II OSK 16/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie następującym: Sędzia NSA Wojciech Mazur po rozpoznaniu w dniu 8 lutego 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku E. Z. i D. Z. o wstrzymanie wykonania postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] stycznia 2022 r. nr [...] oraz poprzedzającego go postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta [...] z dnia [...] października 2021 r. nr [...] w sprawie ze skargi kasacyjnej E.Z. i D. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 24 sierpnia 2022 r., sygn. II SA/Gl 460/22 w sprawie ze skargi D. A., E. Z., D. Z. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] stycznia 2022 r. nr [...] w przedmiocie obowiązku przedłożenia oceny technicznej dotyczącej stanu technicznego obiektu budowlanego postanawia: oddalić wniosek

W skardze kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 24 sierpnia 2022 r., sygn. II SA/Gl 460/22 którym oddalono skargę D. A., E. Z., D. Z. na postanowienie [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] z dnia [...] stycznia 2022 r. nr [...] w przedmiocie obowiązku przedłożenia oceny technicznej dotyczącej stanu technicznego obiektu budowlanego, E. Z. i D. Z. wnieśli o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia [...] Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w [...] oraz poprzedzającego go postanowienia Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta [...] z dnia [...] października 2021 r.nr [...]. W uzasadnieniu wniosku podali, że wykonanie zaskarżonych postanowień powoduje niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody w postaci poniesienia kosztów dalszych ekspertyz, które to koszty zagrażają bytowi rodziny wnioskodawców i spowodują brak wypłacalności. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej w "p.p.s.a."), po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów z dnia 16 kwietnia 2007 r., sygnatura akt I GPS 1/07 przyjął, że na podstawie tego przepisu dopuszczalne jest wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu także w postępowaniu kasacyjnym, wszczętym na skutek wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku oddalającego skargę. Dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy Wskazany przepis zobowiązuje stronę do podania przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu lub czynności. W orzecznictwie sądów administracyjnych jednolicie przyjmuje się, że ciężar dowodu w zakresie wykazania wymienionych w art. 61 § 3 p.p.s.a. okoliczności, stanowiących podstawę do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, spoczywa na wnioskodawcy. Wynika to z tego, że postępowanie w przedmiocie wstrzymania wykonania jest inicjowane wnioskiem strony, zatem to strona najlepiej wie, czy i ewentualnie jakie zagrożenia mogą płynąć z wykonania kwestionowanego aktu. Przy czym sama obawa strony, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, jest niewystarczająca. Niezbędnym jest podanie takich okoliczności, które pozwalają na przyjęcie, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy, innym słowy uzasadnienie wniosku powinno wskazywać na konkretne okoliczności powodujące, że wykonanie aktu lub czynności będącej przedmiotem kontroli sądowoadministracyjnej spowoduje w stosunku do wnioskodawcy wystąpienie jednej lub obu przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Zaskarżony skargą kasacyjną wyrok dotyczy postanowień organu nadzoru budowlanego, którymi zobowiązano m.in. skarżących kasacyjnie do wykonania i przedłożenia oceny technicznej dotyczącej stanu technicznego m.in. stropu, stropodachu, czy ocieplenia ścian. Oczywistym jest, że takie opracowania wymaga wiadomości specjalnych, tym samym musi zostać sporządzone przez osobę, które takie wiadomości posiada i tym samym możne pociągać za sobą konieczność uiszczenia określonego wynagrodzenia. Wnioskodawcy w ogóle nie podali, choćby przybliżonych kosztów, jakie w związku z nałożonym na nich obowiązkiem będą musieli ponieść, oraz nie zestawili tego ewentualnego wydatku ze swoją sytuacją majątkową. Samo twierdzenie, że dalsze koszty ekspertyz zagrażają bytowi rodziny wnioskodawców nie jest w tej sytuacji wystarczające do uwzględnienia wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej. Sąd nie dysponuje bowiem żadnymi dokumentami źródłowymi, poza zdawkowym oświadczeniem strony, że wniosek powinien zostać uwzględniony. Przy czym podkreślić należy, że niepełne uzasadnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie może być uznany za brak formalny wniosku i nie obliguje Sądu do wezwania strony, w trybie art. 49 § 1 p.p.s.a. do jego uzupełnienia. Uzasadnienie wniosku o wstrzymanie nie jest elementem obligatoryjnym, wpływającym na jego dopuszczalność. Ma ono za zadanie jedynie wykazanie i uprawdopodobnienie zaistnienia przesłanek wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, zatem niedostateczne uzasadnienie uniemożliwia ewentualną ocenę okoliczności sprawy w kontekście przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. Skoro wnioskodawcy nie wykazali, że zachodzi podstawa do wstrzymania wykonania wymienionych w sentencji postanowień, dlatego też na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a. należało orzec jak na wstępie.