II GZ 1193/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Małgorzata Rysz po rozpoznaniu w dniu 24 listopada 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia M. W. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału V Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 12 kwietnia 2016 r. sygn. akt V SA/Wa 772/16 w zakresie wezwania do uiszczenia wpisu sądowego od skargi M. W. na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną postanawia: oddalić zażalenie

Zaskarżonym zarządzeniem z dnia 12 kwietnia 2016 r., sygn. akt V SA/Wa 772/16, Przewodniczący Wydziału V Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wezwał M. W. (skarżący) do uiszczenia wpisu sądowego od jego skargi na postanowienie Ministra Finansów z dnia [...] stycznia 2016 r. nr [...] w przedmiocie skargi na czynność egzekucyjną. Zażalenie na to zarządzenie złożył skarżący wnosząc o jego uchylenie. Skarżący w zażaleniu podał, że jego sytuacja finansowa jest tragiczna. Na skutek tak sformułowanego uzasadnienia zażalenia, Wojewódzki Sąd Administracyjny potraktował to pismo, również jak wniosek o zwolnienie od ponoszenia kosztów postępowania, przesyłając skarżącemu formularz służący do złożenia takiego wniosku. Postępowanie o przyznanie prawa pomocy zakończyło się postanowieniem Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 29 września 2016 r., którym Sąd utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego z dnia 23 sierpnia 2016 r. o odmowie przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zawiera usprawiedliwionych podstaw. Zaskarżenie zarządzenia Przewodniczącego w przedmiocie wezwania do uiszczenia wpisu prowadzi do tego, że Naczelny Sąd Administracyjny ocenia jedynie, czy zachodziły podstawy prawne do wezwania o uiszczenie wpisu i czy wysokość tej opłaty została określona zgodnie z obowiązującymi przepisami. Zgodnie ze wskazanym w zaskarżonym zarządzeniu art. 220 § 1 p.p.s.a. sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W sytuacji, gdy opłata taka nie została uiszczona, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo do jej uiszczenia w terminie 7 dni od dnia doręczenia wezwania. Przewodniczący Wydziału V Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wezwał skarżącego do uzupełnienia wpisu sądowego od skargi w kwocie 100 zł pod rygorem jej odrzucenia. Wspomniany rygor wynika z kolei z treści § 3 art. 220 p.p.s.a., który stanowi, że skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. Zasadą jest zatem obowiązek uiszczenia wpisu sądowego od wnoszonego przez stronę pisma. Wyjątki od takiego obowiązku wymieniają przepisy ustawy p.p.s.a. i są to podmiotowe zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów (art. 239 p.p.s.a.) czy też instytucja prawa pomocy (art. 243 i następne p.p.s.a.). W niniejszej sprawie wnoszący zażalenie nie jest zwolniony z obowiązku uiszczania kosztów sądowych na podstawie przepisów ustawy p.p.s.a. Niejako na marginesie należy wskazać, że z samego faktu, że egzekucja należności prowadzona przez odpowiedni organy prowadzona jest miedzy innymi z emerytury skarżącego, nie wynika bynajmniej, że sprawa będąca przedmiotem rozpoznania skargi należy do spraw z zakresu ubezpieczeń społecznych. Istotą sporu nie jest świadczenie emerytalne, wobec czego skarżący nie korzysta ze zwolnienia z obowiązku ponoszenia kosztów na podstawie art. 239 § 1 p.p.s.a. Skarżący nie korzysta również z tego zwolnienia na podstawie orzeczenia sądu. Postępowanie dotyczące wniosku o przyznanie prawa pomocy, zakończyło się bowiem oddaleniem tego wniosku. Prawomocność postanowienia w sprawie odmowy zwolnienia od kosztów sądowych oznacza obowiązek strony uiszczenia wymaganego wpisu (por. postanowienie SN z dnia 9 grudnia 2002 r., sygn. akt III RN 144/02). Zgodnie z art. 231 p.p.s.a. wpis stosunkowy pobiera się w sprawach, w których przedmiotem zaskarżenia są należności pieniężne, zaś w innych sprawach pobiera się wpis stały. Wysokość wpisów sądowych została określona w wydanym na podstawie art. 233 p.p.s.a. rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193). Przedmiotem zaskarżenia w sprawie jest postanowienie Ministra Finansów dotyczące skargi na czynność egzekucyjną. Oznacza to, że od wniesionej do sądu skargi należało pobrać wpis stały, którego wysokość winna być ustalona w oparciu o § 2 ust. 1 pkt 1 powołanego wyżej rozporządzenia Rady Ministrów, który stanowi, że wpis stały bez względu na przedmiot zaskarżonego aktu lub czynności wynosi w sprawach skarg na postanowienia wydane w postępowaniu administracyjnym, egzekucyjnym i zabezpieczającym 100 zł. Prawidłowo zatem Przewodniczący Wydziału V Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie wskazał jako podstawę określenia wpisu od skargi § 2 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r., określając również prawidłowo jego wysokość. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 w związku z art. 198 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia. ----------------------- 2