II GZ 478/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Wojciech Kręcisz po rozpoznaniu w dniu 18 stycznia 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia S. Z. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Lublinie z dnia 5 lipca 2023 r. sygn. akt III SA/Lu 260/23 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi S. Z. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z dnia 8 marca 2023 r. nr 0601-IGC.4802.32.2023 w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia postanawia: oddalić zażalenie.

Postanowieniem z dnia 5 lipca 2023 r., sygn. akt III SA/Lu 260/23, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Lublinie odrzucił skargę S. Z. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej w Lublinie z dnia 8 marca 2023 r. nr 0601-IGC.4802.32.2023 w przedmiocie kary pieniężnej za przejazd pojazdem nienormatywnym bez zezwolenia. Sąd I instancji stwierdził, że zarządzeniem z dnia 30 maja 2023 r. Przewodniczący Wydziału wezwał pełnomocnika Skarżącego do podpisania skargi, wskazania adresu zamieszkania i podania numeru PESEL Skarżącego oraz złożenia aktualnego na dzień złożenia skargi podpisanego pełnomocnictwa lub jego uwierzytelnionego odpisu do działania w imieniu Skarżącego przed wojewódzkim sądem administracyjnym lub przed sądami administracyjnymi, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Pełnomocnika Skarżącego poinformowano, że skarga i pełnomocnictwo stanowiące załącznik do skargi nie zostały opatrzone kwalifikowalnym podpisem elektronicznym, podpisem zaufanym lub podpisem osobistym. Powyższe wezwanie zostało przesłane pełnomocnikowi Skarżącego za pośrednictwem poczty elektronicznej ePUAP r. i doręczone dnia 12 czerwca 2023 r. (urzędowe poświadczenie doręczenia - k. 43 akt sądowych). Wskazany termin do uzupełnienia braków formalnych skargi upływał dnia 19 czerwca 2023 r. Pomimo upływu wyznaczonego terminu pełnomocnik Skarżącego nie uzupełnił braków formalnych skargi. Sąd I instancji dodał, że pismem doręczonym sądowi dnia 22 czerwca 2023 r., a więc już po upływie terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, wniesionym drogą elektroniczną, pełnomocnik Skarżącego zrezygnował z doręczeń elektronicznych. Sąd I instancji stwierdził, że późniejsza rezygnacja z doręczeń pism drogą elektroniczną nie ma znaczenia dla oceny zachowania terminu do usunięcia braków formalnych skargi i z tej przyczyny odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 259 ze zm., dalej: "p.p.s.a."). Zażalenie na powyższe postanowienie złożył Skarżący, wnosząc o jego uchylenie w całości i rozpoznanie skargi przez Sąd I instancji oraz rozstrzygnięcie o kosztach postępowania poprzez orzeczenie na jego rzecz zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm prawem przepisanych. Zaskarżonemu postanowieniu zarzucono naruszenie przepisów postępowania, których uchybienie miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. przepisu art. 74a § 2 p.p.s.a. poprzez ustalenie, że doszło do skutecznego wezwania do uzupełnienia braków skargi do wojewódzkiego sądu administracyjnego, pomimo, że Skarżący następczo zrezygnował z doręczania pisma za pośrednictwem komunikacji elektronicznej. W uzasadnieniu zażalenia Skarżący wskazał, że z interpretacji przepisu art. 74a § 2 p.p.s.a. wynika, że nie ogranicza się on do doręczeń "na przyszłość", a w związku tym nie można interpretować go w taki sposób, że rezygnacja dotyczy wyłącznie doręczeń, które będą miały miejsce w przyszłości. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Jak wynika z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. sąd odrzuca skargę, gdy nie uzupełniono w wyznaczonym terminie braków formalnych skargi. W przedmiotowej sprawie niewątpliwe jest to, że przekazana do Sądu I instancji skarga na decyzję została wniesiona z brakami formalnymi, o których uzupełnienie wezwano Skarżącego. Skoro skargę wniesiono za pomocą środków komunikacji elektronicznej (ePUAP), to w takim samym sposobem przesłano wezwanie, którego Skarżący nie wykonał w wyznaczonym terminie. Zgodnie z przywołanym w zażaleniu art. 74a § p.p.s.a., jeżeli strona zrezygnuje z doręczania pism za pomocą środków komunikacji elektronicznej, sąd doręcza pismo w sposób określony dla pisma w formie innej niż forma dokumentu elektronicznego. Oświadczenie o rezygnacji z doręczania pism za pomocą środków komunikacji elektronicznej składa się w formie dokumentu elektronicznego. Interpretacja powyższego przepisu nie budzi wątpliwości. Skutki prawnoprocesowe w kontekście sposobu doręczeń pism następują bowiem wyłącznie od momentu złożenia stosownego oświadczenia przez stronę. Przedmiotowe oświadczenie jest wiążące dla sądu, który dopiero od momentu jego złożenia ma obowiązek dokonywać doręczeń w formie innej niż forma dokumentu elektronicznego (H. Knysiak-Sudyka [w:] Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz, wyd. VI, red. T. Woś, Warszawa 2016, art. 74(a), wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 21 maja 2020 r., sygn. II SAB/Wr 11/20). Skoro dotychczas wystosowane pisma sądowe zostały już skutecznie doręczone stronie, to zmiana sposobu doręczeń musiałaby – zakładając interpretację Skarżącego – skutkować uchyleniem skutków procesowych także i innych wcześniej dokonanych doręczeń. Przepisy p.p.s.a. nie przewidują sytuacji, w której skutek prawny prawidłowego doręczenia pisma mógł być anulowany w wyniku dyspozycji strony odnośnie do sposobu dokonywania doręczeń. W tej sytuacji Sąd I instancji prawidłowo uznał, że skarga nie może otrzymać prawidłowego biegu i skierował do Skarżącego wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi na podstawie art. 49 § 1 p.p.s.a. Skarżący został prawidłowo wezwany do usunięcia braków skargi, a odrzucenie skargi było skutkiem niewykonania tego wezwania. Taka sekwencja działań Sądu I instancji jest zgodna z art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a. W związku z powyższym, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji postanowienia.