Sygnatura
II GZ 453/26
Postanowienie NSA z 21 października 2026 r., II GZ 453/26 – prawo wykonywania zawodu lekarza
Wynik
Oddalono zażalenie
- Sąd
- Naczelny Sąd Administracyjny
- Data orzeczenia
- 21 października 2026
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Marcin Kamiński po rozpoznaniu w dniu 21 października 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia V. S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 30 czerwca 2026 r. sygn. akt V SA/Wa 299/26 w przedmiocie odmowy przywrócenia terminu do usunięcia braków formalnych skargi w sprawie ze skargi V. S. na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej z dnia 18 lipca 2025 r. nr 98/25/IX-O w przedmiocie uchylenia uchwały i umorzenia postępowania w sprawie przyznania warunkowego prawa wykonywania zawodu lekarza, wpisu na listę członków okręgowej izby lekarskiej oraz wpisu do okręgowego rejestru lekarzy i lekarzy dentystów postanawia: oddalić zażalenie.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 30 czerwca 2026 r., sygn. akt V SA/Wa 299/26, działając na podstawie art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (p.p.s.a.), odmówił przywrócenia terminu do usunięcia braków formalnych skargi, w sprawie ze skargi V. S. (skarżąca) na uchwałę Prezydium Naczelnej Rady Lekarskiej (organ) z dnia 18 lipca 2025 r., nr 98/25/IX-O w przedmiocie uchylenia uchwały i umorzenia postępowania w sprawie przyznania warunkowego prawa wykonywania zawodu lekarza, wpisu na listę członków okręgowej izby lekarskiej oraz wpisu do okręgowego rejestru lekarzy i lekarzy dentystów. Zaskarżone postanowienie wydano w następującym stanie faktycznym. Skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie na ww. uchwałę organu. Postanowieniem z dnia 25 marca 2026 r. Sąd I instancji odrzucił skargę na podstawie art. 58 § 1 pkt 3 i § 3 w zw. z art. 46 § 2 pkt 1 lit. b p.p.s.a., z uwagi na nieuzupełnienie przez skarżącą braku formalnego skargi, poprzez podanie własnego numeru PESEL. W uzasadnieniu WSA wyjaśnił, że skarżąca została wezwana do uzupełnienia braku formalnego skargi poprzez podanie własnego numeru PESEL, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi; z kolei zarządzeniem z dnia 26 stycznia 2026 r., wezwano skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi. Przesyłka zawierająca powyższe wezwania (zarówno do uzupełnienia ww. braku formalnego skargi, jak i zarządzenie o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego) została doręczona skarżącej w dniu 19 lutego 2026 r. Termin do podania numeru PESEL i uiszczenia wpisu upłynął w dniu 26 lutego 2026 r. W dniu 23 lutego 2026 r. skarżąca wpłaciła wpis od skargi (potwierdzenie uiszczenia wpisu w rejestrze opłat sądowych - k. 32 akt sądowych), lecz do dnia wydania niniejszego postanowienia o odrzuceniu skargi nie wskazała własnego numeru PESEL. Sąd I instancji dodał, że w dniu 24 lutego 2026 r. skarżąca wysłała do Sądu pismo z dnia 23 lutego 2026 r. uzupełniające skargę, lecz w jego treści nie zawarła swojego numeru PESEL. Numer PESEL nie został też podany w żadnym z załączników do tego pisma. W konsekwencji WSA uznał, że brak formalny skargi w zakresie niepodania numeru PESEL skarżącej nie został uzupełniony w wyznaczonym terminie, co skutkowało koniecznością odrzucenia skargi. Skarżąca wniosła zażalenie na powyższe postanowienie o odrzuceniu skargi. Pismem z dnia 8 kwietnia 2026 r. skarżąca złożyła wniosek o przywrócenie terminu do usunięcia braków formalnych skargi. W załączeniu do wniosku przedłożyła pismo, w którym wskazała swój numer PESEL. W uzasadnieniu wniosku stwierdziła, że nieuzupełnienie braku formalnego skargi w terminie nastąpiło bez jej winy. Wyjaśniła, że w dniu 19 lutego 2026 r. otrzymała pismo zatytułowane "Doręczenie odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu". Załącznikiem do pisma było jedynie zarządzenie z dnia 27 stycznia 2026 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu. W dniu 23 lutego 2026 r. dokonała opłaty zgodnie z treścią pisma. Pouczenie załączone do pisma przewodniego odnosiło się wyłącznie do braków w zakresie opłaty od skargi oraz skutków z tego płynących. Skarżąca podniosła, że o niedopełnieniu czynności w postaci wskazania numeru PESEL i wydanym w tym zakresie zarządzeniu dowiedziała się dopiero z treści postanowienia WSA o odrzuceniu skargi, które odebrała w dniu 2 kwietnia 2026 r. Jako cudzoziemka, mimo że posiada numer PESEL, nie miała świadomości, że jego niewskazanie stanowi brak formalny skargi wymagający uzupełnienia w terminie 7 dni. W ocenie skarżącej brak przywrócenia terminu do wskazania numeru PESEL powoduje ujemne skutki zarówno w zakresie samego postępowania sądowego (odrzucenie skargi), jak również przekłada się na definitywne uniemożliwienie ochrony swoich praw w zakresie wzruszenia wadliwych decyzji izb lekarskich. Sąd I instancji w uzasadnieniu opisanego na wstępie postanowienia o odmowie przywrócenia terminu do usunięcia braków formalnych skargi stwierdził, że skarżąca nie uprawdopodobniła należycie okoliczności wskazujących na brak jej winy w uchybieniu terminu. Zdaniem Sądu Wojewódzkiego, wbrew twierdzeniom skarżącej, w treści pisma wzywającego do uzupełnienia braków wskazano wprost, że wzywa się skarżącą do uzupełnienia braków formalnych skargi, w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi (art. 58 § 1 pkt 3 p.p.s.a.), poprzez podanie swojego numeru PESEL (k. 23 akt sądowych). Wezwanie doręczono w dniu 19 lutego 2026 r. do rąk skarżącej (k. 25 akt sądowych). Skarżąca została więc prawidłowo wezwana do uzupełnienia braku formalnego skargi w postaci braku numeru PESEL i pouczona o skutkach niezastosowania się do wezwania w postaci odrzucenia skargi. Sąd I instancji uznał, że skarżąca nie uprawdopodobniła, że w trakcie biegu terminu do uzupełnienia braków nie miała możliwości uzupełnienia braków formalnych skargi nie tylko z powodu niedającej się usunąć przeszkody, a nawet nie wskazała takiej przeszkody. Uchybienie, jakiego dopuściła się skarżąca w sprawie niniejszej, nie można bowiem uznać za tego rodzaju przeszkodę, której nie można by było usunąć nawet przy użyciu największego w danych warunkach wysiłku. Zażalenie na powyższe postanowienie wniosła skarżąca, zaskarżając je w całości oraz wnosząc o jego uchylenie oraz przywrócenie terminu do wskazania numeru PESEL, co zostało dokonane wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu. Zaskarżonemu rozstrzygnięciu zarzucono naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: - art. 86 § 1 p.p.s.a. poprzez błędną ocenę i uznanie, że uchybienie terminowi do wskazania numeru PESEL nastąpiło z jej winy, podczas gdy przeszkoda miała charakter obiektywny i wynikała wyłącznie z braku doręczenia jej zarządzenia w przedmiocie uzupełnienia braku formalnego w postaci wskazania numeru PESEL, - art. 49 § 1 p.p.s.a. w zw. z art. 6 § 1 p.p.s.a. poprzez zaniechanie prawidłowego wezwania jej do usunięcia braku formalnego w postaci podania numeru PESEL (co do formy i co do osoby wzywającej), co uniemożliwiło jej realizację tego obowiązku w ustawowym terminie i doprowadziło do bezpodstawnego odrzucenia skargi. W uzasadnieniu zażalenia wskazano argumenty mające przemawiać za zasadnością podniesionych zarzutów. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie jako pozbawione uzasadnionych podstaw podlegało oddaleniu. Zgodnie z art. 86 § 1 p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu do dokonania określonej czynności wnosi się do sądu, w którym czynność ta miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a.). Należy w nim uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Jedną z zasadniczych przesłanek warunkujących uwzględnienie wniosku o przywrócenie terminu jest więc uprawdopodobnienie przez wnioskodawcę braku winy w uchybieniu terminu. Aby uprawdopodobnić okoliczności uzasadniające wniosek o przywrócenie terminu, strona powinna uwiarygodnić swoją staranność przy prowadzeniu własnych spraw, jak również fakt, że przeszkoda, która spowodowała niedotrzymanie terminu była od niej niezależna. Przy ocenie braku winy w uchybieniu terminu należy zatem przyjąć pewien obiektywny miernik staranności, co oznacza, że tylko stwierdzenie, że strona danej przeszkody nie była w stanie przewidzieć, uzasadnia uwzględnienie wniosku. Okoliczności uchybienia terminu muszą być więc od strony całkowicie niezależne i nieprzewidywalne. W orzecznictwie sądów administracyjnych wskazuje się, że brak winy w uchybieniu terminu należy przyjąć wtedy, gdy zainteresowany nie był w stanie przeszkody pokonać (usunąć) przy użyciu sił i środków normalnie dostępnych, nie ryzykując własnym bądź innych zdrowiem, życiem lub nie narażając siebie bądź innych na poważne straty majątkowe (por. m.in. postanowienie NSA z dnia 11 sierpnia 2022 r., II GZ 291/22; wyrok NSA z dnia 14 maja 1998 r., IV SA 1153/96). Naczelny Sąd Administracyjny orzekający w przedmiotowej sprawie w pełni podziela ustalenia i oceny prawne Sądu Wojewódzkiego. Fakt naruszenia ustawowego terminu do uzupełnienia braku formalnego skargi w postaci niepodania numeru PESEL skarżącej jest bezsporny. Zgodnie z uchwałą składu siedmiu sędziów Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 lipca 2023 r., sygn. akt II GPS 3/22, niezachowanie, określonego w art. 46 § 2 pkt 1 lit. b) p.p.s.a., wymogu podania w skardze, będącej pierwszym pismem w sprawie, numeru PESEL, jest brakiem formalnym, który powinien być uzupełniony w trybie art. 49 § 1 w związku z art. 58 § 1 pkt 3 powołanej ustawy, bez względu na to czy ten numer znajduje się w aktach administracyjnych, którymi dysponuje sąd. Skarżąca podjęła próbę podważenia skuteczności prawnoprocesowej doręczenia wezwania do uzupełnienia braku formalnego skargi, poprzez wskazanie własnego numeru PESEL. Próba ta okazała się jednak bezskuteczna. Doręczone skarżącej pismo z dnia 11 lutego 2026 r. zawierające wezwanie do uzupełnienia braku formalnego skargi poprzez podanie własnego numeru PESEL, w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania, pod rygorem odrzucenia skargi, oraz informujące o jednoczesnym doręczeniu odpisu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału V WSA w Warszawie z dnia 26 stycznia 2026 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu oraz odpisu odpowiedzi na skargę z dnia 12 stycznia 2026 r. (k. 23 akt sądowych) określa jasno i precyzyjnie zakres i treść obowiązków procesowych skarżącej oraz sposób ich wykonania. Powyższe pismo wraz z załącznikami zostało skutecznie doręczone skarżącej w jednej przesyłce sądowej w dniu 19 lutego 2026 r. (k. 25 akt sądowych). W rubryce "rodzaj przesyłki" wyraźnie wskazano, że zawiera ona trzy odrębne pisma: wezwanie do uiszczenia wpisu, wezwanie o PESEL oraz odpis odpowiedzi na skargę. Siedmiodniowy termin do dokonania ww. czynności procesowych upłynął zatem w dniu 26 lutego 2026 r. Z treści zażalenia wynika, że w ocenie skarżącej ww. przesyłka sądowa zawierała wyłącznie odpis zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi, nie zawierała zaś wezwania do uzupełnienia wskazanego powyżej braku formalnego skargi. Stanowisko skarżącej nie zasługuje jednak na uwzględnienie. Praktyka wysyłania przez sądy w jednej przesyłce kilku pism do tego samego adresata nie budzi wątpliwości. Istotne jest, aby fakt ten został odnotowany na formularzu potwierdzenia odbioru w rubryce "rodzaj przesyłki". Własnoręczny podpis osoby upoważnionej do odbioru korespondencji sądowej na druku odbioru przesyłki jest bowiem potwierdzeniem nie tylko okoliczności faktycznego jej otrzymania, lecz także dojścia do jego świadomości informacji o zawartości przesyłki. Wypełnione prawidłowo potwierdzenie odbioru stanowi dokument urzędowy, który potwierdza fakt i datę doręczenia wskazanych pism. Dokument tego rodzaju korzysta w tym zakresie z domniemania wiarygodności. W ten sposób dochodzi również do powstania wzruszalnego domniemania prawidłowego doręczenia sądowych dokumentów opisanych na zwrotnym potwierdzeniu odbioru (zob. np. postanowienie NSA z dnia 27 lutego 2026 r., II GZ 34/26, postanowienie NSA z dnia 24 czerwca 2025 r., II GZ 442/25; postanowienie z dnia 10 czerwca 2025 r., II GZ 398/25). W razie zaistnienia rozbieżności między zawartością przesyłki sądowej, a zawartą na zwrotnym potwierdzeniu odbioru informacją o rodzajach pism podlegających doręczeniu, obowiązkiem strony (skarżącej/uczestnika postępowania) lub profesjonalnego pełnomocnika jest podjęcie działań zmierzających do usunięcia powstałego uchybienia. Skarżąca odbierając przesyłkę mogła i powinna była zweryfikować jej zawartość, bowiem – podpisując zwrotne potwierdzenie odbioru – poświadczyła okoliczność odbioru dokumentów wskazanych na druku tego potwierdzenia. W przedmiotowej sprawie skarżąca nie obaliła wyżej wskazanego domniemania, co skutkowało przyjęciem, że wymogi prawidłowego i skutecznego doręczenia ww. wezwania zostały zachowane. Argumentacja przedstawiona przez skarżącą zarówno we wniosku o przywrócenie terminu, jak i w zażaleniu nie uprawdopodabnia braku jej winy w uchybieniu terminu do uzupełnienia braków formalnych skargi, a tym samym nie stanowiła podstawy do jego przywrócenia. W konsekwencji stwierdzić należy, że zaskarżone postanowienie Sądu I instancji odpowiada prawu. W tym stanie rzeczy ocena pozostałych zarzutów zażaleniowych jest zbędna i bezprzedmiotowa. Z tych względów, Naczelny Sąd Administracyjny oddalił zażalenie na podstawie art. 184 p.p.s.a. w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 21 września 2026
- Hasła tematyczne
- Przywrócenie terminu
- Skarżony organ
- Rada Lekarska
- Sędziowie
- Marcin Kamiński /przewodniczący sprawozdawca/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi
art. 46 § 2 pkt 1 lit. b, art. 49 § 1, art. 58 § 1 pkt 3, art. 86 § 1, art. 87 § 1 i § 2 · Dz.U. 2026 poz. 143
Inne orzeczenia w tej sprawie
Powiązane dokumenty
Sygnatura: II GSK 1109/26 · 21 października 2026
Wyrok NSA z 21 października 2026 r., II GSK 1109/26 – prawo wykonywania zawodu lekarza
Sygnatura: II GSK 1581/23 · 8 października 2026
Wyrok NSA z 8 października 2026 r., II GSK 1581/23 – prawo wykonywania zawodu lekarza
Sygnatura: II GSK 2610/24 · 8 października 2026
Postanowienie NSA z 8 października 2026 r., II GSK 2610/24 – prawo wykonywania zawodu lekarza
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny