Wróć do: Orzeczenia NSA

Sygnatura

II GSK 981/26

Wyrok NSA z 5 sierpnia 2026 r., II GSK 981/26 – nadzór sanitarny

Wynik

Oddalono skargę kasacyjną

Sąd
Naczelny Sąd Administracyjny
Data orzeczenia
5 sierpnia 2026
Prawomocne
tak

Treść rozstrzygnięcia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Małgorzata Rysz Sędzia NSA Wojciech Kręcisz (spr.) Sędzia del. WSA Grzegorz Dudar po rozpoznaniu w dniu 5 sierpnia 2026 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. A. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 7 października 2025 r. sygn. akt III SA/Kr 621/25 w sprawie ze skargi A. A. na decyzję Małopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Krakowie z dnia 20 lutego 2025 r. nr 1/2025 w przedmiocie opłaty za czynności wykonywane w ramach bieżącego nadzoru sanitarnego 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od A. A. na rzecz Małopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Krakowie 240 (dwieście czterdzieści) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Analiza z kontekstem sprawy

Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?

Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.

Zapytaj AnyLawyer o to orzeczenie

Uzasadnienie

Wyrokiem z dnia 7 października 2025 r. sygn. akt III SA/Kr 621/25 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Krakowie oddalił skargę A. A. na decyzję Małopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego z dnia 20 lutego 2025 r. nr 1/2025 w przedmiocie ustalenia opłaty za czynności wykonywane w ramach bieżącego nadzoru sanitarnego. Ze skargą kasacyjną od powyższego wyroku wystąpiła A. A., zaskarżając ten wyrok w całości, wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Krakowie, ewentualnie w przypadku uznania, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona, uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi na podstawie art. 188 p.p.s.a. Skarżąca wniosła również o zasądzenie od organu na jej rzecz zwrotu kosztów postępowania obejmujących koszty zastępstwa adwokackiego, według norm prawem przepisanych. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono: 1. Na podstawie art 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a mianowicie art. 134 § 1 p.p.s.a., poprzez wyjście Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie poza granice sprawy i orzekanie w przedmiocie czynności materialno-technicznej (ustalenia opłaty), podczas gdy przedmiotem skargi była decyzja ostateczna Małopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Krakowie z dnia 20 lutego 2025 r. Nr 1/2025 o utrzymaniu w mocy decyzji Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w Krakowie z dnia 29 listopada 2024 r. Nr 8109/1 l/PG/09, co doprowadziło do rozpoznania sprawy w zakresie nieobjętym skargą i błędnym oddaleniem skargi. 2. Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. naruszenie art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w zw. z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a., poprzez nieuchylenie zaskarżonej decyzji MPWIS, mimo że sprawa w tym samym stanie faktycznym została wcześniej rozstrzygnięta decyzją ostateczną MPWIS z dnia 12 lipca 2024 r. nr 2/2024, a decyzje są sprzeczne wewnętrznie, gdyż rozstrzygającą tę samą sprawę w tożsamym stanie faktycznym i prawnym, a nadto decyzje te są ze sobą sprzeczne co do legalności nałożenia kosztów nieponiesionych przez PPIS. 3. Na podstawie art. 174 pkt 2 p.p.s.a. naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, tj. - art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez brak odniesienia się w uzasadnieniu wyroku do zarzutu naruszenia przez MPWIS przepisów ustrojowych, tj. art. 4 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz pominięcie w ustaleniach faktycznych istotnych okoliczności sprawy, tj. wymuszenia wejścia do mieszkania groźbami przez pracownice PPIS oraz braku podstaw do kontroli w prywatnym mieszkaniu w czasie nieświadczenia działalności, co doprowadziło do dowolnego przyjęcia, że kontrola PPIS była legalna; - art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez wadliwe sporządzenie uzasadnienia wyroku, polegające na nieodniesieniu się przez WSA do zarzutów skargi dotyczących naruszenia przez organ art. 80 k.p.a. oraz art. 75 § 1 k.p.a. oraz art. 77 § 1 k.p.a., a w konsekwencji pominięcie istotnego materiału dowodowego, tj. pkt 4-5 pisma PPIS z dnia 21.11.2024 r. stanowiącego załącznik do skargi skarżącej z dnia 16.12.2024 r. na pierwszą decyzję PPIS i treści "PSSE w Krakowie nie poniosła żadnych dodatkowych kosztów", zastrzeżeń zawartych w protokole kontroli oraz zastrzeżeń do jego treści z dnia 19.02.2024 r., oświadczenia z dnia 28.02.2024 r. oraz wniosku z dnia 28.02.2024 r., co miało wpływ na błędne i dowolne przyjęcie, że stan faktyczny sprawy został ustalony prawidłowo, podczas gdy stan faktyczny nie został ustalony, a opłata nałożona na skarżącą była nienależna; - art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. poprzez wadliwą kontrolę zgodności z prawem zaskarżonej decyzji, objawiającą się brakiem merytorycznego odniesienia do materialnych przepisów prawa, a w szczególności art. 36 ust. 1 i 4 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, w związku z § 3, § 4, § 6 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 marca 2010 r. w sprawie sposobu ustalania wysokości opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej, co doprowadziło do zaaprobowania niezastosowania tych przepisów przez MPWIS, skutkujących utrzymaniem w mocy decyzji PPIS nakładającego na skarżącą opłatę bez podstawy prawnej i faktycznej, w sytuacji, gdy jak potwierdził PPIS w piśmie z dnia 16.12.2024 r. pominiętym przez MPWIS, a następnie przez WSA, cyt. "PSSE w Krakowie nie poniosła żadnych dodatkowych kosztów"; - art. 145 § 1 pkt 1 lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 134 § 1 p.p.s.a w zw. z art. 7, art. 77 § 1 oraz art. 107 § 3 k.p.a., poprzez nieodniesienie się w uzasadnieniu wyroku do podniesionego w skardze zarzutu naruszenia prawa materialnego, tj. błędnego zastosowania art. 4 ust. 1 pkt 2 oraz art. 36 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, skutkującego dowolnym zaakceptowaniem przez WSA decyzji MPWIS nr 1/2025 utrzymaniu w mocy decyzji PPIS o nałożeniu na skarżącą opłaty w wysokości 761 zł za czynności kontrolne, podczas gdy z okoliczności faktycznych sprawy wynika, że w dacie kontroli (w prywatnym mieszkaniu) nie była świadczona działalność, a PPIS nie poniósł żadnych kosztów, co czyni opłatę bezpodstawną, a kontrolę bezprawną; - art. 145 § 1 pkt 1 lit. a w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez nieuzasadnione oddalenie skargi i brak odniesienia się przez WSA w uzasadnieniu wyroku do zarzutu naruszenia przez MPWIS art. 36 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej w zw. z § 4 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 marca 2010 r. w sprawie sposobu ustalania wysokości opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej, poprzez dowolne przyjęcie, że dopuszczalne jest naliczenie kosztów pośrednich w wysokości 29,61% (narzut), w sytuacji nie poniesienia przez PPIS żadnych kosztów, - art. 145 § 1 pkt 1 lit. a p.p.s.a. w zw. z art. 4 ust. 1 pkt 2 i art. 36 ust. 1 i 4 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej poprzez utrzymanie w mocy zaskarżonej decyzji MPWIS, w sytuacji braku legalności kontroli w prywatnym mieszkaniu w czasie nieświadczenia przez skarżącą działalności oraz nałożenia na skarżącą dowolnej i nie wynikającej z prawa opłaty 761 zł, w sytuacji nie poniesienia przez PPIS żadnych kosztów, a jak wynika z art. 36 ust. 1 ustawy "pobiera się opłaty w wysokości kosztów ich wykonania"; - art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez nieodniesienie się w uzasadnieniu wyroku do przytoczonej przez skarżącą, a także przez MPWIS we wcześniej decyzji nr 2/2024 uchylającej pierwszą decyzję PPIS z dnia 13 marca 2024 r., argumentacji opartej na utrwalonej linii orzeczniczej Naczelnego Sądu Administracyjnego, co uniemożliwiło odtworzenie toku rozumowania WSA (w uzasadnieniu wyroku WSA odnosił się jedynie do własnego wyroku w innej przedmiotowo sprawie, wydanego w składzie, którego przewodnicząca była SWSA E. M., która jednocześnie była przewodniczącą składu orzekającego w nin. sprawie); 4. Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. naruszenie przepisów prawa materialnego, tj.: - art. 36 ust. 1 i 4 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że opłata w wysokości 761 zł za kontrolę sanitarną może mieć charakter "abstrakcyjny", podczas gdy z przepisu wynika, że opłaty pobiera się w wysokości rzeczywistych kosztów ich wykonania, które w nin. sprawie nie występują, co wynika wprost z pominiętego pisma PPIS z dnia 16.12.2024 r., cyt. "PSSE w Krakowie nie poniosła żadnych dodatkowych kosztów", z którego wynika nadto, iż PPIS nie wypłaciła pracownikom żadnego wynagrodzenia w wyniku realizacji zadań w czasie normatywnego czasu pracy; - art. 4 ust. 1 pkt 2 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej poprzez jego niezastosowanie, mimo że bezpodstawna kontrola prywatnego mieszkania w czasie nieświadczenia działalności, nie mieści się w zakresie ustawowych uprawnień Państwowej Inspekcji Sanitarnej do sprawowania bieżącego nadzoru sanitarnego; - § 3 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 marca 2010 r. w sprawie sposobu ustalania wysokości opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w zw. z art. 36 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, poprzez jego niezastosowanie, mimo że koszty bezpośrednie obejmujące średnie wynagrodzenie pracowników zatrudnionych na podstawie umowy o pracę nie mogą być naliczane dowolnie, w oderwaniu od faktycznie poniesionych kosztów (brak kosztów), skutkujące dowolnym zaakceptowaniem przez WSA sztucznego ustalenia kosztów ustalonych przez PPIS które nie zostały poniesione, zamiast faktycznego pokrycia kosztów; - § 4 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 marca 2010 r. w sprawie sposobu ustalania wysokości opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w zw. z art. 36 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej poprzez ich niezastosowanie, w sytuacji gdy z przepisów tych wynika brak podstawy do naliczenia przez inspekcję sanitarną naliczenia kosztów pośrednich w wysokości 29,61% (narzut) tytułem kosztów administracyjnych, których PPIS nie poniósł, podczas gdy z brzmienia przepisów oraz zasady celowości wynika, że koszty te mogą obejmować wyłącznie wydatki rzeczywiście i faktycznie poniesione przez organ, a w konsekwencji powyższego zarzucono WSA naruszenie art. 145 § 1 nkt 1 lit. a p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi, mimo naruszenia prawa materialnego przez organy administracji. Odpowiadając na skargę kasacyjną organ administracji wniósł o jej oddalenie w całości i orzeczenie o kosztach postępowania w tym kosztach zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie jest zasadna i nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, a mianowicie sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu. Skargę kasacyjną, w granicach której operuje Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 174 p.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Zmiana lub rozszerzenie podstaw kasacyjnych ograniczone jest natomiast, określonym w art. 177 § 1 p.p.s.a. terminem do wniesienia skargi kasacyjnej. Rozwiązaniu temu towarzyszy równolegle uprawnienie strony postępowania do przytoczenia nowego uzasadnienia podstaw kasacyjnych sformułowanych w skardze. Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega więc zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania. Z zarzutów skargi kasacyjnej wynika, że spór prawny w rozpatrywanej sprawie dotyczy oceny prawidłowości stanowiska Sądu I instancji, który kontrolując zgodność z prawem decyzji Małopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w przedmiocie opłaty za sprawowanie bieżącego nadzoru sanitarnego stwierdził, że decyzja ta nie jest niezgodna z prawem, co prowadziło do wniosku o braku zasadności skargi, która podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 p.p.s.a. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika – najogólniej rzecz ujmując – że kontrolowana decyzja prawidłowo odwołuje się – gdy chodzi o prawną podstawę jej wydania – do art. 36 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dnia 14 marca 1985 r. o Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz § 2 – § 6 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 marca 2010 r. w sprawie sposobu ustalania wysokości opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej, a w tej mierze istotne jest – jak podkreślił Sąd I instancji – że tylko w przypadku braku stwierdzenia naruszeń sanitarnohigienicznych nie są pobierane opłaty (art. 36 ust. 2 przywołanej ustawy), zaś w sprawie skarżącej takie naruszenia zostały stwierdzone, co potwierdzają akta sprawy, przede wszystkim zaś prawomocny wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 2 kwietnia 2025 r., sygn. akt III SA/Kr 1503/24. Sąd I instancji podniósł również, że z tabeli zawartej w decyzji organu I instancji wynika wprost, że opłata została wyliczona jako iloczyn 3 godzin pracy 2 pracowników kontrolujących przy zastosowaniu stawki godzinowej (73,44 zł) oraz iloczyn 2 godzin i tej samej stawki godzinowej – niezbędnych na analizę dokumentacji potwierdzającej spełnienie wymagań sanitarnohigienicznych, zaś suma wyliczonych składników (440,64 + 146,88) powiększona o narzut kosztów pośrednich (29,61%) wynikający z § 6 ust. 2 zarządzenia nr 2/2018 (po zmianach wprowadzonych zarządzeniem nr 5/2023) stanowiła kwotę 761 zł (po zaokrągleniu). Do wyliczenia nie zostały przyjęte jakiekolwiek koszty badań laboratoryjnych, ale koszty wynagrodzenia pracowników kontrolujących (3 godziny kontroli) i analizujących zebrane z kontroli materiały (2 godziny). Skarga kasacyjna, której zarzuty wyznaczają, zgodnie z zasadą dyspozycyjności, granice kontroli zgodności z prawem zaskarżonego wyroku nie uzasadnia twierdzenia, że rezultat tej kontroli powinien wyrazić się w krytycznej ocenie tego wyroku, której konsekwencją powinno być jego uchylenie. Innymi słowy, nie podważają one trafności stanowiska Sądu I instancji, że kontrolowana przez ten Sąd decyzja nie jest niezgodna z prawem. Zwłaszcza, gdy w uzasadnieniu tego wniosku podkreślić, że ocena zasadności, a co za tym idzie skuteczności zarzutów zmierzających do podważenia zgodności z prawem zaskarżonego wyroku nie może pomijać, nie dość, że znaczenia konsekwencji wynikających z art. 174 pkt 1 i pkt 2 w związku z art. 176 p.p.s.a. oraz określonych tymi przepisami prawa koniecznych wymogów, którym w relacji do celu powinny odpowiadać stawiane na ich podstawie zarzuty oraz korespondujące z nimi ich uzasadnienie (por. w tej mierze np. wyroki NSA z dnia: 28 lipca 2022 r., sygn. akt I OSK 1925/21; 6 listopada 2020, sygn. akt II GSK 742/20; 13 października 2017 r., sygn. akt II FSK 1445/15 oraz wyrok NSA z dnia 14 czerwca 2017 r., sygn. akt II GSK 2735/15 oraz wyroki NSA z dnia: 11 października 2022 r., sygn. akt II GSK 581/19; 4 sierpnia 2022 r., sygn. akt II FSK 187/20; 8 maja 2018 r., sygn. akt II GSK 289/18; 15 grudnia 2010 r., sygn. akt II FSK 1333/09), to również, że w przypadku skargi kasacyjnej będącej kwalifikowanym środkiem zaskarżenia, czytelność formułowanego w niej komunikatu jest o tyle istotna, że ustawa wiąże powstanie określonych skutków procesowych nie tylko z samym wniesieniem tego pisma (jak w przypadku skargi czy też zażalenia), ale także, jeżeli nie przede wszystkim, z jego treścią (zob. wyrok NSA z dnia 13 października 2017 r., sygn. akt II FSK 1445/17). Konsekwencją zasady dyspozycyjności obowiązującej w postępowaniu wywołanym skargą kasacyjną – co trzeba podkreślić w tym kontekście – jest to, że Naczelny Sąd Administracyjny nie może domniemywać granic zaskarżenia wyroku wojewódzkiego sądu administracyjnego, albowiem te wyznaczają zarzuty skargi kasacyjnej, a nie jest dopuszczalna rozszerzająca wykładnia zakresu zaskarżenia i jego kierunków, uzupełnianie, konkretyzowanie, uściślanie lub interpretowanie niejasno sformułowanych zarzutów kasacyjnych, czy też nadawanie im innego znaczenia niż wynika to z ich treści i towarzyszącej im argumentacji, czy też stawianie jakichkolwiek hipotez i snucie domysłów w zakresie uzasadnienia podstaw kasacyjnych i domniemywanie tym samym intencji wnoszącego skargę kasacyjną (zob. np. wyroki NSA z dnia: 14 października 2022 r., sygn. akt III OSK 5181/21; 6 maja 2021 r., sygn. akt I GSK 1542/20; 29 października 2020 r. sygn. akt I GSK 285/18; 16 lipca 2020 r. sygn. akt I GSK 611/20; 4 grudnia 2019 r. sygn. akt II FSK 2031/18; 17 lutego 2015 r. sygn. akt II OSK 1695/13). Z perspektywy znaczenia konsekwencji wynikających z przedstawionych uwag wprowadzających trzeba stwierdzić, że skarga kasacyjna nie podważa zgodności z prawem zaskarżonego wyroku. Z całą pewnością zgodności z prawem zaskarżonego wyroku nie podważa zarzut z pkt 2 petitum skargi kasacyjnej, a mianowicie zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. "[...] poprzez nieuchylenie zaskarżonej decyzji MPWIS, mimo że sprawa w tym samym stanie faktycznym została wcześniej rozstrzygnięta decyzją ostateczną MPWIS z dnia 12 lipca 2024 r. nr 2/2024, a decyzje są sprzeczne wewnętrznie, gdy rozstrzygają tę sama sprawę w tożsamym stanie faktycznym i prawnym, a nadto decyzje te są ze sobą sprzeczne co do legalności nałożenia kosztów poniesionych przez PPIS". Jakkolwiek faktem, że Małopolski Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny wydał decyzję z dnia 12 lipca 2024 r., to jednak fakt ten nie dowodzi przywołanej powyżej tezy, ani też nie uzasadnia formułowanych na jej podstawie wniosków. Strona skarżąca nie uwzględnia bowiem w dostatecznym stopniu znaczenia konsekwencji wynikających z art. 138 § 2 k.p.a., który stanowił prawną podstawę wydania tej decyzji, a co za tym idzie znaczenia konsekwencji wynikających z charakteru i funkcji decyzji kasacyjnej podejmowanej na tej podstawie prawnej oraz normatywnych przesłanek jej wydania – "organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję w całości i przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. Przekazując sprawę, organ ten powinien wskazać, jakie okoliczności należy wziąć pod uwagę przy ponownym rozpatrzeniu sprawy" – co nie pozostaje bez wpływu i na ten wniosek, że nie uwzględnia znaczenia konsekwencji wynikających z istoty zasady instancyjności postępowania jurysdykcyjnego w administracji oraz rodzajów rozstrzygnięć podejmowanych przez organ odwoławczy (art. 138 § 1 pkt 1 – 3 oraz § 2 k.p.a.). Na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. organ odwoławczy może uchylić zaskarżoną decyzję i – co trzeba podkreślić – przekazać sprawę do ponownego rozpatrzenia organowi I instancji, gdy decyzja ta została wydana z naruszeniem przepisów postępowania, a konieczny do wyjaśnienia zakres sprawy ma istotny wpływ na jej rozstrzygnięcie. W sytuacji bowiem, gdy sprawa nie została wyjaśniona przez organ I instancji w stopniu dostatecznym dla potrzeb – co trzeba podkreślić wobec treści art. 104 § 2 k.p.a. – rozstrzygnięcia sprawy (w całości lub w znacznej części), organ odwoławczy nie może rozstrzygać merytorycznie bez narażenia się na zarzut rażącego naruszenia art. 138 § 2 k.p.a. Jakkolwiek więc decyzja podejmowana na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. jest decyzją ostateczną, to jednak wobec przesłanek jej podejmowania jest decyzją procesową, nie zaś decyzją – która w rozumieniu art. 104 § 2 k.p.a. – rozstrzyga sprawę co do istoty, co prowadzi do wniosku, że nie jest decyzją merytoryczną, której przesłanki podjęcia są zdecydowanie odmienne. Wobec tego – co nie mniej oczywiste, czego strona również nie uwzględnia pomijając stan prawny sprawy – że od decyzji wydanej przez organ I instancji po ponownym rozpatrzeniu sprawy służy odwołanie, trzeba więc stwierdzić – abstrahując już nawet od tego, że organ odwoławczy rozpoznający odwołanie od decyzji wydanej w wyniku ponownego rozpatrzenia sprawy przez organ I instancji, nie jest związany swoim pierwotnym poglądem prawnym wyrażonym w decyzji wydanej na podstawie art. 138 § 2 k.p.a. (zob. wyrok NSA z dnia 25 września 2012 r., sygn. akt II OSK 930/11) – że zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 2 p.p.s.a. w związku z art. 156 § 1 pkt 3 k.p.a. jest oczywiście nieusprawiedliwiony, o czym w korespondencji do przedstawionych argumentów przekonuje ten argument, że prawną podstawę wydania kontrolowanej decyzji – w przeciwieństwie do pierwotnej decyzji organu odwoławczego z dnia 12 lipca 2024 r. – stanowił art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., co siłą rzeczy prowadzi do wniosku, że decyzja ta – w przeciwieństwie do kasacyjnej decyzji z dnia 12 lipca 2024 r. – była decyzją merytoryczną załatwiającą w całości sprawę co do istoty. W tym też kontekście trzeba stwierdzić, że skutku oczekiwanego przez stronę skarżącą nie może również odnieść zarzut z pkt 1 petitum skargi kasacyjnej, na gruncie którego strona podnosi naruszenie art. 134 § 1 p.p.s.a., a to "[...] poprzez wyjście [...] Sądu [...] poza granice sprawy i orzekanie w przedmiocie czynności materialno-technicznej (ustalenia opłaty), podczas gdy przedmiotem skargi była decyzja ostateczna [...] z dnia 20 lutego 2025 r. [...] o utrzymaniu w mocy decyzji [...] z dnia 29 listopada 2024 r. [...], co doprowadziło do rozpoznania sprawy w zakresie nieobjętym skargą i błędnym oddaleniem skargi". Z uzasadnienia skargi kasacyjnej w relacji do przywołanej powyżej konstrukcji zarzutu naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. obrazującej sposób jego naruszenia przez Sąd I instancji – o czym mowa jeszcze dalej – nie wynika, aby zawierało ono ten konieczny element, który stanowi konsekwencję obowiązywania art. 176 w związku z art. 174 pkt 2 p.p.s.a., na podstawie którego został oparty omawiany zarzut kasacyjnych (por. np. wyroki NSA z dnia: 21 stycznia 2015 r., sygn. akt II GSK 2162/13; 27 listopada 2014 r., sygn. akt I FSK 1752/13; 10 października 2014 r., sygn. akt II OSK 793/13). Deficyt ten jest aż nadto wyraźnie widoczny i oczywisty, gdy podkreślić, że stanowisko strony skarżącej nie jest osadzone na gruncie argumentów motywowanych treścią i funkcjami wymienionego przepisu prawa, lecz zostało osadzone na gruncie enigmatycznego założenia, że Sąd I instancji nie kontrolował zgodności z prawem ostatecznej decyzji Małopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w przedmiocie opłaty za sprawowanie zapobiegawczego nadzoru sanitarnego, lecz orzekał "w przedmiocie czynności materialno-technicznej (ustalenia opłaty)". Wobec konstrukcji omawianego zarzutu kasacyjnego trzeba stwierdzić – w tym w korespondencji do argumentów przedstawionych w odpowiedzi na zarzut pkt 2 petitum skargi kasacyjnej, które prowadzą do wniosku, że strona skarżąca nie uwzględnia znaczenia konsekwencji wynikających z istoty zasady instancyjności postępowania jurysdykcyjnego w administracji oraz rodzajów rozstrzygnięć podejmowanych przez organ odwoławczy (art. 138 § 1 pkt 1 – 3 oraz § 2 k.p.a.), a co za tym idzie przesłanek ich podejmowania, co na gruncie aktualnie omawianej kwestii prowadzi do wniosku, że strona nie uwzględnia również znaczenia istoty prawnych form działania administracji publicznej, co w rozpatrywanej sprawie jest nie mniej widoczne, gdy podkreślić, że prawną podstawę wydania decyzji kontrolowanej przez Sąd I instancji w postępowaniu wywołanym skargą strony stanowił (współstanowił) art. 37 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., co siłą rzeczy nie pozostaje bez wpływu na wniosek, że nie jest również uzasadniony, a to wobec jego konstrukcji, zarzut z pkt 3 tiret siódme petitum skargi kasacyjnej – że strona nie uwzględnia jednak w dostatecznym stopniu znaczenia wszystkich konsekwencji wynikających z treści oraz funkcji art. 134 § 1 p.p.s.a. W rozumieniu art. 134 § 1 p.p.s.a., granice rozpoznania wojewódzkiego sądu administracyjnego określa sprawa (sprawa administracyjna) będąca przedmiotem zaskarżenia, której treść i zakres wyznaczają normy prawa determinujące treść rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonym akcie i precyzujące czynności pozwalające zidentyfikować skonkretyzowany w nich stosunek prawny (por. wyrok NSA z dnia 15 stycznia 2005 r., sygn. akt II GSK 321/07; wyrok NSA z dnia 26 maja 1998 r., sygn. akt II SA 915/97), co w relacji do sprawy stanowiącej przedmiot orzekania Sądu I instancji oraz jej istoty odnosiło się do kontroli zgodności z prawem, wydanej na podstawie art. 138 § 1 pkt 1 k.p.a., ostatecznej decyzji Małopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w przedmiocie opłaty za sprawowanie zapobiegawczego nadzoru sanitarnego. Analiza uzasadnienia zaskarżonego wyroku nie potwierdza, że – abstrahując już nawet od wskazywanego przez stronę enigmatycznego sposobu naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. – w rozpatrywanej sprawie miałyby się zaktualizować przesłanki naruszenia wymienionego przepisu prawa. Mianowicie, że rozpoznając sprawę ze skargi na wymienioną decyzję Sąd I instancji nie uwzględnił znaczenia konsekwencji wynikających z art. 134 § 1 p.p.s.a., to jest, że nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną, nie wyszedł poza ich granice, mimo że w danej sprawie powinien był to uczynić lub rozpoznając skargę dokonał oceny pod względem zgodności z prawem innej sprawy (w znaczeniu przedmiotowym i podmiotowym) lub rozpoznał skargę z przekroczeniem granic danej sprawy lub nie rozpoznał istoty sprawy, co gdyby istotnie nastąpiło – i zostało w należyty sposób wykazane, jak wymaga tego art. 174 pkt 2 w związku z art. 176 p.p.s.a. – mogłoby stanowić usprawiedliwioną podstawę kasacyjną (zob. np. wyrok NSA z dnia 13 marca 2019 r., sygn. akt II GSK 2349/17; wyrok NSA z dnia 3 listopada 2021 r., sygn. akt II OSK 3805/18). Jeżeli ze skargi kasacyjnej nie wynika, aby strona skarżąca wykazała zaistnienie którejkolwiek z przywołanych powyżej sytuacji – lub sytuacji rodzajowo im podobnych – która mogłaby prowadzić do wniosku o naruszeniu wymienionych przepisów prawa, to wobec znaczenia konsekwencji wynikających z art. 174 pkt 2 w związku z art. 176 p.p.s.a. (zob. np. wyroki NSA z dnia: 21 stycznia 2015 r., sygn. akt II GSK 2162/13; 27 listopada 2014 r., sygn. akt I FSK 1752/13; 10 października 2014 r., sygn. akt II OSK 793/13) zarzut naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. należało uznać za niezasadny, przede wszystkim zaś za nieskuteczny. W tym również w zakresie, w jakim w pkt 3 tiret czwarte petitum skargi kasacyjnej strona eksponuje argument, że o naruszeniu wymienionego przepisu prawa trzeba – jej zdaniem – wnioskować i na tej podstawie, że "[...] z okoliczności faktycznych sprawy wynika, że w dacie kontroli (w prywatnym mieszkaniu) nie była świadczona działalność, PIPS nie poniósł żadnych kosztów, co czyni opłatę bezpodstawną, a kontrolę bezprawną". Nie jest on jednak trafny, albowiem strona – podobnie, jak w odniesieniu do powyżej omawianych zagadnień – również w tym przypadku nie uwzględnia, że granice rozpoznania wojewódzkiego sądu administracyjnego określa sprawa (sprawa administracyjna) będąca przedmiotem zaskarżenia, której treść i zakres wyznaczają normy prawa determinujące treść rozstrzygnięcia zawartego w zaskarżonym akcie, co w rozpatrywanej sprawie odnosi się do ostatecznej decyzji Małopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w przedmiocie opłaty za sprawowanie bieżącego nadzoru sanitarnego, nie zaś – co w świetle przedstawionego rozumienia art. 134 § 1 p.p.s.a. oraz znaczenia konsekwencji wynikających z art. 1 pkt 1 k.p.a. (które strona również pomija) jest aż nadto oczywiste – do decyzji w przedmiocie uchybień higieniczno-sanitarnych, która stanowiła przedmiot kontroli Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie, który prawomocnym wyrokiem z dnia 2 kwietnia 2025 r., sygn. akt III SA/Kr 1503/24, oddalił skargę strony na tę decyzję stwierdzając, że nie jest ona niezgodna z prawem, co siłą rzeczy prowadzi do wniosku, że za nieuzasadnione należało uznać także – a to wobec ich konstrukcji – zarzuty z pkt 3 tiret szóste oraz z pkt 4 tiret drugie petitum skargi kasacyjnej. Jeżeli w korespondencji do powyższego podkreślić, że przepis art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić samodzielną podstawę kasacyjną zasadniczo w dwóch przypadkach, a mianowicie, jeżeli uzasadnienie orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego sporządzone zostało w sposób uniemożliwiający przeprowadzenie jego kontroli przez Naczelny Sąd Administracyjny (por. np. wyroki NSA z dnia: 18 kwietnia 2018 r., sygn. akt II FSK 1071/17; 18 kwietnia 2018 r., sygn. akt I OSK 1363/17; 20 grudnia 2017 r., sygn. akt II GSK 3998/17) oraz, jeżeli nie zawiera stanowiska odnośnie do stanu faktycznego przyjętego za podstawę zaskarżonego rozstrzygnięcia (uchwała składu siedmiu sędziów NSA z dnia 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09), zaś poprzez zarzut jego naruszenia nie można skutecznie podważać, ani prawidłowości przyjętego za podstawę orzekania stanu faktycznego, ani też stanowiska sądu administracyjnego I instancji odnośnie do wykładni lub zastosowania prawa (por. np. wyroki NSA z dnia: 26 listopada 2014 r., sygn. akt II OSK 1131/13; 20 stycznia 2015 r., sygn. akt I FSK 2081/13; 12 marca 2015 r., sygn. akt I OSK 2338/13; 18 marca 2015 r., sygn. akt I GSK 1779/13), a ponadto, że naruszenie wymienionego przepisu prawa może się zaktualizować w sytuacji pominięcia przez wojewódzki sąd administracyjny zarzutów i argumentów istotnych oraz – co istotne – wykazania w skardze kasacyjnej takiego właśnie ich charakteru, a mianowicie, że należycie je oceniając oraz prawidłowo identyfikując z ich punktu widzenia istotę spornego w sprawie zagadnienia, sąd ten mógłby jednak inaczej orzec w sprawie (zob. np. wyroki NSA z dnia: 15 marca 2019 r., sygn. akt II GSK 850/17; z dnia 28 czerwca 2016 r., sygn. akt II GSK 358/15; zob. również np. wyroki NSA z dnia: 29 listopada 2023 r., sygn. akt III OSK 2765/22; 17 marca 2015 r., sygn. akt II GSK 271/14) – co wobec znaczenia konsekwencji wynikających z przedstawionego rozumienia art. 134 § 1 p.p.s.a. oraz z art. 1 pkt 1 k.p.a., a także z art. 170 i art. 171 p.p.s.a. w relacji do prawomocnego wyroku WSA w Krakowie z dnia 2 kwietnia 2025 r. w sprawie sygn. akt III SA/Kr 1503/24, prowadzi do wniosku, że o braku zgodności z prawem kontrolowanego wyroku nie sposób jest wnioskować na podstawie argumentacji kwestionującej, czy to prawidłowość przeprowadzenia kontroli działalności strony lub podstawy przeprowadzenia tej kontroli, czy też na podstawie twierdzeń o braku prowadzenia przez stronę działalności gospodarczej (zob. np.: s. 3, s. 4, s. 4 – 5, s. 5, s. 7, s, 8, s. 10, s. 11, s. 12, s. 13, s. 14, s. 17 skargi kasacyjnej) – to za pozbawiony usprawiedliwionych podstaw należało również uznać zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. stawiany w pkt 3 tiret pierwsze, tiret drugie oraz tiret piąte petitum skargi kasacyjnej. Jeżeli w rekapitulacji odwołać się do znaczenia konsekwencji wynikających z art. 184 in fine p.p.s.a. (por. w tej mierze np. wyroki NSA z dnia: 13 października 2009 r., sygn. akt I FSK 657/08; 19 czerwca 2012 r., sygn. akt II OSK 852/12; 11 marca 2015 r., sygn. akt II GSK 1334/13; 9 grudnia 2016 r., sygn. akt II OSK 682/15), to podważanie zgodności z prawem zaskarżonego wyroku z pozycji zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. trzeba uznać za tym bardziej nieuzasadnione. Zwłaszcza, że wbrew stanowisku strony skarżącej nie jest nieprawidłowe podejście Sądu I instancji do zastosowania – jako wzorców kontroli legalności zaskarżonej decyzji – przepisów art. 36 ust. 1 i ust. 2 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz przepisów § 2 – § 6 rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 marca 2010 r. w sprawie sposobu ustalania wysokości opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej. Wobec istoty spornej w sprawie kwestii – i zarazem w odpowiedzi na zarzuty z w pkt 3 tiret trzecie oraz z pkt 4 tiret pierwsze, tiret trzecie oraz tiret czwarte petitum skargi kasacyjnej, na gruncie których strona podnosi naruszenie przepisów art. 36 ust. 1 i ust. 4 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz przepisów § 3, § 4 i § 6 rozporządzenia w sprawie sposobu ustalania wysokości opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej, co uzasadnia, aby wobec komplementarnego charakteru tych zarzutów rozpoznać je łącznie – wymaga przypomnienia, że z ust. 1 art. 36 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej wynika, że za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w związku ze sprawowaniem bieżącego i zapobiegawczego nadzoru sanitarnego pobiera się opłaty w wysokości kosztów ich wykonania, z zastrzeżeniem ust. 2, które ponosi osoba lub jednostka organizacyjna obowiązana do przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych, zaś z ust 2, że za badania laboratoryjne i inne czynności wykonywane w związku ze sprawowaniem bieżącego nadzoru sanitarnego przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej nie pobiera się opłat od osób oraz jednostek organizacyjnych obowiązanych do przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych, jeżeli w wyniku badań nie stwierdzono naruszenia tych wymagań. Treść art. 36 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz funkcje zawartej na jego gruncie regulacji prawnej uzasadniają wniosek odnośnie do ustawowych podstaw ustalenia oraz nałożenia obowiązku poniesienia przez adresata zaskarżonej decyzji opłaty za wskazane w tej decyzji czynności zapobiegawczego nadzoru sanitarnego. Co więcej, wobec konwencji językowej, którą na gruncie przywołanej regulacji prawnej operuje ustawodawca – "za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w związku ze sprawowaniem bieżącego i zapobiegawczego nadzoru sanitarnego pobiera się opłaty w wysokości kosztów ich wykonania, z zastrzeżeniem ust. 2 [...]" – za nie mniej uzasadniony trzeba uznać i ten wniosek, że z przywołanej regulacji prawnej, na gruncie której ustawodawca stanowi wyłącznie o "pobieraniu opłat w wysokości kosztów wykonania" – badań laboratoryjnych lub innych czynności – wynika – co należy podkreślić – że chodzi o koszty (rzeczywiście) poniesione, co siłą rzeczy podważa zasadność enigmatycznej tezy strony skarżącej, że miałoby chodzić o "koszty dodatkowe", których organy inspekcji nie poniosły w związku z czym kontrolowana decyzja miałaby naruszać prawo. W tym też kontekście wymaga podkreślenia, że operując pojęciem "innych czynności wykonywanych w związku ze sprawowaniem zapobiegawczego nadzoru sanitarnego", ustawodawca rodzaju tych innych czynności w żadnym stopniu, ani też zakresie nie różnicuje (na przykład, na podstawowe, zasadnicze lub dodatkowe, czy też na przykład na badawcze, analityczne, techniczne, wyjaśniające, procesowe, poza procesowe etc., etc.), albowiem – co nie mniej oczywiste – nie jest to konieczne, jeżeli odwołać się do znaczenia konsekwencji wynikających z art. 4 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, który zawiera – co wymaga zaakcentowania – egzemplifikację zadań Państwowej Inspekcji Sanitarnej w dziedzinie bieżącego nadzoru sanitarnego. W korespondencji do powyższego – i zarazem odwołując się do poglądu prawnego prezentowanego w analizowanym zakresie w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (zob. np. wyroki z dnia: 10 lipca 2025 r., sygn. akt II GSK 2603; 3 września 2025 r., sygn. akt II GSK 303/25) – trzeba stwierdzić, że podejście Sądu I instancji do zastosowania – jako wzorców kontroli legalności zaskarżonej decyzji – przepisów art. 36 ust. 1 i ust. 2 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz do wydanych na podstawie art. 36 ust. 4 tej ustawy przepisów rozporządzenia w sprawie sposobu ustalania wysokości opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej nie jest nieprawidłowe. Wobec tego, że w art. 36 przywołanej ustawy jest mowa o "pobieraniu opłat w wysokości kosztów wykonania", co siłą rzeczy prowadzi do wniosku, że chodzi o koszty poniesione, za uzasadniony trzeba uznać wniosek, że zgodnie z przywołanym przepisem prawa zasadą jest odpłatność za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w związku ze sprawowaniem bieżącego i zapobiegawczego nadzoru sanitarnego, która ciąży – poprzez obowiązek poniesienia opłaty (zdanie drugie art. 36 ust. 1) – na osobach lub jednostkach organizacyjnych obowiązanych do przestrzegania wymagań higienicznych i zdrowotnych, zaś wyjątki od tej zasady w odniesieniu do bieżącego nadzoru sanitarnego zostały ustanowione w ust. 2 art. 36 przywołanej ustawy, a pewne jej modyfikacje wynikają z jej art. 36 ust. 2a – 3a, co siłą rzeczy podważa trafność tezy Sądu I instancji, że brak jest ustawowej (normatywnej) podstawy (ustawowych podstaw) nałożenia obowiązku poniesienia wymienionej opłaty. W odniesieniu do badań oraz innych czynności – przy tym, niezależnie od ich rodzaju lub charakteru oraz jurysdykcyjnego albo niejurysdykcyjnego typu postępowania administracyjnego – podejmowanych w ramach bieżącego nadzoru sanitarnego, o którym jest mowa w art. 4 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, zasada odpłatności zachowuje – co trzeba podkreślić – zastosowanie w pełnym zakresie, a jeżeli tak, to również w odniesieniu do innych czynności wykonywanych przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w zakresie bieżącego nadzoru sanitarnego, a mianowicie kontroli przestrzegania przepisów określających wymagania higieniczne i zdrowotne. Jeżeli w tym też kontekście podkreślić, że pojęcia "innych czynności", o którym mowa w art. 36 ust. 1 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej nie definiuje ustawodawca, co siłą rzeczy prowadzi do wniosku, że nie ograniczają się one jedynie do czynności o charakterze badawczym, analityczno-sanitarnym lub – tak jak w rozpatrywanej sprawie – kontrolnym, to za nie mniej uzasadniony należałoby uznać i ten wniosek, że zakresem tego pojęcia – wobec zastosowanej konwencji językowej "inne czynności" – zostały objęte wszelkie czynności (w tym techniczno-procesowe, wyjaśniające, dokumentacyjne), jeżeli tylko wykazują związek z celami i zakresem wykonywanego nadzoru sanitarnego, a w konsekwencji, że w zakresie kosztów "innych czynności" wykonywanych przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w związku ze sprawowaniem bieżącego i zapobiegawczego nadzoru sanitarnego mogą mieścić się koszty postępowania administracyjnego, rozumiane jako wydatki poniesione przez organy, związane z procesem wydania postanowienia lub decyzji administracyjnej (zob. wyrok NSA z dnia 10 lipca 2025 r., sygn. akt II GSK 2603/24 oraz przywołane tak orzecznictwo). Zwłaszcza, gdy w korespondencji do przedstawionych argumentów odwołać się do znaczenia konsekwencji wynikających z przepisów rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 marca 2010 r. w sprawie sposobu ustalania wysokości opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej, wydanego na podstawie upoważnienia zawartego w art. 36 ust. 4 przywołanej ustawy, zgodnie z którym Minister właściwy do spraw zdrowia określi, w drodze rozporządzenia, sposób ustalania wysokości opłat za badania laboratoryjne i inne czynności, o których mowa w ust. 1 – 3, z uwzględnieniem kosztów ich wykonania. Odwołując się do wytycznych treściowych zawartych w przywołanym przepisie upoważniającym wymaga podkreślenia, że § 3 wymienionego rozporządzenia Ministra Zdrowia z dnia 5 marca 2010 r. wprost nakazuje zaliczyć w poczet kosztów badań laboratoryjnych oraz innych czynności ich koszty bezpośrednie (średnie wynagrodzenie pracowników stacji sanitarno-epidemiologicznych wykonujących badania laboratoryjne lub inne czynności, koszty materiałowe, koszty podróży służbowych pracowników lub przeciętne koszty związane z działalnością rzeczoznawców do spraw sanitarnohigienicznych), zaś jego § 4 nakazuje zaliczenie w poczet tych kosztów także koszty pośrednie (tj. koszty samej działalności stacji sanitarno-epidemiologicznych poniesione w związku z wykonaniem konkretnego badania laboratoryjnego oraz innej czynności, obejmujące: 1) średnie wynagrodzenie pracowników administracji i obsługi wraz z pochodnymi od wynagrodzenia; 2) koszty usług pocztowych, telekomunikacyjnych i pralniczych; 3) koszty zużytej energii elektrycznej, wody i gazu; 4) koszty zakupu, zużycia i konserwacji aparatury i sprzętu laboratoryjnego; 5) koszty transportu), co nie pozostaje bez wpływu na wniosek, że zakres obowiązku ponoszenia kosztów wykonania badań laboratoryjnych oraz innych czynności jest względnie szeroki, obejmując w istocie całość zasadniczych kosztów działalności stacji sanitarno-epidemiologicznych, o ile tylko wykazują one związek z wykonywaniem zadań z zakresu nadzoru sanitarnego. Wobec wytycznych treściowych zawartych w upoważniającym przepisie art. 36 ust. 4 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej, a co za tym idzie wobec treści § 3 rozporządzenia w sprawie sposobu ustalania wysokości opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej – który wprost nakazuje zaliczyć w poczet kosztów badań laboratoryjnych oraz innych czynności ich koszty bezpośrednie, w tym średnie wynagrodzenie pracowników stacji sanitarno-epidemiologicznych wykonujących badania laboratoryjne obliczane według godzinowych stawek osobistego zaszeregowania wraz z pochodnymi od wynagrodzenia – trzeba podkreślić, że z § 6 tego rozporządzenia nie mniej jasno wynika, że czas pracy pracownika niezbędny do wykonania badania laboratoryjnego oraz innej czynności, stanowiący podstawę ustalenia wysokości wynagrodzenia, o którym mowa w § 3 pkt 1, określa dyrektor stacji sanitarno-epidemiologicznej na wniosek kierownika właściwej komórki organizacyjnej stacji sanitarno-epidemiologicznej. Jeżeli więc, sposób ustalania wysokości za badania laboratoryjne i inne czynności powinien uwzględniać koszty ich wykonania – w tym bezpośrednie, a mianowicie średnie wynagrodzenie pracowników stacji sanitarno-epidemiologicznych wykonujących badania laboratoryjne obliczane według godzinowych stawek osobistego zaszeregowania wraz z pochodnymi od wynagrodzenia przy uwzględnieniu czasu pracy pracownika niezbędnego do wykonania badania laboratoryjnego oraz innej czynności, stanowiącego podstawę ustalenia wysokości wynagrodzenia – to w korespondencji do wszystkich dotychczas przedstawionych argumentów – i zarazem w opozycji do stanowiska strony – ponownie wymaga zaakcentowania, że omawiana opłata jest pobierana w wysokości kosztów poniesionych – a mianowicie w "[...] wysokości kosztów wykonania" badań oraz innych czynności – obejmujących wskazane koszty bezpośrednie. W rekapitulacji trzeba więc stwierdzić, że z ustanowionej w art. 36 ust. 1 i ust. 2 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej zasady odpłatności za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej w związku ze sprawowaniem bieżącego i zapobiegawczego nadzoru sanitarnego wynika, że opłata jest pobierana w "[...] wysokości kosztów wykonania" tychże badań oraz innych czynności, a więc w wysokości kosztów poniesionych, co znajduje swoje uzasadnienie w § 3 oraz § 4 w związku z § 6 rozporządzenia w sprawie sposobu ustalania wysokości opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej, które zostało wydane na podstawie art. 36 ust. 4 wymienionej ustawy, z którego w zakresie odnoszącym się do wytycznych treściowych jednoznacznie wynika, że sposób ustalania wysokości za badania laboratoryjne i inne czynności powinien uwzględniać koszty ich wykonania. W związku z powyższym, wobec znaczenia konsekwencji wynikających z przedstawionego powyżej rozumienia art. 36 ust. 1 i ust. 2 ustawy o Państwowej Inspekcji Sanitarnej oraz przepisów § 3 w związku z § 6 rozporządzenia w sprawie sposobu ustalania wysokości opłat za badania laboratoryjne oraz inne czynności wykonywane przez organy Państwowej Inspekcji Sanitarnej, wydanego na podstawie art. 36 ust. 4 przywołanej ustawy – w tym wobec faktycznych podstaw wydania zaskarżonej decyzji (którą stanowiły ustalenia czynności wykonanych w ramach bieżącego nadzoru sanitarnego w lokalu, w którym prowadzona była nieewidencjonowana działalność usługowa w zakresie usług manicure, i w rezultacie których stwierdzono uchybienia stanu higieniczno-sanitarnego tego lokalu) – za uzasadniony trzeba uznać wniosek, że nie jest nieprawidłowa ocena Sądu I instancji, a mianowicie, że ustalając wysokość opłaty organy inspekcji prawidłowo – w tym w korespondencji do zarządzeniu nr 2/2018 Dyrektora Powiatowej Stacji Sanitarno-Epidemiologicznej w Krakowie z dnia 25 stycznia 2018 r. – uwzględniły – pomijając koszty badań laboratoryjnych, albowiem takie nie zostały poniesione – koszty wynagrodzenia pracowników kontrolujących (3 godziny kontroli) i analizujących zebrane z kontroli materiały (2 godziny). Zwłaszcza – o czym była mowa powyżej – że ocenie tej strona nie przeciwstawia żadnych argumentów, w świetle których ocenę tą należałoby uznać za nieprawidłową. W rekapitulacji należało więc stwierdzić, że skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach. W związku z powyższym, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 oraz art. 204 pkt 1 p.p.s.a. orzekł, jak w sentencji wyroku.

Informacje o sprawie

Data wpływu
19 marca 2026
Symbol z opisem
6205 Nadzór sanitarny
Hasła tematyczne
Inspekcja sanitarna
Skarżony organ
Inspektor Sanitarny
Sędziowie
Grzegorz Dudar Małgorzata Rysz /przewodniczący/ Wojciech Kręcisz /sprawozdawca/

Powołane przepisy

Inne orzeczenia w tej sprawie

Powiązane dokumenty

Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny