II GZ 932/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Przewodniczący: sędzia NSA Zbigniew Czarnik po rozpoznaniu w dniu 9 stycznia 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Z B na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 3 października 2017 r. sygn. akt V SA/Wa 1200/17 w zakresie odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi Z B na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [..] maja 2017 r. nr [..] w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie odmowy przyznania płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego postanawia: oddalić zażalenie

Postanowieniem z dnia 3 października 2017 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: WSA w Warszawie lub Sąd I instancji) odrzucił wniosek Z B (dalej: skarżący) o przywrócenie terminu do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi (dalej: Minister) z dnia [..] maja 2017 r. w przedmiocie odmowy wszczęcia postępowania w sprawie stwierdzenia nieważności postanowienia w przedmiocie umorzenia postępowania w sprawie odmowy przyznania płatności w ramach systemu wsparcia bezpośredniego. Sąd I instancji podał w uzasadnieniu, że postanowieniem z dnia 7 września 2017 r., referendarz sądowy WSA w Warszawie odmówił skarżącemu przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, ze względu na niedopełnienie obowiązku złożenia dodatkowego oświadczenia oraz dokumentacji dotyczącej sytuacji materialnej. W piśmie z dnia 8 września 2017 r. skarżący wniósł o przywrócenie terminu do uzupełnienia wniosku o przyznanie prawa pomocy. WSA w Warszawie uznał, że wniosek jest niedopuszczalny, ponieważ w rozpoznanej sprawie uchybienie terminu nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego - art. 86 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej: p.p.s.a. Skarżący złożył zażalenie na postanowienie WSA zarzucając naruszenie przepisów postępowania. W treści zażalenia wskazał, że sprzeciw od odmowy przyznania prawa pomocy nie został prawomocnie rozpoznany, co prowadzi do przewlekłości postępowania, a tym samym do ujemnych skutków procesowych dla skarżącego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z treścią art. 86 § 1 p.p.s.a. jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Stosownie do treści art. 86 § 2 p.p.s.a. przywrócenie terminu nie jest dopuszczalne, jeżeli uchybienie terminu nie powoduje dla strony ujemnych skutków w zakresie postępowania sądowego. Negatywne skutki o jakich mowa w art. 86 § 2 to takie, których nie można uniknąć w inny sposób niż w drodze przywrócenia terminu (por. J. Drachal, M. Jagielski, P. Gołaszewski, w: Hauser, Wierzbowski, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, Warszawa 2015 r., s. 472). Wobec powyższego należy podzielić ocenę Sądu I instancji, że przywrócenie terminu do uzupełnienia dokumentów dotyczących sytuacji majątkowej skarżącego potrzebnych do rozpoznania wniosku o przyznanie prawa pomocy jest niedopuszczalne. Powodem jest oczywiście fakt, że nawet negatywne rozstrzygnięcie w tym zakresie nie zamyka stronie możliwości do złożenia kolejnego wniosku i ponownego ubiegania się o przyznanie prawa pomocy. Nawet jeżeli strona podnosi, że nie dokonała czynności nie z własnej winy to może ona uniknąć negatywnych konsekwencji w sposób inny niż poprzez przywrócenie terminu. Ze wskazanych powodów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.