II GSK 739/19

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Mirosław Trzecki po rozpoznaniu w dniu 5 września 2019 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Gospodarczej wniosku Związku [...] w W. o dopuszczenie do udziału w charakterze uczestnika w sprawie ze skargi kasacyjnej Głównego Inspektora Farmaceutycznego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 20 grudnia 2018 r. sygn. akt VI SA/Wa 859/18 w sprawie ze skargi A. Spółki z o.o. w G. na decyzję Głównego Inspektora Farmaceutycznego z dnia [...] marca 2018 r. nr [...] w przedmiocie nakazu zaprzestania prowadzenia niezgodnej z przepisami reklamy apteki oraz nałożenia kary pieniężnej postanawia: dopuścić Związek [...] w W. do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika postępowania.

Główny Inspektor Farmaceutyczny złożył skargę kasacyjną od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z 20 grudnia 2018 r., sygn. akt VI SA/Wa 859/18, wydanym na skutek skargi A. Spółki z o.o. w G.. Pismem z [...] lipca 2019 r. Związek [...] w W. (dalej "Związek") wniósł o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym w charakterze uczestnika. Wskazał, że do zadań Związku należy m.in. występowanie w imieniu członków do przedstawicieli organów administracji państwowej, samorządu terytorialnego i władz sądowych wszystkich szczebli, w sprawach związanych z interesem pracodawców, a także udział na podstawie odrębnych przepisów w postępowaniach sądowych i administracyjnych mających wpływ na prawa członków Związku. Stroną postępowania jest zaś członek Związku. Za udziałem w Związku przemawia interes społeczny – umożliwienie organizacji społecznej wypełniania uprawnień statutowych, jak również podejmowanie działań w celu ochrony praw reprezentowanej przez siebie grupy podmiotów. Pomiędzy celami statutowymi Związku a przedmiotem sprawy zachodzi ścisły prawny związek. Wstąpienie Związku do postępowania przyczyni się do bardziej wszechstronnego wyjaśnienia sprawy oraz do pełniejszego uwzględnienia interesu społecznego i słusznych interesów podmiotów będących właścicielami aptek. Związek wskazał również na to, że przepis stanowiący podstawę zaskarżonej decyzji budzi poważne wątpliwości konstytucyjne, a więc postępowanie powinno być prowadzone z zachowaniem najwyższych standardów. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 33 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.; dalej "p.p.s.a.") udział w postępowaniu może zgłosić (...) organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. Jak wynika ze stanowiska orzecznictwa, warunkami dopuszczenia organizacji społecznej do udziału w postępowaniu są: (1) jej status, (2) fakt, że zakres jej statutowej działalności ma związek z przedmiotem postępowania, do którego próbuje wstąpić, (3) to, że jej udział w postępowaniu sprzyja realizacji sądowej kontroli administracji, a także (4) to, że za wstąpieniem organizacji do postępowania, przemawia cel publiczny, dla którego została powołana (por. postanowienie NSA z 5 marca 2009 r., sygn. akt II GZ 55/09). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego Związek w złożonym wniosku o dopuszczenie do udziału w postępowaniu wykazał, że zaszły ww. przesłanki. Posiada on status organizacji społecznej, o której mowa w art. 25 § 4 p.p.s.a. Ponadto, zrzesza osoby prawne prowadzące działalność apteczną oraz podmioty prowadzące działalność usługową na rzecz podmiotów prowadzących działalność apteczną (§ 3 ust. 1 Statutu). Za dopuszczeniem Związku przemawiają również jego cele statutowe, do których należy: występowanie w imieniu członków do przedstawicieli organów administracji państwowej, samorządu terytorialnego i władz sądowych wszystkich szczebli, w sprawach związanych z interesem pracodawców (§ 5 pkt 3 Statutu), a także udział na podstawie odrębnych przepisów w postępowaniach sądowych i administracyjnych mających wpływ na prawa członków Związku (§ 5 pkt 16 Statutu). Przedmiotem niniejszego postępowania jest nakaz zaprzestania prowadzenia niezgodnej z prawem reklamy apteki oraz nałożenia kary pieniężnej. Zdaniem NSA cel Związku, jakim jest reprezentowanie jego członków przed organami państwa i udział w postępowaniach sądowych mających wpływ na prawa członków Związku, wpisuje się w zakres tego postępowania. Ponadto, nie stwierdzono, że organizacja ta działa jedynie w celu zaspokojenia swoich partykularnych celów, a jej dopuszczenie do udziału w postępowaniu przyczyni się do zapewnienia szerszej kontroli administracji publicznej. Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 33 § 2 w zw. z art. 64 § 3 w zw. z art. 193 p.p.s.a orzekł jak w sentencji.