II GZ 442/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Rysz po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia J. L. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 27 marca 2017 r., sygn. akt IV SA/GL 779/16 w zakresie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia w sprawie ze skargi J.L. na postanowienie Dyrektora Śląskiego Oddziału Regionalnego Agencji Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa w Częstochowie z dnia [...] lipca 2016 r., nr [...] w przedmiocie uznania zażalenia na postanowienie w sprawie przyznania płatności za niedopuszczalne postanawia: oddalić zażalenie.

Przedmiotem zażalenia jest zarządzenie Przewodniczącego Wydziału IV Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z [...] marca 2017 r., sygn. akt IV SA/Gl 779/16, mocą którego w oparciu o art. 220 § 1 i § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.; dalej p.p.s.a.) wezwano J. L. do uiszczenia wpisu sądowego od zażalenia na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 20 lutego 2017 r. o odrzuceniu zażalenia. Podstawą ustalenia wpisu w wysokości 100 zł był § 2 ust. 1 pkt 7 rozporządzenia Rady Ministrów z 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.). Skarżący złożył zażalenie na powyższe zarządzenie. W uzasadnieniu zażalenia wskazał, że nie ma środków finansowych na pokrycie wpisu od zażalenia. Do zażalenia skarżący dołączył kserokopię decyzji z Ośrodka Pomocy Społecznej w sprawie ustalenia prawa do zasiłku okresowego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 230 § 1 i § 2 p.p.s.a. od pism wszczynających postępowanie przed sądem administracyjnym w danej instancji, takich jak skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania pobiera się wpis stosunkowy lub stały. Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata (art. 220 § 1 p.p.s.a.), w takiej sytuacji jednak przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania, a w razie bezskutecznego upływu tego terminu przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania. W przypadku nieuiszczenia wpisu pomimo wezwania skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania podlegają odrzuceniu przez sąd (art. 220 § 3 p.p.s.a.). Nie ulega wątpliwości, iż zażalenie złożone w niniejszej sprawie jest pismem procesowym podlegającym opłacie, a zgodnie z art. 214 p.p.s.a., jeżeli ustawa nie stanowi inaczej, do uiszczenia kosztów sądowych zobowiązany jest ten, kto wnosi do sądu pismo podlegające opłacie lub powodujące wydatki. Należy wskazać, że Sąd pierwszej instancji zasadnie wezwał skarżącego w świetle wymienionych przepisów do uiszczenia wpisu w wysokości 100 zł, bowiem stosownie do § 2 ust. 1 pkt 7 cytowanego rozporządzenia wpis stały bez względu na przedmiot zaskarżonego aktu lub czynności w sprawach zażaleń na postanowienia wojewódzkich sądów administracyjnych wynosi 100 zł. Zaskarżone zarządzenie jest zatem prawidłowe i nie narusza prawa. Strona inicjująca postępowanie sądowoadministracyjne ma obowiązek uiszczenia wpisu sądowego, chyba że z obowiązku tego została zwolniona na mocy przepisu prawa (zob. art. 239 § 1 pkt 1 – 3, art. 239 § 2 i art. 240 p.p.s.a.), bądź postanowienia referendarza sądowego lub sądu, przyznającego jej prawo pomocy w tym zakresie (zob. art. 239 § 1 pkt 4 p.p.s.a.). W niniejszej sprawie nie wystąpiła żadna z powyższych okoliczności. Ponadto wymaga podkreślenia, że zaskarżenie zarządzenia Przewodniczącego w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu prowadzi do tego, że Naczelny Sąd Administracyjny ocenia jedynie, czy zachodziły podstawy prawne do wezwania o uiszczenie wpisu i czy wysokość tej opłaty została określona zgodnie z obowiązującymi przepisami. Zatem kwestie podnoszone w zażaleniu, dotyczące sytuacji materialnej skarżącego - nie mogły być rozpoznawane w niniejszym postępowaniu. Okoliczności podniesione w zażaleniu wskazujące na trudną sytuację materialną strony mogą być podstawą do przyznania jej prawa pomocy, m.in. przez zwolnienie od kosztów sądowych. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji