II GZ 230/20

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Cezary Pryca po rozpoznaniu w dniu 11 września 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia [...] na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 stycznia 2020 r. sygn. akt VI SO/Wa 3/19 w zakresie przywrócenia terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie z wniosku J.B. w przedmiocie wymierzenia [...] grzywny za nieprzekazanie sądowi skargi wraz z aktami sprawy postanawia: oddalić zażalenie.

I Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie postanowieniem z dnia 16 stycznia 2020 r., sygn. akt VI SO/Wa 3/19, przywrócił J. B. (dalej jako: "skarżący") termin do wniesienia skargi kasacyjnej od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 10 czerwca 2019 r. w przedmiocie odrzucenia wniosku o wymierzenie [...] grzywny. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie orzekał w następującym stanie faktycznym. Postanowieniem z dnia 10 czerwca 2019 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił skargę skarżącego o wymierzenie [...] (dalej jako: "uczestnik postępowania") grzywny. Odpis postanowienia z dnia 10 czerwca 2019 r. wraz z błędnym pouczeniem o przysługującym od niego zażaleniu doręczono skarżącemu w dniu 23 lipca 2019 r. Skarżący wniósł w przewidzianym terminie, sporządzone osobiście zażalenie na wyżej wymienione postanowienie. Zarządzeniem z dnia 26 listopada 2019 r., Naczelny Sąd Administracyjny powołując się na art. 173 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm., dalej jako: "p.p.s.a.") zarejestrował wniesiony środek zaskarżenia jako skargę kasacyjną, a nie jako zażalenie. Postanowieniem z dnia 12 grudnia 2019 r., sygn. akt II GSK 1444/19, Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił wyżej wymienioną skargę kasacyjną na podstawie art. 180 p.p.s.a., z uwagi na fakt, iż z akt sprawy nie wynikało, że skarga kasacyjna od postanowienia z dnia 10 czerwca 2019 r., została sporządzona przez profesjonalnego pełnomocnika. Pismem z dnia 27 grudnia 2019 r. (data stempla pocztowego) skarżący wniósł skargę kasacyjną wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia, wskazując, że nie dokonał określonej czynności bez własnej winy, a wskutek błędnego pouczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Postanowieniem z dnia 16 stycznia 2020 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie przewrócił termin skarżącemu do wniesienia skargi kasacyjnej. W uzasadnieniu wskazał, że doręczone skarżącemu postanowienie z dnia 10 czerwca 2019 r. zawierało błędne pouczenie o możliwości wniesienia zażalenia, zamiast pouczenia o prawie wniesienia skargi kasacyjnej oraz jej wymogach formalnych. Okoliczność ta świadczy o tym, że uchybienie terminu nie było zawinione przez skarżącego. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie będąc związany rozstrzygnięciem Naczelnego Sądu Administracyjnego przyjął, że przyczyna uchybienia terminowi ustała nie wcześniej niż w dacie doręczenia skarżącemu postanowienia z dnia 12 grudnia 2019 r., sygn. akt II GSK 1444/19. A zatem wobec doręczenia skarżącemu wyżej wymienionego postanowienia Naczelnego Sadu Administracyjnego w dniu 18 grudnia 2019 r. i wniesienia przez skarżącego wniosku o przywrócenie terminu w dniu 27 grudnia 2019 r. wraz z dokonaniem czynności, której strona nie dokonała w terminie, sąd uznał, że warunki określone w art. 87 p.p.s.a. zostały w sprawie wypełnione. II Zażalenie na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 stycznia 2020 r. złożył uczestnik postępowania, zaskarżając je w całości i wnosząc o jego odrzucenie, ewentualnie z daleko idącej ostrożności oddalenie oraz zwrot kosztów postępowania według norm przepisanych. Uczestnik postępowania zaskarżonemu postanowieniu zarzucił obrazę przepisów postępowania tj. art. 86 § 1 i 2 p.p.s.a. w związku z art. 87 § 2 p.p.s.a. poprzez uznanie, że strona uprawdopodobniła, iż niedochowanie terminu nastąpiło bez jej winy, gdy okoliczności sprawy wskazują, iż skarżący jest z zawodu radcą prawnym prowadzącym fundację [...], a zatem powinien on mieć wiedzę na temat przysługujących środków zaskarżenia nawet gdy otrzyma on błędne pouczenie. III Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Bezspornym jest w niniejszej sprawie, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, doręczając postanowienie z dnia 10 czerwca 2019 r., błędnie pouczył skarżącego o przysługującym mu prawie wniesienia zażalenia, zamiast pouczyć o przysługującym mu prawie wniesienia skargi kasacyjnej i jej wymogach formalnych. Stosownie do art. 86 § 1 p. p. s. a., jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy, sąd na jej wniosek postanowi przywrócenie terminu. Jednocześnie zgodnie z art. 87 § 1, § 2 i § 4 p. p. s. a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Równocześnie z wnioskiem strona skarżąca powinna dokonać czynności, której nie dokonała w terminie. Skuteczność żądania przywrócenia terminu zależy od tego, czy takie żądanie dotyczy terminu podlegającego przywróceniu (ustawowego terminu), czy zostało złożone w przewidzianym w ustawie trybie (do sądu, w którym czynność miała być dokonana) i terminie (w ciągu siedmiu dni od czasu uchybienia terminu), czy wraz z żądaniem dokonano czynności, o przywrócenie terminu której jest wnioskowane, a także jeżeli uchybienie terminu powoduje ujemne skutki w zakresie postepowania sądowego. Powyższe przesłanki zostały przez skarżącego spełnione. Wniosek o przywrócenie terminu do złożenia skargi kasacyjnej od postanowienia z dnia 10 czerwca 2019 r. jest dopuszczalny, gdyż dotyczy terminu ustawowego, przewidzianego w art. 177 § 1 p.p.s.a., któremu w tej sprawie bezspornie uchybiono. Uchybienie to rodzi dla skarżącego negatywny skutek w niniejszym postepowaniu sądowym, gdyż zamyka drogę do zaskarżenia niepomyślnego dla niego postanowienia z dnia 10 czerwca 2019 r. Ponadto, skarżący złożył do sądu wniosek, w którym czynność ta miała być dokonana tj. do sądu, który wydał zaskarżone postanowienie z dnia 10 czerwca 2019 r. za pośrednictwem którego powinna była zostać złożona skarga kasacyjna. Wraz ze zgłoszeniem rozpoznawanego wniosku została złożona skarga kasacyjna od wyroku z dnia 10 czerwca 2019 r., której przywrócenia terminu ona dotyczy. Skarżący dopełnił wymogów formalnych wnosząc skargę kasacyjną, przede wszystkim nie ulega wątpliwości, że została ona podpisana przez pełnomocnika profesjonalnego – radcę prawnego - jakim jest skarżący. W kwestii terminowości zgłoszonego żądania należy przywołać, że przyczyną uchybienia terminu – zgodnie z postanowieniem z dnia 16 stycznia 2020 r. – było doręczone skarżącemu wraz z postanowieniem z dnia 10 czerwca 2019 r. błędne pouczenie o możliwości wniesienia zażalenia, zamiast pouczenia o prawie wniesienia skargi kasacyjnej oraz jej wymogach formalnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie będąc związany w tej sprawie rozstrzygnięciem Naczelnego Sądu Administracyjnego słusznie przyjął, że przyczyna uchybienia terminowi ustała nie wcześniej niż w dacie doręczenia skarżącemu postanowienia z dnia 12 grudnia 2019 r., II GSK 1444/19. W orzecznictwie wskazuje się bowiem, że termin ten nie rozpoczyna biegu dopóki strona nie dowie się, że do naruszenia doszło. Powyższe okoliczności czynią, że wniosek o przywrócenie terminu został zgłoszony w ustawowym terminie 7 dni, liczonym od dnia ustania przyczyny uchybienia - 18 grudnia 2019 r. tj. doręczenia skarżącemu postanowienia z dnia 12 grudnia 2019 r., II GSK 1444/19, do dnia nadania wniosku - 27 grudnia 2019 r. wraz z dokonaniem czynności, której strona nie dokonała w terminie. Przechodząc do przyczyny uchybienia terminu tj. błędnego pouczenie sądu, Naczelny Sąd Administracyjny podziela stanowisko Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, że okoliczności sprawy uprawdopodobniają brak winy skarżącego w uchybieniu terminu do wniesienia skargi kasacyjnej, bowiem do okoliczności faktycznych, uzasadniających brak winy po stronie zainteresowanego przywróceniem terminu, zgodnie z dotychczasowym orzecznictwem sądów administracyjnych, należy zaliczyć m.in. błędne pouczenie sądu. Mając powyższe na uwadze, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, przedstawione okoliczności uprawdopodobniają brak winy w uchybieniu terminu, wobec czego na podstawie art. 86 § 1 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawidłowo orzekł o jego przywróceniu. Zażalenie uczestnika postępowania biorąc pod uwagę powyższe okoliczności nie zasługuje zatem na uwzględnienie. W związku z tym, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.