II GZ 175/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zbigniew Czarnik po rozpoznaniu w dniu 15 czerwca 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia A.G. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 16 lutego 2023 r., sygn. akt VI SA/Wa 8145/22 w zakresie odrzucenia skargi w sprawie ze skargi A.G. na decyzję Komendanta Głównego Policji z dnia 7 września 2022 r., nr EA-b-1360/1158/22 w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną do celów łowieckich postanawia: oddalić zażalenie.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie (dalej: WSA, sąd pierwszej instancji) postanowieniem z 16 lutego 2023 r., sygn. akt VI SA/Wa 8145/22, działając na podstawie art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 259, dalej jako: p.p.s.a.), odrzucił skargę A.G. (dalej: skarżący) na decyzję Komendanta Głównego Policji z 7 września 2022 r. w przedmiocie cofnięcia pozwolenia na broń palną do celów łowieckich. Sąd pierwszej instancji wskazał, że zarządzeniem z 2 stycznia 2023 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi w kwocie 200 zł w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia pod rygorem odrzucenia skargi. Przesyłka pocztowa zawierająca wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego była dwukrotnie awizowana, tj. 18 stycznia 2023 r. i 26 stycznia 2023 r., a następnie 2 lutego 2023 r. została zwrócona przez operatora pocztowego do sądu wskutek niepodjęcia w terminie z placówki pocztowej. W związku z powyższym zarządzeniem z 9 lutego 2023 r. wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego zostało uznane za doręczone w trybie art. 73 p.p.s.a. z dniem 1 lutego 2023 r. Mając na uwadze, że termin do uiszczenia wpisu upłynął bezskutecznie 8 lutego 2023 r., bowiem skarżący nie uiścił wpisu, stosownie do treści art. 220 § 3 p.p.s.a., WSA odrzucił skargę. Skarżący we wniesionym zażaleniu zaskarżył w całości postanowienie WSA zarzucając mu naruszenie: 1. art. 73 p.p.s.a. w zw. z art. 220 § 3 p.p.s.a poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, a w konsekwencji odrzucenie skargi, polegające na uznaniu, iż w niniejszej sprawie nastąpiła prawidłowa awizacja, a zatem zarządzenie w przedmiocie uiszczenia wpisu sądowego z 9 lutego 2023 r. zostało uznane za doręczone, podczas gdy skarżący nie otrzymał od listonosza, względnie nie miał włożonego do skrzynki zawiadomienia o przesyłce poleconej pozostawionej w placówce pocztowej, a w konsekwencji fikcja prawna doręczenia nie może być zastosowana, wobec braku prawidłowego zawiadomienia adresata – skarżącego o pozostawieniu pisma, które może być odebrane w placówce pocztowej; 2. art. 6 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 775; dalej: k.p.a.) w zw. z art. 7 k.p.a. w zw. z art. 8 k.p.a. w zw. z art. 73 p.p.s.a. w zw. z art. 220 § 3 p.p.s.a. poprzez ich niewłaściwe zastosowanie, naruszenie zasady praworządności i pogłębiania zaufania, a w konsekwencji odrzucenie skargi, podczas gdy skarżący nie wiedział o skierowanym do niego zarządzeniu w przedmiocie uiszczenia brakującego wpisu sądowego, wobec niepozostawienia przez listonosza prawidłowego zawiadomienia skarżącego o pozostawieniu pisma, tym samym odrzucenie skargi, powoduje naruszenie zasady praworządności i zasady pogłębiania zaufania. Podnosząc te zarzuty skarżący wniósł o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i ponowne doręczenie zarządzenia w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego z uwagi na nieprawidłowości przy doręczeniu pierwotnym. Ponadto skarżący wniósł o zwrócenie się przez WSA do placówki urzędu pocztowego właściwej dla skarżącego, z zapytaniem o numer przesyłki nadanej przez urząd pocztowy zawierającej zarządzenie z 2 stycznia 2023 r., które zostało uznane za doręczone, a następnie wszczęcie przez sąd postępowania reklamacyjnego, wobec nieotrzymania przez skarżącego zawiadomienia o złożeniu pisma wraz informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej. W uzasadnieniu skarżący wskazał, że nie otrzymał zawiadomienia o złożeniu pisma wraz informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej, bowiem ani w skrzynce na listy skarżącego ani w drzwiach mieszkania nie było tej informacji. Skarżący nie miał wiedzy o próbie doręczenia pisma, dlatego w ocenie skarżącego doręczenie zarządzenia w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu sadowego nie było skuteczne, a tym bardziej nie można zastosować fikcji doręczenia z art. 73 p.p.s.a. wobec braku umieszczenia przez listonosza zawiadomienia o złożeniu pisma w urzędzie pocztowym. W odpowiedzi na zażalenie pełnomocnik Komendanta Głównego Policji wniósł o jego oddalenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 230 § 1 i 2 p.p.s.a., od skargi jako pisma wszczynającego postępowanie pobierany jest wpis, który należy uiścić przy wniesieniu skargi do sądu (art. 219 § 1 w zw. z art. 212 § 1 p.p.s.a.). W związku z wniesieniem skargi na decyzję Komendanta Głównego Policji, zarządzeniem z 2 stycznia 2023 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego w kwocie 200 zł w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia pod rygorem odrzucenia skargi. Jak wynika z akt sprawy przesyłka pocztowa zawierająca wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego była dwukrotnie awizowana, tj. 18 stycznia 2023 r. i 26 stycznia 2023 r., a następnie 2 lutego 2023 r. została zwrócona przez operatora pocztowego do sądu wskutek niepodjęcia w terminie z placówki pocztowej (koperta – k. 29 akt sądowych). Wobec powyższego zarządzeniem z 9 lutego 2023 r. wezwanie do uiszczenia wpisu sądowego zostało uznane za doręczone w trybie art. 73 p.p.s.a. z dniem 1 lutego 2023 r. Mając zaś na uwadze, że termin do uiszczenia wpisu upłynął bezskutecznie 8 lutego 2023 r., bowiem skarżący nie uiścił wpisu, WSA odrzucił skargę. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego (dalej: NSA, sąd drugiej instancji) wniesione zażalenie nie podważa prawidłowości zaskarżonego postanowienia sądu pierwszej instancji. Zgodnie z art. 73 p.p.s.a. w razie niemożności doręczenia pisma w sposób przewidziany w art. 65-72 tej ustawy, pismo składa się na okres czternastu dni w placówce pocztowej w rozumieniu ustawy z 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe albo w urzędzie gminy, dokonując jednocześnie zawiadomienia określonego w § 2 (§ 1). Zawiadomienie o złożeniu pisma wraz z informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy w terminie siedmiu dni od dnia pozostawienia zawiadomienia, umieszcza się w oddawczej skrzynce pocztowej, a gdy to nie jest możliwe, na drzwiach mieszkania adresata lub w miejscu wskazanym jako adres do doręczeń, na drzwiach biura lub innego pomieszczenia, w którym adresat wykonuje swoje czynności zawodowe (§ 2). W przypadku niepodjęcia pisma w terminie, o którym mowa w § 2, pozostawia się powtórne zawiadomienie o możliwości odbioru pisma w terminie nie dłuższym niż czternaście dni od dnia pierwszego zawiadomienia o złożeniu pisma w placówce pocztowej albo w urzędzie gminy (§ 3). Doręczenie uważa się za dokonane z upływem ostatniego dnia okresu, o którym mowa w § 1 (§ 4). W myśl art. 65 § 2 p.p.s.a. do doręczania pism w postępowaniu sądowym przez operatora pocztowego, stosuje się tryb doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym, jeżeli przepisy rozdziału 4 "Doręczenia" Działu III p.p.s.a. nie stanowią inaczej. Dokonując zatem doręczenia przesyłki w trybie art. 73 p.p.s.a. doręczający – zgodnie z § 7 Rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z 6 maja 2020 r. w sprawie szczegółowego trybu i sposobu doręczania pism sądowych w postępowaniu cywilnym (Dz. U. 2020, poz. 819 ze zm., dalej: rozporządzenie z 6 maja 2020 r.), po pozostawieniu zawiadomienia o możliwości odbioru przesyłki we właściwej placówce pocztowej operatora lub właściwym urzędzie gminy: dokonuje adnotacji o niedoręczeniu przesyłki na formularzu potwierdzenia odbioru oraz umieszcza adnotację "awizowano dnia" na stronie adresowej niedoręczonej przesyłki i składa swój podpis. Jeżeli osoba uprawniona nie zgłosi się po odbiór przesyłki złożonej w placówce pocztowej operatora w terminie 7 dni, placówka pocztowa operatora sporządza, według wzoru określonego w załączniku nr 3 do rozporządzenia, powtórne zawiadomienie o możliwości jej odbioru pisma w terminie kolejnych siedmiu dni, licząc od dnia następnego po dniu pozostawienia zawiadomienia, które doręczający niezwłocznie pozostawia w drzwiach adresata lub w oddawczej skrzynce pocztowej i zaznacza dokonanie powtórnego zawiadomienia na adresowej stronie niedoręczonej przesyłki adnotacją "awizowano powtórnie dnia" i podpisem (§ 8 ust. 2 rozporządzenia z 6 maja 2020 r. w zw. z art. 65 § 2 i art. 73 § 2 i 3 p.p.s.a.). W tym miejscu podkreślenia wymaga, że fikcja prawna doręczenia przewidziana w art. 73 p.p.s.a. jest skuteczna w tym znaczeniu, że pociąga za sobą wszelkie skutki doręczenia, które to doręczenie jest oparte na domniemaniu, że zawiadomienie o złożeniu pisma w urzędzie pocztowym dotarło do rąk adresata. Oznacza to, że skuteczność doręczenia dokonanego w tym trybie zależy w szczególności od prawidłowego zawiadomienia adresata o pozostawieniu pisma, które może być odebrane (por. np. postanowienie NSA z 17 maja 2023 r., sygn. akt II OZ 181/23 dostępne na stronie internetowej CBOSA). NSA stwierdza, że w rozpoznawanej sprawie skarżący nie podważył w sposób skuteczny domniemania, że zawiadomienie o złożeniu przesyłki zawierającej wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi (nr [...]) dotarło do rąk adresata. Prawidłowości doręczenia przedmiotowej przesyłki nie podważa niczym niepoparte stwierdzenie, że "skarżący nie otrzymał zawiadomienia o złożeniu pisma wraz informacją o możliwości jego odbioru w placówce pocztowej, bowiem ani w skrzynce na listy skarżącego ani w drzwiach mieszkania nie było tej informacji". Z koperty oraz ze zwrotnego potwierdzenia odbioru (k. 29 akt sądowych) wynika, że pracownik Poczty Polskiej 18 stycznia 2023 r. pozostawił w oddawczej skrzynce pocztowej lokalu skarżącego zawiadomienie o złożeniu przesyłki wraz z informacją o możliwości jej odbioru w placówce pocztowej w S. Powtórne awizo pozostawiono 26 stycznia 2023 r. Natomiast 2 lutego 2023 r. odnotowano na kopercie zwrot z powodu niepodjęcia w terminie. W świetle powyższego prawidłowość doręczenia spornej przesyłki skarżącemu nie budzi wątpliwości. Za trafne należy uznać zatem stanowisko sądu pierwszej instancji, że wezwanie do uzupełnienia braków formalnych skargi zostało w sposób prawidłowy uznane za doręczone ze skutkiem skarżącemu 1 lutego 2023 r. w trybie art. 73 p.p.s.a. Skarżący w zażaleniu kwestionuje to doręczenie, ale czyni to w sposób bardzo lakoniczny, powołując się na błąd pracowników poczty, wskazuje bowiem na brak otrzymania awiza odnoszącego się do spornej przesyłki. Taka ogólnikowa informacja nie jest jednak, w ocenie NSA, wystarczająca do podważenia prawidłowości doręczenia wezwania sądu pierwszej instancji. Skoro zatem w zakreślonym terminie, który upłynął 8 lutego 2023 r., skarżący nie uiścił wpisu od skargi – czemu zresztą nie zaprzecza, wobec bezskutecznego upływu terminu do uiszczenia wpisu zakreślonego w wezwaniu, zasadnie sąd pierwszej instancji odrzucił skargę na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a., który przewiduje, że skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. Mając powyższe na uwadze, a więc to, że skarżący nie zastosował się w zakreślonym terminie do wezwania i nie uiścił wpisu NSA uznał, że zasadnie sąd pierwszej instancji odrzucił skargę. W ocenie NSA niezasadne okazały się zarzuty zażalenia podnoszące naruszenie przez sąd pierwszej instancji zasady praworządności i zasady pogłębiania zaufania. Wskazane przepisy art. 6, art. 7 i art. 8 k.p.a. przewidują zasady postępowania zgodnie z którymi mają działać organy administracji publicznej. Wojewódzki sąd administracyjny prawidłowo zastosował przepis art. 73 p.p.s.a., a w konsekwencji ustalenia terminu doręczenia wezwania i następnie faktu jego niewykonania – art. 220 § 3 p.p.s.a. Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a. orzekł o oddaleniu zażalenia.