II GSK 838/18

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Krystyna Anna Stec po rozpoznaniu w dniu 11 maja 2018 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej wniosku P. Z. o wstrzymanie wykonania decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej P. Z. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 28 września 2017 r. sygn. akt VI SA/Wa 386/17 w sprawie ze skargi P. Z. na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] grudnia 2016 r. nr [...] w przedmiocie skreślenia z listy doradców inwestycyjnych postanawia: oddalić wniosek.

Wyrokiem z dnia 28 września 2017 r., sygn. akt VI SA/Wa 386/17, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargę P. Z. na decyzję Komisji Nadzoru Finansowego z dnia [...] grudnia 2016 r. w przedmiocie skreślenia z listy doradców inwestycyjnych. W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku P. Z. zawarł wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji. W uzasadnieniu wniosku podniósł, że z powodu zaskarżonej decyzji będzie miał ogromne kłopoty ze znalezieniem pracy. Pozbawienie skarżącego możliwości zarobkowania spowoduje u niego znaczną szkodę, gdyż praca zawodowa jest jedynym źródłem jego utrzymania. Skarżący podniósł, że wnosi na czas trwania postępowania sądowego o zawieszenie wykonalności zaskarżonej decyzji, bo nawet w razie wygrania sprawy przed Sądem powrót do zawodu doradcy inwestycyjnego byłby niezwykle utrudniony. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a. katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest zamknięty. Sąd uprawniony jest do uwzględnienia wniosku, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Co zasługuje na szczególne podkreślenie w sprawie, obowiązek przedstawienia okoliczności, które pozwolą sądowi na dokonanie oceny, czy spełnione zostały przesłanki uzasadniające wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności, spoczywa na wnioskodawcy. Strona wnosząca o zastosowanie ochrony tymczasowej jest zatem zobligowana do wykazania, że w sytuacji wykonania decyzji, o wstrzymanie której wnioskowała, zajdzie niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Uzasadnienie takiego wniosku powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie zaskarżonego aktu lub czynności jest w stosunku do wnioskodawcy zasadne. Ustawodawca zdecydował się na uzależnienie udzielenia ochrony tymczasowej od sądowej oceny okoliczności poszczególnych przypadków, ocena ta wymaga natomiast dla swej miarodajności dysponowania przez sąd konkretnymi i aktualnymi danymi, dopiero bowiem ich konfrontacja z ewentualnymi wynikającymi z zaskarżonej decyzji konsekwencjami, może prowadzić do stwierdzenia wystąpienia przesłanki zajścia niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Z uwagi na brak danych nie można zatem mówić o wykazaniu przez skarżącego przesłanki niebezpieczeństwa znacznej szkody przez brak środków utrzymania w przypadku skreślenia z listy doradców inwestycyjnych, zarówno bowiem z wniosku jak i z akt nie można wywieść, jaka w istocie jest kondycja finansowa skarżącego i czy rzeczywiście brak zastosowania ochrony tymczasowej w niniejszym postępowaniu skutkowałby wystąpieniem konsekwencji opisanych w art. 61 § 3 p.p.s.a. Z wniosku skarżącego nie wynikają dane, obrazujące choćby poziom zgromadzonych przez niego środków, czy też jakie są – choćby w przybliżeniu – dochody i wydatki osób ewentualnie pozostających ze skarżącym we wspólnym gospodarstwie domowym. Stosownej dokumentacji na te okoliczności skarżący nie przedstawił. Przechodząc do omawiania kolejnej przesłanki ochrony tymczasowej, tj. niebezpieczeństwa spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, to trzeba najpierw wyjaśnić, że skutki te odnoszą się do sytuacji, która może powstać, gdy zaskarżony do sądu akt administracyjny zostanie wykonany, a następnie, w wyniku uwzględnienia skargi, akt ten zostanie wzruszony. Trudne do odwrócenia skutki są to zaś skutki faktyczne lub prawne, które raz zaistniałe, spowodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego może nastąpić po długim czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie NSA z dnia 27 sierpnia 2013 r., sygn. akt I GZ 211/13; dostępne w CBOSA). Okoliczności stanowiące następstwo wykonania zaskarżonej decyzji, jak utrata możliwości zatrudnienia na określonym stanowisku, jest oczywistą konsekwencją decyzji o skreśleniu z listy doradców inwestycyjnych. Rolą skarżącego pragnącego skorzystać z dobrodziejstwa ochrony tymczasowej z art. 61 § 3 p.p.s.a., było natomiast wykazanie prawdopodobieństwa, że nawet w przypadku pozytywnego merytorycznego załatwienia jego sprawy w postępowaniu sądowoadministracyjnym powrót do wykonywania zawodu doradcy inwestycyjnego byłby trudny. Tymczasem skarżący poprzestał w swoim wniosku na ogólnym twierdzeniu, że "powrót (...) do zawodu doradcy inwestycyjnego byłby niezwykle utrudniony i wymagać będzie bardzo dużego nakładu pracy i wcale nie jest wiadome, że zakończy się sukcesem". Nie wiadomo skąd skarżący wywodzi takie konsekwencje. Z charakteru wnioskowego instytucji wstrzymania wykonania decyzji w postępowaniu sądowoadministracyjnym – co skarżącemu powinno być wiadome, ponieważ jest to jego kolejny wniosek w tej materii – wynika, że to w interesie skarżącego jest dogłębne przekonanie sądu o niebezpieczeństwie zaistnienia pewnych skutków, nie zaś poprzestanie na ogólnych twierdzeniach. Reasumując, w ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, okoliczności przedstawione przez skarżącego nie przesądzają o spełnieniu przesłanki do przyznania ochrony tymczasowej, w postaci wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji. Jednocześnie należy zauważyć, że sąd ma prawną możliwość zmiany bądź uchylenia w każdym czasie, z urzędu lub na żądanie skarżącego, własnego postanowienia w sprawie wstrzymania wykonania aktu, w sytuacji wykazania zmiany okoliczności, które warunkowały jego podjęcie. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 61 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.