II GZ 715/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Sieńczyło - Chlabicz po rozpoznaniu w dniu 13 lipca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 11 maja 2016 r. sygn. akt III SA/Po 353/15 w zakresie umorzenia postępowania w sprawie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi [...] na postanowienie Dyrektora W. Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w P. z dnia [...] lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności wniesienia zażalenia postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu postanowieniem z dnia 11 maja 2016 r. umorzył postępowanie w przedmiocie przyznania prawa pomocy, w sprawie ze skargi [...] na postanowienie Dyrektora Wielkopolskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Poznaniu z dnia 3 lutego 2015 r. nr [...] w przedmiocie niedopuszczalności wniesienia zażalenia. W motywach orzeczenia Sąd I instancji wskazał, że w złożonym przez [...] wniosku o przyznanie prawa pomocy (pismo z dnia 19 marca 2016 r.) wskazał on na pogorszenie się jego sytuacji. W formularzu wniosku, skarżący wypełnił jedynie rubrykę 2.1 (adres i nazwa wnioskodawcy) oraz rubrykę 14 i 15 (miejscowość, data oraz podpis wnioskodawcy). Na formularzu wniosku, jako podmiot ubiegający się o przyznanie prawa pomocy, ponownie został wskazany [...] (k. 105-106 akt sądowych). Sąd I instancji stwierdził, że [...] nie jest stroną niniejszego postępowania sądowo-administracyjnego, a występuje jako podmiot działający wyłącznie za stronę skarżącą. W tych okolicznościach ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy pochodzący od [...] posiada nieusuwalną wadę, która uniemożliwia przyznanie prawa pomocy wnioskodawcy. Mianowicie, wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony w niniejszej sprawie przez [...] nie ma charakteru pisma strony postępowania, a w konsekwencji jego rozpoznanie należy uznać za zbędne. W podstawie prawnej postanowienia Sąd I instancji podał art. 249a w ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.). [...] pismem z dnia 4 czerwca 2016 r. wniósł zażalenie na postanowienie Sądu I instancji wnosząc o jego uchylenie w całości jako niezgodnego ze stanem faktycznym i prawnym. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego trafnie Sąd I instancji stwierdził, że [...] nie jest stroną niniejszego postępowania sądowo-administracyjnego, a występuje jako podmiot działający wyłącznie za stronę skarżącą. Powyższe z tego względu, że skargę do WSA złożyła [...]. Tymczasem wniosek o przyznanie prawa pomocy złożony przez [...] posiada nieusuwalną wadę, która uniemożliwia przyznanie prawa pomocy wnioskodawcy. Mianowicie wniosek nie ma charakteru pisma strony postępowania, a w konsekwencji jego rozpoznanie należy uznać za zbędne. W tym miejscu wskazać należy, że zgodnie z art. 243 § 1 zdanie pierwsze p.p.s.a., prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Z powyższego wynika, że prawo pomocy nie może zostać przyznane podmiotowi, który nie jest stroną postępowania. W rozpatrywanej sprawie, [...] nie została wpisana do KRS (pismo Sądu Rejonowego w Poznaniu – Krajowego Rejestru Sądowego z dnia [...] maja 2015 r., w aktach sprawy) i w dacie wnoszenia skargi podmiot ten nie istniał formalnie. Nie miał on przymiotu osoby prawnej. Z kolei, [...] nie jest stroną w sprawie. Skoro zatem wniosek o przyznanie prawa pomocy nie pochodzi od strony a - jak wskazano na wstępie - prawo pomocy przysługuje jedynie stronom postępowania, WSA w Poznaniu w zaskarżonym postanowieniu zasadnie umorzył postępowanie w sprawie o przyznanie prawa pomocy z wniosku [...] Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, w oparciu o art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.