II GZ 274/24

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Rysz po rozpoznaniu w dniu 20 czerwca 2024 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia J. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 grudnia 2023 r., sygn. akt VI SA/Wa 3189/23 w zakresie odmowy przywrócenia terminu do wniesienia skargi w sprawie ze skargi J. K. na decyzję Bankowego Funduszu Gwarancyjnego z dnia 29 września 2022 r. nr DPR.720.6.2021.256 w przedmiocie przymusowej restrukturyzacji postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z 28 grudnia 2023 r., sygn. akt VI SA/Wa 3189/23, rozpoznając wniosek J. K. (dalej zwanego "skarżącym", "stroną") o przywrócenie terminu do wniesienia skargi na decyzję Bankowego Funduszu Gwarancyjnego z 29 września 2022 r. w przedmiocie przymusowej restrukturyzacji – odmówił przywrócenia terminu do wniesienia ww. skargi. W uzasadnieniu Sąd pierwszej instancji wskazał, że pismem z 12 grudnia 2022 r. strona wniosła opisaną na wstępie skargę, w której został zawarty wniosek o przywrócenie terminu do jej złożenia. Uzasadniając wniosek o przywrócenie terminu, skarżący nie wskazał na okoliczności uprawdopodabniające brak winy w uchybieniu terminu wniesienia skargi. Wniósł o zastosowanie odstępstwa od terminu 7-dniowego biegnącego od daty przymusowej restrukturyzacji przez BFG. Nie wskazał okoliczności uprawdopodabniających brak winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Sąd pierwszej instancji podkreślił, że w sprawach dotyczących decyzji BFG w przedmiocie przymusowej restrukturyzacji termin do zaskarżenia decyzji BFG dla podmiotu niebędącego jej adresatem, ale którego interes prawny miał doznać uszczerbku w związku z jej wydaniem, wynosi 7 dni od dnia ogłoszenia decyzji lub informacji o przyczynach i skutkach wydania tej decyzji. Strona skarżąca nie była bezpośrednim adresatem tej decyzji, więc nie było obowiązku doręczenia jej rozstrzygnięcia, zatem podlegała ona ogólnej zasadzie, zgodnie z którą przysługiwał jej termin 7 dni do wniesienia skargi, liczony od dnia ogłoszenia decyzji BFG na stronie internetowej. Sąd pierwszej instancji podzielił wyrażony w orzecznictwie NSA pogląd, iż okoliczność niewiedzy o jej wydaniu nie uzasadnia braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi na to rozstrzygnięcie (za: postanowienie NSA z 27 października 2020 r. sygn. akt II GZ 328/20, publ. orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie WSA wzmożona dbałość skarżącego o zabezpieczenie własnych interesów (interesowanie się sprawami Banku w związku z posiadanymi obligacjami) powinna być większa w związku z docierającymi z "rynku" informacjami o problemach Banku. Sąd zauważył, że skarżący nie wskazał na jakąkolwiek obiektywną okoliczność, która spowodowała uchybienie terminu wniesienia skargi na decyzje BFG, a którą Sąd mógłby zbadać w toku rozpatrywania przedmiotowego wniosku. Skarżący złożył na powyższe postanowienie zażalenie, wnosząc o jego zmianę i przywrócenie terminu do wniesienia skargi. W uzasadnieniu wskazał, że z uwagi na wiek nie jest osobą, która powinna na bieżąco sprawdzać strony internetowe, czy środki masowego przekazu. Podniósł także, że po otrzymaniu pisma z 30 listopada 2022 r. od N. [...] od razu udał się do placówki banku, w której dowiedział się o przymusowej restrukturyzacji. Podkreślił, że gdyby otrzymał powiadomienie z Banku, że powinien złożyć skargę w terminie 7 dni – tj. do 7 października 2022 r. to na pewno by to uczynił. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Na wstępie należy wskazać, że zasadnie Sąd pierwszej instancji wyjaśnił, iż w sprawach dotyczących decyzji BFG w przedmiocie przymusowej restrukturyzacji termin do zaskarżenia decyzji dla podmiotu niebędącego jej adresatem, ale którego interes prawny miał doznać uszczerbku w związku z jej wydaniem, wynosi 7 dni od dnia ogłoszenia decyzji lub informacji o przyczynach i skutkach wydania tej decyzji (art. 109 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 103 ust. 5 ustawy z 10 czerwca 2016 r. o Bankowym Funduszu Gwarancyjnym, systemie gwarantowania depozytów oraz przymusowej restrukturyzacji (Dz. U. z 2022 r., poz. 2253 ze zm., dalej zwanej: "ustawą o BFG") - por. postanowienie NSA z 11 sierpnia 2020 r., sygn. akt II GZ 221/20, postanowienie NSA z 8 października 2020 r., sygn. akt II GZ 290/20). A zatem skoro informacja o przyczynach i skutkach wydania spornej decyzji ukazała się na stronie internetowej BFG (informacja dostępna pod adresem: https://www.bfg.pl/bfg-rozpoczal-przymusowa-restrukturyzacje-getin-noble-bank-s-a-ktorego-dzialalnosc-zostanie-przeniesiona-do-wspolnego-banku-bfg-i-systemu-ochrony-bankow-komercyjnych-utworzonego-przez-osiem-bankow/#pe-content) w dniu 30 września 2022 r., to ostatnim dniem terminu do wniesienia skargi był 7 października 2022 r. Skarżący wniósł skargę zaś z w dniu 12 grudnia 2022 r. a zatem z uchybieniem wskazanego 7 dniowego terminu. Zgodnie z art. 86 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2023 r., poz. 1634 ze zm., dalej zwanej "p.p.s.a."), jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu (art. 87 § 1 p.p.s.a.). We wniosku o przywrócenie terminu należy przy tym uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Kryterium braku winy po stronie podmiotu dokonującego lub zamierzającego dokonać określonej czynności procesowej stanowi bowiem konieczną, a jednocześnie podstawową przesłankę przywrócenia terminu. Ocena braku winy została pozostawiona uznaniu sądu. Daje to sądowi możliwość uwzględnienia wszystkich okoliczności, jakie uzna za istotne (vide postanowienie SN z 22 lipca 1999 r., I PKN 273/99, OSNAP 2000, nr 20, poz. 757; Tadeusz Woś, Hanna Knysiak - Molczyk, Marta Romańska Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Komentarz Warszawa 2005 r. Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis s. 333). Podkreślenia wymaga, co trafnie zauważa Sąd pierwszej instancji, że przywrócenie terminu ma miejsce wtedy, kiedy strona wykaże takie okoliczności, czego w niniejszej sprawie nie uczyniła. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w sprawie nie zostały podniesione przez skarżonego żadne okoliczności, które mogłyby świadczyć o uprawdopodobnieniu braku jego winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko, iż okoliczność niewiedzy o wydaniu decyzji przez BFG nie uzasadnia braku winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi na to rozstrzygnięcie (por. też cytowane powyżej postanowienie NSA z 27 października 2020 r. sygn. akt II GZ 328/20). Z tych względów za prawidłowe uznać należy stanowisko Sądu pierwszej instancji, że skarżący nie uprawdopodobnił, że nie ponosi winy w uchybieniu terminu do wniesienia skargi. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.