II GZ 280/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Anna Robotowska po rozpoznaniu w dniu 1 kwietnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia F. Sp. z o.o. z siedzibą w K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 17 grudnia 2015 r. sygn. akt VI SA/Wa 2875/15 w zakresie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi F. Sp. z o.o. z siedzibą w K. na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] września 2015 r. nr [...] w przedmiocie nakazu zaprzestania prowadzenia niezgodnej z przepisami reklamy apteki i nałożenia kary pieniężnej postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. objętym zażaleniem postanowieniem z dnia 17 grudnia 2015 r., działając na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.; dalej: p.p.s.a.), odmówił F. Sp. z o.o. z siedzibą w K. wstrzymania wykonania decyzji Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] września 2015 r. w przedmiocie nakazu zaprzestania prowadzenia niezgodnej z przepisami reklamy apteki i nałożenia kary pieniężnej. I W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że w skardze na opisaną wyżej decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] września 2015 r. nakazującą zaprzestania prowadzenia niezgodnej z przepisami reklamy apteki i nakładającą na F. Sp. z o.o. z siedzibą w K. (dalej: spółka lub skarżąca) karę pieniężną w wysokości 6000 zł, Spółka wniosła o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji z uwagi na niebezpieczeństwo spowodowania nieodwracalnych skutków. Skarżąca wskazała, że nie posiada jakichkolwiek środków umożliwiających jej dokonanie zapłaty kary wymierzonej przez organy nadzoru farmaceutycznego. W ocenie Spółki podjęcie w stosunku do niej egzekucji kwoty 6000 zł spowoduje dodatkowe koszty, co z dużym prawdopodobieństwem wpłynie na jej płynność finansową i może doprowadzić do powstania daleko idących skutków, które nawet przy dokonaniu zwrotu tej kwoty nie będą możliwe do odwrócenia. Strona wskazała, że wypracowany przez nią zysk musiał zostać w całości przeznaczony na pokrycie strat, jakie Spółka poniosła w poprzednich latach. Nie można zatem przyjąć, że strona posiada środki na zapłatę nałożonej kary. W ocenie Sądu pierwszej instancji wniosek skarżącej nie zasługiwał na uwzględnienie, gdyż Spółka nie wykazała, aby zaistniały przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. WSA podkreślił, że jak wynika z dołączonego do wniosku bilansu, inwestycje krótkoterminowe Spółki osiągnęły w 2014 r. kwotę 525 154,79 zł i zwiększyły się w stosunku do roku 2013 o ponad 300 000 złotych. Natomiast z przedłożonego Rachunku zysków i strat wynika, że Spółka przeznaczyła na wynagrodzenia w 2014 r. kwotę 688 165,03 zł i kwota ta była wyższa w stosunku do 2013 roku o ponad 80 000 zł. Zdaniem Sądu, analiza powyższych danych prowadzi do wniosku, że Spółka intensywnie się rozwija i zwiększa swoje obroty. Tym samym argumenty, jakie strona przedstawiła, nie uzasadniają wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, której legalność Sąd podda ocenie w trakcie rozpoznawania skargi. II F. Sp. z o.o. z siedzibą w K. złożyła zażalenie, w którym zaskarżyła postanowienie Sądu pierwszej instancji w całości, zarzucając błąd w ustaleniach faktycznych mający istotny wpływ na rozstrzygnięcie, polegający na nieuzasadnionym uznaniu, iż skarżąca nie wskazała, aby zaistniały przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji, w szczególności, że sytuacja majątkowa Spółki nie stanowi o niebezpieczeństwie utraty płynności finansowej strony skutkującej niebezpieczeństwem spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżąca wniosła o zmianę zaskarżonego postanowienia poprzez wstrzymanie wykonania opisanej na wstępie decyzji Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] września 2015 r. Spółka podniosła, że we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji wskazane zostało, iż sytuacja finansowa spółki jest niekorzystna, na dowód czego przedłożony został bilans oraz rachunek zysków i strat strony. Spółka nie zgodziła się z twierdzeniem Sądu pierwszej instancji jakoby fakt poniesienia straty wykazany w przedłożonych dokumentach nie stanowił uprawdopodobnienia, że wykonanie zaskarżonej decyzji spowoduje utratę płynności finansowej Spółki. Skarżąca podniosła również, że strata w działalności gospodarczej w połączeniu z brakiem jakichkolwiek środków umożliwiających dokonanie zapłaty żądanych kwot wpływa w sposób znaczący na obraz sytuacji finansowej podmiotu. Podkreśliła ponadto, że niewielki zysk wypracowany przez Spółkę musiał zostać przekazany w całości na pokrycie dużych strat z lat poprzednich, a w świetle orzecznictwa skutek w postaci utraty płynności finansowej stanowi dostatecznie skonkretyzowaną przesłanką udzielania ochrony tymczasowej. Spółka wskazała również, że przedmiotem jej działalności jest prowadzenie apteki ogólnodostępnej, która zgodnie z przepisami ustawy prawo farmaceutyczne, jest placówką ochrony zdrowia publicznego i w związku z tym w interesie ogółu leży nieprzerwana działalność polegająca na świadczeniu usług farmaceutycznych oraz podejmowaniu działań związanych z szeroko pojętą ochroną zdrowia. III Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie, jako pozbawione uzasadnionych podstaw, podlega oddaleniu. Stosownie do treści art. 61 § 1 p.p.s.a. wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania aktu lub czynności. Zgodnie natomiast z § 3 powołanego przepisu po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z treści przytoczonego przepisu wynika, że co do zasady wniesienie skargi nie wstrzymuje wykonania zaskarżonej decyzji. Postanowienie o wstrzymaniu wykonania aktu w całości lub w części stanowi zatem odstępstwo od tej generalnej zasady i jest dopuszczalne jedynie po spełnieniu określonych w ustawie procesowej przesłanek. Istotne jest zatem, aby strona należycie uzasadniła swój wniosek, poprzez wykazanie istnienia przesłanek unormowanych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Rozstrzygnięcie w przedmiocie wstrzymania wykonania decyzji przez Sąd zależy od spełnienia istnienia przesłanek niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Ustawodawca nie sprecyzował co należy rozumieć pod tymi pojęciami, dlatego ocena wystąpienia tych przesłanek za każdym razem należy do sądu. Ocena ta jest swobodna, ale nie dowolna. Zatem sąd rozpoznając wniosek o udzielenie tymczasowej ochrony ma obowiązek za każdym razem wskazać podstawę uwzględnienia bądź odmowy uwzględnienia wniosku o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności. Natomiast obowiązek wykazania okoliczności stanowiących podstawę wstrzymania wykonania decyzji spoczywa na wnioskodawcy (por. B. Dauter, B. Gruszczyński, A. Kabat, M. Niezgódka-Medek, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Komentarz., Zakamycze 2005, s. 168). Przenosząc rozważania ogólne na grunt niniejszej sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny stwierdza, że Sąd pierwszej instancji zasadnie oddalił wniosek skarżącej uznając, że nie zachodzą przesłanki określone w art. 61 § 3 p.p.s.a. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego informacje, którymi dysponował Sąd pierwszej instancji, wynikające z pisma procesowego zawierającego w swej treści zarówno skargę, jak również wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji, nie uprawniały do udzielenia skarżącej ochrony tymczasowej. Oceniając zaskarżone postanowienie, należy podzielić wyrażony w nim pogląd, iż z okoliczności sprawy nie wynika, że wykonanie decyzji (uiszczenie kary pieniężnej w wysokości 6000 zł) spowoduje trudne do odwrócenia skutki lub znaczną szkodę. Przede wszystkim wnioski takie nie wynikają z dokumentacji finansowej przedłożonej przez skarżącą, której analiza – w ocenie Sądu pierwszej instancji – wskazuje na dobrą kondycję finansową Spółki. Skarżąca prowadzi nieprzerwanie działalność gospodarczą, osiąga wysokie przychody – ponad 6 mln zł w 2014 roku, nie wykazuje strat, osiąga zyski, podnosi wynagrodzenia pracownicze, wzrasta również poziom inwestycji krótkoterminowych Spółki. Powyższe nie pozwala ocenić, że zapłata nałożonej kary może rzeczywiście spowodować nieodwracalne dla skarżącej skutki. Należy również uznać, że nie uzasadnia wstrzymania wykonania decyzji okoliczność, iż utrata przez skarżącą płynności finansowej może pociągnąć za sobą negatywne konsekwencje również dla pracowników zatrudnionych w Spółce. W rozpoznawanej sprawie z dokumentów przedstawionych przez skarżącą w żaden sposób nie wynika, żeby sytuacja finansowa spółki była na tyle trudna, żeby konieczne było zwolnienie pracowników, a jak zostało już powiedziane, to na skarżącej spoczywa obowiązek wykazania okoliczności uprawdopodobniających zastosowanie instytucji ochrony tymczasowej. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, z przedstawionych przez skarżącą argumentów nie wynika, aby w aktualnej sytuacji egzekwowanie należności pieniężnych mogło wywołać skutki, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Oznacza to, że zaskarżone rozstrzygnięcie Sądu pierwszej instancji odpowiada prawu. Naczelny Sąd Administracyjny zauważa również, że bezpodstawne jest twierdzenie skarżącej, że za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji przemawia również okoliczność, iż zaskarżona decyzja obarczona jest wysokim prawdopodobieństwem wadliwości. Oceniając sprawę wpadkową, tj. udzielenie ochrony tymczasowej, sąd nie jest uprawniony do badania legalności zaskarżonego aktu lub czynności. Wobec powyższego, WSA w W. nie mógł wziąć tej okoliczności pod uwagę. Na marginesie zauważyć należy, iż każda decyzja administracyjna zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość rodzącą określony skutek faktyczny w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym, gdyż w razie uwzględnienia przez sąd skargi i uchylenia decyzji skarżąca może otrzymać zwrot uiszczonej kwoty. W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.