II GZ 710/15

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Przewodniczący Sędzia NSA Jan Bała po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2015 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A. G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 31 lipca 2015 r., sygn. akt V SA/Wa 2273/15 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi A. G. na decyzję Dyrektora Izby Celnej w W. z dnia [...] lutego 2015 r., nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z 31 lipca 2015 r., sygn. akt V SA/Wa 2273/15, Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. odmówił A. G. wstrzymania wykonania decyzji Dyrektora Izby Celnej w W. z [...] lutego 2015 r. w przedmiocie kary pieniężnej za urządzanie gier na automatach poza kasynem gry. W ocenie Sądu zdawkowe twierdzenie skarżącego, że zachodzi niebezpieczeństwo narażenia go na znaczną szkodę majątkową nie prowadzi do stwierdzenia zaistnienia konsekwencji, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej p.p.s.a.). Rodzaj obowiązku nie wywołuje stanu, który byłby nieodwracalny, skoro chodzi o świadczenie pieniężne, którego spełnienie z natury rzeczy jest odwracalne. W sytuacji ewentualnego wzruszenia decyzji administracyjnej istnieje możliwość zwrotu skarżącemu kwoty orzeczonej w decyzji. Nie ma przy tym znaczenia kwestia skomplikowanego odzyskania uiszczonych kwot i czasu ich odzyskania, gdyż w wypadku pozytywnego dla skarżącego rozstrzygnięcia będą mu przysługiwały określone środki prawne, które doprowadzą do zwrotu przez organ zapłaconych należności, również z odsetkami. Sąd oceniając wniosek w zakresie badania przesłanki dotyczącej niebezpieczeństwa wystąpienia znacznej szkody, uwzględnił fakt wydania innych decyzji wymierzających skarżącemu kary w łącznej wysokości 84.000 zł. WSA stwierdził jednak, że niewskazanie przez skarżącego jego sytuacji materialnej uniemożliwiło Sądowi dokonanie rzetelnej i prawidłowej oceny, czy uiszczenie kwoty 84.000 zł rzeczywiście skutkować będzie zaistnieniem niebezpieczeństwa wyrządzenia mu znacznej szkody. Zdaniem WSA przedstawione w uzasadnieniu wniosku twierdzenia dotyczące prawidłowości zaskarżonej decyzji nie mogły być rozważane na tym etapie postępowania sądowoadministracyjnego. Rozważanie takie stanowiłoby swoisty "przedsąd" i wkraczanie w kompetencje zastrzeżone dla składu rozpoznającego sprawę co do istoty. Zażalenie na powyższe postanowienie złożył skarżący, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania lub ewentualnie o jego zmianę poprzez wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a., ponieważ zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zarzucił naruszenie art. 61 § 3 w związku z art. 134 § 1 p.p.s.a. przez odmowę wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, mimo wystąpienia przesłanek uzasadniających takie wstrzymanie. W ocenie skarżącego za udzieleniem ochrony tymczasowej przemawia łączna wysokość nałożonych na niego kar pieniężnych – 192.000 zł, a także 14 postępowań toczących się w tym przedmiocie przed UC w R.. Podniósł, że jego strata finansowa w 2014 r. wyniosła 360.558,54 zł, zaś w 2015 r. się jeszcze pogłębiła – w styczniu wynosiła 88.251,03 zł, w lutym – 90.442,28 zł, a w marcu – 68.200,85 zł. Zdaniem strony odwrócenie skutków gospodarczych w przypadku wyegzekwowania kary pieniężnej jest znacznie trudniejsze niż późniejsze wyegzekwowanie prawomocnego wyroku. Do zażalenie skarżący dołączył informację o stracie za 2015 r. z wyjaśnieniem przyczyn jej powstania oraz zeznanie podatkowe PIT-36 za 2014 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw, więc podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Oznacza to, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego bądź wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu. Uprawdopodobnienie okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji spoczywa na stronie skarżącej (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 22 listopada 2004 r., sygn. akt FZ 474/04 oraz z 31 sierpnia 2004 r., sygn. akt FZ 267/04). Obowiązkiem sądu jest zatem ocena argumentów przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonego rozstrzygnięcia (zob. postanowienia NSA z dnia 18 maja 2004 r., sygn. akt FZ 65/04, niepubl. oraz z dnia 9 lipca 2004 r., sygn. akt FZ 163/04, niepubl.). Jak trafnie stwierdził Sąd I instancji, skarżący nie uprawdopodobnił, że wykonanie decyzji spowoduje ziszczenie się przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej. Skarżący nie wykazał bowiem ani swojej sytuacji majątkowej ani wpływu, jaki może mieć na nią wykonanie zaskarżonej decyzji. Nieudokumentowanie – na etapie orzekania przez Sąd I instancji – stanu finansów skarżącego powodowało, że WSA nie mógł ocenić, czy wykonanie decyzji może spowodować znaczną szkodę. Ponadto, NSA podziela pogląd Sądu I instancji, że we wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej nie została również wykazana przesłanka wystąpienia trudnych do odwrócenia skutków. Możliwa jest bowiem sanacja ew. skutków wykonania decyzji poprzez zwrot kwoty wynikającej z decyzji. Wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że postanowienie Sądu I instancji odpowiada prawu. Dopiero na etapie złożenia zażalenia skarżący starał się wykazać przesłanki wynikające z art. 61 § 3 p.p.s.a. Skarżący powołał się na poniesioną stratę w działalności gospodarczej, na łączną wysokość kar nałożonych na niego pieniężnych (192.000 zł) oraz na toczące się postępowania w przedmiocie nałożenia kar pieniężnych. Okoliczności te nie obrazują, w ocenie NSA, sytuacji skarżącego, a także wpływu wykonania decyzji na tę sytuację. Również w zażaleniu – zdaniem NSA –skarżący nie dokonał nawet próby określenia, jakie konkretnie skutki albo jaką szkodę może wywołać wykonanie decyzji, więc nie sposób uznać, żeby uprawdopodobnił wystąpienie okoliczności przemawiających za zastosowaniem instytucji, o której mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że zażalenie nie podważa trafności oceny wyrażonej w postanowieniu WSA. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.