Sygnatura
II GSK 977/13
II GSK 977/13 - Wyrok NSA z 2014-08-12
Wynik
Oddalono skargę kasacyjną
- Sąd
- Naczelny Sąd Administracyjny
- Data orzeczenia
- 12 sierpnia 2014
- Prawomocne
- tak
Treść rozstrzygnięcia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zofia Przegalińska (spr.) Sędziowie NSA Stanisław Gronowski Marzenna Zielińska Protokolant Marta Podoba po rozpoznaniu w dniu 12 sierpnia 2014 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej H. Spółki z o.o. w K. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 24 stycznia 2013 r. sygn. akt VI SA/Wa 1932/12 w sprawie ze skargi H. Spółki z o.o. w K. na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z dnia [...] lipca 2012 r. nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej z tytułu wprowadzenia do obrotu zafałszowanych środków spożywczych 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od H. Spółki z o.o. w K. na rzecz Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych 600 (sześćset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Analiza z kontekstem sprawy
Co to orzeczenie oznacza dla Twojej sprawy?
Zapytaj o skutki rozstrzygnięcia, podstawę prawną albo argumenty do wykorzystania. AnyLawyer rozpocznie od tej konkretnej sprawy.
Uzasadnienie
Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. wyrokiem dnia 24 stycznia 2013 r., sygn. akt VI SA/Wa 1932/12, działając na podstawie art. 153 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270 ze zm., dalej: p.p.s.a.) oddalił skargę H. Sp. z o.o. w K. (dalej: Spółka, skarżąca) na decyzję Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno- Spożywczych z dnia [...] lipca 2012 r., utrzymującą w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z dnia [...] maja 2012 r., wymierzającą Spółce karę pieniężną w wysokości 5.500 zł za wprowadzenie do obrotu artykułu rolno-spożywczego o niewłaściwej jakości handlowej. Sąd I instancji wskazał w swoim rozstrzygnięciu ustalenia faktyczne i stanowisko organów orzekających w kontrolowanej sprawie. W wyniku przeprowadzonej w dniach 21 i 29 lutego 2012 r. kontroli w skarżącej Spółce w zakresie jakości handlowej syropów inspektorzy Wojewódzkiego Inspektoratu Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych w Ł. stwierdzili nieprawidłowości odnośnie do oznakowania produktu o nazwie "P." 490 ml (seria limitowana), "Najlepiej spożyć przed końcem: miesiąc rok oraz nr partii podano w górnej części butelki" [...], data produkcji: 02.11.2011 r. wielkość partii produkcyjnej: 34 854 szt. a'490 ml – 17 078,46 l, wielkość partii wprowadzonej na magazyn: 6 048 szt. a' 490 ml - 2 963,52 l, wielkość partii magazynowej w dniu 21.12.2011 r.: 1 362 szt. a' 490 ml - 667,38 l, cena netto: 1,75 zł/szt., kraj pochodzenia Polska. Nieprawidłowości polegały na: - w wykazie składników nie podano ilościowej zawartości koncentratów czarnej porzeczki i marchwi, co narusza § 9 ust. 1 pkt 1 rozporządzenia Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 lipca 2007 r. w sprawie znakowania środków spożywczych (Dz. U. Nr 137, poz. 966, ze zm.; dalej: rozporządzenia w sprawie znakowania środków spożywczych), - w składzie zawartość soku malinowego podano jako "65 % sok malinowy zagęszczony (0,32 %)", tj. w sposób wprowadzający w błąd konsumenta co do faktycznej zawartości tego składnika w wyrobie, co narusza art. 6 ust. 2 ustawy z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych (Dz. U. z 2005 r. Nr 187, poz. 1577, ze zm.; dalej: ustawa o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych) w związku z art. 46 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia (Dz. U. z 2010 r. Nr 136, poz. 914, ze zm.; ustawa o bezpieczeństwie żywności i żywienia), - w oznakowaniu użyto określenia "syrop owocowy o smaku Zimowa malina", podczas gdy w składzie podanym na etykiecie wymieniono m.in. marchew, co wprowadza w błąd konsumenta co do składu, naruszając art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych w związku z art. 46 ust. 1 pkt 1 lit. a/ ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia. W dniu 29 grudnia 2011 r. pełnomocnik strony odmówił podpisania protokołu kontroli. Ł. Wojewódzki Inspektor JHARS uznał stanowisko strony, dotyczące braku obowiązku podawania procentowej zawartości koncentratów z czarnej porzeczki i marchwi, za zasadne i zasługujące na uwzględnienie natomiast podtrzymał swoje stanowisko odnośnie zapisu "65 % sok malinowy (0,32 %)" wprowadzającego w błąd konsumenta i wszczął postępowanie w sprawie wprowadzenia do obrotu przez H. Sp. z o.o., syropu owocowego o niewłaściwej jakości handlowej (niewłaściwie oznakowanego), w celu nałożenia kary pieniężnej z art. 40a ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych. Wskazał, że kontrolowany powinien tak dostosować oznakowanie wyrobu, aby spełnić wymagania przepisów prawa żywnościowego, podać procentową zawartość zagęszczonego soku malinowego w gotowym wyrobie, jeśli składnik ten użyty jest w nazwie produktu, a określenie stężenia dodawanego soku malinowego jest informacją fakultatywną i powinno być tak sformułowane, aby nie wprowadzało w błąd konsumenta. Organ odwoławczy, rozpoznając odwołanie Spółki, uznał podniesione zarzuty za bezzasadne. Zaznaczył, że producent miał obowiązek podać procentową zawartość soku malinowego użytego do produkcji wyrobu o nazwie "P.", ponieważ zarówno nazwa produktu, jak i w szata graficzna etykiety odnosi się do malin. Producent podając w składzie wyrobu procentową zawartość soku malinowego, użył sformułowania "65 % sok malinowy zagęszczony (0,32 %)", które oprócz rzeczywistej zawartości zastosowanego soku malinowego zawiera również informację dotyczącą stężenia soku malinowego dodanego do produkcji przedmiotowego syropu. Organ I instancji słusznie zatem zakwestionował ww. sformułowanie, jako wprowadzające w błąd konsumenta i naruszające art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno- spożywczych w związku z art. 46 ust. 1 pkt 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, ponieważ informacja dotycząca procentowej zawartości składnika w produkcie powinna być podana w sposób prosty i zrozumiały dla przeciętnego konsumenta i nie może stwarzać sytuacji, w której stężenie procentowe może być postrzegane, jako zawartość składnika w wyrobie. W ocenie organu podanie dwóch wartości procentowych odnoszących się do dwóch różnych wielkości, tj. jednej do stężenia procentowego soku malinowego użytego do produkcji oraz drugiej dotyczącej zawartości procentowej składnika (soku malinowego) w gotowym wyrobie, dla przeciętnego konsumenta może być niezrozumiałe, a także doprowadzić do sytuacji, w której stężenie procentowe zostanie odczytane, jako zawartość składnika w wyrobie. W ocenie organu sformułowanie "65 % sok malinowy zagęszczony (0,32 %)" wprowadza przeciętnego konsumenta w błąd, co do składu przedmiotowego syropu, ponieważ sugeruje, iż w wyrobie jest aż 65 % soku malinowego, podczas gdy produkt ten zawiera jedynie 0,32 % soku malinowego zagęszczonego o stężeniu 65 %. Podanie stężenia zastosowanego soku malinowego jest informacją fakultatywną, w związku z tym, jeżeli producent decyduje się na podanie takiej informacji konsumentom, powinien to zrobić w taki sposób, aby podane informacje nie budziły wątpliwości, czego dotyczą, w przeciwnym przypadku może być to postrzegane, jako świadome działanie mające na celu ukrycie faktycznego dodatku soku malinowego w przedmiotowym wyrobie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalając skargę Spółki wskazał, że nie zasługuje ona na uwzględnienie, albowiem zaskarżona decyzja nie narusza prawa w stopniu mogącym mieć wpływ na treść rozstrzygnięcia. W rozpatrywanej sprawie, w wyniku przeprowadzonej kontroli partii produktu o nazwie P. 490 ml (seria limitowana), stwierdzono, że zawartość soku malinowego w wykazie składników podano używając sformułowania "65 % sok malinowy zagęszczony (0,32 %)", które to sformułowanie, oprócz rzeczywistej zawartości zastosowanego soku malinowego, zawiera również informację dotyczącą stężenia soku malinowego dodanego do produkcji przedmiotowego syropu. Zgodnie z rozporządzeniem Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 10 lipca 2007 r. w sprawie znakowania środków spożywczych, informacje dotyczące składników występujących w środku spożywczym, podaje się w formie wykazu składników wykorzystanych do produkcji środka spożywczego i nadal w nim obecnych, nawet w zmienionej formie, zwanego dalej "wykazem składników", z podaniem nazwy składnika, według masy tych składników, ustalonej w chwili ich użycia do wytworzenia środka spożywczego, w porządku malejącym (§ 5 ust. 1). W oznakowaniu opakowanego środka spożywczego podaje się ilościową zawartość składnika lub kategorii składników tego środka spożywczego, jeżeli: - nazwa składnika lub kategorii składników występuje w nazwie środka spożywczego lub nazwa tego środka spożywczego jest zazwyczaj kojarzona przez konsumenta z zawartością składnika lub kategorii składników w tym środku spożywczym; - nazwa składnika lub kategorii składników jest pokreślona w oznakowaniu środka spożywczego w formie pisemnej, przy użyciu obrazków i grafiki; - składnik lub kategoria składników jest istotny dla scharakteryzowania środka spożywczego i odróżnienia go od innych środków spożywczych, z którymi może być mylony ze względu na podobieństwo nazwy lub wyglądu (§ 9 ust. 1). Natomiast zgodnie z § 10 ust. 1 informacje o ilościowej zawartości składnika lub kategorii składników podaje się w nazwie środka spożywczego obok tej nazwy albo w wykazie składników obok składnika lub kategorii składników. Sąd uznał w konsekwencji, że skarżąca miała obowiązek podania procentowej zawartości soku malinowego użytego do produkcji kontrolowanego wyrobu. Sąd podzielił stanowisko organu, iż podanie dwóch wartości procentowych odnoszących się do dwóch różnych wielkości, tj. jednej do stężenia procentowego soku malinowego użytego do produkcji oraz drugiej dotyczącej zawartości procentowej składnika (soku malinowego) w gotowym wyrobie, może doprowadzić do sytuacji, w której stężenie procentowe zostanie odczytane jako zawartość składnika w wyrobie. Użyte przez skarżącą sformułowanie wprowadza – zdaniem Sądu – przeciętnego konsumenta w błąd, co do składu przedmiotowego syropu, ponieważ sugeruje, iż w wyrobie jest 65 % soku malinowego, podczas gdy produkt ten zawiera jedynie 0,32 % soku malinowego zagęszczonego o stężeniu 65 %. Podanie stężenia zastosowanego soku malinowego jest informacją fakultatywną, w związku z tym, jeżeli skarżąca zdecydowała się na podanie takiej informacji konsumentom, powinna to zrobić w taki sposób, aby podane informacje nie budziły wątpliwości, czego dotyczą. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego wadliwości przeprowadzonej kontroli, Sąd uznał, że jest on nietrafny. Zgodnie z art. 25 ust. 1 i 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych kontrolę działalności gospodarczej przedsiębiorcy przeprowadza się po okazaniu legitymacji służbowej oraz doręczeniu upoważnienia do przeprowadzenia kontroli. Stosownie do art. 27a ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, do kontroli działalności gospodarczej przedsiębiorcy stosuje się przepisy rozdziału 5 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej (Dz. U. z 2010 r. Nr 220, poz. 1447 ze zm.). W myśl art. 79a ust. 1 tej ustawy czynności kontrolne mogą być wykonywane przez pracowników organów kontroli po okazaniu przedsiębiorcy albo osobie przez niego upoważnionej legitymacji służbowej upoważniającej do wykonywania takich czynności oraz po doręczeniu upoważnienia do przeprowadzenia kontroli. Zgodnie z art. 80 ust. 1 czynności kontrolnych dokonuje się w obecności kontrolowanego lub osoby przez niego upoważnionej. W rozdziale drugim Krajowego Rejestru Sądowego Spółki zostały wskazane z imienia i nazwiska osoby upoważnione do reprezentowania skarżącej wraz z podaniem funkcji pełnionej w organie reprezentującym. W przedmiotowej sprawie organ, rozpoczynając kontrolę, pouczył Prezesa Zarządu o przysługujących prawach i obowiązkach kontrolowanego, zawartych w upoważnieniu do przeprowadzenia kontroli nr [...] z dnia [...] grudnia 2011 r., odbiór którego Prezes pokwitował. Wyjaśnień podczas wykonywanej kontroli udzielili Prezes Zarządu, kierownik laboratorium, Członek Zarządu, quality manager Polska, dyrektor logistyki oraz pełnomocnik. W tej sytuacji nie można zaakceptować stanowiska skarżącej, że o kontroli nie został poinformowany oraz nie uczestniczył w czynnościach kontrolnych kierownik kontrolowanej jednostki, ponieważ kontrola odbyła się w obecności osób upoważnionych do reprezentowania podmiotu i upoważnienie do przeprowadzenia kontroli zostało wręczone osobie upoważnionej do reprezentowania podmiotu wskazanej w KRS. Sąd nie podzielił także zarzutu naruszenia art. 10 § 1 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. – Kodeks postępowania administracyjnego (Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1070 ze zm., dalej: k.p.a.). Jak wynika z akt sprawy organ I instancji pismem z dnia 27 kwietnia 2012 r. zawiadomił skarżącą o zgromadzonym materiale dowodowym, wyznaczając 3-dniowy termin na zapoznanie się z aktami sprawy oraz wypowiedzenie się w przedmiotowej sprawie, z czego skarżąca skorzystała. Po otrzymaniu decyzji organu I instancji w ustawowym terminie wniosła odwołanie, w którym zawarła stanowisko w sprawie. Zdaniem Sądu orzekającego w sprawie zarzut naruszenia art. 139 k.p.a. również nie był zasadny. Organ odwoławczy utrzymał zaskarżoną decyzję w mocy, a nie orzekł odmiennie (niekorzystnie) w stosunku do rozstrzygnięcia organu I instancji. Ustawa o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczego w art. 40a ust. 5 wprowadza pewne kryteria, którymi muszą kierować się organy wymierzając karę przewidzianą w art. 40a ust. 1 pkt 3. Zatem dopiero na tym etapie – czyli na etapie określania wysokości kary pieniężnej, a nie na etapie stwierdzania czy w ogóle winna być wymierzona kara, ustawa przewiduje swoistego rodzaju miarkowanie i uzależnia już samą wysokość kary od uwzględnienia takich przesłanek, jak: stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia, zakres naruszenia, dotychczasową działalność skarżącej spółki na rynku artykułów rolno-spożywczych oraz wielkość jej obrotu. Zdaniem Sądu, organ wymierzając karę prawidłowo uwzględnił wskazane w ust. 5 art. 40a przesłanki. Odniósł się także do pozostałych kryteriów; tj. stopnia zawinienia, dotychczasowej działalność skarżącej spółki na rynku artykułów rolno-spożywczych oraz wielkość jej obrotu – podając, że wymierzona kara pieniężna jest adekwatna i stanowi 4,3% wartości zakwestionowanej partii i 0,86 % kary maksymalnej. W ocenie Sądu sposób wymierzenia i wyliczenia nałożonej kary był zgodny z art. 40a ust. 5 powołanej ustawy i znajdował uzasadnienie w zebranym materiale dowodowym. W tym zatem zakresie zaskarżona decyzja również znamion wadliwości nie nosi. W toku postępowania – w ocenie Sądu – nie doszło także do naruszenia przepisów proceduralnych w sposób, który mógłby mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Stan faktyczny sprawy został ustalony w sposób prawidłowy. Organ przeprowadził właściwe postępowanie dowodowe, czemu dał wyraz w zaskarżonej decyzji, której uzasadnienie odpowiada art. 107 § 3 k.p.a., podał także co wziął pod rozwagę przy wymierzaniu kary pieniężnej i co wpłynęło na jej wysokość. Skargą kasacyjną H. Sp. z o.o. w K. zaskarżyła powyższe orzeczenie w całości, wnosząc o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, ewentualnie - uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi na podstawie art. 188 p.p.s.a., a także zasądzenie kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokowi zarzucono naruszenie: A/ prawa materialnego, tj.: art. 40a ust. 1 pkt 3 w związku z art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych w związku z art. 46 ust. 1 pkt 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia, poprzez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu, że produkt Spółki naruszał przepisy o jakości handlowej, w szczególności wprowadzając w błąd konsumentów w zakresie użycia sformułowania "65 % sok malinowy (0,32 %)", pomimo braku podstaw do takiego ustalenia; B/ przepisów postępowania w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tj: 1) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. w związku z art. 8 k.p.a. w związku z art. 2 oraz art. 32 ust. 1 Konstytucji RP poprzez niedostrzeżenie naruszenia tych przepisów przez organ i w rezultacie oddalenie skargi, a tym samym utrzymanie w mocy decyzji Głównego Inspektora Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych z dnia [...] lipca 2012 r., nakładającej na Spółkę karę za zastosowanie przez nią oznakowania, które w przypadku innych przedsiębiorców nie budzi wątpliwości organów tej samej inspekcji, co skutkowało naruszeniem zasady zaufania obywatela do władzy publicznej i doprowadziło do nierównego traktowania podmiotów wobec prawa, a co – w przypadku prawidłowego zastosowania powyższych reguł przez WSA – powinno prowadzić do uwzględnienia skargi; 2) art. 141 § 4 w związku z art. 133 § 1 i 134 § 1 p.p.s.a. oraz w związku z art. 40a ust. 1 pkt 3 w związku z art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych w związku z art. 46 ust. 1 pkt 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia w związku z art. 80 ust. 1 ustawy z dnia 2 lipca 2004 r. o swobodzie działalności gospodarczej w związku z art. 25 ust. 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych poprzez brak dokonania przez WSA analizy kwestionowanego w decyzji organu II i I instancji oznakowania zastosowanego przez Spółkę i arbitralne, niepoparte dostatecznym uzasadnieniem przyjęcie za organem II instancji, że oznakowanie to mogło wprowadzać w błąd konsumentów – co nie miało miejsca w niniejszej sprawie, jak również, poprzez nieprzeprowadzenie należytej analizy kwestii kręgu osób, które muszą być obecne w toku kontroli, a więc niepoprzedzone rzetelnym rozważeniem prawidłowości ustaleń prawnych organu uznanie przez WSA, że obecność członka zarządu Spółki w toku kontroli była wystarczająca dla spełnienia wymogów z art. 25 ust. 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, co, w przypadku prawidłowego zastosowania ww. przepisów przez WSA, powinno doprowadzić do uwzględnienia skargi i uchylenia obydwu decyzji organów, 3) art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. w związku z art. 133 § 1 i art. 134 § 1 p.p.s.a. w związku z art. 7, art. 75 § 1, art. 77 § 1 oraz art. 80 k.p.a. w związku z art. 77 ust. 6 w związku z art. 80 ust. 1 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej w związku z art. 25 ust. 2 w związku z art. 27a ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych poprzez uznanie przez WSA, iż protokół z kontroli sporządzony z naruszeniem przepisów o reprezentacji kontrolowanego posiada moc dowodową i możliwe było oparcie na jego ustaleniach decyzji organu I oraz II instancji, pomimo iż zgodnie z art. 77 ust. 6 ustawy o swobodzie działalności gospodarczej dowód sprzeczny z przepisami o kontroli działalności gospodarczej przedsiębiorcy nie może stanowić podstawy ustaleń faktycznych w postępowaniu administracyjnym, co, w przypadku prawidłowego zastosowania ww. przepisów przez WSA, powinno doprowadzić do uwzględnienia skargi i uchylenia obydwu decyzji organów; co mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W odpowiedzi na skargę kasacyjną Główny Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno-Spożywczych wniósł o jej oddalenie oraz zasądzenie kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 40a ust. 1 pkt 4 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, ten, kto wprowadza do obrotu artykuły rolno-spożywcze zafałszowane, podlega karze pieniężnej w wysokości nie wyższej niż 10 % przychodu osiągniętego w roku rozliczeniowym poprzedzającym rok nałożenia kary, nie niższej jednak niż 1.000 zł. Uregulowana tym przepisem odpowiedzialność ma charakter administracyjny, co oznacza, że dla jej ustanowienia bez znaczenia jest to, w jaki sposób doszło do naruszenia prawa, czy nastąpiło to z winy umyślnej, czy nieumyślnej. Okoliczności takie, jak: stopień szkodliwości czynu, stopień zawinienia, zakres naruszenia, dotychczasowa działalność podmiotu działającego na rynku artykułów rolno-spożywczych oraz wielkość obrotów osiąganych przez ten podmiot mają jedynie wpływ na wysokość wymierzonej kary (art. 40a ust. 5 ustawy o jakości). Stosownie do art. 6 ust. 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, do znakowania artykułów rolno-spożywczych stosuje się odpowiednio wymagania określone w art. 45 ust. 2, art. 46 ust. 1 pkt 1 i art. 48 ust. 1 ustawy z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia. Z przepisów tych wynika, że oznakowanie środka spożywczego obejmuje wszelkie informacje w postaci napisów i innych oznaczeń, w tym znaki towarowe, nazwy handlowe, elementy graficzne i symbole, dotyczące środka spożywczego i umieszczone na opakowaniu, etykiecie, obwolucie, ulotce, zawieszce oraz w dokumentach, które są dołączone do środka spożywczego lub odnoszą się do niego. Z przepisów tych wynika także, że oznakowanie środka spożywczego nie może wprowadzać konsumenta w błąd, w szczególności co do charakteru środka spożywczego, w tym jego nazwy, rodzaju, właściwości, składu, ilości, trwałości, źródła lub miejsca pochodzenia, metod wytwarzania lub produkcji. Oznakowanie nie może wprowadzać w błąd konsumenta także przez przypisywanie środkowi spożywczemu działania lub właściwości, których nie posiada, a także przez sugerowanie, że środek spożywczy posiada szczególne właściwości, jeśli wszystkie podobne środki spożywcze posiadają takie same właściwości. Stosownie do art. 48 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywieniu środki spożywcze muszą być oznakowane w sposób zrozumiały dla konsumenta, napisy muszą być wyraźne, czytelne i nieusuwalne, umieszczone w widocznym miejscu, a także nie mogą być w żaden sposób ukryte, zasłonięte lub przesłonięte innymi nadrukami lub obrazkami. W świetle przytoczonych przepisów oznakowanie na opakowaniu powinno odzwierciedlać skład produktu oraz nie pozostawiać żadnych wątpliwości co do jego właściwości. Tym samym ocena czy doszło do zafałszowania artykułu powinna być dokonywana z punktu widzenia potencjalnego klienta i tego czy oznakowanie tych artykułów mogło go wprowadzić w błąd. Oceną tą powinny być objęte wszystkie informacje umieszczone na opakowaniu oraz w dokumentach, które są dołączone do tego środka spożywczego i charakteryzują ten środek spożywczy. W niniejszej sprawie, w wyniku przeprowadzonej kontroli partii produktu o nazwie P. 490 ml (seria limitowana) stwierdzono, że zawartość soku malinowego w wykazie składników podano używając sformułowania "65 % sok malinowy zagęszczony (0,32 %)", które to sformułowanie, oprócz rzeczywistej zawartości zastosowanego soku malinowego, zawiera również informację dotyczącą stężenia soku malinowego. Wobec takiego oznakowania, należy podzielić stanowisko organów zaakceptowane przez Sąd I instancji, że podanie dwóch wartości procentowych odnoszących się do dwóch różnych wielkości, tj. stężenia procentowego soku malinowego użytego do produkcji oraz drugiej dotyczącej zawartości procentowej składnika (soku malinowego) w gotowym wyrobie, może być dla przeciętnego konsumenta niezrozumiałe i doprowadzić do odczytania stężenia procentowego jako zawartości składnika w wyrobie. Oznakowanie środka spożywczego nie odpowiada zatem wymogom art. 46 ust. 1 ustawy o bezpieczeństwie żywności i żywienia. Odnosząc się do zarzutu dotyczącego wadliwości przeprowadzonej kontroli, należy uznać go za nietrafny, podzielając tym samym stanowisko Sądu I instancji, który wykazał, że kontrolujący kierowali się zapisem w rozdziale drugim Krajowego Rejestru Sądowego Spółki, gdzie wykazano z imienia i nazwiska osoby upoważnione do reprezentowania Spółki wraz z podaniem funkcji pełnionej w organie/reprezentującym. Rozpoczynając kontrolę organ pouczył Prezesa Zarządu o przysługujących prawach i obowiązkach kontrolowanego zawartych w upoważnieniu do przeprowadzenia kontroli, natomiast wyjaśnień w czasie kontroli udzielali Prezes Zarządu, kierownik laboratorium, Członek Zarządu, quality manager Polska, dyrektor logistyki oraz pełnomocnik. W skardze kasacyjnej podniesiono, że w związku z przeprowadzoną kontrolą doszło do naruszenia art. 25 ust. 2 ustawy o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych, który stanowi, że w toku kontroli u przedsiębiorcy z branży żywnościowej obecny musi być kierownik jednostki kontrolowanej, a w razie jego nieobecności osoba przez tego kierownika upoważniona. Zarzut ten jako mający charakter procesowy wymaga wykazania, iż uchybienie to – gdyby przyjąć, że jest zasadny – miało istotny wpływ na wynik sprawy. Tego rodzaju argumentacja nie została jednak w skardze kasacyjnej przedstawiona poza stwierdzeniem, że osoby biorące udział kontroli nie muszą mieć pełnej wiedzy dotyczącej produktu. Wobec tego twierdzenia i informacji, że kierownik jednostki kontrolowanej znajdował się na terenie przedsiębiorstwa podczas kontroli, należy stwierdzić, że kierownictwo Spółki mogło przywołać tę osobę do udziału w kontroli. W protokole kontroli nie zawarto też zastrzeżenia, że informowano kontrolujących o tym, że kierownikiem jednostki jest inna osoba niż osoby obecne podczas kontroli reprezentujące Spółkę. Uznając zarzuty skargi kasacyjnej za nieusprawiedliwione, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 i art. 204 pkt 1 p.p.s.a. orzekł jak sentencji.
Informacje o sprawie
- Data wpływu
- 24 maja 2013
- Symbol z opisem
- 6239 Inne o symbolu podstawowym 623
- Skarżony organ
- Inspektor Jakości Handlowej Artykułów Rolno Spożywczych
- Sędziowie
- Marzenna Zielińska Stanisław Gronowski Zofia Przegalińska /przewodniczący sprawozdawca/
Powołane przepisy
- Ustawa z dnia 21 grudnia 2000 r. o jakości handlowej artykułów rolno-spożywczych - tekst jednolity
art. 40a ust. 1 pkt 3, art. 6 ust. 2 · Dz.U. 2005 nr 187 poz. 1577
- Ustawa z dnia 25 sierpnia 2006 r. o bezpieczeństwie żywności i żywienia - tekst jednolity
art. 45 ust. 2, art. 46 ust. 1 pkt 1 i art. 48 ust. 1 · Dz.U. 2010 nr 136 poz. 914
Inne orzeczenia w tej sprawie
Powiązane dokumenty
Sygnatura: VI SA/Wa 2204/14 · 12 sierpnia 2014
VI SA/Wa 2204/14 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2014-08-12
Sygnatura: VI SA/Wa 2203/14 · 12 sierpnia 2014
VI SA/Wa 2203/14 - Postanowienie WSA w Warszawie z 2014-08-12
Sygnatura: II GSK 265/13 · 12 sierpnia 2014
II GSK 265/13 - Postanowienie NSA z 2014-08-12
Źródło urzędowe: Naczelny Sąd Administracyjny