II GZ 45/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jan Bała po rozpoznaniu w dniu 14 lutego 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia M. T. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału V Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 1 października 2013 r. sygn. akt V SA/Wa 2224/13 w zakresie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego w sprawie ze skargi M. T. na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia [...] sierpnia 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy umorzenia należności przypadających agencjom płatniczym w ramach Wspólnej Polityki Rolnej postanawia: oddalić zażalenie.

Zarządzeniem z [...] października 2013 r., sygn. akt V SA/Wa 2224/13, Przewodniczący Wydziału V Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. wezwał M. T. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł. Wysokość wpisu ustalono na podstawie § 2 ust. 6 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221 poz. 2193, dalej rozporządzenie RM). Skarżący złożył zażalenie na zarządzenie Przewodniczącego wydziału V WSA w W.. W uzasadnieniu przedstawił swoją sytuację finansową, podnosząc, iż jego sytuacja materialna nie pozwala na uiszczenia żądanego wpisu sądowego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie jest pozbawione usprawiedliwionych podstaw, więc podlega oddaleniu. Zgodnie z art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm.; dalej p.p.s.a.) sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. Stosownie do art. 220 § 3 p.p.s.a. skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. W przypadku nieuiszczenia wpisu od zażalenia przewodniczący wzywa stronę do jego uiszczenia w terminie siedmiu dni od daty doręczenia wezwania (art. 220 § 1 w związku z § 3 p.p.s.a.). Na zarządzenie w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu przysługuje stronie zażalenie (art. 227 § 1 p.p.s.a.). Wskazane przepisy stanowiły podstawę do wezwania skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego od skargi wniesionej na decyzję Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z [...] sierpnia 2013 r. w przedmiocie odmowy umorzenia należności przypadających agencjom płatniczym w ramach Wspólnej Polityki Rolnej. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając zażalenie na wezwanie do uiszczenia wpisu zobowiązany jest zbadać jego zgodność z prawem, tj. prawidłowość wskazania podstawy prawnej żądanego wpisu oraz jego wysokość. Badając zarządzenie we wskazanym zakresie, Naczelny Sąd Administracyjny uznał je za prawidłowe. Sąd I instancji wskazał bowiem prawidłową podstawę prawną ustalenia wpisu – § 2 ust. 6 rozporządzenia, a w konsekwencji jego wysokość. Należy również zaznaczyć, że rozpoznawana sprawa nie należy do kategorii spraw, w których nie ma obowiązku uiszczania kosztów sądowych (art. 239 pkt 1 p.p.s.a.). Skarżącemu nie zostało także przyznane prawo pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych (patrz postanowienie z 16 grudnia 2013 r., sygn. akt V SA/Wa 2224/13; karta 21 akt sądowych). W tych okolicznościach należało uznać, że Sąd I instancji wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu sądowego w prawidłowej wysokości, wskazując prawidłową podstawę prawną. Odnosząc się zaś do twierdzeń skarżącego, iż jego sytuacja materialna nie pozwala na uiszczenie wpisu sądowego, stwierdzić należy, że na podstawie art. 165 p.p.s.a. postanowienia niekończące postępowania w sprawie (m.in. postępowania w przedmiocie prawa pomocy) mogą być uchylane i zmieniane wskutek zmiany okoliczności sprawy, chociażby były zaskarżone, a nawet prawomocne. Cytowany przepis warunkuje możliwość uchylenia bądź zmiany postanowień niekończących postępowania w sprawie zmianą okoliczności sprawy, przez co należy rozumieć zarówno zmianę okoliczności faktycznych, jakie sąd przyjął za podstawę rozstrzygnięcia, jak i zmianę okoliczności prawnych, które uzasadniałyby wydanie postanowienia odmiennej treści niż to, które zostało wcześniej wydane. Zmiana okoliczności musi zostać również uprawdopodobniona przez stronę. Oznacza to, że skarżący może ponownie złożyć odpowiednio uzasadniony wniosek o przyznanie prawa pomocy. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 i art. 198 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.