II GZ 616/25

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Anna Ostrowska po rozpoznaniu w dniu 9 września 2025 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia J. Sp. z o.o. w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 7 maja 2025 r., sygn. akt VI SA/Wa 512/25 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi J. Sp. z o.o. w W. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 11 grudnia 2024 r. nr BP.702.3443.2024.E.2060.BKOE.9429 w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd po drodze krajowej bez uiszczenia opłaty elektronicznej postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 7 maja 2025 r., sygn. akt VI SA/Wa 512/25, odmówił J. Sp. z o.o. w W. (dalej: skarżąca, spółka) wstrzymania wykonania objętej skargą decyzji Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia 11 grudnia 2024 r. nr BP.702.3445.2024.E.2060.BKOE.9429 w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd po drodze krajowej bez uiszczenia opłaty elektronicznej. Sąd I instancji wskazał, że w skardze na powołaną decyzję skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie jej wykonania, który uzasadniła tym, że wykonanie zaskarżonej decyzji może doprowadzić do sytuacji, w której skarżąca będzie musiała dokonać zapłaty kary jako bezpodstawnej sankcji. Ponadto spółka podniosła, że wykonanie zaskarżonej decyzji automatycznie wpłynie negatywnie na jej sytuację materialną. Odmawiając wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Sąd I instancji wskazał, że skarżąca nie uprawdopodobniła, że wykonanie zaskarżonej decyzji może spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Zdaniem Sądu uzasadnienie wniosku o zastosowanie ochrony tymczasowej było bowiem niewystarczające. Spółka wniosła zażalenie na powyższe postanowienie Sądu I instancji zarzucając mu naruszenie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2024 r., poz. 935 ze zm., dalej: p.p.s.a.) oraz żądając jego uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpoznania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. przesłankami wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu są niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przez pojęcie szkody wymienione w powyższym przepisie należy rozumieć taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot wyegzekwowanego świadczenia albo przez przywrócenie pierwotnego stanu rzeczy. Natomiast trudne do odwrócenia skutki mogą być zarówno prawne, jak i faktyczne. Rodzaj i zakres wystąpienia tych skutków musi być oceniony na podstawie obowiązującego prawa oraz sytuacji faktycznej, w jakiej znalazła się strona obciążona obowiązkami określonymi w objętej wnioskiem decyzji (por. postanowienie NSA z 17 lipca 2008 r., sygn. akt II GZ 139/08). Warunkiem wstrzymania wykonania aktu jest wykazanie przez stronę we wniosku okoliczności uzasadniających możliwość wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z ugruntowanej w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego wykładni art. 61 § 3 p.p.s.a. wynika bowiem, że obowiązek uprawdopodobnienia wystąpienia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków spoczywa na wnoszącym o zastosowanie tymczasowej ochrony, uregulowanej w tym przepisie p.p.s.a. (zob. np. postanowienia NSA z: 3 października 2011 r., sygn. akt I FSK 1427/11; 28 kwietnia 2020 r., sygn. akt I FZ 90/20). Uzasadnienie wniosku o wstrzymanie wykonania aktu w całości lub w części na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a. musi odnosić się zatem do konkretnych okoliczności świadczących o tym, że w stosunku do strony wstrzymanie zaskarżonej decyzji jest zasadne, a wywody zawarte we wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji powinny zostać połączone z niezbędnym odwołaniem się do dokumentów źródłowych potwierdzających prezentowaną przez stronę w tym zakresie argumentację (por. np. postanowienia NSA: z 1 marca 2019 r., sygn. akt I OZ 174/19; z 18 grudnia 2019 r., sygn. akt II FZ 856/19). Strona skarżąca powinna przekonać sąd o zasadności udzielenia ochrony tymczasowej wynikającej z zastosowania art. 61 § 3 p.p.s.a. Nie jest wystarczające samo złożenie wniosku bez wyczerpującego uzasadniania, w tym odniesienia się do okoliczności konkretnej sprawy (np. postanowienie NSA z 17 kwietnia 2020 r., sygn. akt II FZ 102/20). Sąd musi bowiem dysponować wyczerpująco wykazanymi, wiarygodnymi faktami, pozwalającymi na zastosowanie przedmiotowej instytucji, która – co należy podkreślić – stanowi wyjątek od zasady wykonalności zaskarżonych decyzji. Przyjęcie za wiarygodne ogólnikowych twierdzeń stron oznaczałoby w praktyce, że każda osoba fizyczna lub prawna mogłaby skutecznie starać się o wstrzymanie zaskarżonego aktu bez względu na faktyczne okoliczności sprawy (np. postanowienia NSA: z 23 marca 2020r., sygn. akt II FZ 131/20; z 18 grudnia 2019 r., sygn. akt II FZ 882/19). Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny podziela argumentację przedstawioną przez Sąd I instancji w zakresie braku podstaw do uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, a oceny tej nie zmienia argumentacja podniesiona przez skarżącą w zażaleniu. Spółka zarówno we wniosku o zastosowanie ochrony tymczasowej, jak również w zażaleniu ograniczyła się bowiem do lakonicznych twierdzeń, zgodnie z którymi wykonanie decyzji będzie oznaczało konieczność dokonania zapłaty kary, która będzie sankcją bezpodstawną oraz która "automatycznie wpłynie negatywnie na sytuację materialną skarżącej". Odnosząc się w pierwszej kolejności do kwestii konieczności zapłaty "sankcji bezpodstawnej" jako skutku wykonania zaskarżonej decyzji należy wskazać, iż rozpoznając wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji sąd nie dokonuje oceny prawidłowości zaskarżonej decyzji i tym samym nie bierze pod uwagę merytorycznych zarzutów skargi oraz przekonania skarżącego o wydaniu zaskarżonej decyzji z naruszeniem prawa. Argumentacja skarżącej odnosząca się do "bezpodstawności" nałożonej na nią sankcji, nie mogła więc zostać na tym etapie uwzględniona. Należy również zauważyć, iż spółka niejako rutynowo przytoczyła orzecznictwo w zakresie rozumienia przesłanek zastosowania ochrony tymczasowej i konieczności poparcia wniosku w tym zakresie "stosownymi twierdzeniami i dokumentami". Skarżąca nie wskazała bowiem w treści sformułowanego wniosku w jaki sposób nałożona na spółkę kara pieniężna wpłynie na jej sytuację finansową oraz nie powiązała tych okoliczności z niebezpieczeństwem wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wobec nieuczynienia tego oraz niedołączenia do wniosku jakichkolwiek dokumentów, które pozwalałyby na ocenę aktualnej sytuacji finansowej spółki, zasadnie Sąd I instancji stwierdził, iż uzasadnienie wniosku o wstrzymanie zaskarżonej decyzji było niewystarczające i tym samym uniemożliwiło Sądowi dokonanie oceny spełnienia przesłanek z art. 61 § 3 p.p.s.a. W tym stanie rzeczy Naczelny Sąd Administracyjny podzielił stanowisko Sądu I instancji, że skarżąca nie wykazała, iż ziściły się przesłanki, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Wobec powyższego nie było podstaw do stwierdzenia wadliwości postanowienia Sądu I instancji oraz jego uchylenia i wstrzymania wykonania objętej skargą decyzji. Z związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.