II GZ 364/26

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Anna Ostrowska po rozpoznaniu w dniu 9 września 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 marca 2026 r. sygn. akt V SA/Wa 3758/25 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi [...] na decyzję Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z dnia 7 października 2025 r. nr DIH-2 Nr 27.2025 w przedmiocie zobowiązania do uiszczenia równowartości kosztów badań próbki paliwa stałego postanawia oddalić zażalenie.

I Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 18 marca 2026 r., sygn. akt V SA/Wa 3758/25, odmówił wstrzymania zaskarżonej przez [...] (dalej: "skarżąca") decyzji Prezesa Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów z 7 października 2025 r., nr DIH-2 Nr 27.2025, w przedmiocie zobowiązania do uiszczenia równowartości kosztów badań próbki paliwa stałego. Zaskarżone postanowienie zostało wydane w następującym stanie sprawy. W skardze na powyższą decyzję skarżąca zawarła wniosek o wstrzymanie jej wykonania. Wniosek nie zawierał uzasadnienia. Odmawiając wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji na podstawie art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2026 r., poz. 143 ze zm.; dalej: "p.p.s.a."), WSA w Warszawie stwierdził, że wniosek skarżącej nie mógł zostać uwzględniony, ponieważ nie zawierał żadnego uzasadnienia. Sąd I instancji wyjaśnił, że to wnioskodawcę obciąża obowiązek wykazania zaistnienia przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej, a sąd administracyjny nie jest zobligowany do dokonywania w tej materii jakichkolwiek ustaleń z urzędu. II Skarżąca wniosła zażalenie na powyższe postanowienie, wnosząc o jego uchylenie i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, jak również zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania poprzez błędne przyjęcie, że w sprawie nie zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody ani spowodowania trudnych do odwrócenia skutków poprzez brak wszechstronnej oceny materiału dowodowego przedstawionego przez skarżącą na poparcie wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Jak wskazano w uzasadnieniu zażalenia, wykonanie zaskarżonej decyzji wiąże się z obowiązkiem pokrycia kosztów przeprowadzonych badań laboratoryjnych paliwa stałego, co stanowi dla skarżącej istotne obciążenie finansowe. Obowiązek ten ma aktualnie charakter natychmiastowy i wymagalny. Sąd I instancji nie uwzględnił, że znaczna szkoda w rozumieniu art. 61 § 3 p.p.s.a. nie musi mieć charakteru wyłącznie nieodwracalnego - wystarczające jest realne zagrożenie istotnego uszczerbku majątkowego. W orzecznictwie sądów dominuje pogląd, że konieczność poniesienia znacznych kosztów finansowych może stanowić podstawę do wstrzymania wykonania decyzji, zwłaszcza gdy ich odzyskanie w przyszłości byłoby utrudnione lub długotrwałe. Sąd I instancji w sposób lakoniczny odniósł się do argumentacji skarżącej, nie dokonując pogłębionej analizy jej sytuacji ekonomicznej ani skutków wykonania decyzji. Tym samym doszło do naruszenia zasad prawidłowej oceny materiału dowodowego. W ocenie skarżącej już samo uprawdopodobnienie powyższych okoliczności powinno prowadzić do uwzględnienia wniosku. III Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje. Zażalenie jako oczywiście bezzasadne podlegało oddaleniu. Sąd I instancji, rozpoznając wniosek skarżącej, przyjął prawidłowe założenie, że uwzględnienie żądania wstrzymania zaskarżonej decyzji w postępowaniu przed sądem administracyjnym jest możliwe tylko wtedy, gdy zostaną ujawnione i wskazane przez wnioskodawcę szczególne okoliczności realizujące przesłanki wskazane w art. 61 § 3 p.p.s.a., przy czym obowiązek wykazania tych okoliczności spoczywa na wnioskodawcy, natomiast do sądu administracyjnego należy ocena, czy i w jakim zakresie powyższe okoliczności związane z wykonaniem zaskarżonego aktu mogą zostać ocenione jako świadczące o niebezpieczeństwie wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Przesłanki materialne uwzględnienia wniosku na podstawie art. 61 § 3 p.p.s.a., wymagające od strony co najmniej uprawdopodobnienia, odwołują się zatem do takich okoliczności faktycznych związanych z wykonaniem treści zaskarżonego aktu, które świadczą o realnym niebezpieczeństwie wyrządzenia znacznej szkody majątkowej albo niemajątkowej, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego bądź wyegzekwowanego świadczenia, albo które realnie mogą spowodować powstanie nieodwracalnych lub trudnych do odwrócenia skutków rozumianych jako takie zmiany w rzeczywistości, które uniemożliwiają przywrócenie pierwotnego stanu rzeczy albo których zniesienie w celu restytucji stanu poprzedniego byłoby możliwe tylko po podjęciu nadzwyczajnych działań lub dokonaniu niewspółmiernych nakładów sił i środków. W związku z powyższym należy podzielić ocenę Sądu I instancji, który stwierdził, że zawarty w skardze wniosek o udzielenie ochrony tymczasowej nie zawierał argumentacji konkretyzującej ustawowe przesłanki z art. 61 § 3 p.p.s.a., jak również że sąd administracyjny nie ma obowiązku wyręczania strony poprzez ustalanie z urzędu argumentów przemawiających za uwzględnieniem wniosku. Skarżąca, która w zażaleniu powołuje się na powinności sądu, sama uniemożliwiła mu rozważenie zastosowanie instytucji, o której mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. – w szczególności nie przedstawiła dokumentów, z których wynikałaby jej aktualna sytuacja finansowa i które potwierdzałyby tezę o realnym niebezpieczeństwie wyrządzenia jej znacznej szkody majątkowej wskutek wykonania decyzji w przedmiocie zwrotu kosztów badań. Tym samym przedstawiony w zażaleniu wywód skarżącej nie mógł podważyć zasadności zaskarżonego rozstrzygnięcia. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny postanowił jak w sentencji na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a. ----------------------- 2