraz art. 7 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz.U. z 2018 r. poz. 2096 z późn. zm., dalej: "k.p.a.") w zw. z art. 53 ust. 3 pkt 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (Dz.U. z 2018 r. poz. 1945 z późn. zm., dalej: "u.p.z.p.") i art. 54 pkt 2 lit. b u.p.z.p. przez nieuwzględnienie skargi do WSA (jej oddalenie) oraz nieuchylenie decyzji SKO oraz decyzji Wójta, pomimo niezbadania przez oba organy przesłanek, które warunkują utrzymanie w mocy decyzji o ustaleniu lokalizacji celu publicznego w postaci braku zbadania wpływu tej lokalizacji na zdrowie ludzkie, co stanowi jeden z elementów tej decyzji w myśl art. 53 ust. 3 pkt 2 u.p.z.p., mimo iż w treści uzasadnienia do decyzji SKO, organ ten powołuje się na zbadanie tych okoliczności, a w treści sentencji decyzji Wójta brak jakiegokolwiek odniesienia się do tego elementu decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, natomiast w uzasadnieniu Sądu wskazano jedynie pobieżnie że to badanie nie jest wymagane przepisami, gdyż zostały zbadane inne elementy decyzji, a w konsekwencji niewskazanie przez organy, a następnie Sąd w uzasadnieniu faktycznym przyczyn, wskazujących dlaczego ustalenie takiej lokalizacji celu publicznego nie wpływa negatywnie na zdrowie ludzkie, podczas gdy ustalenie tych okoliczności mogłoby doprowadzić do innego rozstrzygnięcia z uwagi na ustalenie negatywnego wpływu tej inwestycji na zdrowie ludzkie; 2. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 77 § 1, art. 107 § 3 oraz art. 7 k.p.a. w zw. z art. 53 ust. 3 pkt 2 u.p.z.p. i art. 54 pkt 2 lit. a i d u.p.z.p. przez nieuwzględnienie skargi do WSA (jej oddalenie) oraz nieuchylenie decyzji SKO oraz decyzji Wójta, pomimo błędnego ustalenia przez oba organy, a następnie przez Sąd, że inwestycja lokalizacji celu publicznego określa warunki i wymagania ochrony i kształtowania ładu przestrzennego oraz wymagania dla interesów osób trzecich i nie wyjaśnienie, dlaczego nie było potrzeby ustalania parametrów i wskaźników kształtowania zabudowy z pkt 3.1. (ograniczenie się do wskazania, że inne elementy wymagane prawem zostały ustalone), podczas gdy nieustalenie tych parametrów dla planowanej inwestycji uniemożliwiło obu organom, a następnie Sądowi zbadanie zakresu wpływu tej lokalizacji na to czy inwestor będzie w stanie sprostać obowiązkom nałożonym na niego w postaci zapewnienia warunków higienicznych, zdrowotnych oraz warunków zapewnienia ochrony przed hałasem i drganiami; 3. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 77 § 1, art. 107 § 3 oraz art. 7 k.p.a. w zw. z art. 53 ust. 3 pkt 2 u.p.z.p. i art. 54 pkt 2 lit. a i d u.p.z.p. przez nieuwzględnienie skargi do WSA (jej oddalenie) oraz nieuchylenie decyzji SKO oraz decyzji Wójta, pomimo braku dokonania przez oba organy, a następnie przez Sąd pełnej analizy stanu faktycznego, tj. brak ustalenia klasy gruntów oraz poziomu ich produktywności pod kątem wymogów przewidzianych w przepisach ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, i przyjęcie automatyzmu, że skoro inne wymagania zostały spełnione to teren można przeznaczyć na inwestycje celu publicznego co (jak założono błędnie) nie będzie wpływało negatywnie na wegetacje roślin na tym gruncie, podczas gdy ustalenie parametrów wysokiej produktywności rolnej tego gruntu oraz wysokiej klasy tego gruntu, przy jednoczesnym ustaleniu istnienia systemu melioracyjnego na tym gruncie, mogłoby doprowadzić do ustalenia, że ustalenie inwestycji celu wymaga zgody na zmianę przeznaczenia gruntów rolnych i leśnych na cele nierolnicze i nieleśne zgodnie regulacjami zasad ochrony gruntów rolnych i leśnych oraz rekultywacji i poprawiania wartości użytkowej gruntów wynikających z przepisów ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych; 4. art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. oraz art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 77 § 1, art. 107 § 3 oraz art. 7 k.p.a. w zw. z art. 53 ust. 3 pkt 2 u.p.z.p. i art. 54 pkt 2 lit. a i d u.p.z.p. przez nieuwzględnienie skargi do WSA (jej oddalenie) oraz nieuchylenie decyzji SKO oraz decyzji Wójta, pomimo braku dokonania przez oba organy, a następnie przez Sąd pełnej analizy stanu faktycznego i oparciu swojego rozstrzygnięcia o dowód w postaci nieaktualnej mapy kartograficznej z roku 1998, z powołaniem się przez Sąd na to, iż mapa ta spełnia wszelkie wymagania formalne, podczas gdy ustalanie stanu faktycznego powinno odbyć się na podstawie aktualnej mapy, a także nielogiczne założenie, że spełnienie przez mapę wymogów formalnych czyni ją aktualną, podczas gdy upływ 20 lat mógł spowodować jej dezaktualizację mimo posiadania wszelkich potrzebnych na datę jej wydania wymogów formalnych, co w konsekwencji doprowadziło do oparcia ustań na podstawie nieaktualnego materiału dowodowego. Na podstawie powyższych zarzutów, na podstawie art. 176 p.p.s.a. w zw. z art. 185 § 1 p.p.s.a., wniesiono o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowymi Administracyjnemu w Warszawie oraz na podstawie art. 203 p.p.s.a. zasądzenie od organu na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego w wysokości według norm przepisanych. W drugiej kolejności skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 marca 2021 r., sygn. akt IV SA/Wa 3051/19, wniósł P.P., reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika. Wyrok zaskarżono w całości. Wyrokowi zarzucono: 1. naruszenie art. 134 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 77 k.p.a. w zw. z art. 40 § 1 k.p.a. – przez niedokonanie wszechstronnego rozważenia i zbadania materiału dowodowego w sprawie, polegającego na braku rozważenia, czy decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Płocku z 24 października 2019 r. została w sposób prawidłowy doręczona wszystkim stronom postępowania, w sytuacji, gdy z treści decyzji wynika, że mogła zostać stronom w sposób nieprawidłowy, co miało istotny wpływ na treść rozstrzygnięcia, gdyż zapadło orzeczenie co do oceny legalności decyzji w sytuacji, gdy dla części stron nie otworzył się termin na złożenie skargi do WSA, w szczególności gdy sąd wskazał, że nie jest związany zarzutami i wnioskami skargi, co miało wpływ na treść zapadłego w sprawie orzeczenia; 2. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 107 § 2 k.p.a. w zw. z art. 54 pkt. 2 lit. b u.p.z.p. przez uznanie, że decyzja nr 5/2019 z 9 września 2019 r. wydana przez Wójta Gminy S. utrzymana w mocy decyzją Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Płocku z 24 października 2019 r. zawiera wszystkie elementy wymagane prawem, w sytuacji gdy ww. decyzja nie zawiera obligatoryjnego elementu w postaci określenia warunków i szczegółowych zasad zagospodarowania terenu oraz jego zabudowy wynikającego z przepisów odrębnych w zakresie zdrowia ludzi; 3. naruszenie art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 54 pkt. 2 u.p.z.p. przez jego błędną wykładnie polegającą na uznaniu, że organ nie jest zobligowany do rozważenia wszystkich zakresów wskazanych w przepisie oraz przez uznanie, że rozważenie i określenie wymagań dotyczących ochrony interesów osób trzecich jest równoważne z rozważeniem i określeniem warunków wynikających z ochrony zdrowia ludzi; 4. naruszenie art. 134 § 1 p.p.s.a. przez uznanie, że zarzut skarżących dot. błędnej wykładni lub błędnego zastosowanie przepisów szczególnych dot. ochrony zdrowia ludzkiego i w braku ich wskazania nie podlega rozpatrzeniu, gdy tymczasem zarzut strony skarżącej dot. braku obligatoryjnego elementu decyzji polegającego na określeniu warunków dot. ochrony zdrowia ludzi, co doprowadziło do braku rozpoznania zarzutu, a w konsekwencji do oddalenia skargi; 5. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 56 u.p.z.p. przez jego zastosowanie i uznanie, że organ nie miał prawa odmówić ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego, gdyż zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z przepisami odrębnymi, w sytuacji gdy organ nie przeprowadził postępowania wyjaśniającego w zakresie regulacji dot. ochrony zdrowia ludzkiego, w konsekwencji nie zbadał czy zamierzenie inwestycyjne jest zgodne z przepisami odrębnymi; 6. naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 104 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 107 § 1 pkt 5 k.p.a. w zw. z art. 6 k.p.a. przez brak merytorycznego rozstrzygnięcia w zakresie żądania skarżącego odnośnie przyznania odszkodowania, co miało wpływ na wynik sprawy. Na podstawie powyższych zarzutów, na podstawie art. 176 § 1 pkt. 3 p.p.s.a., wniesiono o zmianę zaskarżonego wyroku przez uwzględnienie skargi na decyzję oraz na podstawie art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 205 p.p.s.a., zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przewidzianych. Na podstawie art. 135 p.p.s.a. w zw. z art. 193 p.p.s.a. o usunięcie naruszenia prawa w stosunku do aktów wydanych we wszystkich postępowaniach w granicach sprawy, tj. decyzji Wójta Gminy S. nr 5/2019 z 9 września 2019 r. i utrzymującej jej w mocy decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Płocku nr KO-756/4102/68/19 z 24 października 2019 r. przez ich uchylenie oraz na podstawie art. 200 p.p.s.a. w zw. z art. 205 p.p.s.a. w zw. z art. 193 p.p.s.a. o zasądzenie na rzecz skarżącego zwrotu kosztów postępowania niezbędnych do celowego dochodzenia praw, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przewidzianych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Według art. 174 p.p.s.a., skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: 1) naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie; 2) naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. Wobec niestwierdzenia przyczyn nieważności sprawę rozpoznano w granicach zakreślonych w skardze kasacyjnej. Stosownie do art. 193 zd. 2 p.p.s.a., uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej. Naczelny Sąd Administracyjny nie przedstawia więc w uzasadnieniu wyroku oddalającego skargę kasacyjną opisu ustaleń faktycznych i argumentacji prawnej formułowanej przez stronę skarżącą, organy administracji publicznej oraz Sąd I instancji. Stan faktyczny i prawny sprawy rozstrzygniętej przez Wojewódzki Sąd Administracyjny został przedstawiony w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Obie skargi kasacyjne nie zawierają usprawiedliwionych podstaw i podlegają oddaleniu. Zarzuty podniesione w obu skargach kasacyjnych, zarówno te dotyczące naruszenia przepisów postępowania, jak i naruszenia prawa materialnego, koncentrują się w swej istocie wokół następujących kwestii: 1) braku w decyzji ustaleń dotyczących warunków i wymogów wynikających z przepisów odrębnych w zakresie zdrowia ludzi; 2) nieustalenia parametrów i wskaźników kształtowania zabudowy; 3) braku ustalenia klasy gruntów oraz poziomu ich produktywności pod kątem wymogów określonych w przepisach ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych; 4) wydania decyzji na podstawie danych wynikających z nieaktualnej mapy kartograficznej; 5) wątpliwości co do prawidłowego doręczenia zaskarżonej decyzji wszystkim stronom oraz 6) braku rozstrzygnięcia w zaskarżonej decyzji co do przyznania skarżącemu odszkodowania. Odnosząc się do wymienionych kwestii w przyjętej wyżej kolejności przyjęto co następuje: Ad 1. Należy zgodzić się z oceną decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego pod kątem określenia warunków dotyczących zdrowia ludzi (art. 54 pkt 2 lit. b u.p.z.p.). W zaskarżonym wyroku Sąd trafnie zwrócił uwagę, że w decyzji organu I instancji odniesiono się do wskazanych w przepisach u.p.z.p. aspektów planowanej inwestycji, w tym: ochrony środowiska, czy ochrony interesów osób trzecich. Wypada w tym miejscu przypomnieć, że zgodnie z legalną definicją ujętą w art. 3 pkt 11 ustawy z ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. – Prawo ochrony środowiska (Dz.U. z 2018 r. poz. 799 późn. zm., dalej: "p.o.ś."), oddziaływanie na środowisko oznacza również oddziaływanie na zdrowie ludzi. Zatem ustalenia w pkt 4.1. tej decyzji, według których inwestycja na etapie przygotowania i realizacji winna być prowadzona z zachowaniem przepisów p.o.ś. dotyczy również obowiązków zachowania zawartych w tej ustawie wymogów w odniesieniu do ochrony zdrowia ludzi. Ponadto odpowiednie ustalenia w tym zakresie zostały zamieszczone w punktach 7.1. i 7.3. decyzji organu I instancji w zakresie ustaleń dotyczących ochrony interesów osób trzecich, w których to znajdują się odwołania do obowiązków wynikających z przepisów ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2019 r., poz. 1186 z późn. zm.), dotyczących zapewnienia odpowiednich warunków higienicznych, zdrowotnych i ochrony środowiska oraz ochrony przed hałasem, wibracjami, zakłóceniami elektrycznymi i promieniowaniem. Należy też przychylić się do stanowiska wyrażonego w zaskarżonym wyroku, według którego, ustalenia decyzji o lokalizacji inwestycji celu publicznego są we wskazanym wyżej zakresie wystarczające, albowiem decyzja ta nie może zastępować decyzji o pozwoleniu na budowę, a co za tym idzie zawierać ustaleń charakterystycznych dla tego pozwolenia. Za trafne należało również uznać spostrzeżenie Sądu I instancji, że w podnoszonym zarzucie naruszenia art. 54 pkt 2 pkt lit. b u.p.z.p., tak jak i w rozpoznawanych skargach kasacyjnych, nie wskazano jakie konkretnie przepisy odrębne, do których odsyła art. 54 pkt 2 u.p.z.p., miały zostać naruszone zaskarżoną decyzją. Ad 2. Również kwestia wadliwej – zdaniem skarżącego kasacyjnie – oceny przez Sąd faktu nieustalenia parametrów i wskaźników kształtowania zabudowy w zaskarżonej decyzji nie jest uzasadniona. Obowiązujące w dniu wydania zaskarżonej decyzji przepisy u.p.z.p. nie przywidywały obowiązku dokonywania takich ustaleń w przypadku lokalizacji inwestycji celu publicznego. Określenie parametrów, cech i wskaźników kształtowania zabudowy oraz zagospodarowania terenu, w rozumieniu art. 61 ust. 1 pkt 1 u.p.z.p., odnosi się do decyzji o warunkach zabudowy. Przepis ten nie ma zaś zastosowania przy ustalaniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Ad 3. Odnosząc się do naruszenia art. 77 § 1, art. 107 § 3 oraz art. 7 k.p.a. w zw. z art. 53 ust. 3 pkt 2 u.p.z.p. i art. 54 pkt 2 lit. a i d u.p.z.p. przez nieustalenie klasy gruntów oraz poziomu ich produktywności pod kątem wymogów określonych w przepisach ustawy o ochronie gruntów rolnych i leśnych, Sąd I instancji słusznie uznał ten zarzut za nieusprawiedliwiony, wskazując że w toku postępowania administracyjnego Starosta P., w odniesieniu do gruntów wykorzystywanych na cele rolne, na podstawie art. 53 ust. 4 pkt 6 u.p.z.p., korzystając z konstrukcji przewidzianej art. 53 ust. 5 u.p.z.p., dokonał "milczącego uzgodnienia" w tym zakresie, zaś Regionalna Dyrekcja Lasów Państwowych w Łodzi w odniesieniu do gruntów wykorzystywanych na cele leśne, na podstawie art. 53 ust, 4 pkt 6 u.p.z.p. postanowieniem nr 25.224.3.457.2019 z 13 sierpnia 2019 r. umorzyła postępowanie w sprawie uzgodnienia projektu decyzji, uznając je jako bezzasadne z uwagi na brak występowania lasu na terenie objętym inwestycją. Ad 4. Biorąc zaś pod uwagę podniesioną przez skarżącego kasacyjnie kwestię nieaktualności mapy zasadniczej należało przyjąć, że przy braku jakichkolwiek dowodów przemawiających za takim stanem rzeczy, zarzut wykorzystania w postępowaniu nieaktualnej mapy jest zarzutem gołosłownym. Ad 5. Dokonując zaś oceny podniesionych wątpliwości co do prawidłowego doręczenia zaskarżonej decyzji wszystkim stronom postępowania administracyjnego, należy zgodzić się z twierdzeniem, że stroną w sprawie, a co za tym idzie adresatem decyzji nie jest małżeństwo, lecz poszczególni małżonkowie, nawet gdy swój interes prawny wywodzą z własności nieruchomości pozostającej w małżeńskiej wspólności majątkowej. Wypada jednak zauważyć, że doręczenie decyzji zaadresowanej wspólnie do obojga małżonków, do rąk jednego, może jednak zostać uznane za skuteczne wobec drugiego małżonka, jeżeli, tak jak w niniejszej sprawie, drugi z małżonków nie zakwestionuje i nie podważy sposobu doręczenia (por. m.in. wyroki NSA z 19.09.2018 r., I OSK 2552/16, LEX nr 2974361 oraz z 16.02.2021 r., II OSK 2610/17, LEX nr 3144264). Nadto należy podkreślić, że nawet gdyby decyzja nie została prawidłowo doręczona, to nikt inny poza stronami, których dotyczy błędne doręczenie, nie może skutecznie powołując się na ten fakt, żądać orzeczenia o wadliwości podjętego rozstrzygnięcia (por. wyrok NSA z 19.09.2018 r., I OSK 2552/16, LEX nr 2974361). Ad 6. Nie mógł również odnieść zamierzonego skutku zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 104 § 1 i 2 k.p.a. w zw. z art. 107 § 1 pkt 5 k.p.a. w zw. z art. 6 k.p.a. przez brak merytorycznego rozstrzygnięcia w kwestii przyznania skarżącemu odszkodowania. Zgodnie z art. 58 ust. 2 u.p.z.p., jeżeli decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego wywołuje skutki, o których mowa w art. 36 (to jest, gdy korzystanie z nieruchomości lub jej części w dotychczasowy sposób lub zgodnie z dotychczasowym przeznaczeniem stało się niemożliwe bądź istotnie ograniczone albo wartość nieruchomości uległa obniżeniu bądź wzrosła), przepisy art. 36 oraz art. 37 stosuje się odpowiednio. W przypadku, gdy korzystanie z nieruchomości lub jej części w dotychczasowy sposób lub zgodnie z dotychczasowym przeznaczeniem stało się niemożliwe bądź istotnie ograniczone art. 36 ust. 1 u.p.z.p. przewiduje możliwość żądania od gminy odszkodowania za poniesioną rzeczywistą szkodę albo wykupienia nieruchomości lub jej części. Natomiast w przypadku, gdy wartość nieruchomości uległa obniżeniu, a właściciel albo użytkownik wieczysty zbywa tę nieruchomość i nie skorzystał z wyżej wymienionych praw, to w myśl art. 36 ust. 3 u.p.z.p., może on żądać od gminy odszkodowania równego obniżeniu wartości nieruchomości. Trzeba przy tym dodać, że stosownie do art. 37 ust. 10 u.p.z.p., ewentualne spory powstałe na tym tle są rozstrzygane przez sądy powszechne, ponieważ rozliczenia pomiędzy gminą a właścicielem nieruchomości, o których mowa w art. 36 ust. 1-3 u.p.z.p mają charakter roszczeń cywilnoprawnych. Stąd też za trafne należało uznać stanowisko przedstawione w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, zgodnie z którym, kwestia przyznania skarżącemu odszkodowania pozostaje poza zakresem sprawy załatwionej decyzją poddaną kontroli Sądu I instancji. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.