II GZ 26/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Krystyna Anna Stec po rozpoznaniu w dniu 1 kwietnia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia P. Sp. z o.o. Sp. k. w P. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 9 listopada 2021 r., sygn. akt VI SO/Wa 6/21 w zakresie zawieszenia postępowania w sprawie z wniosku P. Sp. z o.o. Sp. k. w P. o wymierzenie grzywny w trybie art. 55 § 1 p.p.s.a. Generalnemu Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad postanawia: uchylić zaskarżone postanowienie w całości.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 9 listopada 2021 r. sygn. akt VI SO/Wa 6/21 zawiesił postępowanie przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w sprawie z wniosku P. Sp. z o.o. z siedzibą w P. o wymierzenie Dyrektorowi Dróg Krajowych i Autostrad grzywny za nieprzekazanie do sądu skargi na bezczynność Generalnego Dyrektora Dróg Krajowych i Autostrad w przedmiocie wydania decyzji o udzieleniu zezwolenia na lokalizację zjazdu drogi lokalnej. W uzasadnieniu postanowienia Sąd pierwszej instancji wskazał, że przed Naczelnym Sądem Administracyjnym toczy się postępowanie o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego w sprawie o sygn. akt II GW 76/21 pomiędzy Generalnym Dyrektorem Dróg Krajowych i Autostrad, a zarządem Dróg Powiatowych w Szydłowcu o właściwość organu w przedmiocie zezwolenia na lokalizację zjazdu z drogi lokalnej. Wobec powyższego na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2019 r. poz. 2325, dalej p.p.s.a). Sąd zawiesił postępowanie, uznając, iż od wyniku toczącego się przed Naczelnym Sadem Administracyjnym postępowania o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego zależne jest rozstrzygnięcie niniejszej sprawy. Zażalenie na powyższe rozstrzygnięcie złożyła skarżąca spółka wskazując, iż rozstrzygnięcie sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny o sygn. akt II GW 76/21 nie ma bezpośredniego wpływu na wynik niniejszej sprawy. W ocenie skarżącej rozstrzygnięcie sprawy grzywny wymaga wyłącznie określenia daty wpływu skargi na bezczynność do Generalnej Dyrekcji Dróg Krajowych i Autostrad, a następnie określenia daty jej nadania wraz z aktami sprawy u operatora pocztowego do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Do rozpatrzenia sprawy nałożenia grzywny za nieprzekazanie skargi w terminie więc nie jest istotne stanowisko Naczelnego Sądu Administracyjnego w zakresie sporu kompetencyjnego. Ponadto wskazała, że zawieszenie postępowania pogorszy sytuację finansową skarżącej spółki, która stoi na stanowisku, że niezgodnie z prawem pozbawiono ją możliwości rozpoczęcia robót budowalnych w rozsądnym oczekiwanym terminie. W odpowiedzi na zażalenie Generalny Dyrektor Dróg Krajowych i Autostrad wniósł o oddalenie zażalenia wskazując m. in., że postępowanie w sprawie wymierzenia grzywny pozostaje w immanentnym związku z postępowaniem dotyczącym rozstrzygnięcia sporu kompetencyjnego. Jest to bowiem postępowanie dalej idące, które dopiero rozstrzygnie, czy skarżąca w sposób właściwy żąda od organu określonych zachowań, a w konsekwencji, czy w sposób prawnie skuteczny żąda stwierdzenia przez Sąd bezczynność oraz ukarania organu grzywną. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 125 § 1 pkt. 1 p.p.s.a sąd może z urzędu zawiesić postępowanie w sprawie, w której rozstrzygnięcie zależy od wyniku innego toczącego się postępowania administracyjnego, sądowoadministracyjnego, sądowego, przed Trybunałem Konstytucyjnym lub Trybunałem Sprawiedliwości Unii Europejskiej. Przewidziana w tym przepisie możliwość zawieszenia postępowania sądowego ma charakter fakultatywny i zależy od uznania sądu, który powinien rozważyć, czy w danym przypadku celowe jest wstrzymanie biegu sprawy i czy nie naruszy praw gwarantowanych w Konstytucji RP (rozpoznania sprawy bez zbędnej zwłoki – art. 45 ust. 1 Konstytucji RP) i wynikającego z art. 7 p.p.s.a. postulatu szybkości postępowania. Zawieszenie postępowania nie jest instytucją prawną gwarantującą szybkie załatwienie sprawy. Zestawienie przesłanek zawieszenia postępowania z nakazem wynikającym z art. 7 p.p.s.a. oznacza, że zasadność zawieszenia postępowania powinna być w każdym przypadku wnikliwie oceniona w celu ustalenia, czy w danej sprawie uzasadnione jest odstąpienie od zasady szybkiego rozpoznania sprawy. W orzecznictwie wskazuje się że, aby móc zastosować art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. między daną sprawą sądowoadministracyjną a innym postępowaniem musi istnieć związek tego rodzaju, że wynik już toczącego się postępowania będzie miał charakter prejudycjalny dla sprawy, która ma być zawieszona (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z 28 lutego 2012 r., sygn. akt I GZ 27/12; z 6 marca 2012 r., sygn. akt II OSK 304/12 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 15 września 2017 r., sygn. akt I GSK 613/17). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie niezasadnie zawiesił postępowanie w niniejszej sprawie. Mając powyższe na uwadze skład orzekający Naczelnego Sądu Administracyjnego stwierdził, że zażalenie zasługuje na uwzględnienie. Wskazać należy, że wynik postępowania o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego – co do zasady – ma wpływ na ocenę bezczynności organu. Nie ulega bowiem kwestii, że nie można skutecznie zarzucić organowi bezczynność w sprawie, do załatwienia której nie jest właściwy. Brak natomiast podstaw do przyjęcia, że rozstrzygnięcie w sprawie z wniosku o wymierzenie organowi grzywny za naruszenie obowiązku przekazania skargi sądowi w prawem określonym terminie – złożonego na podstawie art. 55 § 1 p.p.s.a. – zależy od wyniku postępowania w przedmiocie sporu kompetencyjnego. Z treści powołanego wyżej art. 55 § 1 p.p.s.a. – zgodnie z którym w razie niezastosowania się do obowiązków, o których mowa w art. 54 § 2 sąd na wniosek skarżącego może orzec o wymierzeniu organowi grzywny w wysokości określonej w art. 154 – nie wynika aby negowanie właściwości w sprawie zwalniało organ od nałożonego przepisem art. 54 § 2 p.p.s.a. obowiązku przekazania skargi sądowi wraz z kompletnymi i uporządkowanymi aktami sprawy i odpowiedzią na skargę w terminie. Wobec powyższego skoro wynik toczącego się postępowania o rozstrzygnięcie sporu kompetencyjnego nie ma charakteru prejudycjalnego dla niniejszej sprawy, to tym samym nie zaistniały przesłanki do zawieszenia postępowania na podstawie art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Z wymienionych powodów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a., postanowił jak w sentencji.