II GZ 988/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Cezary Pryca po rozpoznaniu w dniu 12 października 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia D.Sp. z o.o. z siedzibą w K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 lipca 2016 r. sygn. akt V SA/Wa 1303/16 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi D.Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Warszawie z dnia [...] marca 2016r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automacie poza kasynem gry postanawia: oddalić zażalenie

Postanowieniem z dnia 26 lipca 2016r., sygn. akt V SA/Wa 10303/16 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmówił D. Sp. z o.o. z siedzibą w K. (dalej: skarżąca lub spółka) wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Dyrektora Izby Celnej w Warszawie z dnia [...] marca 2016r. w przedmiocie kary pieniężnej za urządzania gier na automacie poza kasynem gry. We wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji skarżąca wskazała, na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody. W ocenie skarżącej, zapłata zasądzonej kary pieniężnej może spowodować utratę jej płynności finansowej, a w konsekwencji doprowadzić do upadłości. Nadto wskazała, iż prowadzone wobec Spółki postępowanie karne skarbowe zostało umorzone, zaś zatrzymane urządzenie zostało zwrócone, co sprawia, że uiszczenie kary pieniężnej w takiej sytuacji będzie niewspółmierne do zaistniałych okoliczności i dodatkowo pogorszy sytuację finansową Spółki. Autor wniosku wskazał także, iż za wstrzymaniem wykonania przemawia również fakt, że w dniu 8 marca 2016 r. Prezes Naczelnego Sądu Administracyjnego wystąpił z wnioskiem o podjęcie uchwały wyjaśniającej w składzie siedmiu sędziów, celem rozstrzygnięcia ujawnionej w orzecznictwie sądowoadministracyjnym rozbieżności w podejściu do wykładni oraz stosowania wskazanych we wniosku przepisów ustawy z dnia 19 listopada 2009 r. o grach hazardowych (t. j. Dz.U. z 2015 r., poz. 612 ze zm.; zwanej dalej: "u.g.h."). Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odmawiając wstrzymania wykonania decyzji uznał, że podnoszone we wniosku okoliczności nie uprawdopodobniają przesłanek zastosowania ochrony tymczasowej. W ocenie Sądu I instancji skarżąca uzasadniając swój wniosek powołała się wyłącznie na niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody w sferze ekonomicznej (majątkowej), w związku z prowadzoną działalnością gospodarczą. Sąd I instancji odwołując się do orzecznictwa NSA uznał, iż skarżąca na poparcie swojego stanowiska nie przedstawiła takich dowodów, które dokumentowałyby jak przedstawia się jej aktualna sytuacja majątkowa, jak również ewentualnego wpływu na tę sytuację wykonania zaskarżonej decyzji, co dopiero umożliwiłoby Sądowi określenie prawdopodobieństwa wystąpienia zdarzeń określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. W tej sytuacji, zdaniem WSA nie sposób uznać, że zapłata kary spowoduje zaistnienie zdarzeń uzasadniających uwzględnienie wniosku o zastosowanie ochrony tymczasowej, w tym utratę płynności finansowej, a zatem, że wykonanie decyzji spowoduje znaczną szkodę lub trudne do odwrócenia skutki. Sąd pierwszej instancji powołując się ponownie na orzecznictwo NSA wskazał, iż każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość, rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdyż w razie uwzględnienia przez sąd skargi i uchylenia decyzji skarżąca może otrzymać zwrot uiszczonej kwoty. Odnosząc się do podniesionych w uzasadnieniu wniosku twierdzeń w zakresie umorzenia postępowania karnego skarbowego, zwrotu zatrzymanego automatu, czy wniosku Prezesa NSA o podjęcie uchwały w składzie siedmiu sędziów NSA, Sąd pierwszej instancji wskazał, iż rozstrzygając o wstrzymaniu wykonania aktu na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. Sąd jest związany zamkniętym katalogiem przesłanek pozytywnych i nie jest dopuszczalne w ramach tych przesłanek dokonywanie merytorycznej oceny zarzutów podniesionych w skardze. Sąd pierwszej instancji podniósł, iż na tym etapie postępowania sądowego nie dokonuje się bowiem oceny zasadności zarzutów, jak również legalności decyzji będącej przedmiotem wniesionej skargi. Nadto, Sąd pierwszej instancji wskazał, iż Naczelny Sąd Administracyjny podjął w dniu 16 maja 2016 r. uchwałę o sygn. akt II GPS 1/16, na wniosek Prezesa NSA z dnia 8 marca 2016 r. o nr BO-4660-5/16 (uchwała jest dostępna w internetowej bazie orzeczeń sądów administracyjnych pod adresem: http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W zażaleniu od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 lipca 2016 r. pełnomocnik strony skarżącej zarzucił Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 61 § 3 w zw. z art. 163 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: ppsa) poprzez błędne uznanie, iż podniesione przez Skarżącą we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji okoliczności nie uprawdopodobniają przesłanek zastosowania ochrony tymczasowej w sytuacji, gdy skarżąca wskazała we wniosku okoliczności świadczące o tym, że w przypadku wykonania zaskarżonej decyzji zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia Spółce znacznej szkody oraz wykazała wpływ wykonania zaskarżonej decyzji na jej sytuację majątkową. Skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie, W uzasadnieniu zażalenia powtórzono argumenty zawarte we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Do zażalenia dołączono następujące dokumenty: rachunek zysków i strat na dzień 30 czerwca 2016r., objaśnienia do metod sporządzania sprawozdania, bilans aktywa na dzień 31.12.2015r., bilans pasywa na dzień 31.12.2015r. rachunek zysków i strat na dzień 31.12.2015r., Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego bądź wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Wprowadzona w omawianym przepisie ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym stanowi wyjątek od zasady wynikającej z art. 61 § 1 p.p.s.a., w myśl której wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Skoro sąd orzeka o wstrzymaniu aktu lub czynności na wniosek skarżącego, to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uzasadnienia wniosku, tak aby przekonać sąd do zasadności zastosowania ochrony tymczasowej. Dla wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków nie jest wystarczające samo stwierdzenie strony. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zasadne w stosunku do wnioskodawcy. W niniejszej sprawie wniosek o wstrzymanie wykonania dotyczył decyzji w przedmiocie wymierzenia skarżącej kary pieniężnej w wysokości 12.000 zł. W zaskarżonym postanowieniu Sąd pierwszej instancji uznał, że wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji nie mógł zostać uwzględniony, bowiem skarżąca nie wykazała stosownymi dokumentami, jak przedstawia się jej aktualna sytuacja majątkowa. Nadto, nie wykazała również, ewentualnego wpływu na tą sytuację wykonania zaskarżonej decyzji, co dopiero umożliwiłoby Sądowi określenie prawdopodobieństwa, że znajduje się w takiej sytuacji finansowej, że wykonanie zaskarżonej decyzji może doprowadzić do wyrządzenia skutków, które byłyby trudne do odwrócenia albo może spowodować szkodę, która byłaby dla skarżącej znaczna. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego, dokonana przez Sąd pierwszej instancji ocena jest prawidłowa. Sąd pierwszej instancji trafnie zwrócił uwagę, że skarżąca spółka do wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji nie dołączyła żadnych dowodów, które dokumentowałyby jak przedstawia się jej aktualna sytuacja majątkowa. Zasadne jest stanowisko WSA, iż nie był w stanie określić czy ewentualna szkoda spowodowana wykonaniem decyzji tylko z uwagi na wysokość nałożonej kary pieniężnej byłaby znaczna oraz czy istnieje zagrożenie powstania trudnych do odwrócenia skutków. Twierdzenia zawarte we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie zostały w żaden sposób uprawdopodobnione stosownymi dokumentami odnoszącymi się do sytuacji majątkowej strony. Brak wiedzy co do rzeczywistej sytuacji majątkowej i finansowej strony sprawia, że nie jest możliwa ocena, czy i w jaki sposób wykonanie zaskarżonej decyzji przed zakończeniem kontroli sądowej może wpłynąć na sytuację majątkową skarżącej spółkę. Powyższej oceny nie mogą zmienić złożone z zażaleniem dokumenty w postaci bilansu rachunku zysków i informacją dodatkową dotyczącą objaśnienia do metod sporządzania sprawozdania. Dołączenie w/w dokumentów na etapie zażalenia jest spóźnione, bowiem Naczelny Sąd Administracyjny w ramach postępowania zażaleniowego ocenia legalność działania Sądu I instancji w związku z wydanym postanowieniem. Nie rozpatruje natomiast powtórnie wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji. Nie sposób w związku z tym podważyć, zaskarżonego postanowienia w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji z tego powodu, że Sąd pierwszej instancji nie uwzględnił w nim okoliczności, które strona przedstawia dopiero na etapie postępowania zażaleniowego (por. post. NSA z dnia 27 lipca 2005 r., II FZ 450/05, niepubl.). Ze wskazanych powodów Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., oddalił zażalenie.