II GZ 11/19

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Joanna Zabłocka po rozpoznaniu w dniu 13 lutego 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej zażalenia R. P. na zarządzenie Sędziego Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 26 października 2017 r., sygn. akt VI SA/Wa 1239/17 w zakresie pozostawienia bez rozpoznania wniosku o wyłączenie sędziego w sprawie ze skargi R. P. na postanowienie Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] kwietnia 2017 r., nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego w sprawie zwrotu wniosku o dopuszczenie do egzaminu adwokackiego postanawia: oddalić zażalenie.

Zarządzeniem z 26 października 2017 r., sygn. akt VI SA/Wa 1239/17, Sędzia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie pozostawił bez rozpoznania wniosek R. P. o wyłączenie sędziego w sprawie ze skargi R. P. na postanowienie Ministra Sprawiedliwości z dnia [...] kwietnia 2017 r. w przedmiocie stwierdzenia niedopuszczalności wniesienia zażalenia, na podstawie art. 49 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; powoływanej dalej jako: p.p.s.a.). Sąd stwierdził, że w toku postępowania sądowoadministracyjnego R. P. złożył wniosek o wyłączenie sędziego od udziału w tym postępowaniu. Pismem z dnia 28 sierpnia 2017 r. wezwano skarżącego do uzupełnienia braków formalnych wniosku o wyłączenie sędziego, w terminie 7 dni pod rygorem pozostawienia wniosku bez rozpoznania, poprzez wskazanie z imienia i nazwiska sędziego, którego wyłączenia się domaga oraz uprawdopodobnienie przyczyny uzasadniającej wyłączenie sędziego. Pomimo doręczenia skarżącemu wezwania, braków formalnych nie uzupełniono w wyznaczonym terminie. Zażalenie na powyższe zarządzenie złożył skarżący, wnosząc o jego uchylenie w całości jako niezgodnego z prawem i stanem faktycznym. Naczelny Sąd Administracyjny zaważył, co następuje: Zażalenie jest niezasadne i nie zasługuje na uwzględnienie. Stosownie do art. 49 § 1 i 2 p.p.s.a. jeżeli pismo strony nie może otrzymać prawidłowego biegu wskutek niezachowania warunków formalnych, przewodniczący wzywa stronę o jego uzupełnienie lub poprawienie w terminie siedmiu dni pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania, chyba że ustawa stanowi inaczej. Jeżeli strona nie uzupełniła lub nie poprawiła pisma w terminie, przewodniczący zarządza pozostawienie pisma bez rozpoznania. Na zarządzenie przysługuje zażalenie. W niniejszej sprawie Sąd I instancji trafnie stwierdził, że wniosek o wyłączenie sędziego obarczony jest brakami formalnymi podlegającymi uzupełnieniu w trybie przewidzianym w art. 49 § 1 p.p.s.a. Art. 18 § 1 p.p.s.a. wskazuje na przyczyny wyłączenia sędziego, stanowiące procesową gwarancję bezstronności sądu w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Niezależnie od przyczyn wymienionych w art. 18 p.p.s.a. sąd wyłącza sędziego na jego żądanie lub na wniosek strony, jeżeli istnieje okoliczność tego rodzaju, że mogłaby wywołać uzasadnioną wątpliwość co do jego bezstronności w danej sprawie, o czym stanowi art. 19 p.p.s.a. Oznacza to, że o wniosku o wyłączenie sędziego można mówić wówczas, gdy odnosi się on do określonego sędziego i oparty jest na podstawach wskazujących na istnienie takich okoliczności, które wymagają oceny, czy wątpliwości co do bezstronności sędziego są uzasadnione. Oprócz elementów formalnych wskazanych w art. 46 § 1 p.p.s.a. wniosek o wyłączenie sędziego powinien zatem zawierać: oznaczenie sędziego poprzez wskazanie jego imienia i nazwiska, a także podanie przyczyny uzasadniającej wyłączenie i powołanie okoliczności lub dowodów uprawdopodabniających istnienie tej przyczyny. Bez dochowania wskazanych wymogów nie można bowiem stwierdzić, czy zachodzi w ogóle przesłanka wyłączenia określona w ustawie jako istnienie okoliczności, która w odniesieniu do konkretnej osoby mogłaby wywołać wątpliwości co do jej bezstronności. Brak tych danych niewątpliwie uniemożliwia nadanie pismu dalszego biegu i uzasadnia wezwanie strony do uzupełnienia jego braków, stosownie do art. 49 § 1 p.p.s.a. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosek skarżącego nie odpowiadał wskazanym powyżej wymogom. Skarżący nie wskazał z imienia i nazwiska sędziego, którego wniosek dotyczy, nie podał również konkretnych i obiektywnych okoliczności wyłączenia w stosunku do tego sędziego, a tym samym okoliczności tych nie uprawdopodobnił. W tych okolicznościach zasadnie wezwano skarżącego do usunięcia braków formalnych wniosku poprzez sprecyzowanie, wyłączenia którego sędziego – z imienia i nazwiska – domaga się, a także do podania powodów żądania. Skarżący, mimo wezwania i prawidłowego pouczenia o skutkach niezastosowania się do niego, w wyznaczonym terminie nie uzupełnił wskazanych w wezwaniu braków formalnych wniosku. W takiej sytuacji Sąd I instancji był zobowiązany pozostawić wniosek o wyłączenie sędziego bez rozpoznania, na podstawie art. 49 § 2 p.p.s.a., co nastąpiło zaskarżonym zarządzeniem, które odpowiada prawu. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji.