II GZ 31/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie Przewodniczący: sędzia NSA Zbigniew Czarnik po rozpoznaniu w dniu 6 lutego 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia B P Sp. z o.o. w W na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 września 2016 r. sygn. akt VI SA/Wa 443/15 w zakresie odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym w sprawie ze skargi B P Sp. z o.o. w Warszawie na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [..] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym postanawia: oddalić zażalenie

Postanowieniem z dnia 20 września 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: WSA w Warszawie lub Sąd I instancji) odrzucił wniosek B P Sp. z o.o. w W (dalej: spółka) o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w sprawie ze skargi na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: Inspektor) z dnia [..] grudnia 2014 r. w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym. Sąd I instancji podał w uzasadnieniu, że postanowieniem z dnia 29 października 2015 r. WSA w Warszawie odrzucił skargę spółki na decyzję Inspektora w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym. Skarżąca pismem z dnia 19 listopada 2015 r. złożyła zażalenie na powyższe postanowienie, w którym zawarła wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie częściowym obejmującym zwolnienie od wpisu sądowego od zażalenia oraz ustanowienia adwokata lub radcy prawnego. Postanowieniem z dnia 29 marca 2016 r. odrzucono zażalenie strony skarżącej na postanowienie z dnia 29 października 2015 r. W dniu 30 maja 2016 r. wpłynął do Sądu sporządzony na urzędowym formularzu wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata. Zarządzeniem referendarza sądowego z dnia 2 czerwca 2016 r. wezwano skarżącą spółkę, do nadesłania w terminie 14 dni dodatkowych dokumentów. Wezwanie doręczono stronie skarżącej w dniu 18 czerwca 2016 r. i nie zostało ono wykonane. Postanowieniem referendarza sądowego z dnia 26 lipca 2016 roku odmówiono przyznania stronie skarżącej prawa pomocy w żądanym zakresie, ze względu na to, że skarżący nie nadesłał na wezwanie dodatkowych dokumentów. Na powyższe postanowienie spółka sprzeciw, zwracając się jednocześnie z wnioskiem o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy. WSA w Warszawie odrzucając wniosek o przywrócenie terminu wyjaśnił, że skarżąca nie uchybiła terminowi do złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy, ponieważ ma ona możliwość złożenia wniosku o przyznanie prawa pomocy w każdym momencie postępowania sądowoadministracyjnego. Spółka złożyła zażalenie na postanowienie WSA, zaskarżając je w całości. Wniosła o uchylenie tego orzeczenia i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji. Skarżąca wskazała, że złożyła wniosek o przywrócenie terminu na wypadek niekorzystnego rozstrzygnięcia sprzeciwu od postanowienia referendarza. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie wskazać należy wskazać, że zgodnie z art. 86 § 1 zdanie pierwsze ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jednolity: Dz. U. z 2017 r., poz. 1369 ze zm.), dalej: p.p.s.a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Z kolei art. 243 zdanie pierwsze p.p.s.a. stanowi prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Skoro, zgodnie z powołanym przepisem, wniosek o przyznanie prawa pomocy może być złożony w toku postępowania sądowoadministracyjnego, to znaczy że do momentu zakończenia tegoż postępowania skarżącemu przysługuje uprawnienie do ubiegania się o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie pełnomocnika. W rozpoznawanej sprawie postępowanie sądowoadministracyjne jest w toku, zatem spółka ma możliwość w każdym czasie, aż do jego zakończenia, ubiegania się o przyznanie prawa pomocy. Zbędne było zatem składanie wniosku o przywrócenie terminu, któremu skarżąca nie uchybiła. W zażaleniu spółka podała, że złożyła wniosek o przywrócenie terminu na wypadek niekorzystnego rozstrzygnięcia sprzeciwu od postanowienia referendarza. Odnosząc się do tej argumentacji spółki należy wskazać, że nie podważa ona zasadności podjętego przez Sąd I instancji rozstrzygnięcia. Nawet bowiem niekorzystne rozstrzygnięcie sprzeciwu nie pozbawia strony możliwości złożenia kolejnego wniosku o przyznanie prawa pomocy. Ze wskazanych powodów NSA na podstawie art. 184 w związku art. 197 § 2 p.p.s.a. postanowił jak w sentencji.