II GSK 910/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Dorota Dąbek Sędzia NSA Henryka Lewandowska-Kuraszkiewicz (spr.) Sędzia del. WSA Grzegorz Dudar Protokolant starszy asystent sędziego Klaudia Dąbrowska po rozpoznaniu w dniu 9 czerwca 2026 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej M. Sp. z o.o. w W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 stycznia 2023 r. sygn. akt VI SA/Wa 2593/22 w sprawie ze skargi M. Sp. z o.o. w W. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie z dnia 27 lipca 2022 r. nr KOC/6406/Dr/21 w przedmiocie przywrócenia pasa drogowego do stanu poprzedniego oraz nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od M. Sp. z o.o. w W. na rzecz Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie 5400 (pięć tysięcy czterysta) złotych tytułem częściowego zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 13 stycznia 2023r., sygn. akt VI SA/Wa 2593/22, oddalił skargę M. Sp. z o.o. w W. (dalej: Spółka, Strona) na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Warszawie (dalej: Kolegium, SKO) z 27 lipca 2022 r. w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi. Z wyrokiem WSA nie zgodziła się Spółka i wystąpiła ze skargą kasacyjną do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zaskarżając to orzeczenie w całości i wnosząc: o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; rozpoznanie skargi kasacyjnej na rozprawie, ewentualnie o uchylenie zaskarżonego orzeczenia w całości i rozpoznanie skargi na podstawie stanu faktycznego, przyjętego w zaskarżonym wyroku, a także o dopuszczenie i przeprowadzenie dowodów z dokumentów załączonych do skargi kasacyjnej - na okoliczność ich treści (zawiadomienie o zajęciu wierzytelności z rachunku bankowego Skarżącego z dnia [...] sprawozdanie finansowe Skarżącego za rok [...] wraz z kompletem załączników); zasądzenie na rzecz Skarżącego zwrotu kosztów postępowania, z uwzględnieniem kosztów zastępstwa prawnego, według norm przepisanych; a na wypadek uznania przez Naczelny Sąd Administracyjny braku możliwości samodzielnego rozstrzygnięcia w przedmiocie zgodności zaskarżonych (wskazanych poniżej) powszechnie obowiązujących przepisów z przepisami Konstytucji RP o rozważanie przedstawienia przez Naczelny Sąd Administracyjny Trybunałowi Konstytucyjnemu, w trybie art. 193 Konstytucji RP pytania prawnego: "Czy przepisy art. 40 ust.12 w. z 40 ust.4-6 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. z. 2018 poz. 2068 z późn. zm.), w zakresie w jakim są rozumiane jednolicie w aktualnym orzecznictwie sądowoadministracyjnym a przewidują wymierzenie kary za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia w sztywno określonej wysokości (według stawek ustalanych mocą aktów prawa miejscowego) oraz związanie Organów w zakresie nałożenia kary pieniężnej tj. w przypadku naruszenia prawa polegającego na zajęciu pasa drogowego bez zezwolenia, obligują Organ do wydania decyzji i wymierzenia kary w wysokości wynikającej z ustawy, (przy czym ustawodawca nie pozostawił Organowi luzu decyzyjnego w zakresie wymiaru kary ani możliwości miarkowania wysokości ustalonej kary, a odpowiedzialność administracyjna za zajęcie pasa drogowego jest zobiektywizowana, niezależna od winy sprawcy) sq zgodne z art. 2, art. 20 i art. 22, a także z art. 64 ust. 1 i 3 w związku z art. 31 ust. 3, a także z art. 32 ust. 1 i 2 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej?" Zaskarżonemu wyrokowi zarzuciła: 1. na podstawie art. 174 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2023 r. poz. 259; dalej: p.p.s.a), naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na treść wyroku: a) art. 1 § 1 i 2 oraz art. 3 § 1 ustawy a dnia 25 lipca 2002 r. - Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. z 2022 r. poz. 2492; dalej: p.u.s.a.), poprzez nienależyte wykonanie obowiązku kontroli również w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a., poprzez wadliwe i nieodpowiadające wymogom tego przepisu uzasadnienie zaskarżonego wyroku, polegające na całkowitym i bezrefleksyjnym oparciu się na twierdzeniach organu, braku rozpoznania i dokonania przez Sąd własnej oceny prawnej podniesionego przez Skarżącego w skardze zarzutu istotnego naruszenia przepisów postępowania mającego wpływ na treść decyzji organu, tj. naruszenia art. 7, art. 76 § 1, art. 77 § 1, art. 80 k.p.a. i 107 k.p.a., poprzez niewyczerpujące zebranie (przez organ) materiału dowodowego w sprawie - przejawiające się powierzchowną, bezrefleksyjną, szablonową i zupełnie dowolną (sprzeczną z zasadami postępowania jak i zasadami logicznego rozumowania) oceną dostarczonego przez organ I instancji materiału dowodowego, przy jednoczesnym zignorowaniu twierdzeń Skarżącego, przerzuceniu na niego ciężaru dowodu przy jednoczesnej odmowie przyznania wiarygodności i mocy dowodom zgłoszonym przez Skarżącego, a w konsekwencji przyjęcie błędnych ustaleń, że: ▪ siedem niezależnych kasetonów powieszonych nad wejściem do sklepu Skarżącego stanowiło jako całość jeden nośnik reklamowy - przy czym ani żaden z organów ani Wojewódzki Sąd Administracyjny nie uzasadnił dlaczego dał wiarę ustaleniom poczynionym w powyższym zakresie przez geodetę (w zakresie kompetencji geodetów nie leży ocena czy i jak dane urządzenie należy zakwalifikować jako nośnik reklamowy), jak również nie ustosunkował się do - stojących w sprzeczności z ustaleniem geodety, a podnoszonych przez Skarżącego już w odwołaniu - następujących faktów: - na jednym kasetonie znajdowała się naklejka z [...], na jednym znajdowała się naklejka z[...], na jednym znajdowała się naklejka z nazwą ulicy, na jednym znajdowała się naklejka z numerem ulicy, a na trzech kasetonach nic się nie znajdowało, - każdy z kasetonów był niezależnie zamontowanym urządzeniem, mogącym zostać zdemontowanym bez konieczności demontowania pozostałych, wskutek czego, bezrefleksyjnie, wbrew rozsądkowi, bez względu na rzeczywistą funkcje kasetonów, treść oraz rozmiar umieszczonych na nich naklejek, wymierzyły karę jak za gigantyczny nośnik - niewspółmiernie wysoką w stosunku do kar, jakie groziłyby Skarżącemu, gdyby niniejsza sprawa objęta była reżimem postępowania cywilnego, wykroczeniowego czy nawet karnego, tj. w przypadku gdyby Skarżący stworzył w ruchu drogowym o wiele groźniejsze zagrożenie niż, to które rzekomo stwarzał poprzez naklejenie dwóch naklejek na wiszących kasetonach (hipotetycznie, gdyby zawieszony kaseton spadł wyrządzając np. pieszemu uczestnikowi ruchu drogowego szkodę lub krzywdę, w każdym reżimie poza administracyjnym rekompensata lub kara byłaby miarkowana i zasądzana w oparciu o zbadane okoliczności zdarzenia, a nie automatycznie bez prawa do wysłuchania strony w jakiejkolwiek formie oraz o ile zdarzenie nie zakończyłoby się pozbawieniem życia lub trwałym kalectwem ofiary, z całą pewnością dolegliwość nie wynosiłaby [...] zł, tylko zdecydowanie mniej), ▪ kasetony znajdowały się w pasie drogi publicznej i zajmowały pas drogi ulicy [...] - zarówno w rzucie poziomym jak i w każdym innym ujęciu - przy czym brak jest w aktach sprawy dowodu jednoznacznie i ponad wszelką wątpliwość potwierdzającego tę okoliczność (jedyny dowód w postaci opinii dotyczy powierzchni kasetonów jaką uznać należy za reklamę, a nie pomiaru pasa drogowego, której biegły geodeta w ogóle nie wykonał, poprzestając na analizie niedokładnych map - co wynika wprost z treści opinii, a do czego w ogóle nie była potrzebna wiedza specjalna, ponieważ każdy mógłby z ogólnodostępnej mapy (w aktach znajdują się mapy wydane na potrzeby wpisu do księgi wieczystej) wyczytać to co biegły napisał w opinii, przy czym równie wartościowe i równie uprawnione byłoby stwierdzenie, że kasetony znajdują się w pasie drogowym, jak i że się w nim nie znajdują, natomiast opinia biegłego miała rozwiać wątpliwości i w sposób przekonujący uzasadnić ustalenia biegłego - brak elementarnych informacji oraz niezachowujące proporcji ani skali naniesienia poczynione przez biegłego na mapie - z całą pewnością nie czynią zadość powyżej wskazanym oczekiwaniom wynikającym z profesjonalizmu i posiadania wiedzy specjalnej przez biegłą), ▪ powierzchnia reklamy (kasetonów - uznanych za nośnik) wynosiła 17,6 m2 - przy czym ani żaden z organów ani Sąd nie ustosunkował się do faktu, iż ustalenia powierzchni nośnika reklamowego nie dokonał organ tylko geodeta, który na tę okoliczność sporządził opinię (do dnia sporządzenia tej opinii organ w żadnym protokole nie wskazywał powierzchni nośnika natomiast po jej sporządzeniu, powierzchnia nośnika była wskazywana przez organ I instancji w każdym protokole - co jednoznacznie świadczy o tym, że organ bez żadnej podstawy prawnej pozostawił do uznania biegłego geodety zdefiniowanie nośnika reklamowego i ustalenie jego powierzchni, do czego geodeta nie był uprawniony), a następnie nie potrafiąc przecież ani wyliczyć powierzchni nośnika ani zweryfikować ustaleń geodety, "na oko" przyjmował - zarówno podczas kontroli jak i wydawania decyzji, że powierzchnia kasetonów nie zmieniła się na przestrzeni 260 dni - przerzucając obowiązek udowodnienia okoliczności przeciwnych na Skarżącego, który przecież wskutek świadomego pomijania go przez organ (w aktach nie ma żądnych dowodów zawiadamiania strony o planowanych czynnościach), nie brał udziału w żadnej z kontroli ani w postępowaniu administracyjnym w ogóle; ▪ zarówno kasetony na elewacji, jak i [...] naklejki na kasetonach, umieszczone były nieprzerwanie przez 260 dni, tj. w okresie od [...] (data pierwszej kontroli terenowej) do [...] (data ostatniej kontroli terenowej), co w żadnej mierze nie wynika zebranego materiału dowodowego, tylko jak stwierdził organ II instancji - zostało udowodnione doświadczeniem życiowym urzędników organu I instancji (tych samych, którym tego doświadczenia zabrakło aby podjąć się samodzielnego ustalenia rozmiarów nośnika) w oparciu o jednostronne protokoły z czynności, z których organ Skarżącego wykluczył, podczas, gdy z samej dokumentacji fotograficznej (w aktach sprawy) wynika, że kasetony mogły zostać uznane na nośnik reklamowy tylko i wyłącznie dlatego, że na dwóch z nich naklejono naklejki z nazwą i logotypem sklepu (naklejenie nazwy i numeru ulicy zapewne nie zainteresowałoby organu I pierwszej instancji pod kątem reklamy), a podstawową funkcją przedmiotowych kasetonów była: • funkcja estetyczna - kasetony zostały zainstalowane w miejscu, w którym zamontowane były przez poprzednich najemców lub użytkowników lokalu inne tablice lub kasetony, po których zostały ślady, kable oraz ubytki w witrynach i elewacji, • funkcja oświetleniowa - w pięciu pełnowymiarowych kasetonach zainstalowane były niewielkie halogeny oświetlające elewację w tym witryny oraz wejście do sklepu oraz część chodnika, natomiast dwa małe - boczne kasetony pełniły funkcję czysto estetyczną - dopełniały całości w taki sposób, aby rząd kasetonów dopasowany był do elewacji i aby nie kończył się w "połowie witryny", co w rezultacie doprowadziło do sytuacji, w której Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, w zaskarżonym wyroku, przyjął za własne ustalenia organów poczynione w najistotniejszych kwestiach przez geodetę "na oko" (okoliczność zajęcie pasa) oraz przez pracowników organu na podstawie ich doświadczenia życiowego (okres zajęcia pasa - co wprost wskazane zostało przez SKO w drugim akapicie trzeciej strony decyzji z dnia 27.07.2022), a następnie oddalił skargę; b) naruszenie przepisów postępowania administracyjnego, w stopniu mającym zasadniczy wpływ na treść rozstrzygnięcia tj. naruszenie art. 8 k.p.a. oraz art. 79 § I w zw. z art. 10 § 1 k.p.a., oraz art. 44 k.p.a. poprzez przyzwolenie i poparcie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny prowadzenia przez organy postępowania w sposób nie budzący zaufania do władzy publicznej, a wręcz potajemny i wrogi w stosunku do strony (Skarżącego) - co wpłynęło na treść zaskarżonego wyroku, gdyż Wojewódzki Sąd Administracyjny w zaskarżonym wyroku nie powiązał istotnych wad proceduralnych z wynikiem rozstrzygnięcia i treścią wydanych decyzji, w szczególności z faktem, że wskutek celowego działania organu I instancji, Strona na etapie prowadzenia kontroli terenowych i wydawania opinii przez biegłego, jak również wskutek zaniedbań doręczyciela korespondencji - bezpośrednio przed wydaniem decyzji I instancji, nie miała możliwości wzięcia czynnego udziału w postępowaniu, zareagowania na czynności podejmowane przez urzędników, odniesienia się do opinii biegłego oraz otrzymania wyczerpujących wyjaśnień, gdyż organ I instancji nie zawiadamiał Skarżącego o prowadzeniu kolejnych kontroli - co uznać należy za działanie celowe, bynajmniej nie ukierunkowane na osiągnięcie stanu gwarantującego bezpieczeństwo w pasie drogowym, tylko na stworzenie podstawy do ukarania Skarżącego jak najwyższą karą za zajęcie tego pasa bez zezwolenia, a ustosunkowując się zarzutów Skarżącego w tym zakresie, Sąd (w ślad za Samorządowym Kolegium Odwoławczym) uznał iż brak informowania strony o podejmowanych czynnościach i odebranie stronie szansy na wzięcie w nich udziału, nie miało żadnego wpływu na treść decyzji organu I instancji, gdyż Sąd bezpodstawnie uznał, że skoro strona została powiadomiona o wszczęciu postępowania a nie zareagowała demontażem kasetonów, kolejne kierowane do niej zawiadomienia nie odniosłyby skutku - co jest dobitnie sprzeczne z postawą Skarżącego po otrzymaniu decyzji karnej oraz z doświadczeniem życiowym, bo przecież Skarżący miał pełne prawo sądzić, że skoro przez okres 260 dni od pierwszej kontroli nic w sprawie się nie zadziało, to zawieszone kasetony nie stanowią naruszenia prawa, a contrario, gdyby w okresie tym Skarżący dostał zawiadomiony o każdej z siedmiu kolejnych kontroli i oględzinach biegłego, z pewnością podjąłby odpowiednie działania - co wpłynęłoby chociażby na wymiar kary, a więc na treść decyzji karnej; c) art. 1 § 1 i 2 p.u.s.a. w zw. z art. 145 § 1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. w zw. z art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 k.p.a., polegające na oddaleniu skargi oraz nieuchyleniu decyzji organów obu instancji, pomimo, iż decyzje te wydane zostały przy zaniechaniu przez organy podjęcia jakichkolwiek czynności dowodowych w celu wyjaśnienia istotnej kwestii stanu faktycznego, tj. nie zebrania wyczerpującego, pełnego materiału dowodowego - dokumentującego ponad wszelką wątpliwość zajmowanie przez kasetony pasa drogi ulicy [...], w skład którego obligatoryjnie wchodzić powinny: • dokumenty zawarte w operatach technicznych Państwowego Zasobu Geodezyjnego i Kartograficznego (protokoły graniczne, protokoły ustalenia przebiegu działek ewidencyjnych, szkice połowę, dzienniki danych ewidencyjnych) - w szczególności ponad wszelką wątpliwość rozstrzygające jak w stosunku do aktualnie istniejącej elewacji budynku zlokalizowanego przy ul. [...] w istocie przebiega granica tej działki z działką nr [...] w tym samym obrębie i jak w tym kontekście przedstawia się stan geodezyjny i prawny balkonów, gzymsów, schodów i innych elementów budynku i urządzeń, w obrysie których przedmiotowe kasetony zostały umieszczone, • opinia biegłego geodety, sporządzona w oparciu o pomiar geodezyjny gruntu i mapę do celów prawnych, wskazująca metodologię oraz uzasadnienie wynikających z niej wniosków, na okoliczność ustalenia ponad wszelką wątpliwość, czy i które kasetony z uznanych w niniejszej sprawie za jeden nośnik reklamowy, znajdowały się w granicach pasa drogowego w rozumieniu art. 4 pkt 1 u.d.p. (Dz. U. z. 2018 poz. 2068 z późn. zm.), skutkiem czego było pozbawione podstaw faktycznych i dowodowych ustalenie, że poprzez umieszczenie przedmiotowych kasetonów doszło do zajęcia pasa drogowego ulicy[...]; d) naruszenie art. 3 § 1 i art. 145 §1 pkt 1 lit a) i lit. c) p.u.s.a. w zw. z art. 6, 7, 11, 77 § 1 w zw. z art. 189a, 189d i 189f k.p.a, poprzez niedostrzeżenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, iż organy rozpatrujące sprawę nie znalazły prawidłowych i zgodnych z przepisami prawa materialnego przesłanek do odstąpienia od nałożenia lub nałożenia na Skarżącego kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia w wysokości innej niż maksymalna - opiewająca na kwotę [...] zł, co z punktu widzenia zasad konstytucyjnych (zasada sprawiedliwości i równości obywatela wobec prawa), zasad współżycia społecznego (zasada życzliwości, uczciwości i szacunku dla drugiego człowieka, wspierania mikro i małych przedsiębiorców-pracodawców zwłaszcza w okresie pandemii), zasad postępowania administracyjnego (zasada prowadzenia postępowania w sposób budzący zaufanie do władzy publicznej, zasada uwzględniania interesu społecznego i słusznego interesu strony), co skutkowało nieuzasadnionym nałożeniem kary w maksymalnej wysokości [...], w sytuacji, gdy Skarżący (nie będący spółką [...] tylko [...]- polskim małym przedsiębiorcą w rozumieniu art. 7 ust. 1 pkt 2 ustawy 6 marca 2018 r.- Prawo przedsiębiorców) zakończył rok [...] ze stratą [...]zł, a sklep przy ul. [...](aktualnie pomniejszony o połowę) jest jednym z dwóch sklepów spożywczych, zlokalizowanych w kwartale pomiędzy ulicami: [...]i jest lokalnym sklepem pierwszej potrzeby dla wielu mieszkańców ścisłego centrum[...], w okolicy zamieszkiwanej głównie przez ludzi w podeszłym wieku, w którym - zwłaszcza w okresie pandemii - zaopatrywali się mieszkańcy, nie mający możliwości robienia zakupów poza swoim miejscem zamieszkania lub nie mogący podejmować ryzyka udawania się do centrów handlowych, jak też osoby zatrudnione w okolicznych biurach, restauracjach czy [...], które nie mogą sobie pozwolić na stołowanie się w restauracjach w czasie przerw od pracy - zatem istnienie sklepu Skarżącego jest również w interesie społecznym, co również należało wziąć pod uwagę w postępowaniu ukierunkowanym na nałożenie kary administracyjnej - tymczasem Wojewódzki Sąd Administracyjny w istocie odmówił możliwości zastosowania wskazanych powyżej przepisów k.p.a., czym w sposób jeszcze dalej idący naruszył wskazanej powyżej zasady; 2. na podstawie art. 174 pkt 1 "p.p.s.a. naruszenie prawa materialnego, polegające na przyjęciu błędnej wykładni, a w konsekwencji przychylenie się przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie do nieprawidłowego zastosowania przez organy: a) art. 40 ust. 4 -6 oraz art. 40 ust.12 u.d.p. w zw. z art. 189a w zw. z art. 189d w zw. z art. 189f k.p.a., polegającego na pominięciu przy orzekaniu w przedmiocie kary, istotnych okoliczności sprawy i dyrektyw wynikających z zasad wymierzania, odstąpienia i miarkowania kar administracyjnych - uzupełniających surowe brzmienie art. 40 u.d.p., b) art. 40 ust. 4 u.d.p. w zw. z art. 7, art. 77 § 1 § 3 oraz art. 107 § 3 k.p.a. poprzez wymierzenie kary również za dni rzekomego zajęcia pasa drogowego, których nie wykazywały żadne zgromadzone w toku postępowania dowody oraz nie przesłuchanie świadków i biegłych na okoliczności będące przedmiotem tego postępowania, c) art. 40 ust. 6 w zw. z art. 40 ust. 12 u.d.p. i § 4 ust. 1 uchwały Nr XXXI/666/2004 Rady miasta stołecznego Warszawy z dnia 27 maja 2004 r. w sprawie wysokości stawek opłat za zajęcie pasa drogowego dróg publicznych na obszarze m.st. Warszawy, z wyjątkiem autostrad i dróg ekspresowych w zw. z poz. 21C kol. 4 załącznika nr 3 do ww. uchwały - poprzez ich błędne zastosowanie, w sytuacji gdy wymierzenie kary należałoby rozpatrywać co najwyżej w stosunku do faktycznej liczby dni zajmowania pasa drogowego i powierzchni pasa drogowego faktycznie zajętej przez rzut poziomy kasetonów lub powierzchnię znajdującej się na nich reklamy (rozumianej jako naklejki) - których to wartości w niniejszej sprawie nigdy nie ustalono, d) art. 189f w zw. z art. 189a k.p.a. w sytuacji, gdy przepisy u.d.p. w sposób wyczerpujący nie regulują kwestii nakładania kar za zajęcie pasa drogowego, w sytuacji, gdy postępowanie poprzedzające wydanie zaskarżonej decyzji zostało wszczęte po nowelizacji k.p.a., wprowadzonej ustawą z dnia 7 kwietnia 2017 r. o zmianie ustawy Kodeks postępowania administracyjnego oraz niektórych innych ustaw, co obliguje do zastosowania przepisów 189a, 189f i 189 d k.p.a., e) art. 189f w zw. z art. 189d k.p.a. poprzez nieuwzględnienie w zaskarżonym wyroku przesłanek koniecznych do odstąpienia od wymierzenia kary, ewentualnie do miarkowania kary. W uzasadnieniu skargi Skarżąca kasacyjnie powołała argumenty na poparcie zarzutów. Obecni na rozprawie przed NSA pełnomocnicy: Skarżącej kasacyjnie podtrzymał dotychczasowe stanowisko reprezentowanej Spółki, a pełnomocnik organu – SKO wnosił o oddalenie skargi kasacyjnej, oddalenie wniosków zawartych w skardze kasacyjnej oraz o zasądzenie zwrotu kosztów postępowania. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna Spółki nie jest zasadna i nie zasługuje na uwzględnienie. Na podstawie art. 193 zdanie drugie p.p.s.a., który przewiduje, że uzasadnienie wyroku oddalającego skargę kasacyjną zawiera ocenę zarzutów skargi kasacyjnej, Naczelny Sąd Administracyjny odstąpił od przedstawienia stanu sprawy, ograniczając uzasadnienie tylko do rozważań mających znaczenie dla oceny postawionych w skardze kasacyjnej zarzutów. Na wstępie przypomnienia wymaga, że zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, a mianowicie sytuacje enumeratywnie wymienione w § 2 tego przepisu. Skargę kasacyjną, w granicach której podejmuje czynności Naczelny Sąd Administracyjny, zgodnie z art. 174 p.p.s.a., można oprzeć na podstawie naruszenia prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) oraz na podstawie naruszenia przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Wywołane skargą kasacyjną postępowanie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym podlega zasadzie dyspozycyjności i nie polega na ponownym rozpoznaniu sprawy w jej całokształcie, lecz ogranicza się do rozpatrzenia poszczególnych zarzutów przedstawionych w skardze kasacyjnej w ramach wskazanych podstaw kasacyjnych. Istotą tego postępowania jest bowiem weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania. W kontrolowanej sprawie nie wystąpiły określone w art. 183 § 2 p.p.s.a. przyczyny nieważności postępowania sądowego, jak również nie stwierdzono podstaw do zastosowania z urzędu art. 189 p.p.s.a. Wobec tego Naczelny Sąd Administracyjny ograniczył rozpoznanie sprawy sądowoadministracyjnej do weryfikacji zarzutów kasacyjnych. Z zarzutów skargi kasacyjnej wynika, że spór prawny w rozpatrywanej sprawie dotyczy oceny prawidłowości stanowiska Sądu I instancji, który kontrolując zgodność z prawem decyzji Kolegium w przedmiocie nałożenia kary pieniężnej za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi stwierdził, że decyzja ta nie jest niezgodna z prawem. Z uzasadnienia zaskarżonego wyroku wynika, że przeprowadzone przez organ administracji ustalenia faktyczne uzasadniały - wobec ich prawidłowości - przyjęcie ich za podstawę wyrokowania w rozpatrywanej sprawie, zaakceptowanie dokonanej na ich podstawie oceny odnośnie do przypisania Spółce naruszenia polegającego na zajęciu części pasa drogowego ul.[...] – drogi gminnej, poprzez umieszczenie w nim przez okres 260 dni, tj. od [...] do[...]. reklamy niepodświetlanej o powierzchni 17,6 m2 bez zezwolenia zarządcy drogi, co w konsekwencji uzasadniało nałożenie na Stronę kary pieniężnej w wysokości [...] zł stanowiącej dziesięciokrotność opłaty ustalonej w sposób, o którym mowa w art. 40 ust. 12 u.d.p. Zarzuty skargi kasacyjnej wyznaczające, zgodnie z zasadą dyspozycyjności, granice kontroli zgodności z prawem zaskarżonego wyroku nie uzasadniają twierdzenia, że rezultat tej kontroli powinien wyrazić się w krytycznej ocenie tego wyroku, której konsekwencją powinno być jego uchylenie. Dlatego Sąd odwoławczy nie znalazł podstaw do uwzględnienia skargi kasacyjnej Spółki. Przede wszystkim należy określić granice materialnoprawne rozpatrywanej sprawy. Jak organy oraz WSA podawali, był to art. 40 ust. 12 pkt 1 u.d.p. stanowiący, że za zajęcie pasa drogowego bez zezwolenia zarządcy drogi lub bez zawarcia umowy, o której mowa w art. 22 ust. 2, 2a lub 2c, zarządca drogi wymierza, w drodze decyzji administracyjnej, karę pieniężną w wysokości 10-krotności opłaty ustalanej zgodnie z ust. 4-6. W sytuacji umieszczenia w pasie drogowym reklamy, po uzyskaniu zezwolenia (art. 40 ust. 2 pkt 3 u.d.p.), opłatę za zajęcie pasa drogowego w celu, o którym mowa w ust. 2 pkt 3, ustala się jako iloczyn liczby metrów kwadratowych powierzchni pasa drogowego zajętej przez rzut poziomy obiektu budowlanego albo powierzchni reklamy, liczby dni zajmowania pasa drogowego i stawki opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego (art. 40 ust. 6) u.d.p. Zatem zarządca drogi prowadząc postępowanie o nałożenie kary za zajęcie pasa drogowego ma ustalić pas drogowy dla danej kategorii drogi i lokalizację obiektu, czy zajmuje ten pas, na jakiej powierzchni i przez jaki okres czasu (por. wyroki NSA z: 20 lutego 2025r., sygn. akt II GSK 1598/21, II GSK 1626/21 i powołane w nich orzecznictwo; 26 września 2024r., sygn. akt II GSK 739/21; opubl.: podobnie jak niżej cytowane orzeczenia: orzeczenia.nsa.gov.pl). Z treści art. 40 ust. 12 u.d.p. jednoznacznie wynika, że decyzja w przedmiocie kary ma charakter związany, a także kara ma charakter sztywny, obliczany według wskazanego w tym przepisie wzoru - iloczyn liczby metrów kwadratowych powierzchni pasa drogowego zajętej przez rzut poziomy powierzchni reklamy, liczby dni zajmowania pasa drogowego i stawki opłaty za zajęcie 1 m2 pasa drogowego. Dlatego przy ustalaniu wysokości kary nie ma zastosowania art. 189d k.p.a. na mocy art. 189a § 2 pkt 1 k.p.a. i nie ma możliwości miarkowania kary, nawet jeżeli w opinii Skarżącej kara wymierzana na podstawie art. 40 ust. 12 u.d.p. jest surowa. Organowi bowiem nie pozostawiono luzu decyzyjnego w zakresie wymiaru kary ani możliwości miarkowania wysokości ustalonej kary. Mając na uwadze przesłanki wymierzania kary według art. 40 ust. 12 pkt 1 u.d.p., zdaniem Sądu odwoławczego, organy poczyniły wystarczające i wyczerpujące ustalenia, których wynik nie budził wątpliwości, co przeanalizował i ocenił Sąd I instancji, przedstawiając swoje stanowisko w uzasadnieniu wyroku, spełniającym wymogi z art. 141 § 4 p.p.s.a. i poddającym się kontroli Naczelnego Sądu Administracyjnego. Co do usytuowania reklamy w pasie drogowym, nie było sporne, że reklama została umieszczona na elewacji budynku, nad wejściem do sklepu[...], prowadzonego przez Skarżącą (niesporne). Należy wyjaśnić, że o umieszczeniu reklamy w pasie drogowym decyduje jej zlokalizowanie również w przestrzeni nad tym pasem w taki sposób, że jest ona widoczna dla użytkowników tej drogi, a więc chodzi o umieszczenie jej nie na płaszczyźnie drogi (pasa drogowego), lecz ponad tą płaszczyzną (por. uchwałę składu pięciu sędziów NSA z 19 czerwca 2000 r., sygn. akt OPK 2/00, opubl. ONSA z 2001r., z.1 poz. 11). Pasem drogowym jest obiekt trójwymiarowy, korzystający z niezbędnego uprzywilejowania w sferze publicznoprawnej, ale zawsze w granicach niezbędnych dla właściwego funkcjonowania ruchu związanego z jego prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą (por. wyrok NSA z 29 kwietnia 2026 r., sygn. akt II GSK 427/23 i powołane w nim orzecznictwo). Granice pasa drogowego w zakresie przestrzeni "nad" i "pod" powierzchnią należy więc wyznaczać z uwzględnieniem obiektów i urządzeń służących "realizacji celów związanych z prowadzeniem, zabezpieczeniem i obsługą ruchu, a także zarządzania drogą" (por. wyroki NSA z: 13 stycznia 2009 r., sygn. akt II GSK 614/08; 4 lutego 2014 r., sygn. akt II GSK 1803/19; 19 września 2023 r., sygn. akt II GSK 625/20; 29 maja 2025 r., sygn. akt II GSK 2592/21). Jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego, a w szczególności materiału zdjęciowego sporządzanego podczas poszczególnych kontroli spornego pasa drogowego, a także tego – dołączonego przez Spółkę do odwołania od decyzji organu I instancji, opinii biegłego geodety i dołączonych do niej map, na których wskazano lokalizację nośnika reklamowego, sporna reklama znajdowała się na zewnętrznej ścianie budynku (elewacji), której płaszczyzna pionowa stanowiła linię graniczną nieruchomości - a w konsekwencji granicę pasa drogowego w rozumieniu art. 4 ust. 1 u.d.p. Przebieg granicy pasa drogowego wynikał także z wyrysu z mapy ewidencyjnej i wypisu z rejestru gruntów, jak i oświadczenia [...] z [...] lutego 2021 r., że teren poza obrysem budynku nie należy do [...]. Wbrew zapatrywaniu Skarżącej, ustalenia organów co do usytuowania nośnika reklamowego w granicy pasa drogowego są jednoznaczne i spójne, znajdując potwierdzenie w zgromadzonym w aktach sprawy materiale dowodowym. Również nie było wątpliwości, że Spółka była właścicielem spornej reklamy, co sama przyznała, a co także potwierdziły oświadczenia ww. [...] z [...] lutego 2021 r. oraz [...] kwietnia 2021 r., jak i wyjaśnienia [...] - właściciela lokalu, z [...] maja 2021 r., nad którym umieszczono sporną reklamę, z dołączoną umową najmu, z których także wynikało, że Skarżąca była podmiotem odpowiedzialnym za umieszczenie reklamy. Co do ustaleń dotyczących powierzchni reklamy, w opinii NSA, organy przeprowadziły wyczerpujące ustalenia, prawidłowo podzielone przez Sąd I instancji. Nie było sporne, że nośnik składał się z siedmiu kasetonów, przy czym Spółka nie była zdecydowana czy cztery z nich, na których były napisy, można by było uznać za reklamę, czy też pięć kasetonów, skoro w tylu były zainstalowane halogeny oświetlające elewację (s. 3-4 skargi kasacyjnej). Mając na uwadze przede wszystkim dokumentację zdjęciową, z której wynikało, że reklamę umieszczono na elewacji budynku na szerokości sklepu, kasetony usytuowane obok siebie stanowiły ciąg, co jak dodatkowo wyjaśniała Skarżąca, że zainstalowane zostały w powodów estetycznych w miejscu, w którym pozostawały ślady po tablicach, reklamach poprzedników, kable oraz ubytki w witrynach i elewacji (stanowisko Skarżącej na s. 4 skargi kasacyjnej). Skarżąca wiedząc od [...] września 2020 r. o toczącym się postępowaniu w przedmiocie nałożenia kary za umieszczenie niedozwolonej reklamy w pasie drogowym nie podjęła żadnych działań, w celu zmniejszenia wielkości reklamy, jak i nie uczestniczyła w oględzinach przeprowadzonych [...] października 2020 r. (mimo prawidłowego jej zawiadomienia), podczas których miałaby możliwość wyjaśnienia spornych kwestii. Wobec powyższego Spółka nie podważyła skutecznie ustaleń, że reklamę stanowiło siedem kasetonów, stanowiących koncepcyjną całość, chociaż na trzech nie było żadnych napisów i grafiki, ale wszystkie siedem były w tym samym kolorze, zainstalowane obok siebie w jednej linii. Spółka także nie zakwestionowała skutecznie ustaleń dotyczących powierzchni nośnika reklamy (17,6 m2), jej argumenty sprowadzały się do polemiki z powołanymi dowodami. Opinia biegłego geodety była wystarczająca dla ustalenia wątpliwych zagadnień, zwłaszcza że była poparta innymi dowodami wyżej omówionymi. I kwestia zasadnicza – długość okresu, w którym była umieszczona reklama bez zezwolenia zarządcy. Organy przyjęły, a WSA zaakceptował, że był to okres od [...] września 2020 r. do [...] czerwca 2021 r., opierając się przede wszystkim na protokołach kontroli przeprowadzanych przez pracowników zarządcy drogi i dołączonej do tychże protokołów dokumentacji fotograficznej. Spółka z kolei uważała, że jeżeli ma ponosić odpowiedzialność, to co najwyżej za te dni, w których przeprowadzono kontrolę pasa drogowego, tj.[...]; nie zgadzała się z przyjmowaniem domniemania, że reklama była umieszczona na budynku także w okresach między kontrolami. Czas trwania przypisanego Stronie naruszenia prawa stanowił konsekwencję ustaleń podczas czynności kontrolnych pracowników zarządcy, które uzasadniały przyjęcie - zwłaszcza, gdy odwołać się w tej mierze do argumentu z doświadczenia życiowego - że utrzymywanie stanu zajmowania pasa drogowego przez umieszczenie w nim nośnika reklamowego bez zgody zarządcy drogi istniało w okresie wskazanym w decyzji kontrolowanej przez Sąd I instancji, którego datę początkową oraz datę końcową wyznaczały daty przeprowadzenia wymienionych kontroli pasa drogowego. Trzeba ponownie podkreślić w tym kontekście, że operowanie przez ustawodawcę na gruncie art. 40 ust. 12 u.d.p. pojęciem "zajęcia pasa drogowego" jest rozumiane właśnie, jako utrzymywanie stanu zajęcia pasa drogowego, to jest zajmowania go bez wymaganego zezwolenia (por. wyrok NSA z 5 marca 2026 r., sygn. akt II GSK 342/23 i przywołane w nim orzecznictwo), co stanowi podlegający ustaleniu fakt. Przeprowadzonym w tym przedmiocie ustaleniom skarga kasacyjna nie przeciwstawiła jednak żadnych argumentów, które ustalenia te mogłyby skutecznie podważyć. Wobec powyższego za niezasadne należało uznać zarzuty naruszenia przepisów postępowania podniesione w pkt 1.lit. a), b), c) petitum skargi kasacyjnej, tj. art. 7, art. 8, art. 76 § 1, art. 77 § 1, art. 79 § 1, art. 80 k.p.a. oraz w pkt 2 lit. b) i c), że wymierzono jakoby karę za dni zajęcia pasa drogowego, których nie wykazały żadne dowody, a w następstwie tego w sposób niezgodny z przepisami ustanawiającymi wysokość opłat, a co za tym i kary (co zostało wyżej wyjaśnione). W odpowiedzi natomiast na zarzut podważający zgodność z prawem zaskarżonego wyroku z pozycji argumentacji zmierzającej do wykazania istnienia daleko idących deficytów ustaleń faktycznych przeprowadzonych w sprawie, których źródłem miałoby być nieprzeprowadzenie dowodu z mapy do celów prawnych, oraz brak wyjaśnienia czasu zajmowania pasa drogowego przez umieszczenie w nim nośnika reklamowego, trzeba stwierdzić, że wbrew stanowisku strony, zebrane w sprawie dowody kontroli wraz z dokumentacją fotograficzną, opinia biegłego wraz z mapami lokalizacji nośnika oraz wyrysy z mapy ewidencyjnej, na których zaznaczono usytuowanie nośnika i wypis z rejestru gruntów, oświadczenia [...] i właściciela lokalu wynajmowanego Spółce, były wystarczające dla ustalenia istotnych w sprawie faktów, a co za tym idzie do przypisania Skarżącej naruszenia polegającego na zajęciu pasa drogowego. W opozycji do stanowiska podważającego prawidłowość przeprowadzonych w sprawie ustaleń z pozycji argumentu o braku zupełności i kompletności materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie, a mianowicie braku dowodu (dokumentu) w postaci mapy do celów prawnych trzeba stwierdzić, że wskazywane przez Spółkę źródła dowodowe nie mają charakteru specjalnego - wręcz zastrzeżonego, czy koniecznego dla ustalenia istotnych faktów w postępowaniu dotyczącym zajęcia pasa drogowego. Zupełnie odrębnym zagadnieniem jest bowiem określenie innych danych geodezyjnych, które pozyskuje się na skutek wykonania stosownych prac geodezyjnych, wymaganych z uwagi na charakter postępowań, na potrzeby których prace takie są wykonywane. Właśnie w takich przypadkach sporządza się mapy do celów prawnych, co wprost wynika z norm Prawa geodezyjnego i kartograficznego, jak również § 24 rozporządzenia Ministra Rozwoju z dnia 18 sierpnia 2020 r. w sprawie standardów technicznych wykonywania geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych oraz opracowania i przekazywania wyników tych pomiarów do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego (§ 75 rozporządzenia Ministra Spraw Wewnętrznych i Administracji dnia 9 listopada 2011 r. w sprawie standardów technicznych wykonywania geodezyjnych pomiarów sytuacyjnych i wysokościowych oraz opracowywania i przekazywania wyników tych pomiarów do państwowego zasobu geodezyjnego i kartograficznego), z których wynika, że mapy do celów prawnych sporządza się na potrzeby podziałów nieruchomości oraz typowych postępowań sądowych i administracyjnych. Chodzi, między innymi, o postępowania, w których sporządzenie mapy do celów prawnych jest wymogiem wynikającym z przepisów prawa. W świetle powyższego za uzasadniony trzeba uznać wniosek, że postępowanie w sprawie wymierzenia kary za zajęcie pasa drogowego nie jest szczególnego rodzaju postępowaniem, w którym dla jego rozstrzygnięcia wymagane jest - co do zasady - sporządzenie mapy do celów prawnych, albowiem w tym postępowaniu przebieg granic pasa drogowego jest przedmiotem ustaleń przeprowadzanych przez organ administracji w toku postępowania dowodowego. Okoliczność ta ustalana jest na podstawie wszelkich dowodów służących wyjaśnieniu sprawy (art. 75 § 1 k.p.a.) i nie jest niezbędne dla jej ustalenia dopuszczenie szczególnego dowodu, będącego rezultatem wykonania prac geodezyjno-kartograficznych, o których jest mowa w ustawie Prawo geodezyjne i kartograficzne (Rozdział 3 - "Prace geodezyjne i kartograficzne"). Obowiązująca w postępowaniu administracyjnym zasada oficjalności wymaga bowiem, aby w toku postępowania organy podejmowały wszelkie kroki niezbędne do wyjaśnienia i załatwienia sprawy, dopuszczały jako dowód wszystko, co może przyczynić się do jej wyjaśnienia, a nie jest sprzeczne z prawem (art. 75 § 1 k.p.a.). Szeroka formuła postępowania dowodowego wyklucza więc stosowanie formalnej teorii dowodowej, według której daną okoliczność można udowodnić wyłącznie za pomocą określonego środka dowodowego (por. wyrok NSA w sprawie II GSK 342/23). Powoływana przez Skarżącą zasada pogłębiania zaufania do organów administracji publicznej (art. 8 § 1 k.p.a.), niewątpliwie ma doniosłe znaczenie, jednak jej zastosowanie w stanie faktycznym sprawy wymagałoby wykazania, że organ swoim działaniem w sposób jednoznaczny i obiektywnie uzasadniony wprowadził stronę w błąd, uniemożliwiając aktywne uczestnictwo w postępowaniu, co wpłynęłoby przynajmniej na wymiar kary. Ze stanowiskiem Spółki nie można się zgodzić. Spółka została powiadomienia o wszczęciu postępowania administracyjnego, m.in. w przedmiocie nałożenia kary za zajęcie pasa drogowego przez reklamę bez zezwolenia zarządcy [...] września 2020 r. i ani nie wzięła udziału w oględzinach, ani nie przejawiała jakiejkolwiek aktywności, mimo pouczenia jej w zawiadomieniu o wszczęciu postępowania z [...] września 2020 r. o przysługujących jej uprawnieniach, a także nie podjęła informacji organu I instancji z [...] czerwca 2021r. o możliwości przeglądania akt. Pierwszy przejawem aktywności Spółki było dopiero odwołanie od decyzji Prezydenta. Wobec powyższego trudno jest podzielić opinię Skarżącej o naruszeniu zasady z art. 8 k.p.a. i pozbawieniu jej czynnego udziału w postępowaniu. Spółka sama swoim zachowaniem pozbawiała się możliwości aktywnego udziału w postępowaniu i obrony swoich praw. Uzasadnienia decyzji organów obu instancji spełniały wymogi art. 107 § 3 k.p.a., wszystkie istotne kwestie dla rozstrzygnięcia sprawy zostały w nich przedstawione, zarówno ustalenia faktyczne i dowody, na których się oparto oraz podstawa prawna decyzji. Sąd odwoławczy nie podzielił także argumentacji Skarżącej próbującej podważyć opinie organów i Sądu I instancji o braku podstaw do zastosowania przesłanek odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej określonych w art. 189f k.p.a. (pkt 1.lit. d), pkt 2. lit. d) i lit. e) petitum skargi kasacyjnej). Przede wszystkim Skarżąca powinna była jednoznacznie wskazać jednostkę redakcyjną przepisu art. 189f k.p.a., zwłaszcza że przepis ten składa się z kilku jednostek redakcyjnych, do tego regulujących różnorodne kryteria możliwości odstąpienia od nałożenia kary pieniężnej. Skarżąca skupiła się na kwestii znikomości stwierdzonego naruszenia, czyli na przesłance z art. 189f § 1 pkt 1 k.p.a. Organy wykazały brak podstaw do zastosowania tej przesłanki, co WSA zasadnie podzielił, skoro naruszenie trwało 260 dni, Spółka poinformowana o wystąpieniu naruszenia we wrześniu 2020 r. nie zaprzestała naruszeń, co uczyniła dopiero od czerwca 2021 r., prawdopodobnie po wyjaśnieniach właściciela lokalu, wynajmowanego przez Skarżącą, nad którym umieszczono reklamę i co podniosła [...] w wyjaśnieniach z [...] kwietnia 2021 r., że budynek objęty jest ochroną konserwatorską, a Spółka umieszczenie reklamy powinna uzgodnić z konserwatorem zabytków. Wobec oddalenia szczegółowych zarzutów naruszenia prawa procesowego i prawa materialnego, oddaleniu podlegały także ogólne zarzuty w zakresie naruszenia art. 1 § 1 i § 2 p.u.s.a., art. 3 § 1 p.p.s.a., albowiem Sąd I instancji przeprowadził kontrolę decyzji zgodnie z kryteriami przez te regulacje nakazywanymi. Co do wniosków dowodowych zgłoszonych w skardze kasacyjnej, wprawdzie w postępowaniu kasacyjnym, jeżeli nie ma szczególnych przepisów postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym, na podstawie art. 193 p.p.s.a. stosuje się odpowiednio przepisy postępowania przed wojewódzkim sądem administracyjnym, jednak nie znaczy to, że do tego postępowania stosuje się art. 106 § 3 p.p.s.a. Należy mieć na względzie, że "odpowiednie" stosowanie przepisów może polegać na zastosowaniu przepisu (lub jego części) wprost, z modyfikacją lub nawet na odmowie zastosowania. Wykluczyć zatem należy, by Naczelny Sąd Administracyjny w ramach kontroli instancyjnej mógł podjąć się ustalenia stanu faktycznego sprawy. Odnosząc się do wniosku zbadanie konstytucyjności art. 40 ust. 12 w zw. z art. 40 ust. 4-6 u.d.p. przez Trybunał Konstytucyjny wskazać należy, że zgodnie z art. 193 Konstytucji RP każdy sąd może przedstawić Trybunałowi Konstytucyjnemu pytanie prawne co do zgodności aktu normatywnego z Konstytucją RP, ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi lub ustawą, jeżeli od odpowiedzi na pytanie prawne zależy rozstrzygnięcie sprawy toczącej się przed sądem. Podkreślić w tym miejscu należy, że wystąpienie z wnioskiem do Trybunału Konstytucyjnego jest prawem, a nie obowiązkiem sądu i jego realizacja – zgodnie z utrwaloną linią orzeczniczą – uzależniona jest od powstania wątpliwości po stronie składu orzekającego co do zgodności określonego przepisu rangi ustawowej z przepisami Konstytucji RP i ratyfikowanymi umowami międzynarodowymi (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z 18 lipca 2018 r., sygn. akt I OSK 405/18; 25 stycznia 2018 r., sygn. akt I OSK 2422/17; 12 października 2017 r., sygn. akt I OSK 3262/15). W rozpoznawanej sprawie wątpliwości takie nie wystąpiły, w związku z czym w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego brak było podstaw do wystąpienia z wnioskiem do Trybunału Konstytucyjnego. W tym stanie rzeczy, skoro żaden z zarzutów nie może być uznany za usprawiedliwiony, wniosek o uchylenie zaskarżonego wyroku nie mógł zostać uwzględniony. Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o oddaleniu skargi kasacyjnej na podstawie art. 184 p.p.s.a. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na mocy art. 204 pkt 1 w zw. z art. 205 § 2 p.p.s.a. w zw. z § 14 ust. 1 pkt 2 lit. c) w zw. z § 14 ust. 1 pkt 1 lit. a) i w zw. z § 2 pkt 7 w zw. z § 21 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych (Dz.U. z 2026r., poz. 118).