II OSK 1081/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Barbara Adamiak po rozpoznaniu w dniu 1 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku [...] sp. z o.o. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej [...] sp. z o.o. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z 13 grudnia 2016 r., sygn. akt II SA/Bk 745/16 w sprawie ze skargi [...] sp. z o.o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łomży z dnia [...] września 2016 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia konieczności rekultywacji gruntów postanawia: wstrzymać wykonanie zaskarżonej decyzji.

Wyrokiem z 13 grudnia 2016 r., sygn. akt II SA/Bk 745/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku oddalił skargę [...] sp. z o.o. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łomży z dnia [...] września 2016 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia konieczności rekultywacji gruntów. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku złożyła [...] sp. z o.o., wnosząc również o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji Starosty Grajewskiego z [...] sierpnia 2016 r. orzekającej o konieczności przeprowadzenia rekultywacji gruntów. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że mając na uwadze konsekwencje płynące z konieczności przeprowadzenia rekultywacji zgodnie z orzeczonym w w/w decyzjach kierunkiem, niemożliwe lub bardzo utrudnione będzie przywrócenie stanu poprzedniego w przypadku uchylenia zaskarżonego orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, co oznacza, że zachodzi uzasadniona obawa spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Kompetencja Naczelnego Sądu Administracyjnego do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu została uregulowana w art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.). Strona może więc wnioskować o udzielenie ochrony tymczasowej również w dacie wnoszenia skargi kasacyjnej, czemu odpowiada kompetencja Naczelnego Sądu Administracyjnego do wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, w razie wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku sądu I instancji oddalającego skargę. Sąd może na wniosek skarżącego wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu, jeżeli w wyniku jego wykonania zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przesłanki w postaci wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków należy wiązać z sytuacją, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie wskutek uwzględnienia środka zaskarżenia akt ten zostanie wzruszony. W niniejszej sprawie należy uznać, że skarżąca, powołując się na charakter aktu zaskarżonego do sądu administracyjnego, należycie wykazała, że jego wykonanie przed rozpoznaniem przez Naczelny Sąd Administracyjny skargi kasacyjnej od wyroku oddalającego skargę na ten akt, wiąże się z ryzykiem spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, co stanowi przesłankę uzasadniającą udzielenie ochrony tymczasowej. Trudne do odwrócenia skutki, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, to bowiem takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków. Zaskarżona do sądu decyzja Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Łomży z [...] września 2016 r. utrzymuje w mocy decyzję Starosty Grajewskiego z [...] sierpnia 2016 r. orzekającą o konieczności rekultywacji gruntów położonych na terenie obrębu ewidencyjnego miasta S. na działkach nr [...] i nr [...] oraz części działek nr [...] i [...], ustalającą rolny kierunek rekultywacji w/w działek przy spełnieniu warunków: 1) skarpy ostateczne wyrobiska należy ukształtować pod kątem zapewniającym trwałą ich stateczność, tj. nieprzekraczającym 350, 2) odbudować pas ochronny od działki nr [...] o łącznej szerokości 12 m, 3) wyrównać poziom odbudowanego pasa ochronnego od strony działek sąsiednich ( a zwłaszcza od strony działki nr [...]) do poziomu jaki był na terenie działki nr [...], 4) odgrodzić zbiornik wodny lub w inny sposób zabezpieczyć go przed dostępem osób niepowołanych w celu zapewnienia bezpieczeństwa powszechnego, 5) zobowiązać do wykonania rekultywacji [...] sp. z o.o., jako termin zakończenia rekultywacji wskazując 31 października 2016 r. Rekultywacja gruntów z natury wiąże się z podjęciem przez zobowiązanego do jej przeprowadzenia czynności, które w istotny sposób ingerują w kształt terenu poddawanego przekształceniom, prowadząc do jego modyfikacji i przywrócenia warunków użytkowych i przyrodniczych, które istniały na gruncie przed objęciem go określoną działalnością człowieka. Kierunek rekultywacji określony w zaskarżonej decyzji wiąże się z podjęciem przez zobowiązanego działań mających na celu przekształcenie terenu wyrobiska po eksploatacji złoża kruszywa naturalnego pod kątem rolniczym, zaś skutki tych czynności, których zakres określa w/w decyzja z [...] września 2016 r. oraz poprzedzająca ją decyzja z [...] sierpnia 2016 r., w odniesieniu do przekształcanego terenu należy rozpatrywać jako trudne do odwrócenia ze względu na istotną zmianę charakteru terenu objętego decyzją oraz nakład pracy, który musiałby zostać podjęty w celu odwrócenia skutków czynności rekultywacyjnych. Powyższe uzasadnia wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w oparciu o wskazaną ustawową przesłankę zastosowania instytucji ochrony tymczasowej określonej art. 61 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Wskazując na powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji, w oparciu o art. 61 § 3 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.