II GZ 654/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Henryk Wach po rozpoznaniu w dniu 12 września 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A. P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 marca 2017 r., sygn. akt V SA/Wa 3238/16 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi A. P. na postanowienie Ministra Rozwoju i Finansów z dnia [...] października 2016 r., nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 15 marca 2017 r., sygn. akt V SA/Wa 3238/16 odrzucił skargę A. P. na postanowienie Ministra Rozwoju i Finansów z dnia [...] października 2016 r. nr [...] w przedmiocie oddalenia skargi na czynność egzekucyjną. W uzasadnieniu wskazano, że zarządzeniem z dnia 9 lutego 2017 r. skarżąca została wezwana do usunięcia braku formalnego skargi poprzez jej podpisanie i odesłanie po podpisaniu do sądu w terminie 7 dni pod rygorem odrzucenia skargi. Wezwanie w wykonaniu ww. zarządzenia zostało doręczone skarżącej w dniu 17 lutego 2017 r. W odpowiedzi nadesłano kserokopię skargi wraz z kserokopią podpisu skarżącej. W zakreślonym terminie brak formalny skargi nie został zatem usunięty. W tej sytuacji Sąd zobligowany był do odrzucenia skargi w oparciu o z art. 58 § 1 pkt 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej: p.p.s.a.). Skarżąca wniosła zażalenie na ww. postanowienie Sadu I instancji zaskarżając je w całości wniosła o rozpoznanie sprawy zgodnie z jej wnioskiem. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Odrzucenie skargi z powodu nieuzupełnienia jej braków formalnych ma miejsce wówczas, gdy nie usunięto w wyznaczonym terminie tych braków, mimo prawidłowego wezwania do ich usunięcia, o czym stanowi art. 49 § 1 w zw. z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Braki skargi w rozumieniu ww. przepisów powinny być istotne, to znaczy takie, których nieusunięcie uniemożliwi nadanie sprawie dalszego biegu (J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz, 2010, s. 192). W świetle zaś art. 57 § 1 p.p.s.a. skarga powinna przede wszystkim czynić zadość wymaganiom pisma w postępowaniu sądowym, a ponadto zawierać elementy szczególne, wymienione w pkt 1 - 4 powołanego przepisu. Podstawowe minimum treści pisma składanego w postępowaniu sądowym określa natomiast art. 46 § 1 pkt 1 - 5 p.p.s.a, zaliczając do tego katalogu m. in. podpis strony albo jej przedstawiciela ustawowego lub pełnomocnika (pkt 4). W doktrynie i orzecznictwie w sposób zgodny podkreśla się przy tym, że co do zasady (z wyjątkiem przypadków, o których mowa w art. 46 § 4 p.p.s.a.) podpis musi być własnoręczny, a odtworzony mechanicznie na piśmie wzór podpisu nie czyni zadość wymogowi przewidzianemu w art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a. Podpis własnoręczny na piśmie procesowym nie może być zastąpiony nie tylko podpisem sporządzonym na maszynie (jak np. w wypadku sporządzenia dokumentu techniką komputerową), ale też żadnym innym podpisem mechanicznym, np. faksymile bądź kserograficzną odbitką własnego podpisu (J. Olszanowski, Glosa do postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 8 czerwca 2016 r., I OZ 533/16, ZNSA 2017/1/145-152). Wskazane w powołanym przepisie elementy treści pisma (skargi) mają charakter obligatoryjny, a ich brak, w szczególności brak podpisu skarżącego lub osoby go reprezentującej, co do zasady stanowi istotny brak formalny skargi uniemożliwiający nadanie jej dalszego biegu. Wnoszący pismo ma jednakże gwarancję ochrony swojego interesu prawnego, gdyż brak każdego z wymaganych składników treści pisma podlega uzupełnieniu w trybie i na zasadach uregulowanych w art. 49 p.p.s.a. Jeżeli bowiem pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Pismo poprawione lub uzupełnione w terminie wywołuje skutki od dnia jego wniesienia, a jeżeli strona nie uzupełniła lub nie poprawiła pisma w terminie, przewodniczący zarządza pozostawienie go bez rozpatrzenia. W odniesieniu do skargi ustawa przewiduje w takiej sytuacji skutek jej odrzucenia (art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.). Odnosząc powyższe uwagi do stanu faktycznego rozpoznawanej sprawy Naczelny Sad Administracyjny zauważa, że strona została wezwana 14 lutego 2017 r. do uzupełnienia braków formalnych skargi. Wezwanie skierowane do skarżącej określało w sposób klarowny, jakiego rodzaju brak formalny skargi czyni koniecznym wezwanie strony do jego uzupełnienia celem nadania sprawie dalszego biegu oraz z czego brak ten wynikał. W zarządzeniu w oparciu, o które sporządzone zostało wezwanie do uzupełnienia braku formalnego skargi, wskazano że strona powinna podpisać skargę i odesłać po podpisaniu do sądu. Natomiast nieuzupełnienie braku formalnego skargi w terminie 7 dni skutkować będzie jej odrzuceniem – art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W odpowiedzi na pismo strona nadesłała kserokopię skargi. Brak własnoręcznie podpisanej skargi przez stronę skutkował jej odrzuceniem przez Sąd I instancji na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny wskazuje, że strona nadesłała kserokopię skargi wraz z kserokopią podpisu zatem skarga nie zawierała własnoręcznego podpisu osoby wnoszącej, tym samym w świetle art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a. - nie zawierała jednego z elementów istotnych skargi. Sąd pierwszej instancji prawidłowo wezwał stronę do usunięcia skargi poprzez podpisanie, wyznaczając stronie termin na dokonanie tej czynności oraz pouczając o skutkach niewykonania wezwania. Co istotne przy tym, skarżąca wskazała, że z uwagi na stałe przebywanie w Anglii wszelkie pisma procesowe wysyła drogą elektroniczną. Okoliczność przesłania przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wraz z wezwaniem kserokopii skargi miał na celu dokładne wskazanie stronie istniejącego braku formalnego tego pisma. Nadesłanie skargi wraz z podpisem skarżącej, który był podpisem odtworzonym mechanicznie nie spełniał wymogu określonego w art. 46 § 1 pkt 4 p.p.s.a., co w konsekwencji doprowadziło do nieuzupełnienia braku formalnego wniesionej skargi zgodnie z wezwaniem. W takim stanie sprawy prawidłowo Sąd I instancji zobligowany był do odrzucenia skargi strony w oparciu o art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. Z przedstawionych powodów, Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia .