II GZ 391/17

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Dariusz Dudra po rozpoznaniu w dniu 7 czerwca 2017 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia [A.] S.A. w W. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 14 września 2016 r.; sygn. akt VI SA/Wa 3676/14 w przedmiocie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi [A.] S.A. w W. na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] sierpnia 2014 r.; nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie obowiązków informacyjnych postanawia: oddalić zażalenie

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 14 września 2016 r. (sygn. akt VI SA/Wa 3676/14) odrzucił skargę [A.] S.A. z siedzibą w W. na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] sierpnia 2014 r. w przedmiocie nałożenia kary za naruszenie obowiązków informacyjnych. Sąd I instancji za podstawę rozstrzygnięcia przyjął następujące ustalenia: Spółka wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie skargę na opisaną decyzję Komisji Nadzoru Finansowego. Przewodniczący Wydziału VI zarządzeniem z dnia 27 października 2014 r. wezwał skarżącą do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 5.360 zł. Skarżąca w odpowiedzi na powyższe zarządzenie wniosła o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Postanowieniem z dnia 9 czerwca 2014 r. referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Skarżąca wniosła sprzeciw od ww. postanowienia referendarza sądowego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 29 października 2014 r. odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Skarżąca wniosła na powyższe postanowienie zażalenie. Ze względu na nieuzupełnienie braku formalnego zażalenia poprzez jego podpisanie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 11 stycznia 2016 r. odrzucił zażalenie. Skarżąca wniosła zażalenie na postanowienie z dnia 11 stycznia 2016 r., które Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z 13 maja 2016 r. oddalił. W związku z odmową przyznania prawa pomocy Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie pismem z dnia 8 sierpnia 2016 r. ponownie wezwał skarżącą do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 27 października 2014 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 5.360 zł, w terminie 7 dni, pod rygorem odrzucenia skargi. Pismem z dnia 30 sierpnia 2016 r. spółka wniosła o zwolnienie od wpisu sądowego z uwagi na trudną sytuację finansową. Mimo ponownego wezwania skarżąca nie uiściła wpisu. W związku z powyższym Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 14 września 2016 r. odrzucił skargę. Sąd wskazał, że w rozpoznawanej sprawie w dniu 23 sierpnia 2016 r. doręczono skarżącej wezwanie do wykonania prawomocnego zarządzenia z dnia 27 października 2014 r. o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 5.360 zł. W treści wezwania pouczono skarżącą, że nieuiszczenie wpisu sądowego w terminie 7 dni spowoduje odrzucenie skargi. Termin do uiszczenia wpisu rozpoczął bieg 24 sierpnia 2016 r. i upłynął z dniem 30 sierpnia 2016 r. Zgodnie z aktami sprawy, skarżąca w zakreślonym przez Sąd terminie nie uiściła należnego w sprawie wpisu sądowego od wniesionej skargi. Wobec powyższego, Sąd na podstawie art. 220 § 3 oraz art. 58 § 3 p.p.s.a., zgodnie z pouczeniem, skargę odrzucił. Skarżąca spółka wniosła zażalenie na powyższe postanowienie, ponownie wnosząc o przyznanie jej prawa pomocy w zakresie całkowitym. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r., poz. 718 ze zm., dalej: p.p.s.a.) skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis podlegają odrzuceniu przez Sąd. Po prawomocnym zakończeniu postępowania z wniosku o przyznanie prawa pomocy i odmowie zwolnienia strony z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania Sąd I instancji ma obowiązek stosownie do art. 220 § 1 p.p.s.a. ponownie wezwać stronę do uiszczenia wpisu od skargi, wyznaczając ustawowy termin do dokonania tej czynności oraz wskazując rygor jej niewykonania. Jeżeli natomiast strona po doręczeniu jej takiego wezwania, a przed upływem siedmiodniowego terminu do zapłacenia należnych kosztów postępowania, wystąpi do sądu z ponownym wnioskiem o przyznanie prawa pomocy, bieg terminu do opłacenia skargi nie zostaje przerwany. Nieuiszczenie we wskazanym terminie wpisu, do którego strona była ponownie wzywana, skutkuje więc odrzuceniem skargi. Prawomocność postanowienia w sprawie odmowy przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oznacza obowiązek strony do uiszczenia wymaganego wpisu (por. postanowienie NSA z dnia 10 lipca 2014 r., sygn. akt II OZ 667/14, postanowienie NSA z dnia 10 czerwca 2016 r., sygn. akt I GZ 379/16). Od obowiązku tego nie zwalnia strony ponowne złożenie wniosku o przyznanie prawa pomocy, do czego ma ona prawo w związku z art. 165 p.p.s.a. Ponowne złożenie wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych, nawet dokonane w terminie określonym w ponownym wezwaniu do uiszczenia wpisu, nie uchyla skutków tego prawomocnego rozstrzygnięcia (por. postanowienie NSA z dnia 10 maja 2010 r., sygn. akt II FZ 115/10; postanowienie NSA z dnia 8 stycznia 2014 r., sygn. akt II GZ 761/13). Ponadto ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy, złożony w sytuacji gdy Sąd prawomocnym postanowieniem ocenił, że skarżąca nie spełnia przesłanek zwolnienia jej z obowiązku ponoszenia kosztów postępowania, nie przerywa biegu terminu do uiszczenia wpisu wskazanego przez Sąd w wezwaniu do dokonania tej czynności oraz nie chroni strony przed skutkami niezastosowania się do treści wezwania we wskazanym przez Sąd terminie. Dopiero bowiem wydanie przez Sąd prawomocnego postanowienia odmiennej treści w przedmiocie udzielania stronie prawa pomocy skutkuje utratą mocy pierwszego postanowienia (por. postanowienie SN z dnia 24 kwietnia 1999 r., sygn. akt I CKN 146/98, OSNC 1999 Nr 11, poz. 196). Odmienne postępowanie sądu może prowadzić do uniemożliwienia prowadzenia postępowania wskutek rozpoznawania kolejnych wniosków strony o przyznanie prawa pomocy i może skutkować nieuzasadnionym wydłużeniem postępowania, a nawet trudnością w jego zakończeniu orzeczeniem rozstrzygającym sprawę co do meritum (por. postanowienie NSA z dnia 25 maja 2017 r., sygn. akt I GZ 115/17). W niniejszym postępowaniu strona została po raz pierwszy wezwana do uiszczenia wpisu sądowego od skargi zarządzeniem z dnia 27 października 2014 r. Następnie skorzystała z prawa do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy. Po rozpoznaniu złożonego przez nią wniosku, referendarz sądowy odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy we wnioskowanym zakresie. Rozpoznając sprzeciw od powyższego postanowienia Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie również odmówił skarżącej przyznania prawa pomocy, zaś zażalenie na powyższe postanowienie Sądu zostało odrzucone w związku z nieuzupełnieniem braku formalnego. Z tego względu Sąd, prawidłowo, ponownie wezwał stronę (zarządzeniem z dnia 28 lipca 2016 r.) do wykonania prawomocnego zarządzenia Przewodniczącego Wydziału VI WSA w Warszawie z dnia 27 października 2014 r. poprzez uiszczenie wpisu. Skoro więc, mimo ponownego wezwania, skarżąca wpisu nie uiściła, to zasadnie Sąd I instancji odrzucił skargę, mając na uwadze treść art. 220 § 3 p.p.s.a., który wskazuje, że konsekwencją nieuiszczenia należnego wpisu od skargi jest odrzucenie tego środka zaskarżenia. W związku z powyższym NSA stwierdził, że prawomocne postanowienie sądu o odmowie zwolnienia skarżącego z obowiązku ponoszenia kosztów oraz ponowne wezwanie do uiszczenia należnej opłaty, nie zwalnia strony od skutków niezastosowania się do tego wezwania, pomimo wystąpienia z kolejnym wnioskiem w tym samym przedmiocie (por. postanowienie NSA z dnia 25 maja 2017 r., sygn. akt I GZ 115/17). W świetle przedstawionych powyżej okoliczności sprawy Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Sąd I instancji zasadnie odrzucił skargę spółki z uwagi na nieuiszczenie w wyznaczonym terminie wpisu od wniesionego środka zaskarżenia, pomimo prawidłowego pouczenia zawartego w ponownym wezwaniu. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.