II GZ 761/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Sieńczyło - Chlabicz po rozpoznaniu w dniu 2 sierpnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia Grzegorza Grota na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 25 maja 2016 r. sygn. akt VIII SA/Wa 351/16 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi G. G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia 15 marca 2016 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry postanawia: oddalić zażalenie.

[...] wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na decyzję Dyrektora Izby Celnej w Warszawie z dnia 15 marca 2016 r., w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu urządzania gier na automatach poza kasynem gry, w której zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W uzasadnieniu wniosku [...] - dalej: skarżący - podniósł, że uiszczenie kary pieniężnej w wysokości [...] zł spowoduje stratę w jego majątku. Przy tym stanowi to znaczne obciążenie finansowe. Uiszczenie kary pieniężnej może spowodować niemożność prowadzenia dalszej działalności gospodarczej. Skarżący wskazał, że za okres od stycznia do października 2015 r. poniósł wydatki w wysokości [...] zł, podczas gdy przychód stanowił kwotę [...] zł. Dodatkowo w tym okresie dokonał też wydatków na zakup towarów i usług w kwocie [...] zł, bez uwzględnienia podatku VAT w kwocie [...] zł. Sąd I instancji postanowieniem z dnia 25 maja 2016 r. sygn. akt VIII SA/Wa 351/16 oddalił wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji W ocenie WSA, analiza załączonych do wniosku wybiórczo dowodów w postaci: wyciągu z podatkowej Księgi Przychodów i Rozchodów za 2015 r. oraz rozliczenie VAT za poszczególne miesiące 2015 r. prowadzi do wniosku, że skarżący nie wykazał, że w jego przypadku wystąpiły przesłanki do wstrzymania zaskarżonej decyzji. Nie uprawdopodobnił bowiem okoliczności potwierdzających wystąpienie niekorzystnych z punktu widzenia jego interesów następstw wykonania zaskarżonej decyzji. Przedstawione dokumenty jedynie w sposób wybiórczy obrazują aktualną sytuację finansową skarżącego i jego możliwości płatnicze. Sytuacja ta nie jest zła. Zgodnie z oświadczeniem skarżącego w podanym okresie uzyskał on przychód w wysokości [...] zł, dokonał też zakupu towarów i usług na kwotę [...] zł. Stan ten nie prowadzi do wniosku, że płynność finansowa skarżącego została w jakikolwiek sposób zagrożona. W tej sytuacji brak jest podstaw dla wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący nie uprawdopodobnił, jaką szkodę lub, jakie konkretnie trudne do odwrócenia skutki może spowodować wyegzekwowanie od niego nałożonej decyzją ostateczną kary pieniężnej. Sam fakt, że wydatki związane z prowadzeniem własnej działalności gospodarczej przekraczają możliwości skarżącego do opłacenia kary pieniężnej, bez wykazania, jaka jest jego aktualnie rzeczywista sytuacja finansowa, nie przesądza o zdolnościach płatniczych skarżącego, które pozostają w sprawie niewyjaśnione. Nie wiadomo zatem, czy istnienie wskazanego zobowiązania może spowodować niewypłacalność i konieczność likwidacji działalności tym bardziej, że skarżący zamknął przecież 2015 r. dodatnim wynikiem finansowym i nie twierdzi, by utracił płynność finansową. Skarżący bowiem wciąż prowadzi działalność gospodarczą znacznych rozmiarów. [...] wniósł zażalenie na postanowienie z dnia 25 maja 2016 r. Domagał się jego zmiany i wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Skarżący na podstawie art. 196 p.p.s.a. wniósł o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia do czasu rozstrzygnięcia zażalenia. Zaskarżonemu orzeczeniu zarzucono naruszenie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.) poprzez niewstrzymanie wykonania w całości lub w części decyzji Dyrektora Izby Celnej w Warszawie z dnia 15 marca 2016 r., mimo podniesionych przez skarżącego we wniesionej skardze od decyzji istotnych okoliczności, przemawiających za wstrzymaniem zaskarżonej decyzji, przez co doszło do narażenia działalności gospodarczej [...] na wystąpienie trudnych do odwrócenia skutków finansowych oraz znacznego pogorszenia płynności finansowej firmy, które to warunki na dzień wniesienia niniejszego zażalenia nie straciły na aktualności. W uzasadnieniu skarżący podtrzymał argumentację przedstawioną we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Dodał, że w okresie od stycznia do kwietnia 2016 r. jego przychód wyniósł [...] zł, zaś koszty uzyskania przychodów wyniosły [...] zł. Dochód został wyliczony na kwotę – [...] zł, co jest w jego ocenie dowodem strat. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W pierwszej kolejności należy zauważyć, że zgłoszony przez skarżącego wniosek - na podstawie art. 196 p.p.s.a. - o wstrzymanie wykonania zaskarżonego niniejszym zażaleniem postanowienia do czasu rozstrzygnięcia postępowania zażaleniowego - nie jest rozpatrywany przez Naczelny Sąd Administracyjny. Zgodnie bowiem z ww. przepisem Wojewódzki Sąd Administracyjny może wstrzymać wykonanie zaskarżonego postanowienia do czasu rozstrzygnięcia zażalenia. O wstrzymaniu wykonania postanowienia decyduje Sąd I instancji przed przekazaniem akt sądowi kasacyjnemu. Wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia w obecnej chwili nie może odnieść zamierzonego skutku. Naczelny Sąd Administracyjny niniejszym postanowieniem wydanym w postępowaniu zażaleniowym, rozstrzygnął zażalenie (tak też NSA w postanowieniu z dnia 3 września 2015 r., I FZ 290/15). Zażalenie jest niezasadne. Stosownie do treści art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w art. 61 § 1 p.p.s.a., jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu w całości lub w części stanowi, więc odstępstwo od generalnej reguły wykonalności zaskarżonego aktu lub czynności i jest dopuszczalne jedynie po spełnieniu określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. przesłanek. W świetle powołanego przepisu to na wnioskodawcy spoczywa obowiązek uprawdopodobnienia wystąpienia negatywnych następstw wykonania aktu lub czynności administracyjnej. Tym samym wnioskodawca powinien dołączyć do wniosku stosowne dokumenty, które pozwoliłyby sądowi ocenić prawdopodobieństwo i rozmiar szkody lub skutków finansowych powstałych w związku z egzekucją zaskarżonego aktu lub czynności. W tym miejscu podkreślić, że użyte przez ustawodawcę pojęcia "znacznej szkody" i "trudnych do odwrócenia skutków" są pojęciami nieostrymi tzn. takimi, które nabierają treści w realiach konkretnej sprawy sądowoadministracyjnej. O znacznej szkodzie, można mówić, jeżeli nie będzie mogła być ona wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego lub wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do stanu pierwotnego (por. postanowienie NSA z 31 marca 2009 r. sygn. akt I OZ 271/09). Wobec powyższego, strona zobowiązana jest we wniosku skonkretyzować rodzaj grożącej jej szkody na skutek wykonania aktu. W przeciwnym razie sąd badający wniosek nie będzie mógł dokonać analizy, czy wnioskodawca rzeczywiście spełnia przesłanki zastosowania wobec niego tymczasowej ochrony w postępowaniu sądowym, o której mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Przede wszystkim podkreślić należy, że wykonanie decyzji nakładającej na stronę obowiązek uiszczenia należności pieniężnej tylko w wyjątkowych przypadkach jest źródłem niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub powstania trudnych do odwrócenia skutków. Zapłata oznaczonej w decyzji należności ma charakter odwracalny. W przypadku uchylenia zaskarżonej do sądu administracyjnego decyzji uiszczona należność podlega zwrotowi. Z tej też przyczyny strona domagająca się wstrzymania wykonania decyzji nakładającej obowiązek zapłaty należności pieniężnej obowiązana jest wykazać, że występują szczególne okoliczności uzasadniające uwzględnienie jej wniosku. [...] wnosząc o wstrzymanie wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej w Warszawie z dnia 15 marca 2016 r. w przedmiocie kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry nie wykazał, aby zastosowanie wobec niego tego środka prawnego było zasadne. W uzasadnieniu wniosku skarżący wskazał, że za okres od stycznia do października 2015 r. poniósł wydatki w wysokości [...] zł, podczas gdy przychód stanowił kwotę [...] zł. Dodatkowo w tym okresie dokonał też wydatków na zakup towarów i usług w kwocie [...] zł, bez uwzględnienia podatku VAT w kwocie [...] zł. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego przedstawione informacje dotyczące sytuacji majątkowej skarżącego (Księga Przychodów i Rozchodów za rok 2015 oraz od stycznia do kwietnia 2016 r.) są dość ogólne, gdyż nie odzwierciedlają z jakiego tytułu skarżący osiągnął taki przychód w niepełnym rozliczeniu rocznym. Sąd I instancji dysponując wyłącznie tymi informacjami finansowymi za rok 2015 nie mógł zatem stwierdzić, czy wyegzekwowanie kary pieniężnej w wysokości [...] zł rodziłoby niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody w majątku skarżącego lub trudnych do odwrócenia skutków. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego również dane przedstawione w zażaleniu nie uprawdopodabniają ryzyka wystąpienia skutków wykonania decyzji w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. Wykazanie straty z działalności gospodarczej nie stanowi wystarczającej przesłanki do wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Strata powstaje bowiem wskutek uzyskania nadwyżki kosztów nad przychodem i nie stanowi automatycznie o braku środków finansowych. Zatem powstanie w jednym roku rozliczeniowym straty nie oznacza jeszcze utraty płynności finansowej. Dla oceny skutków wykonania zaskarżonej decyzji bardziej miarodajna może być wysokość przychodu z prowadzonej działalności gospodarczej, która w przypadku skarżącej spółki wielokrotnie przewyższa wysokość nałożonej kary (por. postanowienie NSA z dnia 12 lipca 2016 r., II GZ 669/16). W związku z tym, nie można stwierdzić, że zapłata określonej w decyzji Naczelnika Urzędu Celnego w Warszawie kary pieniężnej w wysokości [...] zł spowoduje znaczną szkodę w majątku skarżącego, wskutek czego przywrócenie płynności finansowej sprzed wykonania decyzji nie będzie możliwe. Oznacza to, że Sąd I instancji zasadnie odmówił skarżącemu wstrzymania wykonania decyzji z powodu niewystąpienia przesłanek określonych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.