II GW 88/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Korycińska (spr.) Sędzia NSA Małgorzata Rysz Sędzia del. WSA Izabella Janson po rozpoznaniu w dniu 26 października 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej wniosku Marszałka Województwa M. z dnia 10 lipca 2023 r. o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy Marszałkiem Województwa M. a Marszałkiem Województwa P. w przedmiocie zezwolenia na prowadzenie leczenia substytucyjnego osób uzależnionych od opioidów postanawia: wskazać Marszałka Województwa P. jako organ właściwy do rozpatrzenia sprawy.

I Pismem z dnia 10 lipca 2023 r. Marszałek Województwa M. wniósł o rozstrzygnięcie sporu o właściwość pomiędzy nim a Marszałkiem Województwa P. poprzez "wskazanie Marszałka Województwa P. jako organu właściwego do udzielenia NZOZ (...) z siedzibą w B. przy ul. (...), zezwolenia na prowadzenie leczenia substytucyjnego osób uzależnionych od opioidów." W uzasadnieniu wnioskodawca wskazał, że związany jest treścią przepisu art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1939), z którego wprost wynika, że organem właściwym do wydania zezwolenia na prowadzenie leczenia substytucyjnego jest marszałek województwa właściwy ze względu na siedzibę podmiotu, którą należy rozumieć "sensu stricte jako miejscowość, w której ma siedzibę organ zarządzający podmiotu". W sprawie zarówno z wniosku, jak i rejestru CEiDG wynika, że tą miejscowością jest B.. II W odpowiedzi na wniosek Marszałek Województwa P. wniósł o wskazanie jako organu właściwego do rozpatrzenia wniosku Marszałka Województwa M., ze względu na to, że siedzibę podmiotu leczniczego, o której mowa w art. 28 ust. 2 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii stanowi miejsce zamieszkania wnioskodawcy. III Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 4 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 1634; dalej ppsa) w zw. z art. 15 § 1 pkt 4 ppsa sądy administracyjne rozstrzygają spory o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego i między samorządowymi kolegiami odwoławczymi, o ile odrębna ustawa nie stanowi inaczej, oraz spory kompetencyjne między organami tych jednostek a organami administracji rządowej. Natomiast zgodnie z treścią art. 15 § 2 ppsa do rozstrzygania sporów, o których mowa w art. 4 ppsa oraz do rozpoznania innych spraw należących do właściwości Naczelnego Sądu Administracyjnego na mocy odrębnych ustaw stosuje się odpowiednio przepisy o postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym. W rozpoznawanej sprawie wniosek o rozstrzygnięcie negatywnego sporu o właściwość dotyczył ustalenia organu właściwego do wydania podmiotowi leczniczemu zezwolenia na prowadzenie leczenia substytucyjnego osób uzależnionych od opioidów. Zgodnie z art. 28 ust. 2 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o przeciwdziałaniu narkomanii (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r. poz. 1939) leczenie substytucyjne może prowadzić podmiot leczniczy po uzyskaniu zezwolenia marszałka województwa właściwego ze względu na siedzibę tego podmiotu, wydanego po uzyskaniu pozytywnej opinii dyrektora Centrum odnośnie do spełnienia wymagań określonych w przepisach wydanych na podstawie ust. 7. Nie ulega zatem wątpliwości, że leczenie substytucyjne może prowadzić wyłącznie podmiot leczniczy, którym zgodnie z ustawą z dnia 15 lipca 2011 r. o działalności leczniczej (tekst jedn. Dz. U. z 2023 r., poz. 991) jest podmiot wykonujący działalność leczniczą, wpisany do rejestru prowadzonego przez wojewodę właściwego dla siedziby albo miejsca zamieszkania podmiotu leczniczego. Należy zauważyć, że ustawa o działalności leczniczej, na podstawie której podmioty lecznicze są wpisywane do rejestru posługuje się zarówno pojęciem "siedziba", jak i "miejsce zamieszkania" oraz "miejsce udzielania świadczeń zdrowotnych". Zgodnie z § 5 ust. 1 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 29 marca 2019 r. w sprawie szczegółowego zakresu danych objętych wpisem do rejestru podmiotów wykonujących działalność leczniczą oraz szczegółowego trybu postępowania w sprawach dokonywania wpisów, zmian w rejestrze oraz wykreśleń z tego rejestru (Dz. U. z 2019 r., poz. 605) w dziale I księgi rejestrowej podmiotu leczniczego wpisuje się w rubryce trzeciej – firmę albo nazwę podmiotu leczniczego (pkt 3), w rubryce czwartej - adres siedziby podmiotu leczniczego, a w przypadku osoby fizycznej – adres do korespondencji (pkt 4), a w rubryce ósmej identyfikator terytorialny dla jednostki podziału terytorialnego, w której znajduje się siedziba albo miejsce zamieszkania podmiotu leczniczego. Ponieważ rejestr jest tworzony zgodnie z dokumentami załączonymi do wniosku w myśl art. 100 ust. 2 pkt 1 ustawy o działalności leczniczej wraz z wnioskiem o wpis do rejestru wnioskodawca składa oświadczenie, że jest świadomy odpowiedzialności karnej za złożenie fałszywego oświadczenia wynikającej z art. 233 § 6 ustawy z dnia 6 czerwca 1997 r. – Kodeks karny, że dane zawarte we wniosku o wpis do rejestru podmiotów wykonujących działalność leczniczą są kompletne i zgodne z prawdą. Ustawodawca określając właściwość organu do wydania zezwolenia na prowadzenie leczenia substytucyjnego wskazał jedynie w art. 28 ust. 2 ustawy o przeciwdziałaniu narkomanii na "siedzibę podmiotu leczniczego", podczas gdy jako podmiot leczniczy może zostać również zarejestrowany podmiot będący osobą fizyczną, wówczas o właściwości organu rejestrującego zdecyduje zgodnie z art. 106 ust. 1 ustawy o działalności leczniczej jego miejsce zamieszkania, a nie siedziba. Kodeks cywilny posługuje się w art. 41 jedynie pojęciem siedziby osoby prawnej, natomiast osoba fizyczna rejestrując działalność w Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej podaje stałe miejsce wykonywania działalności gospodarczej, ewentualnie dodatkowe stałe miejsce wykonywania działalności gospodarczej oraz adres do doręczeń, a dane dotyczące adresu są zgodne z oznaczeniami kodowymi przyjętymi w krajowym rejestrze urzędowym podziału terytorialnego kraju, o ile to w danym przypadku możliwe (art. 5 ust. 1 ustawy z dnia 6 marca 2018 r. o Centralnej Ewidencji i Informacji o Działalności Gospodarczej i Punkt Informacji dla Przedsiębiorcy – tekst jedn. Dz. U. z 2022 r. poz. 541). W sprawie wniosek o wydanie zezwolenia na prowadzenie leczenia substytucyjnego osób uzależnionych od opioidów złożyła do Marszałka Województwa M. B. W., zarejestrowana jako podmiot leczniczy przez Wojewodę M., właściwego ze względu na miejsce jej zamieszkania. Należy zauważyć, że potwierdzeniem, iż wniosek o wydanie zezwolenia złożył uprawniony podmiot leczniczy jest Księga Rejestrowa. W rozpatrywanym przypadku o nr (...). Wynika z niej, że podmiotem leczniczym jest B. W. NZOZ (...) (rubryka 3), ul. gen. (...) (rubryka 4), a jako identyfikator terytorialny dla jednostki podziału terytorialnego, w której znajduje się siedziba albo miejsce zamieszkania podmiotu leczniczego wskazano nr (...). Jak wynika z Rejestru TERYF zamieszczonego na stronie internetowej Głównego Urzędu Statystycznego identyfikator (...) oznacza: Jednostka podziału terytorialnego B. ((...)) gmina miejska Powiat B. ((...)) Województwo P. ((...)). Z powyższych danych wynika, że w rozpatrywanym przypadku organem właściwym do wydania B. W. zezwolenia na prowadzenie leczenia substytucyjnego będzie Marszałek Województwa P.. W związku z powyższym Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 4 w związku z art. 15 § 1 pkt 4 i § 2 ppsa, orzekł jak w sentencji.