II GZ 8/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Marcin Kamiński po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia W. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gdańsku z dnia 27 listopada 2023 r., sygn. akt III SA/Gd 573/23 w przedmiocie odmowy wstrzymania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi W. K. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z dnia [...] marca 2023 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości kosztów związanych z usunięciem i przechowywaniem pojazdu postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 5 października 2023 r., sygn. akt III SA/Gd 573/23, rozpoznając skargę W. K. (skarżący) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Słupsku z [...] marca 2023 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia wysokości kosztów związanych z usunięciem i przechowywaniem pojazdu, odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Sąd pierwszej instancji orzekał w następującym stanie sprawy. Starosta B. wydał [...] stycznia 2023 r. decyzję ustalającą koszty związane z usunięciem i przechowywaniem pojazdu w wysokości 628 zł. Kosztami związanymi z usunięciem i przechowywania pojazdu solidarnie obciążono właścicielkę pojazdu – H. K. oraz użytkownika pojazdu – skarżącego. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w Słupsku decyzją z dnia [...] marca 2023 r. utrzymało w mocy decyzję organu pierwszej instancji. Skargę na decyzję organu odwoławczego złożył skarżący, wnosząc w odrębnym piśmie o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku skarżący podał, że wykonanie zaskarżonej decyzji stanowi dla niego oraz jego małżonki "ogromne obciążenie w zakresie budżetu domowego", gdyż utrzymują się oni z "niewielkich emerytur", są "osobami w podeszłym wieku, schorowanymi", a skarżąca H. K. jest "obarczona już egzekucją komorniczą". Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku postanowieniem z dnia 5 października 2023 r. oddalił powyższy wniosek, podnosząc że skarżący nie wykazał, że wykonanie zaskarżonej decyzji mogłoby wyrządzić mu znaczną szkodę lub spowodować trudne do odwrócenia skutki. Skarżący pismem z dnia 7 grudnia 2023 r. wniósł osobiście sporządzone zażalenie na powyższe postanowienie. Ponadto pismem z tego samego dnia zostało wniesione zażalenie sporządzone przez ustanowionego w ramach prawa pomocy adwokata. Pełnomocnik skarżącego, zaskarżając ww. postanowienie w całości, podniósł zarzut naruszenia art. 61 § 3 p.p.s.a. przez jego niewłaściwe zastosowanie, polegające na bezzasadnej odmowie wstrzymania wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego z dnia [...] marca 2023 r., a ponadto wniósł o uchylenie zaskarżonego orzeczenia i wstrzymanie wykonania decyzji skarżonego organu. W uzasadnieniu zażalenia pełnomocnik powtórzył argumentację przytoczoną uprzednio przez skarżącego i poddaną negatywnej ocenie przez Sąd pierwszej instancji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie podlegało oddaleniu jako pozbawione usprawiedliwionych podstaw. Sąd Wojewódzki, rozpoznając wniosek skarżącego o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, przyjął prawidłowe założenie, że uwzględnienie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest możliwe tylko wtedy, gdy zostaną ujawnione i podniesione przez wnioskodawcę szczególne okoliczności realizujące przesłanki wskazane w art. 61 § 3 p.p.s.a., przy czym obowiązek wykazania tych okoliczności spoczywa na wnioskodawcy, natomiast do Sądu należy ocena, czy i w jakim zakresie powyższe okoliczności związane z wykonaniem zaskarżonego aktu (zaskarżonej czynności) mogą zostać uznane za realizujące przesłanki niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W tym zakresie wystarczy jedynie przypomnieć, że zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądów administracyjnych przesłanki materialne uwzględnienia wniosku na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. odwołują się do takich okoliczności faktycznych, które świadczą o realnym niebezpieczeństwie wyrządzenia znacznej szkody majątkowej albo niemajątkowej, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego bądź wyegzekwowanego świadczenia, albo które realnie mogą spowodować powstanie nieodwracalnych lub trudnych do odwrócenia skutków rozumianych jako takie zmiany w rzeczywistości, które uniemożliwiają przywrócenie pierwotnego stanu rzeczy albo których zniesienie w celu restytucji stanu poprzedniego byłoby możliwe tylko po podjęciu nadzwyczajnych działań lub dokonaniu niewspółmiernych nakładów sił i środków (zob. np. postanowienie NSA z dnia 25 kwietnia 2023 r., II GSK 232/23; postanowienie NSA z dnia 27 czerwca 2023 r., II GZ 194/23; postanowienie NSA z dnia 29 czerwca 2023 r., II GSK 979/23). Na tle powyższych uwag należy podzielić ocenę Sądu pierwszej instancji, że wniosek skarżącego o udzielenie ochrony tymczasowej w postępowaniu sądowoadministracyjnym nie zawierał wystarczającej argumentacji konkretyzującej ustawowe przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a. oraz przekonującej sąd, że w razie wykonania zaskarżonej decyzji może dojść do powstania stanu realnego i aktualnego niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Podane przez skarżącego okoliczności faktyczne związane z negatywnymi skutkami wykonania decyzji nakładającej obowiązek uiszczenia określonej kwoty pieniężnej na tle trudnej sytuacji finansowej nie spełniają ustawowych wymogów konkretyzacji przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Okoliczności te – niezależnie od braku koniecznej konkretyzacji – również pod względem merytorycznym nie wskazują na możliwość powstania niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. W tym stanie rzeczy, mając na względzie całość podniesionej argumentacji, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. o oddaleniu zażalenia.