II GSK 963/20

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Czarnik Sędzia NSA Gabriela Jyż (spr.) Sędzia del. WSA Urszula Wilk po rozpoznaniu w dniu 22 czerwca 2021 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej "A." O. z T. Sz. Sp. z o.o. w Ż. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 11 marca 2020 r. sygn. akt VI SA/Wa 2525/19 w sprawie ze skargi "E. G." Sp. z o.o. w Cz. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] lipca 2015 r., nr [...] w przedmiocie unieważnienia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego 1. uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie do ponownego rozpoznania; 2. zasądza od "E. G. Sp. z o.o. w Cz. na rzecz "A." O. z T. Sz. Sp. z o.o. w Ż. 1.100 (jeden tysiąc sto) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, wyrokiem z dnia 11 marca 2020 r., w sprawie ze skargi "E. G." Sp. z o.o. w Cz. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczypospolitej Polskiej z dnia [...] lipca 2015 r., w przedmiocie unieważnienia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego, uchylił zaskarżoną decyzję oraz orzekł o kosztach postępowania sądowego. Sąd I instancji orzekał w następującym stanie sprawy: w dniu 12 września 2013 r. spółka E. G. zgłosił do ochrony wzór przemysłowy pt. "B.". A. O. z T. Sz. sp. z o.o. w Ż. w dniu 21 lipca 2014 r. wniosła do Urzędu Patentowego RP sprzeciw wobec decyzji organu z [...] listopada 2013 r. o udzieleniu prawa z rejestracji wzoru przemysłowego pt. "B.", nr [...], udzielonego na rzecz uprawnionej. Jako materialnoprawną podstawę żądania unieważnienia prawa z rejestracji spornego wzoru podał art. 102, art. 103, art. 104 oraz art. 117 ust. 1 i 2 ustawy z dnia 30 czerwca 2000 r. Prawo własności przemysłowej (Dz. U. z 2013 r., poz. 1410; dalej: p.w.p.), a także art. 1 ust. 1 i art. 17 ustawy z dnia 4 lutego 1994 r. o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Wnosząca sprzeciw podnosiła, że sporny wzór przemysłowy był przed datą jego zgłoszenia do ochrony w UP podany do powszechnej wiadomości w sposób umożliwiający jego odtworzenie. Wskazała, że "butelki, niemal identyczne do wzoru uprawnionego, od wielu lat udostępniane są na rynku włoskim - przez rozmaitych producentów: mleczarnie C. D. L. di C., C. D. L. di Y. oraz C. L. di T., szczególnie dotyczyło to butelki L. di C.". Zaznaczyła, że zewnętrzny kształt fragmentów butelki, które w obrocie pozostają zasłonięte, wyłączony jest z monopolu uprawnionego z rejestracji wzoru, co dotyczy środkowej części, na której występują karby obwodowe oraz dna butelki. Nadto ocena nowości i indywidualnego charakteru wzoru dotyczyła tylko jego widocznych cech, a oceny dokonuje zorientowany użytkownik. Co do kwestii swobody twórczej, wnosząca sprzeciw uznała, że w przypadku projektowania butelek PET na mleko, swoboda ta jest znaczna. Wnosząca sprzeciw zarzuciła też, że doszło do naruszenia praw autorskich, gdyż kształt butelki L. di C. stanowił utwór, w rozumieniu art. 1 ust. 1 ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych. Uprawniona z prawa ochronnego na sporny wzór przemysłowy uznała sprzeciw za bezzasadny. Urząd Patentowy RP, decyzją z dnia [...] lipca 2015 r. unieważnił prawo z rejestracji wzoru przemysłowego pt. "B." nr [...]. Organ stwierdził, że zaistniały przesłanki do unieważnienia spornego prawa z rejestracji na podstawie art. 102 i art. 104 p.w.p. z uwagi na brak indywidualnego charakteru spornego wzoru przemysłowego. Wskazał, że zgodnie z opisem zawartym w aktach rejestrowych, istotą spornego wzoru przemysłowego była nowa postać butelki, przejawiająca się w kształcie i układzie linii nadających jej oryginalny wygląd. Butelka posiadała lekko wklęsłą podstawę o kształcie zbliżonym do kwadratu z wyoblonymi narożami obwodowymi oraz koncentrycznymi pogrubieniami wzmacniającymi, a każda ze ścianek bocznych posiadała karby wzmacniające - owalne w dolnej części i trapezoidalne w górnej części oraz usytuowane pomiędzy nimi, łączące się ze sobą, poziome karby obwodowe. Prostopadłościenna dolna część butelki przechodziła łagodnie w krotką szyjkę o kształcie walca. Konstrukcja butelki zapewniała znaczną sztywność, pewny chwyt dłonią, stabilność w pozycji stojącej i transporcie. Urząd Patentowy stwierdził, że za przeciwstawienie, świadczące o braku indywidualnego charakteru przez sporny wzór przemysłowy, uznać należało wzór o nazwie L. di C. (przedstawiony w filmie udostępnionym na portalu YouTube). Przeciwstawiony wzór stanowił przezroczystą butelkę o podstawie kwadratu. Posiadał etykietę na środku butelki oraz wyraźne wklęsłości w górnej części w kształcie zbliżone do trójkąta. Dodatkowo, organ uwzględnił butelkę, której zdjęcie zostało opublikowane w internecie na stronie o nazwie IFAP (jest to równocześnie producent butelek na mleko o tej nazwie, przedstawiony na stronie ifap - film). Organ, opierając się na materiałach dowodowych przyjął, że przeciwstawiony wzór przemysłowy został upubliczniony przed datą zgłoszenia do ochrony spornego wzoru przemysłowego. Świadczyły o tym przede wszystkim filmy umieszczone na portalu YouTube oraz uzupełniająco argumentacja przedstawiona przez W. G. w oświadczeniu z 22 kwietnia 2015 r. Oceniając określone przez uprawnionego istotne cechy spornego wzoru organ uznał, że cechy te jednocześnie występował w przeciwstawionych wzorach przemysłowych. Wygląd spornego wzoru był niemal identyczny, jak wygląd wzorów przeciwstawionych, a jedyna różnica dotyczyła innego karbowania w dolnej części butelki. Zdaniem organu, w spornym wzorze było to karbowanie w kształcie wydłużonego prostokąta o zaoblonych kątach, a w przeciwstawionych wzorach przemysłowych karbowanie wchodzi w dno butelki - stąd widoczne są tylko trzy boki karbowania. Dodatkowo, w spornym wzorze widać elementy karbowania w dolnej części - są to linie wychodzące w gorę, lekko nachylone. Inaczej wygląda też karbowanie poziome występujące w środkowej części - w przypadku spornego wzoru przemysłowego są to cztery wklęsłe linie, podczas gdy wzór przeciwstawiony IFAP oraz L. di C. posiadały trzy takie wklęsłe linie. Organ uznał, że różnice w karbowaniu są małym detalem butelki nie wpływającym na odbiór przez zorientowanego użytkownika. Urząd Patentowy uznał, że sporny wzór przemysłowy nie różnił się od wzoru przeciwstawionego w takim stopniu, że zorientowany użytkownik rozróżni porównywane wzory. Decydujące znaczenie będą miały podobieństwa dotyczące proporcji poszczególnych elementów, kształtu, a także zdobienia i ornamentacji. Natomiast występowanie innej liczby karbowań poziomych oraz karbowania dolnego nie będą miały takiego znaczenia dla zorientowanego użytkownika, który skoncentruje się na ogólnym wyglądzie wytworu. Drobne różnice dotyczące karbowań niektórych elementów są nieistotne, nie różnicują one porównywanych wzorów przemysłowych w takim stopniu, aby wywierały one odmienne ogólne wrażenie na zorientowanym użytkowniku. Oznaczało to, że sporny wzór przemysłowy pozbawiony był indywidualnego charakteru w dacie jego zgłoszenia do Urzędu. Wyrokiem z dnia 28 października 2016 r., sygn. akt VI SA/Wa 413/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uchylił decyzję Urzędu Patentowego. W wyniku wniesionej skargi kasacyjnej Naczelny Sąd Administracyjny, wyrokiem z dnia 12 września 2019 r., sygn. akt II GSK 2370/17, uchylił wymieniony wyrok WSA w Warszawie. Sąd I instancji rozpoznając sprawę ponownie, uwzględniając wykładnię prawa dokonaną przez NSA, za punkt wyjścia przyjął definicję wzoru przemysłowego, uregulowaną w art. 102 ust. 1 p.w.p. W świetle definicji wynikającej z powołanego przepisu, Sąd za NSA stwierdził, że pierwszorzędne znaczenie miała kwestia ustalenia, czy wzór przeciwstawiony został wcześniej (przed datą pierwszeństwa) publicznie udostępniony w rozumieniu art. 103 ust. 2 p.w.p. Sąd wskazał, że organ w tym zakresie uznał, iż istotna w sprawie była data zgłoszenia do ochrony spornego wzoru przemysłowego, tj. dzień 12 września 2013 r., a rozpatrywane przez Kolegium przeciwstawione wzory przemysłowe pochodziły sprzed tej daty. Pochodzące z internetu dowody przedstawione w tym zakresie przez wnoszącego sprzeciw nie zostały, zdaniem Sądu, prawidłowo przez organ ocenione uwzględniając zarzuty zgłaszane pod ich adresem przez uprawnionego. Sąd I instancji przywołał stanowisko NSA, który wskazał, że aby dokonać oceny mocy dowodowej należało zweryfikować prawdopodobieństwo i prawdziwość zawartych w każdym dokumencie informacji, np. jego pochodzenie, okoliczności jego sporządzenia oraz jego adresata, a następnie ocenić, czy wydaje się sensowny i wiarygodny (por. wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 27 lutego 2018 r. w sprawie T-166/15, opubl. curia.europa.eu). NSA zwrócił także uwagę na okoliczność praktyki EUlPO w zakresie weryfikacji wiarygodności dowodów ujawnienia informacji w Internecie. Zdaniem Sąd I instancji, uzasadnione będzie wzięcie pod uwagę przez organ również tych wytycznych, aby moc uznać, że kwestia wiarygodności i mocy dowodowej dowodów pochodzących z Internetu stała się przedmiotem poważnych rozważań organu. Reasumując, Sądu stwierdził, że organ uchybił zasadom prowadzenia postępowania, albowiem pobieżnie i wyrywkowo ocenił materiał dowodowy w sprawie, czym naruszył przepisy postępowania - art. 7, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. oraz art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 256 ust. 1 p.w.p. W podstawie prawnej wyroku Sąd I instancji podał art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) oraz art. 200 i art. 205 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718, dalej: p.p.s.a.). A. O. z T. Sz. sp. z o.o. w Ż., skargą kasacyjną zaskarżyła w całości wyrok Sądu I instancji zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, to jest: 1. naruszenie art. 1 § 1 i 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (t.j. Dz. U. z 2019 r. poz. 2167 ze zm.; dalej: p.u.s.a.) w zw. z art. 3 § 1 i 2 p.p.s.a. i art. 190 p.p.s.a., a także art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 256 ust. 1 p.w.p. poprzez pominięcie przez Sąd I instancji wykładni prawa dokonanej przez Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 12 września 2019 r. (sygn. II GSK 2370/17), zgodnie z którą Sąd I instancji zobowiązany został do ponownego skontrolowania decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia [...] lipca 2015 r. (znak: [...]) w przedmiocie unieważnienia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego "B." nr [...] - w szczególności pod kątem wydania decyzji w zgodzie z obowiązującymi przepisami postępowania (w tym: dokonania przez UPRP dogłębnej i wszechstronnej analizy zgromadzonego w postępowaniu materiału dowodowego, zgodnie z zasadami określonymi w art. 7. art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a), a także istnienia podstaw wskazanych w sprzeciwie "A." O. z T. Sz. sp. z o.o.; 2. naruszenie art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. w zw. z art. 3 § 1 i 2 p.p.s.a. oraz art. 141 § 4, art. 153 i 193 p.p.s.a., a także art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 256 ust. 1 p.w.p. poprzez zaniechanie przeprowadzanie czynności określonych przez Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 12 września 2019 r. (sygn. II GSK 2370/17), stanowiących wskazania co do dalszego postępowania w sprawie, w tym zwłaszcza w zakresie ponownego skontrolowania decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia [...] lipca 2015 r. (znak: [...]) w przedmiocie unieważnienia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego "B." nr [...] - w szczególności pod kątem dokonania czynności wskazanych w zarzucie poprzedzającym (pkt. 1 powyżej). 3. naruszenie art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. w zw. z art. 3 § 1 i 2 oraz art. 188 p.p.s.a. i art. 151 w zw. z art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez uwzględnienie skargi bez uprzedniego przeprowadzenia czynności wskazanych w zarzutach poprzedzających (pkt. 1 i 2 powyżej) - pomimo tego, że Naczelny Sąd Administracyjny wyrokiem z dnia 12 września 2019 r. (sygn. II GSK 2370/17) przekazał sprawę Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania, a tym samym uznał iż istota sprawy nie została wcześniej dostatecznie wyjaśniona przez Wojewódzki Sąd Administracyjny na etapie postępowania sądowoadministracyjnego. W przypadku uznania, iż istota sprawy została dostatecznie wyjaśniona - NSA powinien bowiem w swym wyroku rozpoznać skargę (orzec reformatoryjnie). 4. naruszenie art. 1 §1 p.u.s.a. w zw. z art. 3 §1 p.p.s.a. a także art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 256 ust. 1 p.w.p. poprzez przyjęcie, że skontrolowanie decyzji Urzędu Patentowego RP z dnia 21 lipca 2015 r. (znak: Sp. 507/14) w zakresie uwzględniającym wskazania zawarte w wyroku NSA z dnia 12 września 2019 r. (sygn. II GSK 2370/17) - wykracza poza zakres właściwości sądu administracyjnego w niniejszej sprawie, - co miało istotny wpływ na wynik sprawy, gdyż spowodowało wydanie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyroku uwzględniającego skargę spółki E. G. na decyzję Urzędu Patentowego Rzeczpospolitej Polskiej z dnia [...] lipca 2015 r. (znak: [...]) - w sytuacji gdy powinien zostać wydany wyrok oddalający skargę. Podnosząc te zarzuty skarżąca kasacyjnie wniosła o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i rozpoznanie skargi poprzez jej oddalenie (w przypadku przyjęcia przez tut. Sąd, że istota sprawy jest dostatecznie wyjaśniona) lub uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu oraz o zasądzenie na rzecz strony skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W odpowiedzi na skargę kasacyjną E. G. Sp. z o.o. w R., wniosła o jej oddalenie w całości oraz o zasądzenie od skarżącej kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego według norm przepisanych. Skarżący kasacyjnie oraz uczestnik wnieśli o rozpoznanie sprawy na rozprawie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Naczelny Sąd Administracyjny nie uwzględnił wniosku skarżącej kasacyjnie i uczestnika o rozpoznanie sprawy na rozprawie. Zgodnie z art. art. 15 zzs4 ust. 3 ustawy z dnia 2 marca 2020 r. o szczególnych rozwiązaniach związanych z zapobieganiem, przeciwdziałaniem i zwalczaniem COVID-19, innych chorób zakaźnych oraz wywołanych nimi sytuacji kryzysowych (Dz. U. poz. 1842) przewodniczący może zarządzić przeprowadzenie posiedzenia niejawnego, jeżeli uzna rozpoznanie sprawy za konieczne, a przeprowadzenie wymaganej przez ustawę rozprawy mogłoby wywołać nadmierne zagrożenie dla zdrowia osób w niej uczestniczących i nie można przeprowadzić jej na odległość z jednoczesnym bezpośrednim przekazem obrazu i dźwięku. Na posiedzeniu niejawnym w tych sprawach sąd orzeka w składzie trzech sędziów. W ocenie składu orzekającego NSA przesłanki wskazane w tym przepisie uzasadniały rozpoznanie skargi kasacyjnej na posiedzeniu niejawnym. W dalszym ciągu obowiązuje stan epidemii, a rozpoznanie spraw z udziałem stron i ich pełnomocników mogłoby stanowić zagrożenie dla ich zdrowia i życia. Stanowisko to potwierdził również Naczelny Sąd Administracyjny w uchwale składu siedmiu sędziów NSA z 30 listopada 2020 r., sygn. akt II OPS 6/19. Skarga kasacyjna ma usprawiedliwione podstawy, choć nie wszystkie pomieszczone w niej zarzuty są zasadne. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod uwagę nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie występują przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 p.p.s.a. Z tego względu Naczelny Sąd Administracyjny przy rozpoznaniu sprawy związany był granicami skargi kasacyjnej. Granice te są wyznaczone wskazanymi w niej podstawami, którymi – zgodnie z art. 174 p.p.s.a. – może być naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (art. 174 pkt 1 p.p.s.a.) albo naruszenie przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (art. 174 pkt 2 p.p.s.a.). Związanie Naczelnego Sądu Administracyjnego granicami skargi kasacyjnej polega na tym, że jest on władny badać naruszenie jedynie tych przepisów, które zostały wyraźnie wskazane przez stronę skarżącą i nie może we własnym zakresie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, uściślać ich ani w inny sposób korygować. Dodać też trzeba, że autor skargi kasacyjnej, konstruując zarzuty w oparciu o przepis art. 174 pkt 2 p.p.s.a., zobowiązany był na podstawie art. 176 § 1 pkt 2 p.p.s.a. do wskazania, jaki był związek naruszenia przepisów określonych w skardze kasacyjnej z rozstrzygnięciem. Brak wskazania takiej relacji między naruszeniem a rozstrzygnięciem jest istotnym brakiem skargi kasacyjnej i powoduje niemożność jej uwzględnienia w tym zakresie. Skutecznym zarzutem naruszenia prawa procesowego może być tylko ten, który wskazuje na istnienie istotnego wpływu naruszenia na rozstrzygnięcie sprawy, bo art. 174 pkt 2 p.p.s.a. odwołuje się do takiej przesłanki. Zatem nie wszystkie naruszenia przepisów postępowania mogą być skutecznym zarzutem kasacyjnym, ale tylko takie, które miały istotny wpływ na wyrok. Wpływ ten w sposób jednoznaczny musi wykazać strona, zaniechanie zaś tego obowiązku powoduje, że niemożliwa staje się merytoryczna ocena zarzutów naruszenia przepisów postępowania. Celem tego przepisu jest bowiem wykluczenie sytuacji, w której przeprowadzana kontrola instancyjna miałaby w istocie pozorny charakter w tym sensie, że wprawdzie prowadziłaby do usunięcia z obrotu prawnego kwestionowanego aktu, jednak po to tylko, aby powtórzyć określone działania z tym samym co poprzednio wynikiem. Dla uznania za usprawiedliwioną podstawę kasacyjną z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. konieczne jest zatem jednoczesne stwierdzenie, że uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a więc wykazanie, że następstwa stwierdzonych wadliwości postępowania były tego rodzaju lub skali, iż kształtowały one lub współkształtowały treść kwestionowanego w sprawie orzeczenia. Wpływ ten należy wiązać z hipotetycznymi następstwami uchybień przepisom postępowania (wyroki NSA z: 23 listopada 2018 r., sygn. akt I OSK 41/17, 14 marca 2018 r., sygn. akt II FSK Podkreślić trzeba na wstępie, iż zaskarżony tu wyrok WSA w Warszawie z dnia 11 marca 2020 r. (sygn. akt VI SA/Wa 2525/19) został wydany w wyniku uchylenia przez Naczelny Sąd Administracyjny wcześniejszego wyroku WSA w Warszawie w tej samej sprawie. NSA wyrokiem z dnia 12 września 2019 r. (sygn. akt II GSK 2370/17) uchylił wyrok WSA w Warszawie z dnia 28 października 2016 r. (sygn. akt VI SA/Wa 413/16) i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Zgodnie z treścią art. 190 p.p.s.a.: "Sąd, któremu sprawa została przekazana, związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny. Nie można oprzeć skargi kasacyjnej od orzeczenia wydanego po ponownym rozpoznaniu sprawy na podstawach sprzecznych z wykładnią prawa ustaloną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny." Jak podnosi się w doktrynie i judykaturze wykładnia prawa obejmuje zarówno prawo materialne, jak i prawo procesowe. NSA chylając, w oparciu o art. 185 § 1 p.p.s.a., wyrok WSA z 28 października 2016 r. zawarł w stosunku do Sądu I instancji jasne wskazania i wyraźną wykładnię prawa. NSA w tymże wyroku za skuteczne uznał zarzuty zawarte w skardze naruszenia przez Sąd I instancji art. 151 i 145 § 1pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 80, art. 107 § 3 k.p.a., a także art. 102 ust. 1, art. 103 ust. 1 i art. 104 ust. 1 i 2 p.w.p. Jak wskazał NSA istota sporu sprowadzała się do oceny czy dowody pochodzące ze stron internetowych, np. wydruki, w tym wydruki poświadczone notarialnie, wydruki z tłumaczeniem przysięgłym, filmy mogły stanowić zasadniczy dowód dla określenia daty publicznego ujawnienia wzoru oraz czy Urząd Patentowy RP prawidłowo ustalił, a następnie uzasadnił zakres swobody twórczej przy opracowywaniu spornego wzoru oraz katalog osób stanowiących zorientowanego użytkownika spornego i przeciwstawionych wzorów. "Podstawowe zastrzeżenia WSA w wyroku z dnia 28 października 2016 r. odnosiły się do prawidłowości ustalenia przez organ daty publicznego udostępnienia przeciwstawionych wzorów. Sąd I instancji odwołując się do argumentów judykatury i doktryny (str. 16, 19-20 wyroku WSA), stanął na stanowisku, że wydruki ze stron internetowych nie są dowodem ujawnienia, o ile nie towarzyszą im inne dowody. Oparcie się więc przez UP w zasadzie na wydrukach i filmach z internetu skutkowało, zdaniem WSA, naruszeniem art. 7, art. 77 § 1, art. 80 i art. 107 § 3 k.p.a. w zw. z art. 256 ust. 1 p.w.p. Nie akceptując mocy dowodowej omawianych materiałów pochodzących z internetu, WSA przyjął równocześnie, że UP nie ustalił daty upublicznienia przeciwstawionych wzorów. Sąd zaś oczekiwał od organu dokładnego wyjaśnienia sprawy (art. 7 k.p.a.), dokładnych ustaleń faktycznych (art. 77 § 1 k.p.a.), dogłębnej analizy zebranego materiału dowodowego (art. 80 k.p.a.) i wyczerpującego uzasadnienia faktycznego decyzji (art. 107 § 3 k.p.a.)." (s. 13-14 uzasadnienia wyroku NSA z 12 września 2019 r.). Jak wskazał NSA w wyroku z dnia 12 września 2019 r.: "Z takim arbitralnym stanowiskiem Sądu nie sposób się zgodzić, co słusznie zauważył kasator w pkt II.1.lit a) petitum skargi kasacyjnej. W myśl art. 256 ust. 1 p.w.p do postępowania spornego przed Urzędem w sprawach nieuregulowanych w ustawie stosuje się odpowiednio przepisy k.p.a. Mając na uwadze, że postępowanie sporne ma charakter kontradyktoryjny z mocy art. 255 ust. 1 pkt 1, art. 255 ust. 4 (Urząd Patentowy rozstrzyga sprawy w trybie postępowania spornego w granicach wniosku i jest związany podstawą prawną wskazaną przez wnioskodawcę.) p.w.p., to na stronach tego postępowania, a przede wszystkim na wnioskodawcy spoczywa ciężar udowodnienia okoliczności, z których każda wywodzi korzystne dla siebie skutki prawne. Natomiast rolą organu, tj. UP jest ustalenie stanu faktycznego na podstawie dowodów przedstawionych przez strony, w szczególności zaś dowodów przedłożonych przez wnioskodawcę (por. wyroki NSA z 15 stycznia 2013 r., sygn. akt II GSK 2077/11, z 20 września 2017 r., sygn. akt II GSK 3395/15, opubl. orzeczenia.nsa.gov.pl). Urząd w postępowaniu spornym powinien przede wszystkim wyczerpująco rozpatrzyć i ocenić materiał dowodowy przedstawiony przez strony, a zwłaszcza przez wnioskodawcę, który już we wniosku o unieważnienie prawa, jak wynika expressis verbis z art. 2551 ust. 3 pkt 5 p.w.p, wskazuje środki dowodowe i zobowiązany jest do wykazania zasadności zgłoszonych podstaw unieważnienia (por. wyrok NSA z 16 października 2013 r., sygn. akt II GSK 937/12). Dlatego strona podnosząca argumenty co do danej okoliczności powinna była przedstawić dowody na ich potwierdzenie. Zgłaszający sprzeciw, datę upublicznienia wzorów próbował przede wszystkim wykazać poprzez materiały pochodzące z internetu. Organ, po ich analizie, uznał te środki dowodowe za wystarczające, a WSA je zakwestionował, bez przeprowadzenia ich analizy. Stanowisko WSA, który dysponując różnorodnością materiałów z internetu: wydruki, wydruki poświadczone notarialnie, wydruki z tłumaczeniem przysięgłym, filmy, bez jakiejkolwiek oceny ich przydatności, uznał je za nieprzydatne, z uwagi na brak innych wiarygodnych dokumentów, np. faktur VAT, katalogów, było nieprawidłowe." Zatem, w ocenie NSA, Sąd I instancji w wyroku z dnia 28 października 2016 r. z naruszeniem art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. pominął zasadę wynikającą z art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a., że organ ma rozpatrzyć cały materiał dowodowy i ocenić na podstawie całego materiału dowodowego czy dana okoliczność została udowodniona. "Oceny dowodów podniesionych przez wnoszącego o unieważnienie prawa do wzoru należy dokonywać przy uwzględnieniu ich wzajemnych relacji. O ile bowiem niektóre z tych dowodów mogą być same w sobie niewystarczające, aby wykazać ujawnienie wcześniejszego wzoru, o tyle gdy są rozpatrywane w powiązaniu lub łącznie z innymi dokumentami lub informacjami mogą przyczynić się do wykazania ujawnienia. By dokonać oceny mocy dowodowej należy zweryfikować prawdopodobieństwo i prawdziwość zawartych w dokumencie informacji, np. jego pochodzenie, okoliczności jego sporządzenia oraz jego adresata, a następnie ocenić, czy wydaje się sensowny i wiarygodny (por. wyrok Trybunału Sprawiedliwości Unii Europejskiej z 27 lutego 2018 r. w sprawie T-166/15, opubl. curia.europa.eu). Ponadto uprawniony nie zakwestionował prawdziwości tłumaczenia fragmentu wytycznych EUIPO dotyczących oceny ujawnień informacji pochodzących z internetu, przedstawionego przez skarżącego kasacyjnie wraz ze skargą kasacyjną (k. -111-112 akt sądowych), przy tym opubl.: euipo.europa.eu. Sam EUIPO określił je jako wytyczne, które mają pomóc zarówno użytkownikom, jak i jego pracownikom odpowiadającym za poszczególne procedury. Zostały opracowane tak, by odzwierciedlać praktyki stosowane przez EUIPO w najczęściej spotykanych sytuacjach. Zawierają ogólne instrukcje, które należy odpowiednio dopasować do specyfiki danej sprawy. Sam EUIPO określił wytyczne, że nie są to teksty prawodawcze, ale z drugiej strony mają charakter pomocniczy dla użytkowników wzorów i pracowników EUIPO w trakcie rozpatrywania spraw. Przedstawiają także na bieżąco praktykę EUIPO dotyczącą rozpatrywania spraw. Pominięcie przez Sąd I instancji dowodów pochodzących z internetu, mających wykazać publiczne udostępnienie przeciwstawionych wzorów przed datą zgłoszenia do UP spornego wzoru, mogło stanowić istotne naruszenie przepisów postępowania. Organ, opierając się właśnie na tych dowodach ustalił datę publicznego udostępnienia wzorów przeciwstawionych. Zatem ocena tychże dowodów rzutowała na ustalenie ewentualnego zaistnienia przesłanki publicznego udostępnienia wzoru przeciwstawionego, zwłaszcza że WSA zgodził się z argumentacją Urzędu, że oświadczenie W. G. stanowiło jedynie uzupełnienie pozostałych materiałów dowodowych. Przy tym należy zauważyć, że ocenie organu oraz Sądu umknęło oświadczenie uprawnionego co daty wydruku materiału z internetu (k-192 akt adm.). Wobec powyższego należało zgodzić się z zarzutami skarżącego kasacyjnie ujętymi w pkt II.1.lit. a) ppkt i oraz lit. b). Bez dogłębnej i wszechstronnej analizy materiału dowodowego, przedstawionego przez wnoszącego sprzeciw, nie można ocenić czy UP miał podstawy do ustalenia daty publicznego udostępnienia przeciwstawionych wzorów i czy uczynił to prawidłowo." (s. 14-15 uzasadnienia wyroku NSA z 12 września 2019 r.). Odnosząc się do zarzutu skargi sformułowanego w pkt II.2.lit.a ppkt ii petitum skargi kasacyjnej, że UP w niewłaściwy i niejasny sposób uzasadnił, dlaczego za zorientowanego użytkownika uznał zarówno odbiorców końcowych – hurtowników i przedsiębiorców zajmujących się sprzedażą mleka w butelkach oraz część konsumentów, którzy w stały sposób korzystają z tego rodzaju wytworów, w ocenie NSA, należało zgodzić się z kasatorem. "Organ w decyzji obszernie wyjaśnił swoje stanowisko co kręgu osób będących zorientowanymi użytkownikami, gdy chodzi o sporny wzór. Owszem, Urząd skupił się przede wszystkim na fakcie, że w użytkowaniu sporny wzór był wykorzystywany w formie butelki na mleko, podczas gdy spornym wzorem została objęta butelka. Sąd I instancji w wyroku z dnia 28 października 2016 r, jednak nie wyjaśnił, w jaki sposób to zawężenie oceny spornego wzoru do butelki na mleko wpłynęłoby na zmianę grupy osób stanowiących zorientowanego użytkownika. Sam uprawniony zresztą w zgłoszeniu zaznaczył, że sporny wzór będzie w zasadzie dotyczyć butelki na mleko (por. opis przedmiotu w zgłoszeniu spornego wzoru, w aktach adm.). Ponadto WSA zamiennie uznawał sporny wzór za butelkę bądź butelkę do mleka, co powołał przy ocenie zakresu swobody twórczej przy opracowywaniu butelek (por. str. 22 uzasadnienia wyroku)." (s. 15 uzasadnienia wyroku NSA z 12 września 2019 r.). Nadto odnośnie oceny WSA (zawartej w wyroku z dnia 28 października 2016 r.) w odniesieniu do zawartości uzasadnienia decyzji UP co do zorientowanego użytkownika spornego wzoru, NSA w wyroku z dnia 12 września 2019 r. nie dopatrzył się zgłaszanych przez Sąd I instancji błędów. Zdaniem NSA: "Organ prawidłowo wywiódł i uzasadnił, że zorientowanym użytkownikiem są osoby, które mają większy stopień orientacji i wiedzy w dziedzinie butelek typu PET, posiadają ogólną wiedzę o tych butelkach, natomiast osoby te nie mają wiedzy specjalistycznej i nie orientują się w szczegółach dotyczących ich konstrukcji czy związanych z nią kwestii technicznych. Takie stanowisko organu odpowiada poglądom doktryny i orzecznictwa sądów europejskich na temat modelu normatywnego zorientowanego użytkownika. Pojęcie "użytkownik" odnosić należy do osób, które używają produktu, w którym zawiera się wzór. Natomiast określenie "poinformowany" sugeruje ponadto, że nie będąc twórcą czy ekspertem technicznym, użytkownik zna różne wzory istniejące w danej branży, posiada pewien zakres wiedzy na temat elementów, jakie te wzory zwykle posiadają, i w związku z zainteresowaniem danymi produktami wykazuje stosunkowo wysoki poziom uwagi przy ich używaniu (zob. wyroki Sądu: z 22.6.2010 r. w sprawie Shenzen Taiden Industrial Co. Ltd. przeciwko OHIM, T-153/08, pkt 46; Legalis nr 227410; z 9.9.2011 r. w sprawie Kwang Yang Motor Co., Ltd. przeciwko OHIM, T-10/08, pkt 20 i 22, Legalis nr 453173; zob. także J. Sieńczyło-Chlabicz, Ustanie prawa z rejestracji wzoru przemysłowego (w:) System Prawa Prywatnego. Prawo własności przemysłowej. Tom 14B, red. R. Skubisz, wyd. 2, Warszawa 2017, s. 353). Pojęcie "zorientowany użytkownik" odnosi się do użytkownika wzoru, który ma określony zasób wiedzy na temat wzorów i jest zdolny do oceny rodzaju, natury określonego wzoru, natomiast nie jest to znawca w danej dziedzinie, czy ekspert, który posiada szczegółowe kompetencje techniczne i ma orientację w szczegółach technicznych (por. wyrok SN z 18 lutego 2016 r., II CSK 282/15, OSNC 2017/1/10, wyrok NSA z 8 maja 2019 r., sygn. akt II GSK 1534/17). Dlatego nie można było zaakceptować stanowiska WSA o niepełnym wyjaśnieniu i uzasadnieniu przez Urząd przesłanki zorientowanego użytkownika spornego wzoru." (s. 15-16 uzasadnienia wyroku NSA z 12 września 2019 r.). Zdaniem NSA prawidłowy również okazał się zarzut błędnej kontroli przez WSA argumentów Urzędu patentowego wykazujących, że swoboda twórcza projektanta butelek jest znaczna, podniesiony w pkt II.1.lit. a) ppkt iii petitum skargi kasacyjnej. W ocenie NSA organ (UP RP) nie tylko prawidłowo określił zakres przesłanki swobody twórczej w przypadku wzorów typu butelka, ale zawarł swoje argumenty w uzasadnieniu decyzji. "Przeprowadzona analiza jest kompletna i jednoznacznie przedstawiona (str. 12-13 decyzji). Słusznie organ przyjął, że swoboda twórcza w przypadku butelek jest dość duża, gdyż jest ograniczona jedynie kształtem i rozmiarem butelek oraz przez cechy funkcjonalne przedmiotu i jego wcześniejsze wzornictwo. Oparł się także na obszernym materiale dowodowym przedstawionym przez wnoszącego sprzeciw, wykazującym szeroki zakres swobody twórczej." (s. 16 uzasadnienia wyroku NSA z 12 września 2019 r.). Naczelny Sąd Administracyjny w wyroku z dnia 12 września 2019 r. (sygn. akt II GSK 2370/17) po tak obszernej wykładni prawa i obszernych wskazaniach (zacytowanych wyżej) – konkludując stwierdził, iż: "Mając na uwadze powyższe wyjaśnienia, Sąd I instancji, jeszcze raz skontroluje kwestionowaną decyzję Urzędu unieważniającą prawo z rejestracji spornego wzoru pt. B. nr [...], czy została wydana w zgodzie z obowiązującymi przepisami postępowania i wskazanymi przez A. w sprzeciwie jego podstawami." W kontekście tego rację ma skarżący kasacyjnie wskazując w punktach 1 i 2 petitum analizowanej tu skargi kasacyjnej na naruszenie przez Sąd I instancji w zaskarżonym tu wyroku z dnia 11 marca 2020 r. (sygn. akt VI SA/Wa 2525/19) art. 190 p.p.s.a. poprzez pominięcie przez WSA wykładni prawa dokonanej przez Naczelny Sąd Administracyjny w uzasadnieniu wyroku z dnia 12 września 2019 r. (sygn. akt II GSK 2370/17) oraz wskazań tam zamieszczonych, zgodnie z którymi to Sąd I instancji zobowiązany został przez Sąd kasacyjny do ponownego skontrolowania decyzji UP RP z dnia [...] lipca 2015 r. (nr [...]) w przedmiocie unieważnienia prawa z rejestracji wzoru przemysłowego "B." nr [...] z uwzględnieniem wykładni prawa pomieszczonej przez NSA w uzasadnieniu wyroku z dnia 12 września 2019 r. , co mogło mieć istotny wpływ na rozstrzygnięcie sprawy. Za niezasadne Sąd kasacyjny uznał natomiast zarzuty skargi kasacyjnej naruszenia przez Sąd I instancji art. 141 § 4 p.p.s.a oraz art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. w zw. z art. 3 § 1 i 2 p.p.s.a. Jeśli chodzi o art. 141 § 4 p.p.s.a. to przepis ten określa niezbędne elementy, jakie powinno zawierać prawidłowo sporządzone uzasadnienie wyroku. Powinno ono mianowicie zawierać zwięzłe przedstawienie stanu sprawy, zarzutów podniesionych w skardze, stanowisk pozostałych stron, podstawę prawną rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienie, a ponadto, jeżeli w wyniku uwzględnienia skargi sprawa ma być ponownie rozpatrzona przez organ administracji, wskazania co do dalszego postępowania. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że naruszenie art. 141 § 4 p.p.s.a. może stanowić skuteczną samodzielną podstawę kasacyjną, gdy uzasadnienie wyroku nie zawiera wszystkich elementów wymienionych w tym przepisie, w tym gdy w ramach przedstawienia stanu sprawy nie zawiera stanowiska sądu odnośnie do stanu faktycznego przyjętego jako podstawa zaskarżonego rozstrzygnięcia (por. uchwałę NSA z 15 lutego 2010 r., sygn. akt II FPS 8/09, ONSAiWSA 2010, nr 3, poz. 39; a także wyroki NSA z: 19 lutego 2019 r., sygn. akt II GSK 5379/16; 20 sierpnia 2009 r., sygn. akt II FSK 568/08). W rozpoznawanej sprawie nie doszło do naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Uzasadnienie zaskarżonego wyroku zawiera wszystkie elementy konstrukcyjne przewidziane w tym przepisie. W uzasadnieniu WSA przedstawił bowiem opis tego, co działo się w sprawie w postępowaniu przed organem administracji publicznej i sądami administracyjnymi oraz przedstawił stan faktyczny i prawny przyjęty za podstawę wyroku, wskazując, z jakich przyczyn uchyla decyzję organu, co umożliwiło przeprowadzenie kontroli instancyjnej ustaleń WSA w kwestionowanym zakresie. To zaś, że skarżąca kasacyjnie nie podziela argumentów Sądu I instancji i nie podziela oceny dokonanej przez WSA odnośnie wykonania przez ten Sąd wyroku NSA z dnia 12 września 2019 r. nie stanowi o skuteczności zarzutu naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. Natomiast zarzut naruszenia art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. w zw. z art. 3 § 1 i 2 p.p.s.a. jest niezasadny z tego powodu, iż są to przepisy o charakterze ustrojowym, które normują zakres i kryterium kontroli działalności administracji publicznej przez sądy administracyjne. Nie mają więc charakteru procesowego. Jak zasadnie podkreślił już NSA we wcześniejszym wyroku w tej sprawie, tj. w wyroku z dnia 12 września 2019 r. (sygn. akt II GSK 2370/17) Sąd I instancji mógłby zatem naruszyć art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. w zw. z art. 3 § 1 i 2 p.p.s.a. odmawiając rozpoznania skargi, mimo wniesienia jej z zachowaniem przepisów prawa, bądź rozpoznając ją, ale stosując przy kontroli inne kryterium niż kryterium zgodności z prawem. Ponadto naruszenie art. 1 § 2 p.u.s.a. może polegać na wykroczeniu poza właściwość sądu (w zw. z art. 3 § 1 i 2 p.p.s.a.) albo zastosowaniu środka nieznanego ustawie. Jednakże żaden z powołanych przepisów nie może być naruszony poprzez wadliwe dokonanie kontroli. Żadna z wyżej wskazanych okoliczności nie miała miejsca w niniejszej sprawie. Sąd I instancji rozpoznał sprawę przez pryzmat wskazanych w uzasadnieniu wyroku przepisów, a zatem jako kryterium kontroli przyjął kryterium zgodności z prawem i zastosował środek przewidziany przepisami prawa. Orzekał w ramach swojej właściwości. To, czy ocena legalności zachowania organu była prawidłowa czy też błędna, nie może być utożsamiane z naruszeniem przez WSA art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a.(por. wyrok NSA z 27 marca 2018 r. sygn. akt I OSK 1036/16, Lex nr 2495218). Wobec powyższego Naczelny Sąd Administracyjny, na mocy art. 185 § 1 p.p.s.a. uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. O kosztach orzeczono w oparciu o art. 203 pkt 2) p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2) lit. b) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1) lit. b) rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (tekst jedn. Dz. U. z 2018 r., poz. 265) .